Initium
D. DIONYSII
CARTUSIANI
ENARRATIONUM IN S. SCRIPTURAM
COMPLEMENTUM
CONTINENS
ENARRATIONES IN SEPTEM PSALMOS PŒNITENTIALES, MONOPANTON, ET EPITOME TOTIUS BIBLIÆ
ENARRATIO
IN SEPTEM PSALMOS PŒNITENTIALES
ORNATISSIMO VIRO ET DOMINO D. MATTHIÆ DE SARACASTRO, BONARUM ARTIUM AC UTRIUSQUE JURIS DOCTORI OMNIUM CONSULTISSIMO, CURIÆ TREVIRENSIS JUDICI ET OFFICIALI, NON MINUS DILIGENTI QUAM ÆQUISSIMO, DIVI SIMEONIS TREVIRENSIS DECANO, ET BEATI CASTORIS COLLEGIATÆ ECCLESIÆ CONFLUENTINÆ CANONICO, ETC., F. THEODORICUS LOER A STRATIS, ORDINIS ET DOMUS CARTUSIENSIS IN COLONIA HUMILIS MONACHUS ET VICARIUS. S. P. D.
QUONIAM, ut summus ille sanctæ Romanæ Ecclesiæ antistes Innocentius multa ratione testatur, psalmodia post Orationem dominicam, quæ omnium summa est, cunctis quibusque aliis longe præstat preculis (quamobrem et divorum templis ecclesiastico instituto amplius frequentatur); operæ pretium me facturum ratus sum, si divi nostri Dionysii a Rickel Cartusiani devotissimas juxta et doctissimas psalmorum expositiones multo studio et labore per R. P. Joannem Romberch Kirspensem, Dominicanæ professionis eximium theologum, verbique Dei præconem acerrimum, recognitas, ad amussim limatas et expolitas, ut (sine adulatione loquor) omnibus placituras speremus, in lucem ediderimus: quo habeant divino cultui mancipati, qui horatim Symphoniadis nostri psalmos in conspectu Altissimi concinunt, unde affectiones eorum sursum rapiantur ad angelicos choros, indefesse Deum laudantes: ne solis dumtaxat labiis Deum honorent, si absque dulcedine spiritus submurmurent quod non intelligunt. Quem veternum hi facile excutient, qui hujus Patris piis studiis adjuti in psalmorum intelligentia, eos devoto ac sincero pectore ruminantes, alacriter pronuntiarint ore quod in corde versatur: ut non modo voluptatem et utilitatem (cujusmodi ceteræ etiam qualescumque disciplinæ afferre possent) hinc assequantur, sed et in lege Domini hoc pacto die noctuque meditantes, promissam in psalmis æternam beatitudinem in jubilo præstolentur. Quando igitur hæcce meditabamur, quibus provincia evulgandi omnes libros hujus pii Patris (quod summo desiderio effectum iri cupimus, priusquam nobis hora claudatur extrema) demandata est, putabamus quasi jentaculum quoddam symposio, psalmis et hymnis plenissime instaurando, præferendum: quo prælibari liceat quam dulci nectare et ambrosia, pius Pater divina dulcedine plenus, pasturus sit eos qui inebriari peroptant ab ubertate domus Dei, in qua Sponsum in hymnis, et psalmis, et canticis spiritualibus jubilantes prosequuntur.12 Unde brevem atque fructuosissimam septem psalmorum pœnitentialium expositionem, ceu totius psalterii commentationum arrhabonem, evulgandam curavimus, nomini tuo, celeberrime Doctor, in pignus nostræ, quam in te unum collocavimus, magnæ fiduciæ, quam sis nos inter hæc turbatissima tempora, quando passim religiosi universi gravibus ac multis affliguntur opprimunturque molestiis, pio favore prosecuturus, tanquam fidelissimus et amicus et patronus. Quandoquidem multorum scriptis et relatu, et præcipue reverendi patris Christophori Ryneck, domus Cartusianæ istic apud Treverim moderatoris vigilantissimi integerrimique, intelleximus te non modo communem reipublicæ christianæ vindicem a perversissimis hujus nostri ævi perduellionibus, sed omnium pientissimum fautorem religionum, et maxime Ordinis nostri Cartusiani te singularem semper exhibuisse patronum; nihil diffidimus quin hoc, licet perexiguo munusculo, tibi simus gratificaturi, quum alioqui huic nostro auctori (cujus jam in Pauli et aliorum Apostolorum canonicas Epistolas, et Joannis Apocalypsim, et cetera nostro studio evulgata accepisti commentaria) adeo te affectum audiamus, ut potius velis saluberrimam ejus doctrinam humili quidem sed munda phrasi amplecti toto affectu, quam animum oblectari in supervacaneis aliorum studiis, qui verborum lenocinio et fuco solas aures absque utilitate ulla replent. Quod si hoc opusculum in præclara illa supellectili, et pretiosissimo super Crœsi divitias thesauro librorum tuorum admittendum censueris, habebis profecto in primis unde nonnunquam ab externis negotiis et variis occupationibus spiritum tuum tibi restituas, tibique inservire valeas: nempe, quando in horum septem psalmorum commentariis leges quomodo, si quam inviti etiam aliquando a sollicitudinibus contraxerimus vel levissimam labem, per pœnitentiam abstergere et abolere possimus. In illis ipsis namque psalmis, Davidi pœnitentiam acturo a septiformi Spiritus Sancti gratia inspiratis, discemus miseriam nostram, et Dei misericordiam, qui cor contritum et humiliatum non despiciet:3 unde et animabimur ad pœnitentiam peccatorum quæ in septem dierum hujus sæculi hebdomada perpetravimus, jugiter Domino humili corde et contrito eosdem psalmos recitantes. Insuper, si didicerimus nos tibi hisce gratificatos, longe majora opportune a nobis exspectabis. Vale. Ex cœnobio divæ Barbaræ Cartusianorum in Colonia, XVII Novembris die, videlicet S. Hugonis Cartusiani, episcopi Lincolniensis. [Anno MDXXX.]
Footnotes
Chapter 1 of 9