Skip to the text

Sectio 5, art. 4: Uxux rcaJitcr difttinguitur ah etecthne et eam se-

quitur. Ratio est quia electio pertinet ad ordinem secund<c intcntiomx, seu deliberatiouis et nsus activus ad ordinem executionis. In electione volnntas habet finem offevtiee /antum, in usn activo tendit ad flnom actn, nt habeat ipsnm rcaliier.

Imo eleetio versntur cirea mediom ut est futurum, dum usus versatur circa idem medinm ut est pnesens: et usns debet hic etnunc superare novas difficultatcs ipsius executionis. Multi euim faciliter cliguut, at in exeeulione deficiunt.

lusuper in eleetione et usu ordo medioruni aubordinatorum est inversns. Nam eliginius primo media aiiiorn, propinquiora fini obtiuendi, ut nd niedia inferiora descendamus. V.g. volo sanari, eligo vocare metlicnm, eligo appellare servnm ut medicum vocet ete.

Ip ordinc executionis, e contra, primo appello servum. Sic dicuut ihomistiei quod Deus priino prasdcstinat ad gloriam et in ordine exeeutiouis ploria venit ultimn.

In q. 16, a. i, ad 3"m notatur quod « qnia actus voluntatis reflectuntur supra seipsos, in quolibet actn voluntatix poteat accipi conxeiwus. clcctio et unux: ut si dicatur quod voluntas consentit ae eligei*e, ,,r consentit se eonsentire, et utitur se ad consentiendum et eligendum et semper isti actus ordinati ad id quod est prius, sunt priores ».

Item in coi-pore articoli, in dne : « Voluutas utitur rationen in deUberatione, et ita hic usus pnecedit eleetiouem. p?ie iu ilue delibe rationis volnntas lihcre utitur rationc ad dirigendam electionem. et hoc modo ultimum judicium est liberum. prout actus voluntatis re flectuntur snpra* seipso.s. Et boc absque processu in indnitum, quia in tine standum est in intellectn, ut dicit S. Thomas. I*, q. 82, a. I, ud ;iiun, pront primum dictamcn est a Deo specialiter inspirante.

Cajetanus in commentario hujus articuli dat divisionem duo decim aotuum, quffi fere couvenit cuin divisione uuuc communiter admissa, At ipse non satis notat quod ante quemlibet nctum volun tatis est correlativus nctus intollectus. Sic debuisset notare judicium de assequibilitate finis ante intentionem, et item ultimum judicium practico prjicticum ante electionem; sicut etiam, ante fruitionem, perfectam possessionem finis per visionem. iZee. computanda est frnitio imperfecta ut specialis actus; redncitur euim ad pcrfectam.

Insuper Cajetanus notat, secundum iesponsiouem S. Thoma) ad S"», ordinem actuum secundnm reflexionem, et recte dicit in tine qnod uti executivls potentiis est posterius electione, dum uti, ut est activa Ubera applicjitio ipsius voluutatis et intellwtus delibcrontis, antecedit consensum et electionem.

qtxsstio xvn. DE ACTIBUS IMPERATIS A VOLUNTATE

Pri.uo agitnr de ipso imperio : non tonien de imperio politico, (salteui directe) qno rex vel superior imperat suis subditis, sed de imperio monostico seu personaU, quo homo sibi ipsi et sois poteutiis imperat. Dicitur bodie: de gubernio suiipaius, seu de suupsius domiuiu.

Hajc quastio est comjdeto et perfecte ordinato; nom primo cousiderot.ur imperinm in se, utrum sit actns rationis an volnntatis; postco. relate ad actum imperatum in communi, cum sit unum mora liter cum illo ; deinde relate ad actus imperatos in speciali, srilicet utruni actuB voluntatis imperetur; utrum imperentur actns rationis, actns appetitus sensitivi. actus unima* vegetabilis et actus exterioruin menibrornm.

Chapter 18 of 28