Articulus 47
EXPOSITIO EJUSDEM PSALMI NONIDECIMI DE ECCLESIA AC UNOQUOQUE FIDELI.
QUONIAM universos electos caritas Dei congregat, et unum in Domino facit;1 ut legitur in Actis Apostolorum, quod multitudinis credentium erat cor unum et anima una: idcirco sanctus Propheta, caritate urgente, pro tota Ecclesia atque pro quolibet ejus membro orat et ait: Exaudiat te, o Ecclesia Dei et unusquisque fidelis, in die tribulationis, id est in hora tentationis, necessitatis, seu adversitatis; protegat te nomen Dei Jacob, sancti videlicet Patriarchæ, ne succumbas, nec pericliteris.
Mittat tibi auxilium, per quod consolationem victoriamque obtineas, de sancto, id est de sanctissima liberalitate suæ bonitatis immensæ, per quam (teste Jacobo) dat omnibus affluenter, et non improperat;2 et de Sion, id est de Ecclesia triumphanti, quæ eum per speciem contemplatur, tueatur te contra adversa, mittendo videlicet angelos sanctos ad tuam custodiam, protectionem ac liberationem.
Memor sit omnis sacrificii tui, id est totius obsequii quod ei impendis, recipiendo illud benigne, et beatitudinem tibi pro eo restituendo. Et holocaustum tuum, id est interna illa ac caritativa oblatio, qua te ipsum Domino offers et mactas : sicut inferius dicitur, Quoniam propter te mortificamur tota die;3 pingue fiat, id est, bonis operibus adornetur, et copiosa mercede impleatur atque ditetur. Holocaustum quippe in veteri lege appellabatur, quod ad Dei honorem totaliter cremabatur : sicut qui se ipsos totaliter abnegant, et Christi crucem super se bajulant, se ipsos holocaustum Domino offerunt. Sicque per holocaustum intelligi potest ipsa voluntas seu anima, quæ tunc pinguis fit, dum Christi amore saginatur, divinisque consolationibus dilatatur.
Vel sic : Memor sit Dominus, o Ecclesia, sacrificii tui, id est Sacramenti altaris, quod est sacrificium novæ legis : cujus petit Propheta Dominum reminisci, non quod ipsum sacrificium displicere possit, sed ne Deus per peccata offerentis offensus, effectum sacrificii hujus non donet fidelibus. Nam, ut ait Apostolus, Quicumque manducaverit panem hunc, vel biberit calicem Domini indigne, reus erit corporis et sanguinis Domini.4 Unde sacerdos quoque in Missa orat, ut Sacramentum corporis et sanguinis Christi acceptum sit Deo, dicens : Supra quæ propitio ac sereno vultu, etc. Et holocaustum tuum, o Ecclesia, id est prædictum sacrificium quod holocaustum vocatur, quoniam Christus se ipsum perfecte ac integre obtulit Patri in odorem suavitatis, secundum Apostolum :5 hoc, inquam, holocaustum pingue fiat, id est, recipientes et offerentes, spiritualiter pingues efficiat, dando eis effectus sacramentales.
Tribuat tibi Deus secundum cor tuum, id est secundum rationabile desiderium cordis tui; et omne consilium tuum confirmet, quatenus consilia tua in ipso permaneant, atque ab ipso inspirentur, dirigantur, et perficiantur : quod fit per hoc quod Deus dat animæ donum consilii, per quod fit bene mobilis a Spiritu Sancto in omni inquisitione consiliativa. Debemus quoque semper Dominum invocare pro dono consilii, quemadmodum Dominus ait apud Isaiam : Væ, filii desertores, ut faceretis consilium, et non per me ; et ordiremini telam, et non per Spiritum meum.6 Indigemus namque hoc dono, ne decipiamur in consulendo, propter variabilitatem rerum humanarum, et varias circumstantias atque eventus : quæ omnia considerare non possumus, nisi per Spiritum Sanctum moveamur in consulendo, quia scriptum est : Cogitationes mortalium sunt timidæ, et incertæ providentiæ nostræ.7 Merito ergo orat Propheta, Et omne consilium tuum confirmet.
Nunc cognovi quoniam salvum fecit Dominus Jesus Christus christum suum, id est quemlibet fidelem unctione Spiritus Sancti interius unctum, sicut ait Joannes : Vos unctionem habetis a Sancto, et nostis omnia. Exaudiet Christus illum sic unctum de cælo sancto suo, in quo ipse cum Patre et Spiritu Sancto vivit, regnat ac residet.8
Domine, salvum fac regem, id est quemlibet Christianorum rectorem, principem, seu prælatum. Vel, Regem, id est unumquemque se ipsum rationabiliter gubernantem, ac animo proprio dominantem. Cetera ex præcedenti expositione satis clarescunt.
Denique unusquisque dicere potest hunc psalmum pro se ipso orans, videlicet dirigendo sermonem ad propriam animam : sicque a sacerdote celebraturo, se ipsum alloquente, convenienter diceretur. Specialiter quoque tres versus in ipso contenti, videlicet, Mittat tibi auxilium de sancto, cum duobus sequentibus, valde congruenter dici possunt ab adstantibus, quando se vertit sacerdos in Missa ad populum, petens orari pro se.
PRECATIO.
Exaudi nos, quæsumus, Domine, in die tribulationis, et protege nos ab omnibus malis : ut surgentes et erecti stantes, prostratis hostibus, in te Domino Deo nostro semper exsultemus.
Footnotes
Chapter 49 of 244