Articulus 9
ELUCIDATIO CAPITULI NONI : TUNC VOCAVIT TOBIAS ANGELUM AD SE.
NUNC recitatur qualiter Gabelus adductus, persolvit concessam sibi pecuniam. Tunc vocavit Tobias angelum seorsum ad se, quem hominem æstimabat, dixitque ei, recognoscendo beneficia ejus grata et humili mente : Azaria frater, peto ut auscultes verba mea. Si me ipsum tradam tibi servum hereditarium, vel usque ad septimum annum, secundum legem in Exodo fixam, non ero condignus, id est satis gratus, providentiæ tuæ circa me, et beneficiis mihi per providentiam tuam collatis, imo et conjugi meæ et ejus parentibus.1 Tamen obsecro te, ut adhuc aliquid plus propter me facias, videlicet ut assumas tibi animalia, quæ portent necessaria in itinere, vel te et Gabelum, sive servitia, id est quosdam ex servis Raguelis, qui sint socii itineris tui, et vadas ad Gabelum in Rages civitatem Medorum, reddasque ei chirographum suum, et recipias ab eo pecuniam, et roges eum venire ad nuptias.
Tob. iii, 7. Jam dictum est supra : Eadem die contigit, ut Sara filia Raguelis in Rages civitate Medorum audiret improperium. Si ergo et Gabelus habitavit in Rages civitate Medorum, in eadem urbe manebant Raguel et Gabelus? Ad hoc multipliciter respondetur. Primo, quod erant duæ urbes ejusdem nominis, sicut in aliquibus regnis sunt plura oppida sive villagia idem nomen habentia. Secundo, quod Rages non solum est nomen urbis, sed etiam provinciæ, sicut Samaria interdum est nomen urbis regni decem tribuum, quandoque patriæ : sicque unus istorum habitavit in urbe sic dicta, alter in civitate provinciæ sic vocatæ. Tertio, quod supra textus correctus sic habet : Contigit ut Sara filia2
A Raguelis in civitate Medorum. Primæ autem responsioni consonare videtur quod supra Raphael ait : Mansi apud Gabelum fratrem nostrum qui moratur in Rages civitate Medorum, quæ posita est in monte Ecbatanis :3 quod addi videtur, ad differentiam alterius Rages.
Scis enim, quoniam numerat pater meus dies absentiæ meæ. Et si tardavero uno die plus, contristabitur anima ejus. Et certe vides quomodo adjuravit me Raguel, cujus adjuramentum spernere non possum. Specialiter sollicitus fuit de patre, magis compatiens ei propter ipsius cæcitatem et sanctitatem. Tunc Raphael assumens quatuor ex servis Raguelis, ut eos ædificaret et informaret in via, et decenter comitatus veniret, magisque sibi crederetur, et duos camelos, forsan unum pro adducendo Gabelo, alium pro se, non ob sui indigentiam, sed condecentiam, in Rages perrexit. Et inveniens Gabelum, dedit ei chirographum suum, et recepit omnem pecuniam. Indicavitque ei de Tobia filio Tobiæ omnia quæ gesta sunt. Fecitque eum, puta Gabelum, secum venire ad nuptias convivii Tobiæ.
Et flevit Gabelus præ gaudio, viso et osculato Tobia, benedixitque Deum, et dixit Tobiæ, eum benedicendo : Benedicat te Deus Israel, id est, abundantiam spiritualium temporaliumque bonorum tibi gratiose concedat meritis patris tui, quia filius es viri optimi, id est devotissimi Deo, et justi ad proximos, et timentis Deum, et eleemosynas facientis copiosissime, secundum vires suas. Et dicatur benedictio super uxorem tuam, id est, omnes eam noscentes imprecentur ei bona propter virtutes ipsius, et super parentes vestros, ut laudentur propter vestras probitates, fecunditates et virtuositates: quemadmodum mulier prudens beatificavit gloriosissimam Virginem propter Filium ejus, dicendo ad Filium: Beatus venter qui te portavit, et ubera quæ suxisti.4 Et videatis filios vestros, et filios filiorum vestrorum usque in tertiam et quartam generationem, id est, diuturnitatem vitæ, fecunditatemque prolis, et prosperitatem longævam obtineatis a Domino; et sit semen vestrum benedictum a Deo Israel, qui regnat in sæcula sæculorum, id est, a vero Deo benedicatur posteritas vestra. Quid mirum, si tam devote locutus est, cum quo angelus sanctus fuit, et ambulavit tam diu, non sine instructione salubri?
Quumque omnes dixissent, Amen, id est, sic fiat, accesserunt ad convivium. Sed et cum timore Domini nuptiarum convivium exercebant. Omnes etenim ædificabantur in angelo, quamvis eum hominem esse putabant, quia exemplarissimus fuit in omni apparatu et verbo. Similiter sponsus et sponsa fuerunt timorati. Ideo absque dissolutione, gula, lascivia, ibi omnia agebantur cum gaudio spirituali: quod cunctis est imitandum fidelibus.
Footnotes
Chapter 10 of 15