Sectio 10, art. 2: Utr. angelus naturali dilectione diligat Deum

(auctorem naturae) plus quani seipsum.

Hanc quaestionem longe tractavimus alibi (1), hic solum essentialia diccmus Hoc problema ponitur non solum pro angelo, secl etiam pro homine, imo analo gice pro omni crcatura. S. Thomas ostendit quod inclinatio naturalis fundamentalis quae in omni natura creata vcnit ab auctore naturae cst rccia, et remanct rccta, quamvis in nobis sit per peccatum originale et per peccata nostra personalia attenuata, sed perfici debet per caritatem infusam. Sic profunde in lioc articulo ostenditur quod gratia non destruit naturam, sed cam perficit et elevat. S. Thomas igitur respondet affirmativc, et sic probat.

Uhumquodque quod naturalitcr, sec. id quod est, altcriits cst, magis inclinatur in id cujus est, quam in scipsum, ut pars naturalis (v. g. manus inclinatur ad defensionem corporis etiam cum pcriculo mutilationis).

Atqui omnis creatura naturaliter, sec. id quod cst, Dei est. Ergo omnis creatura naturaliter inclinatur ad diligendum Deum auctorem naturae, plus quam scipsam (2).

Confirmatio. Alioquin inclinatio naturalis essct perversa, ct non perficeretur per caritatem iulusam, sed destrueretur per eam. Cfr. II-II, q. 26, a. 3. lna dubium: Agiturne de dilcctione naturali innata, an de clicila? Rcsf).: de utraque.

2BM dubium: Utr. haec natucalis dilectio Dei quando est clicita sit ncccssaria an clcctiva?

Rcsp.: Est necessaria saltem quoad specificationcm, quia in Dco auctore naturae nilnl considerari potest. quo angelus moveatur ad odium Dei.

3™ dubium: Utr. haee naturalis dilectio Dei, quando cst elicita, sit neccssana ettam qnoad cxcrcitinm ?

Rcsp.: Probabilins affirmative cum Rannez, Gonet, Billuart (negant alii, v. g. •errar.), quia angelus non potcst cessare a considerationc suiipsius et proindc ,7 au^tons naturae, quem cognoscit in speculo suae cssentia, . Est motus natu- KUIS dilectionis suiipsius et Dei conscrvantis vitam ejus naturalem, sicut in aninmh motus cordis est velut proprietas naturalis.

4um dubtum: Amor naturalis Dei super omnia cxistitne aiiquo modo in omni creatura? 1

Rcsp.: Utiquc etiam in lapide qui tendit ad centrum terrae ad cohaesioncm u niversi. propter bonum universi manifestans Dei bonitatem. Ita gallina congrcgat pullos suos sub alas ad eos dcfendendos contra milvium. quia tendit ad conser-

Honem ComSS CXeml,h,,n ">°nest manns quae seipsam cxponit ad dcfcn-

" aSt^nTb.S.rr-'0^8 qUO<' CX1,onU «P«lur: cquidcm. scd hoc est secundum et aliter I nu.n enlctucn. ' ,' 7 " ■* ? ^**"* <,Uant,,m h,""s,»r> »• sc 1 ^ num cmm ct Mcm cst q«o<l agens mten ut inM,rimere c, quo I paticns intcn li, rcciperc

DE AMORE *?*GEdLOKUM vationem suae speciei propter bonum universi, et sc sacrificaret, si necessarium csset, ad conservationem suac speciei. Ita in Cantico: « BencdiciU, omnia opera Domini, Domino » exprimitur quod omnis creatura suo modo tendit ad Deum, seu ad bonum universi manifestans Dei bonitatem. Hoc tamen debet inteltigi absque pantheismo: agitur de creatura non ut pars Dei, sed ut est pars universi quod ordinatur ad Auctorem suum glorificandum, seu ad ejus bonitatem manifestandam.

Objectiones.

i11 obj.: Dilcclio naturalis fundalur supcr uni&ncm naturalem. Atqui angelus magis naturaliter unitur cum scipso quam cum Dco. Ergo angelus magis naturaliter diligit seipsum, quam Deum.

Rcsp.: Dist. maj.: dilectio naturalis fundatur super umonem natunriem cl dcpcndcntiam naturalcm a Dco, conc; absque hac dcpendentia, nego. Contradist min.: angelus magis naturaliter unitur cum seipso, quam cum Deo, et magis dcpcndct a Deo quam a scipso, conc, et non magis dependet a Deo quam a seipso. nego.

Insi : Non obstante hac depcndcntia. angelus magis sc dfligit naturaliter.

Probo! Quilibet diligit naturalitcr alxquid, diliut illud in quanturn est bonum sibi ktqw diligens aliquid ut bonum sibi, dfligit Ulud proptcr se. Ergo quilibet dili^ens naturaliter Deum, diligit eum proptcr sc et minus quam se

Rcsp ■ Dist maj.: quilibet diligit naturalitcr aliquid, dihuit lUud m quantum est borium sibi, ut subicclum cni dcsidcratur, conc; sibi ut fims sc mpcr, nego

Contrad. min. : diligcns aliquid ut bonum sibt, dlligl* fllud proptcr so. si sit bonum sibi subordiuatum, conc; si sit bonum supenus, nego. _

Angelus desiderat Deum sibi quidem, sed proptcr B*um ^™^™™ naturalem. Finis cujus gratia ct subjectum cui non sunt ld^C^b^. dero fructum mihi et proptcr mc, quia fructus cst qmd mfenus et subordi

"'Tumangelus vel homo rcctc diligit Deum ctiam naturaliter, semetipsum subordinat Dco, et non Dcum sibi.

Tnst.: Si ita est, ammaiia bruta ^f**^" I). facto autem tendunt solum ad bom.m ^&We^ » toi M

Rtsp.: AnimaJia bruta tondunt ad bonumho » , m n q u . V ot conJenter, aed impliclte et inconson.t.r. suut tg»*^*g£ sub ate e, magis diligens suaw speciem conservandam, «• u n * p-.m

/,,,,.. Attamon talsitas thesis apparet ex moonvonn-nt.bus. calatas

Atqui earitas non cst dilectio naturalis, scd infusa. Ergo dilectione naturaV angclus non diligit Deuni plus quam se. ^

Resp.: Dist. maj.: proprium caritatis est ut aliquis diligat plus qUam Deutn auclorem gratiae, conc; Deum auclorcm naturae, nego.

InsL: Saltcm in hac thcsi non potest cxplicari peccatum angeli,

Etenim dilcctio naturalis sempcr manet, mancnte natura.

Atqui diligcre Deum plus quam scipsum non manet in angelo pcccante ou' odit Deum.

Ergo diligerc Dcum auctorcm naturae plus quam seipsum non est naturale angelo.

Rcsp.: Conc. maj.; dist. min.: diligcrc Dcum ul judicctn, non remanet in eo conc; diligere Deum ut auctorcm naturae, nego. Etcnim Dcus ut judcx jubet aliquid quod clisplicct daemoni; dum e contra Dcus ut auclor naturac est causa conscrvans vitam daemonis modo quasi physico, sicut loquimur dc praemotione physica in ordinc spirituali.

Itist.: Sed daemon non potest esse simul conversus ad Deum auctorem naturae ct aversus a Deo auctore gratiae, nam peceatum contra Dcum auctorem gratiac est simul indirecte contra Deum auctorcm naturae.

Rcsp.: Daemon avertitur liberc ct moralitor a Dco auctore gratiae et indirec/e a Dco auctorc legis naturac (quia lex naturalis praecipit: obediendum est Deo, quidquid jubeat) et tamen daemon simul remanet conversus ncccssario ct physice ad Deum auclorem suae nalurac quasi physicc considcralac.

Hacc oppositio dolorosa ad damnationem pertinet.

Quomodo homo diligit naturaliter Deum plusquam seipsum? Amore innato ct_amorc cliciio implicito, sic diligit Dcum sub ratione beatitudinis in communi.

CAPUT V. Dc mcrito angclorum.