Sectio 11, art. 2: De obstinatione daemonum

Quid est de fide? — Quod de facto daemones sunt obstinati in malo. Matth. XXV, 41: « Discedite a mc malcdicti in ignem aeternum, qui paratus est diabolo ct angelis ejus ... Eis applicantur verba Ps. LXXIII, 23: « superbia eorum ascendit semper », scil. producit sempor novos effcctus.

Quoad cxplicationem obstinationis voluntatis daemonis in malo differunt S. Thomas, Scotus et Suarez.

Scotus eam cxplicat solum per causam cxtrinsccam, scil. ex parte Dci doncgantis gratiam.

S. Thomas eam explicat ctiam pcr causam inlrinsecam, scil. pcr modum connaturalcm sec. qucm angelus immobiliter judicat cl adhacrct fmi ad quem se dcterminavit, ita ut postca cjus arbitrium sit inflexibilc.

Suarez dicit: ex hoc sequitur solum quod daemon potcst diflicilo rctractare id quod scmel plene deliberate voluit.

Quomodo probatur conclusio S. Thomac? Scc. ejus vcrba: Vis appetitiva m omnibus proportionatur apprehcnsivae, a qua movetur. Atqui angelus apprehendit immobilitcr ct merc intuiiivc id quod nos approhcndimus mobiliter <:t discursive, speciatim id quod judicat ut fmem supra omnia diligendnm. Videt enim mere intuitivc et non succcssivc ea omnia quae portinent ad rem cligendanij ac postea dicere potest: « jam haec omnia considcravonim ...

Ergo voluntas angcli adhacret fixc et immobiliter huic fini.

Haec argumentatio habotnc fundamentum in traditiono theologica?

S. Th. dicit ibidom: « Consucvit dici: liberum arbitrium hominis flcxibiU est ad oppositum antc clectioncm ct post, liberum arbitrium autem angeli est Ilexibile ad utrumque oppositum antc electionom sed non post ...

t« obj.: Scd angclus romanct libcr post oloctionem et igitur non est inflexibihs.

Rcsp.: Ad libcrtatem non requiritur possibilitas mutandi propusitum. v. g. Ubernma decreta Dei sunt immutabilia.

etdoDeo" TunC videtur ^uod libe™'" arbitrium dicatur univoce dc angclo

DE CULPA ET OBSTINATIOME DAKMOMUM

Rcsp.: Non, scd analogice, nam in solo Deo immutabilitas est ab aeterno et nunquam in malo.

1« Series objectionum adversariomm: ex indiffcrenlia libertalis quae remanet.

Libertas cxcludit inilexibilitatem seu immutabilitatem. Atqui angclus post electioncm remanet liber. Ergo non cst immutabilis.

Rcsp.: Dist.: libertas excludit immutabilitatcm absolutam, conc; hypo- teticam, nego. "--.■>, Tv . 1

Sic decrcta Dei libemma sunt lmmutabiha. ( onc. nun. Dist. concl.

Inst.: Ubi remanet objectum indiffcrens, electio mutabilis est. Atqui post peccatum daemonis objectum ejus electionis remanct indifferens. Ergo.

Resp : Dist. major.: ubi remanet objcctum indiffcrens, electio mutabUis est. ex partc objccti, conc; ex parlc subjccli, scil. modi connaturalis agendi, mere intuxlivi, nego; conc. min.; dist. cond

II11 Series: ex insipicnlia judicii relractandi.

Diabolus peccavit cx inconsideratione regulae superioris sec b. Th. Atqui potest nunc eam considcrarc, maxime cum sit sua miseria cdoctus. Ergo potest suum iudicium mutare. .

Rcsp.: Dist. major.: peccavit ex inconsideratione volita et ajfectata, conc, oeccavit ex inconsidcrationc provcnicnlc cx ignorantta, ncgo. P Non ignorabat quod, sic suporbe recusando beatitudmem supernaturalern d unm itLem sibi acquireret. Certo ccrtius mehus quam nos theologi sciebat SS a fine u\timo supematurali erat pro illo peccatum mortale uremissibile et importans indirecte avcrsioncm a fine ultimo naturali

Inst ■ Sed videtur incredibiie quod afiqua intelligentia recuset beatitudinem supernaturalem etiam praevidcndo damnationem tuturam

7?,./> ■ Hoc cst tamen proprium maxnnae supefbiae proprio et sinULa

Clausit lumini gratiae et ad iUud in praxi attendere con ££t DoUinger Volebat dcfendcrc Ecclesiam, scd suo modo, non sec.

tionem Summo Pontifici. cn*r,.iative nunc

Ins,: Attamen praevidit suam Aunm.t.o.u™ ^«m J«uta . autem cxpcrimcntalitcr eam ccgnosc.t, ct promdc proptcr nanc ricntiam potest mutarc judiaum. rlltmm suDerbiae ut malum moralc

***** conc, g£t^45LE^S2 Ut Ut autem pract.cc ct flf"\jP}-/ilalcm ad obcdicntiam ct postularc malum rcpcicndum. dcbcrct tcndcrc ai A» < < « inteusive. „us,ricordian, Revera autem , qus ^ ~£ non postuiant: S KSr^t»2 ,»», ^am, * -cia t^Utat.s « obcdicntiac cl hanc viam »»'• »'"'''• tjs ut m Lamennais ct Loisy. Tcten-

„ ad J*2£»Jj£ ^K^ntnktas est prdihatus unor cxcc cn-

Alia obj : Scd remorsus consclentiae remanet in damnatis cum syndercsi secundum S. Thomam, ct idco videtUr quod proptcrca possunt mutare suum judicium. .

Rcsp.: Cum syndcrcsi rcmanct in eis rcmorsus conscientiae, scd absque minima attritionc et spc, imo cum dcspcrationc, et absque minima velleitate verae pocnitentiac, cfr. S. Thomam, Tab. aurca ad vocem «Rcmorsus».

Peccatum est cis amarum non phuictu poenitentiac; ct quamvis remaneat eis syndcrcsis ct rcmorsus conscicntiac, non remanet in eis nec fides infusa, nec spos,' nec prudentia, ncc timor pcccati, ct praevalet omnino in eorum mcntc suporbia, de qua dicitur « asccndit scmpcr ». Damnati non pocnitcnt de malis quae fccerunt rationc culpac, sed solum rationc poenac. Imo vcllcnt omnes damnari, quia pcrfcctissimo odio dolcnt dc omnihus bonis, dc adimplctione voluntatis divinae, ct maxime dc beatitudine sanctorum. Ita sacpe S. Thomas.

InsL: Scd remanct in eis dcsidcrium bcatituclinis saltcm naturalis, quarn haberc ncqucunt, quia avcrtuntur non solum a flne ultimo supcrnaturali, sed a fine ultimo naturali. Ergo proptcr praedictum desiderium bcatitudinis posscnt mutarc suum judicium.

Rcsp.: Ad illud praclicc immutandum debcrent digere viam humilitatis ct obedientiac, ct propter eonim supcrbiam quae scmpcr perseverat, nolunt hanc viam sumere. Sic confirmantur in malo. Unde in dacmone dcsidcrium bcatitudinis amissac cst invidia plenum (hoc ad damnationem pertinet); imo in eo perseverat odium Dei, nam, ut dictum cst supra in explicatione q. 60, a. 5, daemon, quamvis naturalitor diligat Deum ut auctorem suae naturae quasi physice considcratae, odit Deum ut auctorem legis naturalis praecipientem obedicntiam, item Deum ut judiccm, ct Deum auctorem gratiae, quia sub boc triplici aspectu Deus jubet aliquid quod daemoni displicct.

Rcmanct igitur quod dacmon non apprehendit practicc suam culpam superbiac ut malum moralc rejiciendum; solum quasi speculativc eam apprchendit ut malum ct scmper praevalet in eo supe.rhia, qua scsc supcr omnia diligit cum despcrationis et odii Dci amaritudinc et acritatc ¹.

Ouomodo explicatur obstinatio in hominibus. An dici possit cum CajetatiO quod homo fit iinmobilis in bono vcl in malo pc.r actum mcritorium vel demeritorium clicitum in primo non cssc viac, scil. in primo instanti scparationis animae a corpore? Alii thomistae hoc rcjiciunt: quia non esset homo scd anima soparata quae mcrcretur. Christus dicit: «venit nox quando qua nemo potest operari», Joan. IX, 4. S. Thomas alitcr explicat IV C. Gcntcs ultimis cap. prout anima post scparationem a corpore non est amplius in via, quia corpus est proptor pcrfectionem animae ut ad finom suum tendat, et igitur anima separata non est amplius in via ad porfectionem suam, ct moritum aut dcmeritum ultimum viae rodditur dofmitivum por statum soparationis a corporc. Cf. infra tr. de homine, caput de anima separata, in fino.

DE NATURA ANOELORUM

CAPUT VII. Dc illuminatione angelorum.

Angcli supcriorcs illuminant inferiorcs. Illuminarc, sec. S. Thomam, non est solum manifestarc veritatem, quod jam fit pcr simplicem locuti^mem etiam quando infcrior loquitur superiori, sod ost quoquo maniicstare vcriiatcm cum magv stcrio sch doctrina, cam rcduccndo ad altiora principia et ad primam vcritatcm, lta <;cil disponcndo veritates ut altcr possit cas mclius intellii-ere quam posset ex se solo Hoc autcm faccre possunt angcli superiores quia habent spccics umvcrsa- Uoresquae modo simpUciori repraesentant magnas regiones mundi intelligibiJis,sie -dtius intclli-unt quam inforiorcs ct possunt suos pcrfectiores conccptus cxp hcare.

Non tamen angcli supcriorcs possunt, ut Dcus, infundere novum lumen naturae vel gratiae, sed angelus superior objoctum ProPon;'n^.^^;^ iUuminat inferibrem prout suum lumcn supcnus m objecio sic M^J^^ ramquidem magister humanus proponcndo mcdmm demonstratn um di.cipulis su c Irtat objcctivc comm intdlcctum. absquo infus.one novi lunun ^ a o tion hoc potcst angclus supcrior qui cst altioris ^^Ts^^* riores Sic non solum confortat quoad gradum corum uitcllcctum. s,d etiam^r Z^ad pcrfcctiorem modum intMgcM. Angelus ^^«^^^ quod est tantum per accidens ignotum. portinent Angcli suporiores illummant ^^f^t^^ffi bonum ad statum naturae, ad statum gratiae, et ad gloriam accicicnu est essentiaUter suupsius ditTusivum. ncauitiam, idco non

Dacmoncs ordinant manifestationcm ventatis ad suam neqiutu iUUminant, sed potius tencbras oifundunt (q. 10$, a. Z)-

CAPUT VIII. De hierarchia angelorum.

tudo uno ct eodom n oao j 1 Ouidam vcntatis lumcn in aniversalioribus causis creatis, ut senatores et provincianim gubernatores' qu dam deniquc in parlicularibus causis, ut praeses cujuslibet civitatis. In prba hierarcliia sunt tres ordincs: Seraphim, Cherubim, et Tlironi; in secunda Dominationcs, Virtutes et Potestates; in tertia Principatus, Archangeli ct Angeli quorum nomina sunt in S. Scriptura (Is. VI; Ez. I; Coloss. I; Ephes. I) Sic nominantur a suis propi ietatibus et officiis. Quantum ad naturam, prout eam retinent, remanct subordinatio etiam in dacmonibus, non ex amicitia inter se sed ex communi ncquitia, et praeesse in malis est esse magis miserum.

CAPUT IX.

De custodia angclorum.

Footnotes

1. Dicitur: hacc apprcliensio daenionis est quasi sprculattva. quamvia procedat a syndcresi, f* a<>atur de culpa ut sua. quia liaec apprcln nsio non pcr\cnit a<l judiciutn propric practicum. 04ffl obnubilatur «.t vincitur ab alia appixhcnsionc practica ci ntraria. quac conformis cst praevalenti supcrbiae. ↩