Sectio 9, art. 1: Utr. intelUgere angeli sit ejus substantia

Respondetur negative.

Probatio indirccta: « Sed contra»: Plus diltert actio rei a substantia ejus, quam ipsum cssc cjus, nam operari sequitur cssc. Atqui cssc nullius crcati est cjus substantia, hoc enim est proprium Dci. Ergo a fortiori intelligcre angeli non est cjus substantia.

Probalio dirccta: I. Kx hoc quod actio cst ultima actualitas agcntis.

Actio cst ultima actualitus virtutis oporativac, sicut essc cst ultima actualitas cssentiae. Atqui solus aclus ■purus, scil. Deus, est sua ultima aclualitas. Ergo solus actus purus, scil. Dcus, cst suum agere, sicut ille solus est suum csse.

Major: Patet, quia lacultas opcrativa ordinatur ad actionem, v. g. intelligentia ad int< lligendum tanquam ad ultimum.

Minor: Constat ex oppositione intcr verbum esse et haberc; solus actus purns non solum habct suam ultimam actualitatem, v. g. suum esse, suum agere, sed etiam est sua ultima actualitas.

II. ("o-isidorando non solum ipsum agerc, scd et intclligcrc.

Si intelligcre angeli essct ejus substantia, cssct subsistcns ut cjus substantia. Atqui intclligcre subsistcns non potest esse nisi umtm (sicut albcdo, si subsistcrct). Ergo substantia angcli non distingucretur a substantia Dei, nec a substantia aliorum angclorum.

Obj.: Id quod non est actus purus, non potest esse quidcm omnis actualitas, scd potcst esse aliqua actualitas, cum potcntialitate admixta. Ergo non valet ratio.

Rcsp. : Dist. antcccdens: id quod non est actus purus potcst csse aliqua actua litas, non ullima, conc; sic Micliael cst sua Michaclitas; actualitas ultima, nego.

Agere autem est actualitas ultima in ordinc opcrationis, sicut cssc in ordinc esscndi. Si angelus esset suum agerc, hacc aclualitas ultima in eo essct irreccpta, ct insupor, ut ultima, esset irrcccpliva, sic esset actus punis.

Inst.: Si iutellectio Michaclis cssct subsistcns, esset unica in sua specic quidem, sed non simplicitcr, nam posscnt csse aliae intellectioncs subsistentes, ergo remanet dilTicultas.

Rcsp.: Nego antcccdens. Kon cnim limitarctur, ncc pcr subjcclum in quo reciperetur cum essct irreccpta, nec pcr objcclum ad quod ordiiuuetur, quia substantia non potest specificiri per aliquid sibi extrinsecum. Ideo intelloctio

DK VIRTUTE COGNQSCITIVA ANGELI

&1 subsisteiis non potest essc nisi liabcat in se suum objoctum formale, scil. nisi sit ipsum csse subsistens semper ct dc se intollectum in actu.

Inst.: Hacc intelloctio subsistcns Michaolis posset spccificari a seipsa, sicut intellcctio divina.

Rcsp.: NegO, quia intclloctio spocihcari dobct ab enlc inlelligibili sicut a suo objccto jormali ot adacquato. Et si intollcctio Michaelis spc<:ificaretur a scipsa, non posset cognosccrc nisi soipsam, vol id quod cognosci potest per seipsain, undc non cognoscerct alias substantias nisi in confuso.

Hacc rcsponsio data a Joanno a S. Thoma sumitur ex articulo soquenti. Cajetanus autem sinc nnticipatione articuli soquontis rospondot profunde: Si intelligcre angeli osset tantae pcrfoctionis quod ossot substantia, tunc osset Uttum (ut dictum est in articulo), quia in so idcntificaret tres pcrfectiones simplicitor simplices (naturam spiritualom, inti.llectionem ot subsistcre in sc) quae nOn possunt idcntificari nisi in Deo, et eo ipso identificaretur cum aliis perfectionibus simplicitor simplicibus, scil. cum vello subsistonti, cum amoro, cum misoricordia, cum justitia. Aliae objeclioncs.

Vivcre viventibus cst csso (ut dicit Aristotoles). Atqui intelligcrc ost vwcre. Ergo intclligcrc angeli cst ejus csse subst;uiti;dc.

Rcsh • Distinguo majorom: vivere tn actu primo est esse substantialc, conc; vivoro in actu sccundo, nego. Contradistinguo minorom: intolhgcre ost vivere in actu secundo, conc ; intelligere est ^verc in actu pnmo, ncgo.

Inst.: Intcllectus agcns in nobis est sua actio, ut videtur, et tamen non cst Dous lCrco angolus potest essc sua actio. ' Rcsb ■ IntellectUS agcns cst scmpcr in actu, sic cst sua actw impropno non cssJaL scd concomitantcr. Ita sol est sempcr actualitor illunnnans, scd non , st csscntialitcr sua actio. Ita cor scmper movet.

Inst,: Si extrcma sunt unum, medium non reaUter ab efi angelus scipsum intclligit, objcctum et subjectum sunt unum, et intclketio

'"t/PST-t major; ncgo minorem: intolloctio non ^■JLscquJ unionem subjecti et objccti ^^^^ inteUect o sequitur unionem facultatis cum spccie seipsum intolligit, n«>n indiget specie unpressa. sod solum expressa, quia ost intelligibilis in actu, non vcro inteUectus w actu.

Ahi II Utr. intelligere angeU sit ejus esse.

intentionaliter lnfinitum, sc cxtcnuu objoctum adaequatum.