Skip to the text

Articulus 30

ELUCIDATIO TROPOLOGICA EJUSDEM CANTICI : CANTEMUS DOMINO.

TROPOLOGICUS hujus cantici intellectus, ex præhabitis faciliter elici potest : ideo non nisi breviter tangam illum. Itaque per Moysen, qui per aquam mortem evasit tam in sua infantia, quam in senio suo, intelligi potest quilibet Christifidelis, qui videns se per fontem Baptismi in Christo renatum, et tam illo sacramento quam in Pœnitentia seu confessione sacramentali, de spirituali Ægypto et fluctibus sæculi hujus, de potestate diaboli, de jugo et servitute peccati, de ignorantiarum et errorum caligine erutum, cum gratiarum actione Domino psallat, aliosque ad regratiandum secum et pro se invitet, dicendo : Cantemus Domino, gloriose enim magnificatus est, animam meam taliter eruendo, ac donis gratiæ decorando, ita ut grata et humili mente dicere queam : Protexisti me, Domine, a conventu malignantium, a multitudine operantium iniquitatem. Et item : Quoniam eripuisti animam meam de morte, et pedes meos de lapsu, ut placeam coram Deo in lumine viventium. Equum et ascensorem dejecit in mare : id est, visibilem ac invisibilem meæ salutis hostem prostravit, dando mihi virtutem resistendi ac prævalendi tentationibus eorumdem.

Fortitudo mea et laus mea Dominus, cui dicere habeo : Quoniam in te eripiar a tentatione, et in Deo meo transgrediar murum. Et denuo : Laudabo Dominum in

Ps. LXIII,

Ps. LV, 1

Ps. XVII, 3

Ps. CXLV, vita mea, psallam Deo meo quamdiu fuero. Et iterum: Laudabit usque ad mortem anima mea Dominum.1 Absit ergo, ut propriam quæram laudem, gloriamque humanam. Et factus est mihi in salutem: quia quum toties recidivaverim, tamque enormiter ipsum offenderim, non tamen juste damnavit me, sed pro malis retribuit bona; et jam per contritionem salvavit me a morte peccati, et a via meritoque gehennæ, quum tamen multos in æternum damnaverit, qui minus peccaverunt quam ego, ita ut illud sancti regis Ezechiæ dicere valeam: Tu autem eruisti animam meam ut non periret, projecisti post tergum tuum omnia peccata mea.2 Iste Deus meus: qui quum sit omnium Deus, tamen tanto specialius est Deus meus, quanto gratiosius egit mecum, ita ut dicere mihi incumbat: Adjutor meus, tibi psallam, quia Deus susceptor meus es, Deus meus, misericordia mea.3 Et glorificabo eum: quia quo plus peccavi in eum, et quo majorem mihi misericordiam gratiamque exhibuit, eo plus teneor ei esse subjectus et gratus. Deus patris mei: Christianus sum enim, filius hominis christiani. Et exaltabo eum, ipsum præ omnibus incomparabiliter diligendo, timendo, colendo, quærendo, omnique creaturæ ipsum totis præferendo præcordiis.

Dominus quasi vir pugnator, Omnipotens nomen ejus, qui hostes animæ meæ ac vitia expugnat in me.4 Ex me namque perditio mea, in ipso dumtaxat auxilium meum. Nec enim sufficiens sum aliquid cogitare ex me, quasi ex me.56 Ab ipso plane est omnis tentationum victoria. Currus Pharaonis et exercitum ejus projecit in mare, id est omnes adversarios meæ salutis, ut tactum est. In his ergo Dextera tua, Domine, magnificata est in fortitudine. Misisti iram tuam quæ devoravit eos sicut stipulam: quia per sanctum angelum tuum, zelo justitiæ tuæ accensum, atque in manu sua gladium flammeum tenentem, repulisti frequenter invisibiles hostes meos a me. Et in spiritu furoris tui congregatæ sunt aquæ: id est, fluctus tentationum et tribulationum, quibus me sæpius repleverunt, in ipsos redacti sunt, quia ex ipsis non profecerunt finaliter in me, sed sibimet calamitatem tristitiamque auxerunt. Stetit unda fluens: id est, gratia Dei exuberans quievit in corde devoto, imo et influxum suum ab indevoto retraxit. Congregatæ sunt abyssi in medio mari. Abyssi istæ, sunt exundationes atque profluvia inanium cogitationum et affectionum carnalium, quæ in medio mari, id est corde sæculari et amaro ac turbulento, coacervantur, quousque radio illuminationis supernæ et rore gratiæ dispergantur ac refrenentur.

Dixit inimicus: Persequar et comprehendam. Iste est spiritus malus unicuique ad exercitium datus, qui jugiter intra se cogitat persequi ac vincere animam ejus, cui ad exercitium ac probam est deputatus, ejusque spiritualia bona auferre molitur, et bona ejus proposita, salubres conceptiones, amorosos affectus interficere et auferre conatur; sed flante Spiritu Dei, succumbit. Ascenderunt populi, et irati sunt. Injusti etenim justos persequi non desistunt; et multis non sufficit damnatio propria, imo et alios damnationi secum involvere enituntur. Dolores obtinuerunt habitatores Philistiim. Tunc conturbati sunt principes Edom, robustos Moab obtinuit tremor, obriguerunt habitatores Chanaan. Homines quippe vitiosi, gulosi, avari, superbi, libidinosi, per gentes præfatas signati, ut patuit articulo præcedenti, omni interna tranquillitate privantur, et variis passionibus agitantur: nunc inordinate et stolide metuentes, nunc inaniter præsumentes, nunc illicite gloriantes, nunc culpabiliter contristati, nunc inique concupiscentes, nunc concupiscentiarum suarum incommoda intra se sentientes: qui sunt tanquam pulvis ante faciem venti, et in circuitu ambulant, quos Deus ponit ut rotam, quoniam undique evagantur, nec in Deo eorum corda figuntur.7 Cetera patent, nec tropologiam exigunt specialem.8

Footnotes

  1. Eccli. 11, 8. ↩

  2. Is. xxxviii, 17. ↩

  3. Ps. lxxxviii, 18. ↩

  4. Osee xiii, 9. ↩

  5. Il Cor. m, 5. ↩

  6. II Cor. iii, 5. ↩

  7. Ps. 1, 4 et xxxiv, 5; xi, 9; lxxxii, 14. ↩

  8. Ps. i, 4 et xxxiv, 5; xi, 9; lxxxii, 14. ↩

Chapter 31 of 72