Sectio 3, art. 4: Conolusio: Consitium in aelit tion potcst fo infimtum

procedcre. Hoc enim est impossibile. Sed ineipit a eerlis priucipiis rationis pructiea; ct termintttur ad conciusionem practicam seu ad nltimum juilicinm practicnm.

Scrapulosi vellent proccdere iu inliuitum. diccudo quod forte actio bona facta est proptcr superbiam, et qnod fortc lueec ipsa reilexio facta cst propter falsuiu bumilitatem. et sic seiuper quod est ridieulum.

□ubium : Utrum lieitum sit consulere miuus mnlum ad uiajus vitandum.

RcKpotulclur i Circo hoc dantur dutc opiniones extreina», ut exponit Medin».

Affirmant quidain ex hoc quod minus malum in comparatione ad majus indiicit. rationem boni, scilieet retrahcrc bominem ft malo majori.

Negant alii, et affernnt sequeutes mtiones: 1° Minus mnlum, etiuuisi eum majori malo confcratur. vere retinet rationem mttli. Nam talis collutio nihil oufert dc mulitia objecti. Sed nemo potest alterl consulere malum : ergo nec minus nialum. Ideoque tolerari potest, non vero eligi, nec consuli.

Ratio ista videtur apodictica si agatnr de minori malo quod est intrineece mglum, nam S. Thomaa, I" II", q. 11«, a. 3, ad l1"". ad probandum qnod mendacium est semper peccatuin et quod uon possunius licitc mentiri v.g. ftd homieidium vitiindum. ait melldacium

DE CONSILIO

J'.I7 intrinsece nmlum. et snbjnngit non Ucet al.quo .ll.c.la .uorcU- Sioue uti ad inipediendo nocumenta et dcEectus aliorum. Et ideo nCli.et mendacium dicere, ad hoc quod aUqu.s ahum a quocumque nejieulo libcret. Licet taincn veritatein occultare prudenter sed noa Ctt-a cam loqui. Si autem homo justus est gcueral.tcr ilocd.s Spiritni Sancio in ordiuariis rebns, tunc in tali casn Ulnminatur per donum consUii ad dicenduin id quod diceudnm est.

Unde minns malum plnjsictim consulendum est ad majus molnm vitandum ; non vero minus maluui morafc, salteui si est intr.ns«e Diftlum. Sie cranotomia non est licita etiamsi t.er eam salvaretnr vrta matris numerosa? fauiilia:.

2» Consulens minus malum eet cobjio moralit illius. Ergo ut consulens iieccat.

3" Sit casus quod retrus lirmo animo stotuit oceidere regem; rnnc non est licitum, ad vitauduiu boc malum. eonsulcre Petro quod occidat alium hominem, v.g. domesticum regis. Hocantem Petro consulere cst minus uialum. quod consequenter nou licet consulere.

De hac materia solet etiam disimtari in materi» de usnra,

Tcrtia opt.iio ell d/Jirmutira, sed cum pluribus Umitatiombns. Medina, Alvorei e alii hauc teueut nt probabiliorem. Imo tenet Alvorcz bimc esse senteaitiam communiorem inter thomistns. Pro .sta opinione ho? ussignantur rationes:

I 1' Aristoteles, V Ethic., cc, 1 et 3, docet quod miuus maium in comparatioue ad majus malum induit ratiouem boni, dummodo utrniuque malum vitari non possit et quamdiu vitari non possit. Ita 8. Grcgorius, Ub. 2 dc Moral.. c. 1S, quia rctrahere allquem a. majori malo habet i-ationem Imni. (Aliie ratioues videautur apud Mediua|.

AiiiD sunt etiam conditiones addemto, scilicet 2- Dnmmodo agatur de minori malo nou intrinsecii nialo. 8ic non Ucet in cleetionibns civilibus et politicis approbnre programma intrinsecc malum ad vitandirm peius.

3° Dummodo agatur de duobns malie, quaj infcruntur eidem persona-. Sic opud Jeretn. xli. legimus quod decem viri ita fccerunt otun Ismaele, cui consnlerunt nt acciperet ab eis thesaurnm. no cos occideret. (Qooad hunc casum alii anctores dicerent quod ibi agebatur de mnlo physico). Item Mojses consulit l-epudinm ad vitandam mortem respectu ejnsdem persome.

JJon vero agitur de maUs quas inferuntnr personis divcrais, ut Augustinos ait qnod Lotb peccavit consulcndo viris Sodom® quod abuten-ntiir tiliabus suis ad vitaudum peccatnm sodoraue. _ _

Item communiter ndmitUtur in jure qtioil nemo potest in detnmentnm alterius consilinm suum mutarc.

Saltem uon possumuti iu gravc detrimentnm alterins cons.l.um dare. Sed cum parvo detruncuto tcrtiie persona» potest qius consuiere minus maluin. saltem ph.vsicum, ant morale, sed uou lntnnsece raalum, ut niitjus vitetnr.

20S PB ACTIBCS V0LUNTATI6 PSYCHOLOGICB CONSIIIKIIATIS

Unde in appUeatione eleetionis mimis ninli requiritur niagnu pru. dentia, ne tiat positiva declinatio ad nialum ; et prompte ngcndum «st ut mntetur situntio v.g. situntio politicu, ut homo nmplins nou sit iu ista occosione, seiUeet quod umiuui vitare uou possit: v.g. promoveudus est liouus candidatua, ad non dandum suffrnginm eundi dato minus mnio.

QIXSDSTIO XV. DE CONSENSU

OondTUiiones S. Thomie sunt sequentes: