Skip to the text
Ember
PT

Sectio 1, art. 2: UTRUM BEATITUDO HOMINIS CONSISTAT (pars 3)

a) Bteniin hoc desiderium ut innalum debcret essc effioam; nnm deslderiuni eat inefficax prout procedit ex judicio couditionali : v. g. vellem hoe bouum naturaliter inaccessibile, si Deus me ad illud gratuito elevaret. Appetitus autera innattis non procedit ex cognilione sed ex ipsa uaturn et correspondet viribns out exigentiis natune. Ergo non apparet quod posslt esse conditionale et [iroinde ineflicox.

b) Hoc desideriura iuiplirot contrndiclionem : quia esset siraul essentiaiiter tittlurulr, ut proprietas uatura?. et csscntialiter stipcr naturale, ut Kpccificatuni ab objecto formnli supernuturali. Ner dici potest quod specitiearetur ub islo objecto superiinturnli ut. ualuroliter cognito, qui.i appetitns iuuatus antecedit congitionem. Sic ipsa un tura voluntatis ordinuretur non soliuu ad bonum universale, sed nd Deuin supernaturuliter videudum | in uatura uostra esset hnbitudo positiva et naturalis ad ordinem gratia?. Idem dicendnm cst de potentia obedientiali actirn 811111™!, quia essct quid positivuin esseti tiatiter naturale (ut proprietas niitnnc) et csscutitititcr stipeniatttratc (nl quid immetlinte ordinatum nd octuin supernnturalem, et ab eo specilicottiml.

  1. Insuper orrfo agentium non ctirrcsponileret ortlini finium. quia Deus plus posset nf nuetor uutune, quam ut liuis nutiirnlis: nivin nobis dedisset appotitum innatum queni sntiare uou posset ut liuis naturalis.

Uude hic appetitus innatus deberet esse efflcax. 3' Cajetani opinio videtur esse excessiva. reaetio eoutra opiniouem Scoti. Nani 8. Thoiuas expouons quomodo oriatur hoe desideriuni, loquitur de pnesupposita eoguitione effectuuni non supernnturaliuni, sed naluraliuni, ut ostendit Ferrariensis in Contra Gettt.. 111, 51. Uude hoe desiderium uon esl solum seciindnm quid natura.le. ut conforme uotune et. connnturnle, quia tuuc. esset siiupliciter supornnturate et efflcax, ut desiderium caritatis et spei infusos; seil ogitnr do desiderio sirapliciter uatiirali, ot iuefficaci.

Et hujus desiderii existentia uou est dubiu etiam in pagauis sapieutibus : nani exprimitur iu Coneivui 1'Iatonis, c. 29.

Uude ipse OajetanuS eoneedit iu IMD". q. 3, n. 8 : a Dici potesf quod intelleetus humouiis scieus an est de Deo et communio, desi-

Qrm srr wcATrrcDO foumams dernt mlumlitcr srire de Deo ?i«id est, inquontum Biib nnmcro eoii sorniu compi-ehenditur... quia inditum est natnntliter ut nso effectu desidereraus uosse quid eat causa».

Conclusio: Uiulc restat sente.ntia ptcmritmque thoinistarum, que nartim formulnla est sccunduin hauc pnecisioueni o Ferraricusis et . Li uiez nec non a thomistis qui scripserunt tempore Boti. Sic homo ootuisset creari in stntu mere noturali, et ideo gratta, ut noraen ejus iudicat, est gratuita, non debita ntqae uobis, neque nngelts.

et tamen cst coimeuim*.

Corolloria. 1° Potentiii obedieutialis seu elevabilis nostrai na- turiie ad onlinem gratine, qua) mnnltestntnr a pnedieto desiderio, non est activa, s«f. passim- ct eec. terminos 8. Thomas est aptttudo

,,ad suscipiendnm a Deo quidquid Deus voluerit» De Virltitn.us m aommum, a. 1, a. 10, ad 13 (vide integritatem hujusce textns, loc cit.). Iteni in notnro nostra est potentio obedientialis seu elevabilis od unioncm hyposlaticoui.

2° Potmtia obetlientialis respicit. non immedintc aliqnod objectura guoernatnrale, nec aliquem actum superuaturalem elicieudum sed rcspieit Agcns suprenmm, eui obetlit, ad reeipienduiu id quod Deus ipse voluerit. Undc anima nostro, non positive et immedtote ordinattir ad aetum supenuitiiralcra itiri post elcvatimem, v. g. post infueionen, luminis ttdei. quod est queedam inchootio vit» fflternae, ci. Ue I eritttte, q. 14, a. 2. ...

Idoo prmdicto! opinioues sic scribi possunt nt apporeat posltio uniusciijusiiue: ,

S. Tltomaa

Naturn purn powlnuu -,0^= Orotln srmulta et eonvenien».

RcmttwturattitmH* = Myatertu revelatu uemoostrorl iKwsuot; soltem eoruui i>of»lhllitnB jiositlve demoDstrutur.

.Va!HraWa,nu« pelaniunoruin iiegons saDemaranilltatem viue clirlsti.intf, inia> iitnt Ktiitertirct vtre* nutumtei,- ttem rotlonallste.

Coofuslo duorum oriiinuin sul) forma opttmlemi quond uaturum, quoj poRnet Blne grutlu ad iierfectom liealltnilllieui pervenlre.

srotlsmu*. = (UstlnctloeoutlnKens inter duos onlloes : semi-teeudosuiperaalnralisinus.

Augusltiiiani sa>eu- 11 nxn => latens confuMlo duonnu onllnum.

Pacudo - supemutimiltsmus Protestantlum, Uajl el Jonnenistarum, nenans modo inverso suiicrnaturalitatem vltie (•hrlBthmn'. prout uiec noii suprrorcl extuentlas nostra> nntune.

Confaslo (iooraui ordlnnm suh forma uilMlllriMHf qnoud nuturam. qiue non isjsset nd ullam feltcltalem perrenire alne grntia.

DB BEATITUDINE nOMTNJS

Prlncipalis objectio contra uostram doctrinam : ef. De Bevel (2* cdit.), I, 402, 5" edlt., I, 375:

Quod est nolis summe oonveniens est nostra; naturiB proportionatum et. non gratuitnm. Atqui visio beatifica est nobis sumrae conveniens. Ergo visio beatilica est nostras naturre proportiouata et non gratnitn, Major probatur: 81 non esset quid proportionalum no- ■tras uaturae nec esBet conveniens, sed esset. aut disconveniens seu violentuin. aut indijjercns sen ncntrum, nee bonum uec malnm.

Rospondetur: Distinguo niajorem: Quod est nobis summe convenieus cotwenientia naturali, est nostru! naturre proportiouatum et non gratuitum, coucedo; quod est uobis snmiue eouveniene oonvtnientia supernaturali, est nostras natura? proportionatum et non gratuitum, uego. Contradistinguo minorem: Visio bcatifiea est nobis suiumc conveniens, oonvenientia naturali, nego ; eonvrnientia supernaturaii, concedo.

Explieatur: Convenientia superiiaturalis, nonobstante sua gratuitate, imo vi hujusce gratuitatis, superat convcnicntiam nattiralcm. Sic cst summa et profundissinia. Et lioc est mirabile : naui soln» Beii» potest in suis donis supernaturalibus conjungere hajc extrema apparenter opposita : mmmain ncmpe convenictUiam et. summam gmtuitatom, pront hasc, dona uon solum saliant desiderium nostrum natu rale, sed iilud superant. Dona snpernaturalia nos magis perficiunt quaiu nattmUa, et sub isto aspectu nobis raagis conveniunt, sed eximia ac supernaturali convenientia. In anima nostra perflciunt id quod est profuudissimnni et altissimum, scilicet punelutn insertionis vitw supernatiiralis, idest poteutiam obedientialem : nibil est intimius in fundo aniuuu. Hoc enim in nobis correspondet iufiuitte potentiae Dei aetivae cjnsque beneplacito. Et quauto potentia activa est altior, tanto mlnor potest essc potcntia passiva. Undc qunnilo lioteutia activa est infinita, potest. aliquid producere ex nuila potentia passiva reali, scilicct e» nihilo, vel in aliquo snbjecto M simplici nou repugnantia, ut in hnmanitate talis vel talis hominis cst nou repugnantia ad uniouem liypoataticam ; ita erat in humanitate Christi ct tamen unio hypostatica fuit summe conveniens, uon inconveuieus aut quid neutrum scilicet nec bonum nec niaJum, scd indifferciiB.

Ideo poteutia obedientialis nihil aliud cst in nnima nostra quam tota ejus cssentia prout u apta est ad recipiendum a Dco iinidquid Deus voluerit i> ut dixit S. Thoiuas (Qu. De Virtutibiis in communi. q. 1, n. 10 ad 13).

Hbjc est ultima radix nostne solutionis. In ea qnidnm contradictionem viderc volnnt; e contra est sublimis coucilialio extremorura qua* a solo Dco uniri possunt. 8ed diflicile hoc exprimitur communibus terminis; nam est quid utiwutn in uuiverso : sunt con- Unia dnorum ordinum intinite distantiuni. Qnomodo igitnr ex hoc exuote definirc ipsum supcrnalurale prout differt a cnntranaturnli. et ub extraueo nontro et iudilTerenti? Itec detlnitio dnri potest: « Snpernaturale dicitur pro quolibet onte fiuito id quod excedit pro-

QVID SIT BKATITCDO F0RMAU8 137 portioncro ejus natuitr, camque gratuito porficere potest o. (Cf. B«

^ScilUersuperuaturale non est debitum; sed potest perficere nataram, et si de facto ci gratis conceditur, cnni P^at- ^,""! L disvonveniens naturav, tunc enim essct contra naturam neceBt Zlitfercns: tuuc nec bonum, nec malum esset: sed convomt tialurw.

"uidcm secundum ejus essentiam, vires. exigentias aut paatfviat"s sed secnudum ejus po.cntinm obedientialem seu elevabllira.

perficit et non destroit naluram Ha*- est respons.,, nostra ad reccntcm Ubrum P. H. ub H-bac. Le Surnaturcl, 1946.' IJuod quidcni sic scbcmntice redili potest:

I sapernatumVlrr, sccumlum cniisiuil fornialem MBciwi-

| | ( .»r.*». . mluraHleri BlTC ^minm cumm formnleui, mnte-

| a 1 [ rialeui. cfflcli-uteni ct flnnleul. r & 1 t E imliij.-raii.. seu pnptcr IncUnatloncm nnturnlem.

/ ,apcn,n,u.ililer.- v.g. In flne vluc «SjJ&JfflSS ( »1» m«nw««Hl ct rfioiil bcntltuiliiiJs nntu-

Jttcoiirciitoi» V r|||i(1 Ml[pIU «gapMK.

mauram | HaluralUer: v.g. ln Bue vlue eBrenlta eenilrtdim» \ iiataraliH.

Ultima Corollaria nuoad privationem vlsionls beatlfiote.

1- Si homo creatus f uissct in. statu mere naturoli h<re pHrttio. qntc tuuc potius fnisset negatio, n0„ fiiisse, dolorosa, quto to^- 5etur soluu. vellcitas; imo non essct omnino frnstru, qu.ii hax »ellcitas duceret ad ndorandum abscouditum mystenum vita) Dei in-

^E contra si dcslderium istud esset innatnra et efficx, stntiis ,„,,, naturalis uou esset possibilis, et elevat.0 ad ordmem supernaturalem essct debita, saltero Dcus sibinictips. deieret nos clc.arc ad vitan. gratiat. .

2» Post elevationera nd ordincm supernaturalem, liocc pr.ratio visionis bontiucte. non est dotoroso in pra-sniti mte, quia "''"d"1" radicaUB ovdo vitac noetrac cxigit quod fruamnr hac nsione Attnmcu jan. in terra sancti ex ardore efficaci caritatis cupinnt « d.ssolvi et esse cuiu Christo n.

3° Tost elevationem ad ordinera superuaturalem ct post raortem lucc privatio cst vaidc dolorosa in purgatorio:qm& t™'=™1*'" ordo ritte su,iernaturali8 animae separata-. cxt,nt ut slaUm po» morlcn, frualur Itae cisione. Unde hiec tcmiK,ral.s poena dnmni est

Thonmie, iws (III) et 1W9 <1-II> : fawvur aataret u*. ukh *t 109 contomporains.

M BM/aaoOam uomim»

qunni dolor violunln. sitifl ivwt fnmin, glout quandti quiH indinet, oinuino nltmento et noo tayonlt,

4" A fortiori in infcrno lnrc /trivatio perpetua est mimma mi aeria, simul rontru naturam et contr» grutiam. Stc mdlcitlltoi* opp». Bnntar, quidquid dicant rationnliHtu*, rapematnimla et coutnuiaturale, sieul beutttudo .uperanttiruliH et .iimmu. mtKeria.

Quodammodo explicatur quod privutio beatitudiniH HUjieriiatii ralll sit itu dolorona protit ent nimul contra ordinem Hupernuturaleui a Deo ntatutuni, ct coutra uaturam nostram : ipiia ttaturalia lex jam dicit obedicniliim enir Deo, quidqiiid ipsc pnrcipiat; et ideo ainisnh finin siijH-rnittumUn cst otiam aminsio finis nattiratiit.

Non potest chho niajor ac dnmnoHior error qtinm coufundcre dona Dci supcrnattiralia cum Uin quu> Hiint contra uotunim, \t faciunt mtionnliniie. Hoc est coufiindcre veram rclipioncm cuni Htupida plpflrstitionc et viHiouem beatilicuiu ctint Himiina miscria.

Vlfl> infra p. 164-166 in line qiuestionis VM, Complemeutum : Dc lieatitudinc natttrati, et examen opinionis specinliH P. H. de Lulmc1

1 Dlxlmuii nui<ra t\i. 132) qood Juxtn nlero«|ue tnomlHt.n noniiibllltas lntrluws'fl vlnlonla bcatlilae non potest riRoros. demonftruri ex «ila ratlone, qaln .nl fiOKnibUilan dottt einentUibUiier mupentaturalirt ; i.i enlni qiiod csl nupernnluriilo quonil csscutlntu ent BUpernnturnu* ijnoad ooguoflclbllttntem ; venim et ons conviTtuntur.

Hoc conllrmatur cx co nnod S. Tboinn. ad suadcHdtim imniribUitalem- cibcatiflca- Invocnt cxiBtcutlum IitcariuiKoittn qun1 Ott donuiu ndhue diffloiHus ail crcdendaui. Hoc non fncerct k1 ooHnlbllltn* vIhIoiiIh ln-ntlllciL' ikwh. t ex hoIii mtloiu* (leiuoiiHtnirl. Dlclt In Vomp. thcol., c, 2111 : - Non etilm rcHtnt inorcdlbUc <|iiln IntcllectuH crentmn' [<•■• uulrl ponutt ejiw iwsentLnm videndo. ex quo i «'ii- uotiihil uultus ont naturum ejus mtriuuietido ». Item V. G*mtc*. 1. IV, c. fi. Iteni S. Tliomn. , 11° Scut, dlnt. «8, q. 1, n. 1. dlelt 080000 do nlorL-i fmltlonlf" : « ex rvbu. nnturnllbuH non ininioHcltur nllquid rotioiw demonntraiilf non nuturale, nd rofiwnc pilVMfOOlO pOtoM cogtu>scl alli|iild Hupra twil.urjim

QU^JSTIO XV-

DE PR0PRIETAT.BUS BEATITUDINIS

rSSiw breviter niU artienli exponendi »nnt, et Uuietendnn, e., faper artii ulnm qnartum.

AnT L _ UTRH« 0ELECTAT.0 REQUIRATUR AD BEATITUDIHEM.

c.„c,s,o: «xrexr; - ' probatur.- Ratio e»t qui* *»*M™ Lf" , ,,el,.,:„,Uoue loquitM tit„K requie-eit In bono nde .to. K - > fle ^^,.

Augu»tin„B dum diei, : « I L" 'f he„e (,UtlnK..it eKseulinm

N„,nndun, -st quom"'l<' ^°™ !„•(„„« ,t fonsequens. Itn titndiulH nb eo quod «rt «'^"X ,nvstiri Lfa ertMi,

Bt, 1) concomitanB ..'• conaequens.

1 III tlB HEATITUIUSE HOMINIK

  1. B0 propriU: Voluutus nou quietatur iu oliqna opemtionr uisi propter bonitatrm ejus, et non qmcrit bonuni proptor quietcm sed e converso. Atqui deleetatio est quffidum qnies voluntatis. Ergu delectatio cst propter bouitutem operationis viKionis quie non conjuugit Deo, et qme proinde potior est.

Major patet ex BOG quod voluntae non quu-rit honnm propter quietem, sed e eouverso; alioquin ipse uctus voluntatis esset finis, qnod jam confutulum est q. 1, a 1, a<] 2um. sicut est impossibile quod primuin visibile sit ipse visus. Uude voluntos quterib quod quietetur in o[)erutione, qiiia operatio est bonnm ejus.

Minor etiani putet.

Unde, ut diritur iu urgumento « sed contra >., visio cst potior delet-tutionc, sicut cuusa esl iiotior effectu. Itvxponxio ad objtcta:

Ad l0**': Objectio ernl : Perfectio e«t jwtior perfeetibili. Atqui delectatio est perfectiu operis, ut ait Aristotelis. Krgo delectatio eBt potior visione.

Itespondetur: Distinguo majorcm : 1'crfeetio ut fortiva vel /ihm operationis est potior perfeetibili, concedo; ut proprietas eonsvqurvn operalionein, nego. Conirudistitiguo miuorem : Delcctatio est operis perfectio voncomituiis et conttequcns visi&ncm, concedo; constituetiti vixionrm vct finvm vjun, uego.

Ac proptereu liie citatur verbum Aristotelis: « Delectutio udjungitur perfecta- operntioni sJcut decor juvcntuti ». Of. Comment. Cojetani.

Ideoque delcctatio apitetenda est propter bOD&m operationem et uou e converso ; hoc est contra hedouistas et scnsiialistas. qui redneunt bonuii) houestuin ud bonum delectabile, imo ud delectationcm.

Ad 2°'" : 8. Tlioimu* videtur dicere quod saltem nuinialia bruta. quia noii cognoscuiit rationem coiiimniiein boni, uppetuut operationem propter delectutionem. Tunc est difticultus, quin appetitus eorum nou esset recte ordinatus a Deo. Cujetuuus boc explicut diceus quod animulia appetunt operatioues propter delectutiotiem, uon tlualiter, scil. OOD tan.quaui mediuin propter linem. xed fonnalitcr, scilicct appetunt operatione» sub rationr deleetahilis, quin non cognoscunt ratioiiem boni houesti. Bed Dcus auvtor nulune, perfectlssin.e cognoscens bouum hunestum, cui subordiuatnr bouuni dclectubile « delectn tionea apponuit. proptcr opcrationcs », ut lu ista responsione dicit S. Thonias et longius in Contr. tient.. m, 2ti. 8ie ut dicitur in EvaugeJio ii gallinu cougregat pullos suos sub alns n u<l eos defeudendos. et sic facil inconscieutcr aliquid Iioiiestum snb rationc delectnbilis et utilis; diiin niuller ad parvulos siios dcfendeudos quid simile faclt mib ratioue lionesti.

Ad 3u,n: Notutur (piod carilus non qmerit Deiiui propter deleetationem, sed delectatio est quid conseqnens. Kic solvitur objcctio quictUtariiiu et ipsius Kant, qui a puro amore, sive Dei sive obligutiouis inorulis, volunt exeludere dusiderinui piucmii seu fruitionis. Ipni* cst napondendon quod CmttSo seu delectatio non potest csse

DB PR01'BIEATIBUS DEATITtl DIN 1 8 flnis cui subordinatur Deus, bene tameu eet quid consequens vUio^ nem Dei et legitime desiderotur iier modum unius ciim Deo. vei propter D(-um «i ob eo distiugultur.

AltT. III. — UTRUM AD BEATITUDINEM REQUIRATUR COMPREHENSIO.

Concluslot Ad bcatiludinem rcqnUur comprehvnMo, non in enu 10! vomprekcmkxr, *d prout beali dieuntur co,nprehe»arv auatcnuH ttment Deum et ei mhacrcnt ineparabiliter.

Sic visio respondet Hdei. compreheiisio spei et fruitio caritati. Et ideo comprehensio sic occepta pcitin.^t ad voluutatem et es. mutuu iuba-sio, de qua agitur iu P q- », a. 2 ; e,t habitu. o EtoUs ad uneu. jam aabltum, scilicet relatio resnltans iu voluutate ex visione, ut ait CajeUmus.

ouod autem visio beatiOca uon possit esse compreheasiva, seu uon possit cognoscere Deum modo inflnito quuutum Deus ctiguoscibilis est sicut a seipso coguoscitnr, hoc probatur m 1 , (i 1-, a- i. M,s cnim et intinite co\nOBclbiliB intensive et extenstve, prou vu-tualiter continet inlluita possibilia ; et lumeu glor» ^prout es nnituin nou potesl hanc intinitam ,oi»l.reheusione.n pra-berc. MC fridebimus totum Deum iudivisibile.u, sed non tolahter ex ^parte modi: sicnt aliquis cognoBcwis (o(om- propositu.nem P^"^0^' siibjectum, pn^dicatum et verbum, potest eam mn tatahtvr cogi ». scere, scilicit oon ,>enetra..do profunde ojt.8 aeusum et extcnsioucm.

AJT. IV. - UTRUM AD BEATITUDI NEM REQUIRATUR RECTITUDO VOLUNTATI8.

Conciusio: Reotitudo voluntatis rcquiritur ad beaUtudincm et antovedenter cl concomitanter.

Iu urgumento « sed contra uffcrtur auctoritas Christi dicentiK. apud Matth., v, 8: « Beati mundo eo,-d#, quomam i/m Deum vtae bunt». Item apud Uebr., xn, 14 : « Paccm «vquimim oim omntbu*. ot mnetimoniam, amc qua nemo vidvbit Dvum».

Probatur: 1* Pars: Rectitudo voluutatis ad beatitudinem requi ritur antecedenter.

NihU eonsequitur Unem, nisi sit debito modo ordlnatum ad ipsum. sicut materia n<l formam. Atqni rectitudo voluntatis est per debitum onlitu-m nd ultimum Unem. Ergo rectltudo voluntatis requiritur antecvdentvr ad beatitudluem. .

Aliis verbis: Nullus potest ad beatltudinem perveniro, nUl aabeat recritudinem voluntatis.

2" 7'or*: UectiUuu voluutatis ad (.«Uituaiueu. requlritnr <•»»«• qucnter.

UB WSATlTUniNE H0MINI8

Kam: Bentitudo ultlmn eonsistit in visionc divime essentiy. qune est cssentin bonitatis. Atqui volimtus videntis Dei essentinin ex necessitate amai quidquid ainut sub ordiue ud Deum. Ergo rectitudo voluutntis neeessnrio seqnitur visionem Dei, et aufertur libertas peccumli.

Minor hujus secundi argnmcuti impugnutur a Seoto, qui tenet Otnorom beatificum non essc ncccssarium, scd liberum, snlteni quoud exerciiium, et heatos esse impeccahilcs non ab intrinsrco, scilicet ex visione Dei, sed ab extrinseco tantum, scilicct prout Dens per petuo reetificut voluntotem eorum. HfflC thesis Scoti fnndatur in sno volimtnrismo: scilleet volunlas secnndnm se est superior inteUectu. Et virtute hnjns prineipii vult Scotns qnod Pater et Filius Uberc spirent Spirituin Sanctnm. Sed tunc eequeretnr qnod Spiritus Snuetus non neeessario existeret, ei consequenter non esset Deus.

Senteutin Scoti sive de amore beatilico. sive de beatorum impeecubilitote ab exlrinscco nou tenctnr nisi u seotistis. Comnmuiter iheologi seqiiuutur S. Thomam.

Item pro damiintis dicit Scotus quod eornm immobilitas iu ninlo est solum ab extriuseco prout non amplius eis datur gnitiu conversionis.

Videamus 1° Efticacinm rotionis S. Thonue; 2" Solulioncm objectioniim scotistariuu.

1° Effimcia mtionin S. Thonur osleuditur a Cajetauo:

En quomodo S. Thuinas probal quod felix neccssitas amandi Dctim etinm qiiond exeiTilium vif-ionem bcatilicam sequitur:

Ipsa essentia bouitalis ita se hnbet ad videntem Deuin, sicut rutio boni od viatores. Atqui viator uon potest divertere a rutioue boni, sed omuia vnlt suh rationc honi, saltem apporentis. Ergo videus Deiim itou jtotrst dicertcre ab essentia boititafin.

Prima proi«isitio fuudntur in hoc qnod ipsa bonitatis esseutia, scilicet Deus, in se coutiuet omnem boni ratiouem longe exceUentins quam tatia boni abstracte cognito. TJudc voluntas nccessitntur a Summo Bono clarc viso, tauiqnam ab objpcto adnequato, praeter qiiod niliil aliud est desidernbile. Ideo « cx necessitate amat quid-quid uniat siib ordine ad Deum ». Et sic ab intrinseco, scilicet cx Dei visioac, tollitur libertns nmoris Dei et Hbertas peceandi: noa vero tollitur rccta Hhertas cima- hona parlicularia mlhuc cligibilia, v. g. circa talem vel talcm amicnm diligenduni. Sic Christus jaui in terrie gaudens visione beatitica, nou poterat peccore, sed in ordine boui iioterat eligere hos bomines potins quam nlios, ut Apostolos suos, et libere eos elegit seciindum illud Joann., XV, 1G: « Xon cos me rlcgintts, scd ego elcgi cos ut eatis et fructum efferatis ».

Objeotlo: Equidem sic tollitnr iu amore beatilico libertos qnoad speciticationem, uon vero libertas quoad exercitium. Scilicet clare ex dictis seqnitur quod beatus, Deum videus, uon potest odio Deuni hnbere, vel aliud diligere a?quc nut plus qimm Deum. Sic habetur quldem necessitas quoud speeificntionem, sicut viator orga beatito-

IH3 PROmiDTATIDtrS nEATITUniNIS dinem in commnni. wd i-emanet Ubertas exercitii in ordiue boni, prout beatus videns Deum potest iu sensu diviso et etinm iu sensu compoeito suspendere actum amoris Dei, vel ab UIo cessare.

Respondctar: Ueatns \idens Deum, necessario Deum diligit etiaui quoad exeiTitium ; scilicet nou potest suspendere actum umoris '$)&, 111 f*e"w» quidem diviso.

Quod sic probatur: A"on rcmanet i» rotuntntc facu/tas suspeiidendi avtutn, non remancnte indiffcre.ntia judicii circa illiun artum: quia nihil volituiu nisi projcognituni, et nihil voUtnm cnm iudiffe reutia doniinatrice, nisi cognitum cum indifferentio judicii, qua; est r.idi s libertatis. Atqui in coitspectu Dci c/arc vit>i non rcmanct indiffermtia jud-icii circa ipsum Dcum diliijvndum , nev cirea aclum amoris exercendam: quia nec in Summo Bouo chire viso, nec in ejus amore potcst (in/wivrc umbra maii, nut ta^dii aut defatigationis, aut alicujus iucouveuieutis majorU boni impcditivi. Ergo in eouepeetu Dei c.lare visi, uou remanct indiffercntiu judicii circa ipsuiu et circa- ejus amorem, uou remunet pnriter in voluutate indiffereutia, geu liliertas ne (]iiond exercitium quidem. Unde (coutra libertistas) hic actus uecessiirius est supra libcrtatem, sicut amor quo Deus sepsuin diligit: dum e contrario uecessorii actus appelitm* seusitivi oniiiiulinin sunt infra libertatem.

Confirmaluri Tunc non est iu voluutate potestas suspeudendi actum circu bouum, quando totaliter a bono impletur ct adasquatur ct vincitur. Atqui voluntas beati totaliter impletnr, adieqnatur, iuundatur et viucitnr a Sninmo Bouo clare viso. In mobili euim nou luiuiet inilitferentia scu fncultos l-eslsteudi suo moventi, quando tota potentia mobilis vincitnr a tota virtute moventis, ut dicet S. Thouia iufrn. q. 10. a. 2: u Si color pn^pouiitur visui, ex uecessitate movet ipsum ; uon vero si proponatur visui aliquid non omnibus modis Cploratum in uctu ; poeset cnim visus iuteudere in ipsum ex ea parte qua uon est coloratum iu attu. Unde si propouatur aliquod objectum voluntati quod sit universaliter lionum, et secnndnm omneni eonsiderationcm, cx necessitate voluutas iu illud tendit».

Cnde Deus clarc cisus sic nos allicieus tollit libcrlatcm exercitii. Ex hoc conlirmontur ex alto probutiones nostri liberi arbitiii : nam.in hoc apparet voluutatem nostram esse inlinite profuudam, ex parLe objeeti, pi-out boua creata uou possunt eam allicere uisi HUperlicietenus. Sie libei-e ad eorum allicientiom respondet. E contrariu, Deim clare visus potest eam iuvincibiliter nttrubere. Beatitiidn iji communi tollit solnm libertatem speciticationis, qnia pos- Humus uon cogilare de bcntitndine (cf. q. 10, a. 2).

Dubium : I^trnm Dens non clare visus, sed perfectissime cognitus io beatitudine naturali necessario diligeretur.

JZeapondcfur.- Probablliter aftlrmative. In 1', q. 63, a. 1, ad 3,lm lcgitnr: «Natnrate est angelo quod convertntur motu dilectiouis iu Denm secnndum quod est principium natnralis esse; sed qnod con- Vertatur in ipsum Hecnndum quod est objectum bentitudinis super

DB IlEATITnnnCH II0MINIK njtturnlis. hoc est ex amore gratuito a quo arerti potuit peccando ». TJnde in ordine naturali nmor Dei ridelur ueccssarius pro angclo saltrm quoail spcvificationein; sed hoc non clare couKtat, et a fopliori uon coiiRtat qnod slt necessarius quond exercitinm (cf. Billi'aut, Curg. Theoi., nV Angelitr, diss. V, a. 1).

1Um Corollariumi ficati nunt abiolutr imprccabileM ab intrinxcco scilicet ex risione Dei et ex ejus iimore, quia Deus elare risus remoret errorem.

Bxplicatur : Est quideni dc flde quod impeccabilitns saltem ab extrinseco requiratur ad beatitudiueiu souundum illud ad Ephes. v, 27: « Ut exhiberet ipsc sibi gloriosam Bcclcsiam, non habentem maculam, nequc nigam » : quae verba intelliguntur commuuiter iie Eeelesia triumphante. Tteni I Pbtov I, 4: « Regencravit nos in spem eivam, ffl hcrcditatcin incorruptibilcin ct incontaminatam ct immarcegcibilcm ». Cf. etiam Denz., 530, ile uou iutermiKsione beatitudinis teterna).

Et rerera- iiupeceabilita« saltcm ab extriuseco, fuciliter dcducitur ex ratione beatitudinis, prout est status nmnium boiumim aggregatione perfcotus; quod non esset si peccatum et proinde debitum pttuaa adroitteret. l"ude Scotus non dubitarit de existentia hujus impeccabilitatis, sed dixit hane beatornm impeccabUitiitem provenire ab cxtrinseco, scilicet ab auxilio Dei pneservante a peccato, sicut pro Beatu Maria Yirgine in terra degente. Thomistie teuent, e contru, quod beati suut impeceabiles ab intrinseco bmtitudinin, scilicet ex visioue Dei et aniore consequente. Cf. IV Contr. Gent.. c. 02.

Hoc probatum est iu articulo prout « roluntas rideutis Dei cksenthuu ex necessitate amat quidquid amat siib ordiue ad Deum ». Bic feliciter tollitur Hbertas peccaudi, non noluin ex uuxilio Dei, sed ex ipsa visione. Ita erat iu Christo duni erat siuiul viator et comprehensor.

Connrmatun NOD i*>test ense peccatum in voluntate, nisi sit in intellectu dictameu defectuosum vel cx ermre, vel ex iguorantia. vel ex inconsidiTatione. Atqut intellectus clnre vidcns Deum nou potest habere OOO dictamen defectuosum : nam in Deo videutur omnia qiue pertinent nil nostrum j-crfectionem : nec est interruptio risionin. ut iufru dicetur; est enim vitn u?terna. Ergo qui sic videt Deum DOH potest nttentius considerare objectum peccati quam Deum ipsum. Uno verbo: qui clare videt summum bonum hie et uuuc necessario amandum, non potest ab illo se avertere, seu peccare; alias jani ipHtim Denm uon apprehenderet ut summum et omue bonum hie et nnnc.

2um Corollarlum: Proinde desiderainus vittionan Dcx non solum tauiqiiiim delectubile pra-mium viue rirtnosne, nt tingit Kaut dum contra theologos objicit, sed tamqiiam possessiouem sunvmi bom honesti, principium omnis rectitudinis.

DB pnOrKIEATIBCS BRATITUOISIS

Qrntistarum. — Sunt duiB Scotistnrum objectionum ^ W "ntrSS^tem esercitii nmoris bcmifici; 2, Cootra wtorum impeecnbilitaten. ab intrinaoco.

Dens clnrc vtaa non n«c»sitat n,l amorcm quoud cxcrcit.um : 06i,C(i0- Obiectu,,, non movct voluntntem n«<d excrcUunn. A)o.U dZ cZ viius »« habet nt objcctnm. Ergo Dens c.nre vu.u8 „0n «ecc«<itnt n.l umorem (|Uoad eser<-it,nm.

Hrsvowlrtur- Distiuguo majorcm : objcctum non movet volunt , " *Cd excrcWnm immrdiate „t objcetum. concedo: mcimnte * ,.1 iosit voluntntis. .ulHlistinguo: >i «it oo-".m fi»«<»«- Zlc ™ rit bonum inr,nitu.n clarc visnm, nego. Concedo m,„o,*m f^,'mlti Disdnirao pnriter conclusioncm : Dc.s cla,-e visus non S". «d n,LmPMnoad excrcitium ; s-i e,.e, bonum fml.m. Sio-.^e^tbomnniufinit^elarevmnn.nee,,.

r^licatur: Voluntus eSt potentia untnraUs e, Hber» «git ut libcm 5™ «b cctum sub iudiilen.uua judicii pro^.s.tum. Abseut.a 1 , i^iffereuti.e jndicii potest. ex duplic causa ,n„vcn.re 1. or ZTHrhctione eognilionh. ut in molibus pruno pnm.H, indelibe.at,»

EZ et criiatem consnmma.am elevntur; est vita nova et «terna, «apra-libera, seu supra libertutem. uon lnfra.

2- Objeotio: Augnstinus nit in EnchirUio» c 105: Volunta, non c»t. ant libera est. Ergo omniB ejus actus est Ubcr.

RevnmdCur: Distingno conscp.cns: Ergo omnl. »$°™™: tatis uf libera cs<, est liber. concclo; ergo omn.s nctus volan^. » „„„„„ c»t . cst liber. nego. Ergo ex l.oc quod volunta cst hher, um seqnitnr quod iu orani suo actu sit libera; s.cut ex boc qo«d lll * iettna uoster cst discuiwvus, non seqmtur quod in omn. sno actu tr,m«Ti«-a.inco non rewmet nisl libertas a ^U»" rolnntas non potest cogi in actibns aui. eUertia, ut luj™ ' ' ' ' Imo Uic nclns maxime coucordat cum asp.mtionibus uostr.s nntun, libus e,is(|ue superat.

3- Objcctio: Actns neccssarius uou potcst ereacere qni» toto coumu volnntatis ab ca emanat. Atqui omor beat.fi.Mis e.st ...tens r in uno bento qunm in alio. qui potest desiderare gradum supenorem. Erpji amor beatificns nou esl neiressarlus.

Rcspomh tur: Sego raajorem : nau. raotus uaturalis lap.d.s ca^ dentis crescere iwtest secundum nccelcrationcm ; ittn. motus sens.tlM brutorum. dum vebemcntius desiderant prasdaro ; item motus inaeii^ berat! ipsius voluutatis. «c araor bentilicus. quarav.s e.x toto conatn voluntatis ab ea emunei, potest esse inteutior in uno qua.n in nno.

140 nE BEAXITPDINE HOMINIS

Z','l 'k!"'"" ,''".bel, n",i°rem srata lon.ii.is ..|0ri«. rt cari...n.riisn-. inrerior lieatiis nolest siiiM-riore.,, ,„.„T„. V • .car",,ll« et eari.ati* desi.ierare. „„i, llun , "' T% K™<"»" l«n,m,s Kiorte natio,,,. eonteutus e, olene sa tS ,nr ^ "? P»»

Imbui, iu H.r,„i„o via. iTS^KottS^S "Ul"» £b0 rta „„i .uinus esu/it «' S*"** K. » »■«■ ■lernt et «qM eotlll(ur nc fUo „ni plM esnri, "X£5lw Oft/Mrto; Amor patriai est i.ien, «c amor <te At,„.i „„, ' rin es, Bter. Ergo etiun, <moi patria eat liber 1 fi«*OMdetar,- IIUUubuo majoiem: An.or patria) eat i,W pancer rtdate ud Deam elare viaum. h rinni^/'0'''/,:''';;;Dit',inP<'' nMtfowm'; Bcnti.ndo in commnui ta». pomtur s.ne ...d.fferent.u, ct intellret,l8 potnt cvuare a JZ^iZ- nego. sudd.8ln.guo nnuorem: Voluntus rclatc ad lientitndinem iu

U.ati^din^hm '"m VOlt"'tQK nbSti"Ct * amore et expUcito rommmli * * rt ide° beiSSLm in

U r U us meru, ; hoe flrf dogmu Kedeinj.tioniK. Atqui amor D*J I»

,™(; 'IKf^J*^ !t01,tima: m,m ^temwi™. v,l rZ! "" T™ ^***»» in Christo durante ejns vi.n tj(rre«tr.. Ergo nmor De, procedeM ex visiouc beatifien potest csse

'.multi tl.omistie v.g . Joaunes n 8. Thoma. Gonet, Kiiimirt liic . Dwtmguo majorem: in Ohrieto amop Dei tmmnOm w conndenn, erat liber, nego: ut amor Dei cst ratio diliocudi crcaruras, eoucedo. Concedo minorem. Distinguo eo.Iem modo eonclnsiouem.

Explicatnr, «ed breviter. ouia hoo pertiuet nd traetatum de Innmmuoue. III-. q. lft, ft. 4. Idem actus amorie ut termiuatus ,^I ueun clnre visnn. m Ke conmderatum. eit necessariuK. et ut ternii iiatUH ad Deum ut Deu» e«t ratio diligendi creaturas eun. nuibus non naoet neceetariam conuexionem, ent Iil>er.

i>k 1'nornnrrATini's nnATiTrniNia

Sie iden. amor increatuK Dei est uecesKjirius i-e.spectu propria* bonitati» nt in w, et est titur rewirectu creaturarum. seu reapBOtn ejiiHdem divina? bonitatis, ui ct ratia diligendi ertatura*. VX nicut penSf qnamvi» eit liber erga creaturas ereandan, eat impeccaMlla, ita Ohristus erai liber eircn animaw diligendiiK nsque ad mortem et nimul impeccobilin ab Intrinueco vi visionia beatitica' et vi peno Dftlitatis divina?. Ita beati in ccelo diligunt neceeeario Deum clare yisum et Iibere creaturai*. stil Hbere et fm|»eccabiliter; nam ni eas dilignnt non posunnt diligere uisi in ordine ad Deum (sunt conflrmari iu gratiai. K<ni poKsuut vWO ampliuK mereri, ipiia DOQ atuit arapIiuK iu via ; dnm e contra Cbrislus prout ernt ndlme viator et simul comprebennor mereri jroterat.

Hum- Holutio plurium tJiomiMtnrum, ut Gonet. JoanniB a S. Tboma, fundalur in S. Tliomo, III', ij. 1S, a. i, et iUnBtratur, ut vidinniK, ex comparatione com iucreata Dei libertate et impeccabilitate.

Alii vero thomistffi, ut CapreoIuK, FerrarienRis, Soto, Coutenson 'in IIIw», q. 18, a. 4, teneut ut ijuid prohubile quod amor Christj etiam erga Deun. ipnum erat liber, pront regulabatur non quidem a visione beatitica, sed a scientia iiifuKa, qiue est coguilio aiuilogica. JJt juxta cok amor Dei regulalus a visione beatiHen ent ncreKsarinK et diKliuguitur speeie moiLiili ab amore Dei regulato n Kcicntiu infiiKa.

Otraque sententia est probabilis jaxta Joannem « 8. Thoma. Imo secnnda sententia non negat veritatem priorio aententie, sed pUquld uddit, scUicet etiam erga ipsum I>euni amor Cbristi erat liber. ii 1 regulntun a scientia iufusa, qnw est analogica.

Prima solntio forte est profundior: et fundatur iu hoc quod esi niagiia differentia iuter diligere Ocuui sccmulum c conside nttum, et diligere Dcum wt est ratio d-Uigondi creaturas, qnia, ut ait S. Tliomas, II-IIM, q. 27. a. 8, ad'u". difflciline est diligere proximum, v. g. pbariseum, projiter Deum, (juan. diligeiv Deum ipsuin, quiu Bunt r|iiaudoque in proximo dofectus et peccatn odiosa. Uude rarcu creaturas, attentis pnecise ineritis objecti, remanet indiffe rentia judicii, prout cnuitura diligibilis est sub uno nepectii. snb altero autem uou est diligibilis. Et ad vincendam hnnc indifferentiam jndicii requiritur iutervcntio Hbcra? voluntatis. Sed libera volunta* beuti videntis Deum est profumlissime rectificata per visionem beatiflcam, ewt coutirmata iu bono. Ergo xempcr intcrvenit ut oportct Impeccabilitcr et libcrc. Sic non omnia agelorum et lieatornra <tpei-,i Bunt uecessaria, sed libera sunt externa ministeria a Deo iin fierata, qnia ren.anet iudifferentia jndieii de bonitatc rei j>ra?cepta3 in m: nec si^jnitnr uecessitaK ex imecepto nisi infallibllitatis et COnsequeutim, nicut sub gratia ex sc efflcaci qua? libertatem nou de- Htruit. Ked aclualiziit. Pwceptum de artu Hltere udimj.lendo senietipKu.n deKtrueret. si libertatem liujusee actua destrneret.

1* Objcctio: Amor Hber est perfectior amore neeessarin. Atqui jtoor beatornm est perfeotissinius. J-:rg<i amor beatorum e.st Hber.

Tte&pondetur; Distinguo majorem : Amor liber est jierfeelior anuire ueeeKsario iieeetmiatc orta ew impcrfectione vayiiitionis, ut

1 '!. BEATITCDINE hominis in motihns suhitis, coneedo; neccnsUate orta » perfeetinttima ccanitionv aummi boni, uego.

Explicatur: Lihei-tas est indifferpntia domiuatrix voluutatis erg;i bona pnrticuhirin. qu» propontmtur rab iudifferentin judieii; scilieet ut bonn sub uno aapectu, et non bona uut eaitem insufficicutia sub oltero. Sed voluutas uou [lotest habere hauc iudiffereuliam domi natriceni erga Deum clare visuiu ; uam ipse Deus clare visns volun tatem domiuatur et iuvincibiliter eam allicit. Idco amor beatilic-us eat iiecessarius ; et sic est oltior et emiueutior amore tibero : uon est infra libertatem sed supra; et eminenter continet ipsum fnndameutum Ulmrtfltis : nam voluutus non est libera erga boua par ticnlnrin nisi quia ordinatur ad bomtni uiiiversale. seu non eoarctatum, qtiod realiter in solo Deo inveuititr: sicut dlves jam poK sidens magnas divitias non necessario allicitur a propositione mi nimie jieeuuue. Item Aristoteles dicit quod metaphysica ent inutilin, prout cst uou infra, sed supra utilitatem, ut finia ultiiuus.

6" Objcofio; Sed Deus, stnnte visione beata, potest impedirc nniorcm per suspeusintiem sui coneursus.

Respondctnr: Deus qiiidem ile poteutia nien* ubsoltitu boc facere possot, sicut potest annihilare omnes creaturas, vel ereare animaui aine facultate inlellectiva. (8ed ex hoc non seqnitur quod amor beatifivus nou sit proprieta* necesnario ex visionc sequeim. Deus autcm hoc fucere uequit de potentia ordinntu, sive orflinuria. sive extraordinurin, quia non ndest motivuiu ad lioc fnciemlum. sicut ad unnibilandos beatos, vel ud creanduiu auiiuani siuc proprietulibus tra fucuttatibus miis.

  1. ObjeetioncH scotistarum contra beatorum impecaibUitatem ab intrin*eco.

Scottis facit eandem ohjectionem eliam eontra inipecrahilitatein Chrisll ab iutriuseco.

I* Objcvtio; In beaiis remnnet liherta-s saltem quoad creatUHW. Atqui potentia peccandi est de essentia Hbertatis creato. Ergo iu beatis remunet potentia [>ec«uidi.

Rcspondetur: Coucedo majorem. Ad minorem diccnduui est quod poteutia peccandi est defectus vel defecfibUitas fibcrtatis noudum eontirmatxe in bono, non est proprietag librrtatift. Sic Deits est liber et tamen impeecubilis : ct hanc perfectiouem eommunieure potest beatis per visioneiu beutificam.

8* Objectio: Lex non imponitur nisi iis qui snnt capaces trunsgresHioms; secun frusttu impoiieretur. Atqui beatis, sicut Christo viatori, imponi potost lex iiuperuns aut prohibeus. Ergo beati siiut cu[>aces trausgressionis ; nlioquin frustra lex ittis ini[iuiieretur.

Renpondctur; Nego majorem : nam lcx bearis impouifur non i|uia possunt enm transgTedi. sed ipiia ttfriffi positunt et amaut subjici superiori.

ue pnopunaATiBrs uiMTiTvmsis

V obicctio- Libertns est ad oPI>o8ita. Atqui bertOl f****»™ leCem ^mplere. Ergo bentus potest etiam hanc legem non adtapto^ Rcs^ndctur; Distiuguo majorem. Lit-r.as est «JW^J ^Ju diviso, concedo, seilicet eligeudo un.im potest «l^J^g^ getutt ' scilicet non potest duo oiiposita simul

4w ™«u™";jT*°;J^ pariter disting^o conclusiouem: Beatus

Erg" beati poMont in sen9U diviBO tantum non -M.re Inegati^e). non vi-ro iuotiedire.

  • OW««o, Posse omittere actun, TOtnm ert p^e p««jre. Atqni Iwoti possnnt omittere actum praceptnn,- h^> hea" iicccari'. BOlten. in seUKU dlviso.

B.-.p.mW.r, RiHtinguo majorcn, : Posse omittcre actun, pneceptum »WW". hcu privadve vel contrane. e« , osse 1 «. Coicedo; pnsse onuttere ,wn obalicdo, sen negntive. nego. C.mtra diBtigno minorem. et nego conse.p,ens cl conscquentiam.

Kst ,-nin, diffcrcnUa intcr posse («ooeJfrc «n posse agere ^oo»tr» oMUmttum, e. ^sse non obedire. seu non faccrc id ,, . ™1 . nde pncdpitur. pron. rcs tinitn pncepta u. in.ta nou ta>tadbflrter allicit voluntatem. Es. magna diftcrcnt.» .uter P™'' ™"™'™ u„ „- ncgativc. e. po»«" ino&crfire sive eontrarie pcccato commisBioms, wm omrl „r.i nobls. ecu nm olieulrc. i-.lcn.la ontc",. " ' luuo. Cuvc tnJ„ n.- dic»s Chrl«,,m po.nls». pcrccre „ f«»'cJ ^ "^",.rot In «eaen.,.. sc„ In ». dlvl»., quta r-.tcn,ln l^'°"'» «' "^S, "„°n,«nc,.„. Chrls.,.. c.,rts,„» cnln, er», »,.„ -'»•», "'>^„ S^arTc i«m„,„. Enm tonen q„,Kl niors cjns ln tmce cnit objcctnm non ci "u" i~ clcBtt llbcrc, |icr llberlut..n, .'oiulrmauini iu U.no.

DB mc.vTlTritiNK hominis kive privaiivc peccato ominloiiis. v.it, <)ni nullo nvodo iBbjeetui ett nlio.nl inperiorl potest itou obctirr ejns pncceptis. et feone non peeoa, : et in nlio eztremo qui proriiinliHwime subjcctus eet Dc,o, i cki beatna, [lotcsl non Obedire, quiu rcs pnecepta ul re» non iuvliiclblllter nllicit ; iilininli' tivmeu est rcs prtrccpta: kc,1 pnecepto uonoliKtiinte, siciu jjrniin efiienri nouolmtuiito, reinunot Ubertae, Hoc longiua expUca* vimua tn tractatu </'• chrixto Bod&mptoro, p, 384-844.

Coroltarlum: Klintit pcrctittiin hubituale cst incompositibile citm beatitiitline jierfecta. Itatio est cjnijt ,K'r vlslonem lieutain lionio cnnsequitur ultimuiu tineni, et implient qnoil liomo posKidcnt iiltiuiuni lluein et simui Kit. uli eo aveHO.1 por pBaefttum mortnle huhitunle. nul rcturdattts per peeouliun veninle.

Iiisuper visio healillea ut coiiiiaturaliter elieitii requirit g-rutiiiiii couKiininiiitnm. i|iue quodiibet peeratiim babttuale exoludil.

AllT. V. — UTRUM AD BEATITUDINEM HOMINIS REQUIRATUR CORPUS.

Conclusio: Corpn.- HOK> requiritur utl perfccltiin licutituiliitciii jntrur qitoad csscittiaui litijiisce bcatitiidinis, scd quoail ittclitis e**c pju».

Probutiir: 11 niioluritate, '1\ ratioue tbaologtcft.

11 Atlctoritate: Apoc., xiv, 13: « Beati morlui qtii ttt Dottiimi moriuiMw ii. II cor., v. ti: « Quttmdiu ntBHM i» oorport portgrtnomvr a Domiito... bottam roliittlatrm habcmus inugis peregrinari a eorporr et praxcntc* <w u</ Domiininni. Phil., i, 23: atJourctor r duaou*. ilcsidcrium liabctn ilissolei et cssr cum Chrinto. miittii tiiugis mcliits: pcrmiinere ttutcm in ctirne neecssurium proplrr vos ».

Et est de Ode dolinituin n BatvedietO XII (Dett;.. 680): « Aiu to rilnte apustolien <lelinivimus quod oiiines bcali ctitim nulc rrsumptio nem siiorum eorporum sunl ct trWM in «r/o... vidcriuit et vident divinniu eKnentiam viaione intuilivn,.. ante judicinm generale, atne interinissione. et ex tunc nsque iu »e.mpiternum o. Item Couiilium Florentiiium tDcn:., 01)31, et Tridentiuum |i/ii</.. »84).

Olim qiiidnin graSCl, urmeni et uestoriuni putuverunl vi«ioneni fneiiilcm differeudam unimubus separatis usq ul resurrecrioiiom.

liiec iuitem i|Uiestio jiim priilic Kopitn, in lucem iteruni prodiit leni pore .loanuiK XXII. QuamvU aliqni di.xeriut, non absque fiiuilaniento. hunc Poutiliceui circn hunc <|iirestioueui <Iuliiuiu lnesisKe. tameu certiKsimum esl uihil euin ex catliedra atquc suprema auctoritiiie detinivisse. Jonunes XXII fuit Summus Poutirex aon. 181G-188*, ante dofinitioneni Heuedicli XII. ipue fiw-ta cst nnno 133U, et a fortion aiite ConelUnm Eiorentinnm uuno 1438.

S. ThonniK iu corpoiv articuli refert errorem eomm qui dixerunl visiouein fn.:ialem differendoni esse usque ad diem judieii gemHlU. Et eom i-efutat ouctoritute Apostoli jam eitat».

ir.i oi Pmbatttr rntlone thcologica (in medio nrtic.uli) :

propter phontusmi t... Atqu im ^ rtlrionenl dlvtme essent.m,

""'"'^risscntm 1«, IndTnis formalio, non requiri.i.r corpue. niMB eKt csstntui iki i „„„,..„, „. maiore rationia et ex minore n„c conclusio tueuIoBl» «™»'« « ™» „, „ „„ft rM fldei: "Z^e?:P Deus i.iacceraiiillen. lucem supra omnia phautnra medion te . t quod ue .n.unistas ha* eoncluK.o theo.

6emBlftJl,'1uiM;„ « maTow ratlonis, per <lis,..rs„m objective IIUv logica aic hab.ta . x _n jore t ■ ^ ,,„,, ,.sfie, ll,i„„,ie

K.uTx&^»^t3C terminis i„ .criptur» ve, Tradi- ^■XT^r^T^ non reqiiiiitur corpns.

fe,t5lS Kc;!si„iliuui. dlanHbtm sensibus eoguo.

4„ : Aninii, Kepnrnta. ut subsistei.K pcrfectum opcru toucm

Smann. reuvtio„en. transcendentalem nd /<oo con".» «»"'» ™rms uuOruuuidum.

ncsidcrluni aulnue sepaml.e totali.er q,.iescit w . pnrte atroetlbm» seillcet Dei poss^Ki. Dcelderfum vero ouimu- Kcp.uiita' SKSW^t ex parle nppcten.is. . E, ideo , corpore ^to beatltudo crescit, «on i^cis/,.,,, secl ™ton»,uo » Ut no H t ( iijc h i„n> hic, S. Thomns r.'trnctat tucile id quod <l.xe™t iu /1 s, "t . »,. «, ubi dixerat quod probabiliter beatitudo Kaurtomn, ,x« rean™ jttonem erit major etinm inleiiKive. Sunc S. Tl.omns luu.c iirobab.. UtaiiMii rejicit.

Ad flun,: Quiclam nnimie Kepnrutae clarius vident Deuu, qnnm anjteli inferiores, qi.in quonvvis habeai.t lntellectu... natnmUter miiniK ncntum, habent tamcu majtu lumen gloriie.

I»K HSAXirUIUZU H0M1N18

ABT. VI. — UTRUM AD BEATITUDINEM REQUI RATUR ALIQUA PERFECTIO CORPORIS.

Conclusio: A.& liaititiidiw m omnibus mtiditt pvrfccUtm rrquiiitnr pcrfccta vorpori* tliipositio.

Probatur: V Auctoritatc Pauli, / Cor., xv, 42, ubi louumir dc quatiiiir dolibui- corjniris glorioBi. ouuleK uiiparueruut iu Cliristo posl ejus resuiTectioueui. lla* dotes suut:

  1. impassHtilitaa. Dicit euiiu Apostolus: « Seminalur corjma in corniplione, MfflSf in invorruptionc ».

2> olaritas. Dicit idem Apostolus: o Seminutur in iguobilitutc. surgi t in gloria ».

  1. agilitas. Idem : « Semiuatur in inlirniitatc, surgct in virtutc >».

  2. aubtiliUis. JSmo : « Seminatur corpus unimnle. nurgct corputt Kpirituale ».

2" ProbaVtir rationv theolagica: Uoc cnim eonvenit duplicitcr: 1) Mf ca/'o non ampliu* aggractt animam et nieuteui uvertat a contcmplutionc Dei : 2) itt aniina, forma corporis ct princijmini ejus viUn, vomutunicct ei per redundaittiam (juumdam jiarticiputiouem suie bentitudinis.

Tn tiupplmncnto Sumime, qq. $2 -85, ucitur de quntuor dotibus corporis gloriowi rsepnrntim. Ibi dicitur quod per ini|>a*JStbilitnleiD excioditur passio corruptiva, ut dolor; jter subliuiitutem corpus red ditur penetrativum alterius corporis. Kie corpus Christi gloriosum intravit in c&naculum elausiK januis. IVr a£ilitatcm cor|nts redditur celerrime mobilc, nou tamen in instauli; per claritatcm redditor liiininosiim et diajibunum. simile eristallo, ita ut appareat ejus mi rubills orpiuixatio. Scd mali nou bubcbinit eorpus gloriosum.

Item nd liauc rcdunduutiam gloria' nninue in eorpus pertincnt aurcoUr, de quibiiK in KuppL, q. 9C, in qua dicitur, a. 10, quod aureola eKt proprie in meute: est enim ynudium accidentalc de ojieribuK illis qtiibus aureola dcbetur. Sed ex boo guudio accidentali rednndnt qmdam decor in corpore, ct proprie iu cnpite.

Anreola est parva corona superadditn mnjori coronie, qu$e dScttOr aurea. et sicut aureu signilicut pnemiuiii csseutiale beutoruiu. nu reola siKnilieat prHiniium occidentale.

Dertuitur aurcola prout est iu mente: Gaudium accidrnlale de exeellenti victoria. Aurea repriesentat victorinm comniiinem qunm jnsti reportutit vi caritutis iu bac vita. Anreoln vero repnesentat victoriam specinlem quani justi rcj>ortuut in bnc vita vi specinliK virtutis.

Aureola est triplex, sicut triplex est victoriu speciulis, scilicet contra niuuduiu, curncni et dajtnonem. Quod sic grapbice reddi potest :

l.«(>rRTEATIBrK W!ATITT-|>1MP

L5S inferre potest. KWmN», prou., vi^ines viemmt » iUtcebrii resistendo.

,. BOrd> homlDnm expellnnt. . cu, aebetur .ureola £ U ,,m vei mortem vel tx^^-^ z * "e priv8tim-

ABT VII - UTRUM AD BEATITUD.HEM REQU.-ANTUB AL.QUA EXTER.OBA BON A.

CM. Ad P^am *a«tu«*cn, Ho runtur bona eaterna. _ anim„u. sed »piritu«le.

Bo(i0 „(: quia corpua non «w ' ".^1' ^.'"" , * cu,1„1m empyf^^SSZXSSSZ — tin» et fe*.- Sed etiam in Novo M--P^-^ cibuB. ,K,t«» ot diviti», v.g. upud Lf^ xxn, 80.

Uout dwilur in Cmit. t/0»«o., » • « " " Snnt Bymbola muximi gnudii «pintnaim.

ABT VIII. - UTBUM AD BEATITUD.NEM REQUIRATUR SOCIETAS AMICORUM. O.n.lu.1.. Socicta* amicorum »o» r.auintur uccc^rio ad pcrfcctam bcatitudiuem patrur. D,.rfcetionis Jt.fi. «(, q«i> hon», hobet "tum Ple. ud^uem ^ p,r « ^ in Deo. Sed hase «oeietas «nieorum cm"«»« ^ ^ 1 ndeIlt> eomitenter, prout beati se invicem vidcnt it oe »u»

ut nit AuguHtinus. T,,„mnfi d»i .UtiBsimam noUonem vir

Initio hujusee arttcnli 8. Thoma» ,uu ^ ^.^ tuosas amicltitt. dum pulebre ostendit quou

Aurroln

Om BEATITCDINH HOMISIK indigot nmicis, non quiilem propler utilitafem, cnoi sit ftibi sufJicieus, nec propter dclectationem. qnia hnhet in seipso delectutionem perfcctnm in operatione virhit.is, acd pro/iter hoiuiui operntio-nem . m scilicet wnleis beuefuciat, et ut eos iuspiciens benefiicore delectetur. et nt jih eis in beuefiu-ieudo juvetur ». Sic, ut ait Aristoteles, est tripliw uiuicitia: 1° juveuuui. fuudata in delectrttione : ^ merca torum. fumlata in utilitute; f virtuosoruni, fimdnta in honestjite; v.jj. nmiciUo cxislens iuler duos philosophos, qui siniul sunt virtuosi. Altior est ni sit proprie spiritualis. supcrnnluralis, imo- iu ipso f}t>n ciarc visr> funduta. nd eum plorilicandum. nt angeli. Ha?c est prOprle Ecclcsia triumphnus. sponsn Ohrisli.

Sie suflicienler egimus de essentia et de proprietntibus beatitudinis subjeetlva?.

qcjestio v. ADEPTIONE BEATITUDINIS qo-lo quiuta pH,o ^^X*S£ fcnnneret ai qme Jam ll" Ul "mt ■ „ 19 aeebfttur forn»

lto SfftSU- «poueuda ea, bc ,«**>, auia uou praebet rrq«s^-" "iiicnu' et qaMtl° in ^

H T£rtr n.ur couttoet quatuor priort. «tlculi, *»> *

, _UTRUM HOMOPOSSITCONSEQU, BEAT.TUDINEM.

Hue eBt dc lide in denu.iinu.bu» E u le»> a- _ ae ^ ^ „ulldetur eutc »lc ncepto iutrat etu.m Triulta» chue M«>.

,„ n - UTRUM UNUS HOMO POSS.T ESSE BEATIOR ALTERO.

?"»<"< ;""» • «* «7i'"^rcontr» Jovinianttm et iwpudoreroruinton» (ef. Coucll. ''«» •■ ,.„„,„ 8ic„rt est, pn. Instorum iutueii clare i|«um Deuni . ' fectinB „. Ita- Couciliun. meritorum tnmen diverKitnte nliii» . •„ 0Beribus non vere

Om lir-ATITri'lXK UOMINIK merrri angnn ntum gratiic. vitiim CtCTHMI et ipsius vitac aeternae si taineu in gratiu decCMcrit, conseeulionem, atquo etiani glori^ auginentum, A. 8. i>.

Hoh- delinitio fundatur in nluribus texlibus 8. ScripturnM v.g. iu Joann., xiv, 2: v Jn doino Patrix mei inunsionvs multte sunt ■>. ltem Mattb., xvi, 27: « Fitiua hominia vcnturua rat in gloria Pntris nui i-t tunv rvddvt unicnique xceuudum opcra ttM »• Item ad Rom., n, 0: I Cor, iii, 0, 15: uuusi|iiisque proprinm mercedem accipict seeuu. dum proi)rium laboreni ; quidam salvi erunt « itio tamen i/uasi prr igintn ». Item II Cor., v, 10. JJ Cor., ix, fl: « Qui i>arcc seinimit. [Hirvc vt mctrt ; ct qui svmhiat in hvnedictionibus, dc hencdictia. nibus et metct ». Item / Cor., XV, £1, ageudo dc corporibus glorinsis: i» &tellu cnim diffvrt a stella hi claritate».

2° Ratione theologica; Couiingit nliquem perfeetius frui Deo qumn alium, ex co quod est melius disposittis. Disposittis esi nutem rauote per inajora meritu, et proxinic pcr iutensius luinen gloriu-.

Sic vetula morieus euni inujori riiritiite qtuUD cu (|iiam linbet iiliquis nngeius. videbit Deuni pei-fectiori modo quam hio nngclus, qmimvis inferiorem iutelligcutiam nntimilem linbenl. Nam visio bea tilica est absolute supernaturalis et ideo cjus mujor iutensitas non pcndet a majore vigore naturali tntellectus, sed nb intensiori lumine infuso. Aiigelus eiiim OOII pUftjorem poenliam oln-dientinleni liubet quani nos, quia potcutin obedieutiuli» est solum vapacitas /laasica. imo iiod repugunntin ad recipieudum douum superuuturule u'que grutuituiu ]iro augelis ci pro liominibus.

Objcctio; Sed in parnbola opcrariorum, Mattti., xx, 10, qui labonivcruiit in vinea nltima liora tantuui, dicuutur a-quale dcnarium acccpisse ac illi qui pcr totum diem laboraverant.

Respondvtur (cf. ad l|||n) : JSquale dcuarium signinent a?quiilein bentitudineui ex partc objecti. Si vero aeeejierunt lioc objectum a^qnaii modo. Uoc est quia bi ultimi vocati fcrcentius, cx gratitudiue. hiboruvcruut quoui alii, in ultiniu diei bora. ct sie ad cumdem gradnm caritaHs pervenerunt. Itu bouus latro in monte Calvario in unico uiomcnto magnum mcritum babuit,

Insupcr Deus opcrarios nltima? bora? vocando ct justilleando, potuit eis jam grutis dare inagnum gnidnui gratia», sieut dedit Magdalena? in instuuti courersiouis.

ART. III. — UTRUH ALIQUIS IN HAC VITA POSSIT ESSE BEATUS.

Conclusio: Per/«#fl biutitudo IMMI jiotest hahvri in liac vtta.

Boc est dc fldc contru Beguardos et Begnina*, in Conc. Vicu ueusi [Denz., 471». Daniniota est ha?c |iropositio: « Quielibct intellectualiK natura in se ipsu naturaliter est beata, ct anima non indiget lumine gloriaj ipsam elevautc ad Dcnm videndum et eo beate fruendiim ». Pluribus loeis S. Scriptnne agitur de raiseria bujnscc

Om At*lT!ONE BEATITUOISIS

™r converriouem pl auta-nmta e , ^ „,

„.T IV - UTRUM BEAT.TUOO HAB.TA POS3.T AM ITTl.

Rtriti«eoo, jaxta 8. Thomum ortendlt Oajetonu».

nHine Intermimione ». ,«tn„is t» Seriptui»; v.g. Matth.,

• VSrSS. 1 Veteri T=uto:

bp«":, ™ 5-"'-^lf a^mant U> aama >«,!«; «.rciiia mculorim laiolabuat tc ... Uomtoi- Di«putatur iu.er .UonUrtM et "^'X^ceo . J»aune,u ,v

S. Tlicmu. Gonet, ltillunrt). „0„,„.nii.pr miniiit nuper

800t«;, «icut postea Moliua «J^^fZ^o^Z naturuliiv Dei dona e. eornm e> Ui « ^ theologta K contvu S. Thuuias nnmquain minult d.ma. ue . 4'rat in tota «-,,„„ parat contemplul ioui my«tica., qua. Dei d™« ODB Ul ob eurun! elevatione e. umplitudine. S.c pro eo gnfc ^*8^ intrinsc», et puriter beutitodo est ,nam,»8,hil,« ab int c^ gE?££ Xin^— ^one heutitudini»; 2- ex Itroiiriis visionis beatitica?. ak^M«*j i- <. ,v,-io„c ™, » <^<«^^x a°:„. «1 ratinereb„n„m„„od habet, •^««J^gS? hominis et mala est perfectum bonnm, qu.etuns omuui rtesiue l.-pS

MB IIEATITl TDl SE nOMINIfl excludenn. Ergo bentitn.Iu debet esse llWmlwdbflffl et excluderc timorem ainiflsioiiirt boni pOHMWd.

Hoc ■oqnitnr non ab cxtrinsceo, ex qundnm eontinneuti dccrcto Dui, w)l Bequitiir nb intrinseeo r/ ip*a natura hcatitndinis.

Atajor jmtet ex cxjierientia. Non eniin oliqnia esset. in terra bcntus si ei -luretur mnxinin fortuna pru nun rlie tuntuiu, aut ud menflen) tafltnm vel ad annum, Nec fuii perfecte bentn» 8, PuuIum si liabnil in viu visioncm beataui per niodum transenutiN.

2" Bfl prnpriis; Visio beatu ex luniine ^lnriu* perniaiieuti hnbitji non potent ccssare nifd ex triplici cnuwi, Hcilicel 1" ex parle videntin. •J? ex purte DtA miblrulientis visioiiein, 8" ex pitrte alioujun iiiusip crcutii- corrumpentifl. Atqiii ex iiulla liarnni cnusnrnm eewwre nmvxt. lCr^o visiu beata est ab intriiuseco inamissibiliH.

Minor probatur /n artirulo; Agitur de visinue beatilica Qofl miruculofle liabita in via per morium traUHeunlis, sed liabitu lm.rio ordiuaHo posl vitnm pripseiitcni. Kt dicitur <|iiod viflfo beiitu cessftre DOO poteet: lu uec M parte vidcnti»; nam volnnlus non poteat inve nire iu visione bentilicit iucommndum vel insuftleicntmm ; 2° non t-jr partv Dci, Becnnduui potcntinm ordinatam. quia Uoe esset iulliyiTc pienuni ; pieuu autcm supponit culpnm, et lieuti suut inipeccabilcs ; .'(' iion parte alicujus eamic crratir, quia per visionein beutiflcam, quae unit inmiediatc beatum cuin Deo, mens elevutur super oinuia a^entia creatu, v.g. Kiiprn inllnxiim da?mnnifl.

Cuufirinatiir; ln Principin visionis bcatilica' siml iibsolute spi ritnolia et incorruplibiliu, scilicet aniinu intellectiva. intellectus. lumcn gloriie pcrnianens ct cssenlia ilivina vices gerenfl flpectfll iinpresKjc ot expreKsie. Krgo visio beatiticu cst nbsolnte immiitnbiliH ab intriuseco.

Kei-olciMlum ent quod liic agitnr de. visione beuta non per uiodum (rnii.sciinlis. sed flicttl dcclaratnr n revelalioue pro beatffl.

L1 .Inm quideiii iu terris curltiifl, qme est inclinatio vifie acteriinc. oMt ad Hcmiier dmundum, et sccnndum w est incorruptibilis. Hod ralione Kiibjocti amittl potest propter veiiuililitatem noslri liberi urbitrii, quod peccnre potest. Pecciitum nuteni mortule est incnnifiosHibile ciim caritate. Iltihemiis igitur thewi itrum isluui in va-sis nYtilibiiH. Bftd tlicsaurus iu e ent vita? leternue inclioatio, et curitas Cliristi no conservniiH in vitn, fortior esl omiii tentntione. Propter DOe "it Aposlolus. nd Rom., vni, 35: « Qui autcin- HM xcpantbit a rnritatr UlirtKtif... Ucrtus- xum c»i»i t/ufo ucquc morn, uci/nr vita. IMtflffl imi/cli. ncquc priiicipatnn... ucqiic cmitura aiia potcrtt MOI Mcporarc a curitatc Di-i. qmv cst in OHrUrtO JfttN Domiiio uo#tro». Si aiitcm ooe jam dieitur de vila «'teruu inclioata, qQJB fl nulla cmi tUM destraJ potest, sed solum a nostro peccato niortali, quld tH- BflndtnD erit de vitn leterua, oujiis proprietas est iiiipeccaliilitas?

Ad 7«"»: Visio beatilica non nienHiiratur tempore, nex* contiuuo. neii solari. nec discreto, animaruiu purgatorii. sed a»teruitiite parii cipata, quu.- intiuite trausceiidit noslrum tempus conlinuuin. et etinm

DB AOBITIOSE UBATITI IUNIS

■ M< ..i ln hae flsternltate ept unicum „sl in.ermin«.nliB ^ .•o.ltntlonum •„....

^.qiiia nullo . do es s ^« M 'succe8Biolle. Est «„,,„, vabiliK. rt quia ,wt U,la «»^ ' 2 " ,„,,., ,.bS,)lut". q>'io> w' laMU» ul, «t,-i„«',« H, P»^™1^1 Z££Zam .UKpendente: quod tanien uumquom taclet, quta ' ' s "iH, v(., B. M. virpnom.

P"1 ■•""m»m ""'"''^ ri*- * fom.„e, «-,1 ex pec BnniWlatio non ^'«7,5, Del, rtve ortffawto, „„„ tate. Dnde repugnat *J?^»aS ,,er ,„«.i„.„ traneeunti.

Oblootlones sootlstarum! -~WhilR

tr'-SSi eontra.oti.ta, ^ t23S lis ab Intrinneco, qnumvis rtt amiBrtbffis ob eittnneeco, tcntinm Dei ulwolulni... 2- Oo/cotio: Licct visio bcata si. iu »e i-""-"^^,,;1;: est incorruptibilla in tali a»b crt» «^J,, 1 ' ;,„x,„„.

Quo.1 „,,„ .-.f *eWt«», tuli K„bj«|to uec ne ,««,, o inest oi aminnilltvr. Atqui vtao beata eat l.ujnsn,,,,.,. 1-'!. bontn esi amissibilis.

, Dldtoonod Mo^componondo "«•^oSoi^^^ ,«,s,v, .Umt „111 «mlltores. '•"«»"" ' "•, ,0« »„,,»' norfeeta ecat nwtlglun, wtomltnU» uua, cnt « mtcrnilnoMlls 1>,ss,ksIo a.

HO l)B ICEATlTVliINF. nOMINlS

Rcapondetur: Quod tali subjecto non est debitum quoad eolla tionem et eonserrationem, nec neceseario ei counexura, inest el umissibiliter, concedo ; ,i »it debitnm ttattem quoad conttervationem, ncgo.

Visio beata gratuito confertur, in lioc sensu quod Deus gratuito nobis ileilit prineipiuni raeriti, scilicet gratiam. Sed visio beata dehetur hcatis ut prtemium , et qiiidem ut prteniium de se aeternum, et purvuliM morieutibus post bnptisniiim Ualur propter merita CUristi.

;J* Ohicctio: Kornia recepta iu suhjccto non eonnaturali ineRt ei ainissibiliter, ut calor in aqua. Atqui visio beata est hujUKmodi. Ergo visin beata inest beato nmissihili.cr.

Rcpimdelnr: Distinguo majorem : Fornio e-r ,e comtptibilin recepta iu subjecto nou couuatnrali iuest ei amissibiliter, concedo ; forntu. rx se iiieorritplibilis, ut caritas, subdistinguo : si sit assignabilis causa amissibililatis, coucedo; secus, nego. Kic cnritas araittitur propter pcccatum mortale, quod uon est amplins possibile in patria.

.}* Objcctio: Quidquid recipitur ad modum recipicntis rccipitur. Atqui inteUectns et voluntaa beati sunt do se variabiles. Ergo pariter visio beata in eo recepta.

Renpondetur: Qiiidquid rccipitur, ad modum recipientis recipitur, »i mibjecto subjiciatur, concedo; si subjentum sibi suhjiciat. ucgo. Coucedo minorem. Dis.inguo conclueiouem sicut niujorem.

Lumen gloria? sibi subjicit uitellectum, et mediate elevat voluntatein ad immobilitatem in bono.

Hic diffcrt visio beatn a gratia via?, qiUB liominis arbitrio subditur WfcTtfrtn BX parte subjeeti.

Ita Verbum unituin bumanitnti Cliristi non partiripnt ejus niutabilltati, sed e contra ei suani iiuiniilabiiitatem commiiuicat.

.5" Objcctio: S. Paulus iirobaiiiliter hobuit visioncm beatam, sed amissiblliter, per raoiluin trnusenutis. Atqui visio liealorum est ejusdem sjieciei. Ergo visio beatorum est uraissibilis.

Reapondctur: Dislinguo raajorcm : S. Poulus liabuit visionem bcatam miraculone ct cx pririlct/io, concedo; ordinarie, uego. Contradistinguo minoreiu : Visio beatorum est ejusdem s|>eciei ut mtrBcutose liabita, nego: ut ordintirie, conccdo.

Nec visio data est S. Paulo ut pnaailnM bcatltudinis perfectir. quo! inamissibilitatem Lmportat. Luraeu gloriie niirucnlose datum per modum traiiseiintls nou importal immobilitatem babitiis. qiua non Huit a gratia hubituali ut proprietas ejuB.

6" Objcetio: (*ed lumen gloriie, ut liabitus proccdens SX gnitia consummata, non est magis inamissibile quam bae grntia babitnalis. Atqni gratia hnbitualis uon est iuumissibiliB. Ergo et lumeu glorur nou est inamissibile.

Rcnpondrtur : Distinguo minorem : Orntia babitualis nVr est araissibilis, et ciuidem nou ratione sui, sed rotione subjecli versotilis. concedo ; gratia habitnalis a/nt/ma eonfirmat<e in bono, nt B. Maria V •

UB ADHPTIOSE BRATITUDISIK

, • , ... irratio luvbituolis ouimarum in purgu.orio, aut o fortiori MconSntta 1-a.orum. qui c.are Denra viden, et pecearo non fwssnnl. est amissibilis, nego.

CoroHorium. Trcs igitur snnt principaUore» proprietotes beat.

tndin^AraoV ^sarius e.iom q„oad.raerciti„ra liber to.en, et meritum. sicut omor quo Dens seipsnm diligit.

  1. Impeccabilitas ab intrinseco.

Sl Inamissibilitas nb intrinscco.

V, to bcnc explirantnr ultima verba Symboli : Crcdo. ,« r.lam

, ... Sanct Xil \ugustinus mirabiliter ostendit ptrpe imm nov, ff' • . , il gaudiun, ipsius iugrcssns i„ ^lum *m|»r

, " ,, tu„ uoX.'te pmut in a«terui.ate est unicum in«ta«« 'rmp-cr ,,,,„,!. n. su. uo, , , c . novltate ^ taUy fn"^rclib l Unde »d vivide expriraendam luvnc beotitudinen, ^Llt TlnttMaUer «atiabcri, ecritatc dinna „ sernu, M2^r "« Erit gaudium de verita.c semper novum et semper satluns omues nostros legitimas nspiratioues.

Nunc alii articuU brevissimc resnmuntur.

Jjffl V. - UTRUM HOMO PER SUA NATURALI A POSSIT ACQUIRERE BEATITUOINEM.

Conoluslo, Xcc homo. nce angcltt» potett con,rq„i bcatitii.lincm patria- pcr nua naturalia. ..,„,..,

1» Boc e»t tlc fide deduitnm cou.ra Beguardcs, in OoaC. \ M i... et f, „,mtur in textu S. Pauli hic citalo: . Oa.lu» iton nd J u auri, audivit, nce in eor homini, a,cendit quir pnrparant Deu, «» qui iUigunt illum » (/ Cor., n, 9).

2» Ratione lioc ,lcmoit,tratum c,t rigoroee. »u|ini. I'. «|. • Possnn.ns euiui proba.-e sol.v ratione non quiden, °™}*"^™ possibilit.,t, u, visionis beata?. sed ejus supernat,ir,ilitatem, scil. quocl est naturalitcr inarccibilis. .__

Coguitio enim lit prout cognitun. est in eognosceotc ^unduni modum inimaterialitatis ipsius cognoscent.s. A.qui modus immoJertoKlat.- riri ttt c,t in ,r infinitr uupcrat motlum tmmatcrtahttiti, iiitelhvtus t-reati. Ergo Deus sicnti est non potest nnturallter co- guosci nb iutellectu creuto. , . — ..

I.itcllc tns c reatus vel etiam creabilis ad hoc tt ' tmpotem, plus quam oculus noctum ad videndnm solem . et ieleo iudiqct ctciari et confortari ut possit vidcre Dc.m qnl est m hlM inacccibili cp.osi /ufffor ,ub»i»tcwt infin.t. ,ple«don». quod pewtiingerel oculos m.-utis, si nou esseut supernatnralitci coufor- tati pcr Iiinicn gloria. ... , .^. HBtM

Ideoquc cst ah„»»„» H.finita iuter quomUbet cgu.t.onen. i cit ralem iutellec.us creobilis e. visiouem beotam. Po,»et cmm ,n mfin,

11 — G«tlG0i--L,aw»ot - nc Bwflluclliip.

DH UEATITI-OINE IlOMINlS tum crrsccrc twrc cot/nitw naturalis hutnana vcl angelica ct nitmquatn pcrveniret ad visioncm Dci: sicut in iulinituiu iniiltipliciu*i possunt latera polygoni inscripti in circumferentia et nunquam pervenient a<l ipsuni circuiurereniiHin, quia uuuquam lalus crit ponetumj latus cnim cKt divisibilc in innnituni.

Abt. VI. — UTRUH HOMO CONSEQUATUR BEATITUDINEM PER ACTIONEM ALICUJUS SUPERIORIS CREATUR/E.

Concluslo: llinno non potest eonseijtti beatitutlittem jnilrin /„r actionem alicujus supcrioris creatitnr..

1° Hsl dv fitlc, juxt» illud Ps., lxxxih, 12: o Oratiam ct gloriam dabit Dominus ». Solus cuim Deus est auctor gratiie et a fortiori gloriiD.

2° Ratio cst quia gratia et gloria sunt purtieipatioiies diviitu* naturie. quus udliuc multo mtigis quuiii miruculum physicum supemnt omues viren creatas, ut probatum est art. praK-edenti et iu I", q. 12, a. 4. Miracnlum est siipernuturale quond modnm prodiicliouis suie tantum, ut. visio corporaJis mirnculose dnta CMBOO est visio naturatis nopomuturaliter rcstitula, dum gratia est vita rssentialilcr suptTnaturaiis.

A.d J1"*: Homo tamen udjuvutur nb ungelis, ut disponiitnr ad consecutionem ultimi tinis : ordo agentium dobet eorrespoudere ordiui finium, et ideo solum Bupreinum ngens potest cfticaciter perducere ad supremum unem.

Ad 2,uu : Rutio autem quare nngelus jam beutus per lumcu gloria*. non potest nobis coinmuuicare participutioucm sui lumiuis gloriffi, est quia angclus potest quidcm noa illuminare uaturaliter, vel commuuicare bonas cogitatioues, etium quoud mysteria snperuaturalia, sed non potcst nobis communicarc lumcn supcrnattirale (nisi instrumeutaiiter, sicut sncraineutn cauKaut gratiani) tjuia Itic effcctus nuperat formam prupriam angeli, sive nnturulem. sive supemiiturulem : cst enim effectus proprius Dci, scilicet purticiimtio nutune divinn*. Ita in ordine nattirali lux illumiuat, sed nou omuia illuminuta illuminure possunt.

Abt. VII. — UTRUM REQUIRANTUR ALIQUA OPERA BONA AD HOC QUOD HOMO BEATITUDINEM CONSEQUATUR A DEO.

Conclusloi Ad bcatitudincm patrut consequenilam pnvrequi- runtur opera vuv.

V flttt de fide contra cnlvinistas (cf. Conc. Trid., sess. 0, c. 20)- Et fundutur in multis locls 8. Scrlptiirus; v.g. .Ioann., sra, V'-

« fig hicv scitis, beati critis si fcceritis ea ... Item Matth., vii, -1 • l.B ADEITIONK UEATITUPlNIS jfi,c, xi, 28: Rom., a, 13: / C'or„ xm, 2; Oaf.. v, 6; Epht. Jac., ni, 24-

2° Ratio thrologioa: Creatura uon liabet nalnnilitor beatitudincni miticriiatiiralcm, scd dcbet tendcre ad eam ; uno motu pro nngelis, divcrsis motibus pro hominibns.

Sie. bcatitudo est pneminm bonorum oiicrum. Furvulis baptizatttpost baptisnium moricntibus datur unice propter Christi merit».

Objectio: Sod Clirintus babuit statim iu primo instanti sme conceptioiils visioncni beatnm.

Jlespondetur (ad 2™, ; Hoc fuit eltraordinarium ; sicut prima creatio primorum individuorum in quuJibet specie. Et boc fuil sin gularc in Christo iirout erat Deus homo et caput humanitatis.

AltT. VIII. UTRUM OMNIS HOMO APPETAT BEATITUDINEM.

,1« Conciusio: Neot-sse csl quod omnis homo velit bcatitudincm in iitmmuni.

Ratio csl quia sic beatitudinem appetere nihil aliud est quum appetere nt voluntas satietur. Atqni quilibet homo hoc vult ut gperientia constat, et etiam a priori probntur quia objectum voluntatis est bonum univcrsale, acilicet non coarctatum ad tale vel talc bonuni.

J" Conclusloi .Von. obmicji oolu»( 6Mti/iufitMim inspeciali, sc.Uicct prout in Dco iutwiifur.

Ra(io c«t qula quidam magis tliUgnnt volnptateB, aut divitias uut lionores.

Sir. terminantur qn»stioncs de beatitudine in commnni et in sne.-i.ili. aive .le beatitudine objectiva, sive dc beatitndine subjcctiva, et quidem tum quoud esBentiam, tum quoad proprielutes, tum quou.I consc«:ntionem. .

Vidimus quod lieatitndinis essentia consistit in visionc oeatlnca. Bjus proprietatcs principalcs sunt : f ruitio, impeccabilitas ct uiamiiv sibilitas. VidimuB cdnm quod bcatitudiuis consccutio ficri ncquit naturaliter propter ejus esBentialem et intrinsecam supernaturah tatcm, qn» omncs natui-aies possibilitates et activitates su|ierat. Idcoque solum per gratiam assequi potest. ct quidem per grutiam eonsummatam, quie vocatur gloria, quam Dcus per sunm miscri .'or.liam uobis concedere dignetur.

OH nnATITUDINE nOMINIS

COMPLEMENTUM . DE BEATITUDINE NATURALI.

Bentilndo naturalis ea cst qua> viribus nalune cnm naturuli Dei ausilio acquiri potest ab hominibus et ab augelis. Pro hominibu.t si non fuissent ad ordinem gratias et glorire elevati. consisteret in perfecta cognitione abstraetiva Dei auctoris naturw, absqui: erron sed in «pcculo creatumrum, et in amorc rationali Dei tmatorii natuitr, uc fontis omnium bonorum ordinis naturnlis. Pro angtli* beatitudo naturalis consLstit Hl perfeeta cognUione naturall Dei aitctoris natume, mgniti in speculo essentia- cujuslibet angeli, et i» amorc naturali proportionato scil. iu amore Dei auctoris natune angelicai.

Dens eniin ert beatitudo objectiva bominis et angelorum, tam iu ordine uatniw, quam iu ordine gratiai, cum ipse sit ultimus bnis uon solmu gratiw, eed liatiira). Volniitas nostrn ct voluutus angelicn est qua«i punctuni, a quo iulinita» (lesideriorum lincro quoquovereum proeedere possunt. Divina vero bouilas jnm naturaliter eoguoseibilis. est tanquara lircnmfereutia in se principiuni finomque bonitatis toiijnngeus. Iu e» sola invenitur 6o/i«m. non eoarvtatuin, quod potest coguosci per iutelligentiam naturalem sive iioininis, sive angeli, indepeudentcr a l-evelatione siipernnturali. De boc snpremo bouo Io quitiir mirabiliter Plato iu dialogo cui titulus est: Concicium. in fine. De bac bealitudine naturali cf. Gouuinl-m. Philosiipltiu fwcta incim cusm principia .S'. Tltoinw. 1724, t. IV, Ethica. q. 1. a, 2.

lu eorum Cnrsu theologiio, Salmanticenses in fine tinctatus de Beatitndine snperiinturali traclant de lieatitndine sen feiicitate nn tnruli. Pro|M>imnt de hac re tria dubia: Dubium I. VtnuH sit potsibilis et cnistal de facto nliqua felicilas uaturalis, qua> propric. quamvis imperfei-te. uonieu beatitudiuis mereatiir. Dnbiuni IX In qua tiperatioue beatituilo naturalis comistnt. Dubiuni III. In qim statu coiiscquantur homities beatitudiiiem nnturalcm.

Ad primum dubiiira mflrito respoudent: Possibilis esl inini ordinem natune aliqua openilio vel foriuii, ctd noraeu bcatitutlinis eam proprietate ndaptetur, liiet dimiunle et valde imperfecte. Pro hac sententiu cituut .Socratem, PIiKonein, Aiistoteleni (Btltica. lib. I. per totum, iib. X, c. «, 7, 8), 8. Augustiuum (Dc Ciritate Dei. I. XI. c, 11, 12), S. Tbomnm (P-II», q. 4, a. 5, B, 7, 8; q. 5, a. 3. 4. 5. P, q. «2, n, 1. qu. tlc inima, a. 18, a. 17 nd 10) Durandnm, Scotum. Cnjetanum. Bcllarminiini. Bnuez, Suaren. Concluduut: « Est comrauniter reeeptft distinctio beatitndinis iu natiiralem ct sitpernaturajem.

^ « Pnecipun. hujusce assertiouis ratio desumitur ex I». Thonui. lucis cit. polestque reduel ad bnnc formum. Crcatura rationalis seciiiidum eunni naturam est nrdiuata od aliqnem fiuem nltimum

1)13 ADErTIONE BEATrTTDlNIS

L6B in soo ordine, seil. iu ordine naturali, per quem in tali ordine perlicialui', ac proiude ab ea consequi possibileui; sed hujus finis consecutio est beatitudo nuturalis. Ergo possibilis est talis beatitudo ». Ita Salinantirenses (Dc Beatitudinc, tr. IX, disp. VI, dnb. 1). Ibidem, n. 5, citant opiniouem G. Vosquea in contrarium, dieunt :

i neque in homiuibus, uequc iu angelis aliam bentitudinem possibilem. projter supematnralem admittit Yttsquez; rejicitque communem ttistinctioncin beotitudinis in naturalem ct sit/iertiaturalem, qua otnncs alii thcologi utuntur ». Iteni Salmanticeiises dieunt u. 11 :

ii Contra nostram primam assertioneui tenet singniariter G. Vasquez, nullam esse possibilem uaturnlera beatitudinem n et eum coufutaut.

Ha:c singulai-is opiuio renovutur hodie a P. Heniiico db Ldbac ,8. 3., Le Surnoturel, 1!)1«, p. 134-435, 485-4S7, p. 252 251. Uanc opLuionem exnininavimus iu Angelicnm, 1948, fasc. 1, p. 285-298: « L'inimutabilite des veritea d6linies et le surnatorel i». Item coufutatni- ii P. Boykr 8. J. iu periodico Gregorianuin , 1947. p. 390, ss. et a P. GAONBnur, O. P., Kcvuc Thomiste, 1948, III; 1949, I II, L'umour naturcl dc Dieu chez Haint Tliomas et «es contein-porains.

Sec.uuduni hanc conceiitionem Patris de Lubac, natura hniuaua ntm debet considerari ut esseutia deliuitu cum proprietetibUB ueces- Hariis et line naturali proiKirtionato (scil. ita ul Deus potuisset orearem kominem in stain mere natnrali), sed nt essentia aperta ad progressum iudelinitium, puritcr esseutia angelorum.

Ad hoc reapondent theologi traditionales : tnnc neqttidcm Dcu* haberet ideam tleterininatam naturat humante, non cnguosceiet nisi individna bumana, ut dixei-unt uominales sa?culi xiv, speciatim Ockam. Tuuc noii ampiius essent naturw propric dicttr houiiuis uec Ougelorum, ideoqne non remaneret jus nattirale distinctuin a jure dirino pusifivo. non remaneret ethiea natumlis itniuutabilis, qiua lullci-etur finis uaturalis homiuis, tinis enim est qnid prinium in iutentione : tunc jiositivismus juridicus esset verus. quia e-st lllins noraiiialisiui. iiegiintis nutnram proprie dictam hominis.

Deuique tollcretur ipsuut superiitiluralc proprie dic.t.um (seu supernaturalitas graliie sauctificautis et virfntuni theologicarum). quia twpernaturttlc propric tlictum delinitur ab ipsa Ecclesia « per/eetio SUOJ naturalcm superat o (Coucil. Vatic, Dene.. 1808). Si non est uaturn buinnna proprie dicta, uec uatura angelica pmprie dicta. nou OSt amplius snpi'i'niiturale proprie dictum, gi-atia sauctifieaus propric dicta. Hoc iongius explicavimus alibi. cf. Angelicuni. 1948. fasc. 4, P. 285-298, et St/nthesc thomistc, 2" ed.. Paris. 1950, iu line. p. 700 i"T. 738 740.

Nnnc. ad ostendeudum qnod distinctio inter onliuera uatiirnleni et ordiuem gratiaj uou est Inventa a tliomistis, sufticit citare lnec verlia Concilil Vatieoni (Dbnz., 1795) : « Hoc qnoque perpetuus Ecclesin; catholicu; consensus tennil et tenct, duplicem essc ordinem ''ognitionis, nou solum principio sed etiam objecto distinctuni », Hoc constat ecidcntiitsiinc dicit 8. Thomas C. Gentes, I. I, c. 3. quia "bjectnm proprium intellectns divini, scil. essentia Dei elare. visa "aanifegtissimc superat objeclum |iiO|)rium cujoslibet intellectus

H UKATITirmNB ROMINIH croatl ct creabilis. Of. S. Tliomam I*. q. 12, a. 4 ; q. 62, a. 2 ; q. 64, a. 1, ail 2»», D-II", q. 5, a. 5; C. Genten, 1. III, c. 49. 52, De Ve ritate, q. 8, a. 3.

Hanc diHtlnctioneni (iuorum oriliuum longe exnmiiiuviniuH iu tractatu de Ordine supcrnnturali, ef. Dr Revclatione, 1918, I. I, p. 337-404, et in 5* editioue, 1960, t. I, p. 315 377.

Itecenter Eneyclica o Humani gcncria * 12 august. 1950 rejicit opiuionem eoruiu qui « veram gratuitatvm ordinit nupcrnaturali* corrumpimt , cuin autument Doum entia intellectu pnedita condere non posse, quin eadem ad beatiticam viHionem ordinet et vocet ».

DE ACTIBUS HUMANIS

De volnntarlo ct de iiivoluntorio, q. VI. De drcnmatantlla notuum liiimnnorum, no. VII. De divcrsis actilms humauis elicitis n voluntate. « ,ireo ftnem: de volitione (qq. 8-10) i ile fruiUone (qu. 11);

de intentione tqu. 12). 2) circn media ad tinem: de electione (qq. 13-14); do consensu (qu. 15) ; de imn (qu. 16). Do iinperio et de actibos imperatis a voluntate, qu. 17. De bonitate et malitia actunm Uumauorum. qq. 18-21. De pnssionibns, seu de actibus homini et onin.nlibus comm.mibu». De habltibna, qui sunt prinolpla humnnorum actunm.

L6fl

1>E ACTIIirs Hf-MANia PSVOHOUKJICE CONH1UBBAT18

DtoMo kufmce traototm:

DE ACTIBUS HUMANIS IN UNIVERSAU per quos homo pervenit ad beatitudlnam vel ob ea avertitur.

De actibiiK amnftDll i« iinivcmaU agitur u<sque ml iineni De uctibun huimiiiis iri jmrtivulari ugitur lu II" II", ulii truclntur wparatim quulibet virtute et dono.

^ 8. TliomiiH iu hoc prologo dftt divitilonem totiue tnwiiUuK (1.. aetibus biimaui* in universali : qam quidcm divisio «ie seribi potest:

proprii* hnminum jwydiologlec et niornlller nimmunibu* nntnuilfbun, wu dc panirionibux de i>rhieiiiii* iiitriiniroia dr /f"NK//iio tftrlii- tn genere tw apceiati

*« ffencte in incciali dc roluntarU} et tnrutuntario.

dc vireuiHMtantiis acluum humanuruiit.

(vellc, IntcndfR1,

/ clroa fincin ( fml).

! cirea mediu icoiiKeuHlut. lilOflUll. j Imperlura. uhus).

\ ilr innmtilnlc horiim wluum.

i ile oarum anbjcrto idlQVrentlu,

| bbnq et ordlne».

l Ui eoneaiiineibiU (jimor. odluiu. [ dcHlderiura, fun». Eiiudluui. 1 trlsUUn).

f Ui IrasolbUt (hjm**. do.sixrrnllo. Uuior, nndneUi. Irn).

4a habltibun Bt df eonrai dlvlHlnue, ttv cirttttibuH et dunia.

de pUU* vt peeeutiH.

dr lt't/r ln oammuiil.

de lcue naluralt, dt- lcffc Tet. TckI. M do lege tmea.

pff legem inntrucnlc per yratiam tuljiicanlr de iffta i/rntia (ueceHKtWW, en- Keutia. ile eJUK enu«n el feftlbun).

Qll_ESTIO VI. DE VOLUNTARIO ET INV0LUNTAR10 fer,x r^e^r^s . * »» —

Ua* .pueatio dlvltur in Ana* paMea:

AllT t _ UTRUM IN HUMANIS ACTIBUS INVENIATUR VOLUNTARIUM.

SL,«, «u^suon... - 8»b U« tit»l. ponitur ,»ld sit volnntiirium. M volnntarinB «t't"». ,r, d(. „„,,„•„ Ipdna

Vid™„„,K ,,ri«» ,ro» pnor.- «"^08^^. volnntarii, oW volui.turii. e, |K,»,en videblmu! n iod< '» . 8 Th„lim..

oommnniter bodie proponuntur, fundantnr „ < ™ E»t prooeHBU» normniiB: n«n ^ tom» P» ' ^ ^ aon™ lu qnndan, metbodim venatione. Mod., i ■ ' HoprKinnu, dennition»» jn.u *jS£3ta.: aclHcet vo-

DiffloultiM quirstloui» onlenditur in ODjen principio luutnriun. e»t id .,»«»1 «* » '"' ^a" , ab Jtrin*,,,, nobi» intrinscco. Atqui homo ™^n^Xeti_n «'rpori». v.g. «•u a propomta oblccto vel n P^Xa ^ltri » UeTut ngnt. ad fripis vel colorcn, vitandum, ,n,o mai^i

UK AlTinHS HTMANIf* PSYCHuUHHCR CONHIOEHATIS

Responsio taiuen est affirmativa.

In nrgiiuiento » #ed rontra » unVrtm- nuctorituK Duiuusceni di centh* quod n vnluntnrium Mt iietus qui est operalio rationalis i seilieet actus procedens a voluntnte ntib directioue rutionis.

Concluslo: //i hutaanifi acjihun mamme roluntariuui invenitnr,

Jfota quod <■ maxime » in couclusione dicitur non relate nd Deum seil rehite nd brnta.

Prohatnr: noiuo habet in seipso nriucipiuiii uon nolum ajjendi, Hed ogeudi propter linem ; nam maxime cognoscit linem sui operis.

Atqui voluutnriuiii dicitnr quod est a principio intrinneco cum coijnitione flnii. Krgo iu Iiiimnnis nctibus inaxime voluntarium invcuitur.

Mujor expliratur pfit divi.sionem mottis prout est iiui ah extrlnsecu. niit pltis miiiusvi' nh intrinseco:

raliuncm finis: hota».

rilalitiv moblle s<*e movet cnnno&crndo nm '/uir rjrt finta: onlmnl.

f nvn coanoscendo: planln, QDfll smc \ nutrlt. iibhIiiiIIiiihIo.

non rltalitrr: \\A* i\x\ movetiir <k-orsuui siin gnivltnto non se movel niiturtilJ.

ab cxirinseoo: v.g. lapu muvetur suraum.

Minor est deliuitio nominaliH volunturii, scilicet id quod est a proprin inclinfltioue; hoc tamen non sufficit: num actio ritalis planta?, v.g. ejus nutritio, uon dicitur voluntaria. Sed iusuper re quiritur eognitio llnis : et dicimus quoibimmodo etium de auiniaiibus quod voluul : v.t*. hic eanig manducare vnlt.

In rcttpotwionc ad 3""> dicitur qtiotl liomo vere sese movet voluu larie ad tineui. quaiuvis uecesKe sit <iuod ei propon;itiir objertum. et quod pnemoveattir a Deo. qiiia luibet in se non primam rutiKum sui nctus, sed principium intriimrcnm aijrtnli ex coijnitionc finis, et uon solum coKuoscit wnsibiliter rem quiB est finis, scd ipsam rationem linii?. quie eontinet riitiouein esKendi medioruin nd tiuem. ut melins rxplicntur in art. se<|uenti.

Art.

II. _ UTRUM VOLUNTARIUM I N VENIATUR IN ANIMALI8US BRUTIS.

Concluslo: \ nluntarium- oinnino imperfrctum cxt in hrtitia. /«**"• fectum auU-in in hiintine.

Probatur iiupticiU*r:

1" Auctoritate Philonophi, III Ethic, c. 1, dicentis: .< Pueri et bruta rommuiiieuut in voluulurio ». Pncri utique auto usum m tlouis. Idem dlcunt DamasceuuH et Nemesius.

1>F- VObrSTARK» EJT IN VOL l 1 NT A RI O

  • Ilatione: Ad ratiouem roluntarii requiritur quod princlpium auten, reqniritor cogwuo aeitbermto. Solus m medlorum ud nuem . et o ".o . , ^ ,miver«ili, dve raSTr. ^ .^uruudum. «. CuJCanum in r£5.: «ed voluutus nou «t in rt . ergo - ™— • cipio LntriiiBCCO cum cognito ue nu.s.^ N' , .lonuues B ft,!,llo,U, Cinm in teut». ^ ^Ct, dirnnt ,uod
  1. Thomu m praBeut. u.t u. » ™". ^ bomiue. Hoc u^nuor v=t ^^jfXSn-S TdiStor eodeu, n.odo et golum nietanhorioe de nquiv viva. vnlnnmrinm iWOpter u»u,n Ubene eleetionU ,, Et hoc . ™ X, ,h 'u

Perfectum «l idem ac 8i«.nUneum. Hoc d.eere ridetnr C» . t™ .u Trt. 1 ,, VI: aSimplioit.r negari potea q»«l ' ^ » ** ~ fineu, Hoc est verum .«oundum o,"d »• ™'™*eS ' " ' J? ;

a. 7, „d 3-, dicit: . In hi. ^*»™ ,fXmT 10 ^ S. Undf. est voluutai-ium, neque involuntar.um ». Cf. u.am q. • . ex Ub omnibus vldetur quod voluntarinn. uon rit nn.i nnalogiee brut.B.

HE AtTIBCS HI M.tMS P8 Y CH O LTH ) I (U CONSIPEIIATIS

DeRnitio voluntarN. Kx llls dnobtw prloribuB urticiilla habetur definitio voluntnrii. Srilieet :

Yoluntarium ext iit auoit cxt a principio intrinne.eo eum coynitionc fl-ni*.

Volimlariuiu est pcrfcctum tri cojmosdtur liuin, non solura materialiter, sed formnliter mb ratione tinin.

Principium intriimecum qtiod voluutarimn constituit, pro volun tario perfecto esl LpM roluntas npirituatin, <pin* diripitur a ratioiie; pro voluutario imperfecto brutoruiu t*Ht eoruin apitetitus sensitivu*. sub directioue iuatinctus vel a'sliinativa> MtfttM-liftj v.g. me ovis fiifjit lnpiim.

Hu-c delinitio de voluntario ent lc^linia ttt secundum lege* lo- «tica?. Jam euim Kccunduni delinitionem nomiualem vel vulgareni. volmilariiim est id Qttod procedit a volnntute, sen a propria incli uutione.

Deliuitio reulis liabciur ex divisioiie niotus nHturnlis procedeutis ab incliuationc nulurali interua illius qtii mnvetur et ngit. Prin cipiunt ntiieui motun est duplex, scilicet cfflcwtw et finate. Unde illa perfecte moventur a principio intrinsccn in quibue est duplex prin cipium cfttcieus et linnle, neilic-ct in quibns e.st ipsa incliuutio veJ apl^etitun, et rationnlie copnitio finis.

Connrmatnr icjritiniitns Imjns dellnitionis, comparando volun larium ctim aliis niotibns dismmilibus et similibus. IIa»e est coinpn ratio iuductivn et nsccudens, dnm divisio generts descendit a geuere nniversali ad spccies ejus. Sic mclins nppnret differeutin speeitica.

Ua?c comparalio sic scribi pote«t:

„ i I " riolmto, ■ cujun iirlwlpluiu M i-strn, Dfftfr m nlhll conferaite viiu » wu eontra l IdcIIiihIIodcuj iiallfDtlu : v.g. violatio ut rtl a prinrlpiu ) viroini* roaclae.

Chapter 5 of 28