Sectio 1, art. 1: UTRUM HOMO IN CRATIA CONSTITUTUS (pars 5)
■ in *e cause de sa ct crcahhc ci qui ralite c-s celui de la toute
Cllt II
Tri c la smncrnine qui s'y trouve
^race e s6e
»m ptlcTui, et il iicut «ussl, s;tu - <linirulti5 u* Uu imVIh"» «liu>| vultriK v c<HlrDt»; sj rniux flnulo est juwortlC t\ cmmixh'1 pur l»;tr Jllstt
CtJ U CltUSt*
■1U1S IlVriVslrlltsV
j/u<* princ versi
UUl s inie Ic tlon et n*est pas lUICAl^TI LATIt» ; !»K Pltl.VClPlO PR/KDI LECT I ONI S *M\ a I»
sie n i s lint Thomus a )a suite de S*
iusticc a la suite d*un peehe (permis sans doute par Dieu, ntais il ifa (He nulleiucnt c;iuse) ; si i est accordce
(♦'(^st par inisfM icorde » K 11 convient qtie ces deux per- fcctions divines a iluitc la rintervcntion de la justice nnssi tlc la suprcme libcrtc suuvcr me le dit saint Paul - ; il
Sricc.irde intinie.
ment sage en son hon pl t niillement un capriee. Kvidemment eliacune de divines nui intervientient ici dc^iassent les forces naturelle
,le toutc intelligence crccc ct crc;ible. II ne faut
■ l s le invstere tlc la Troix ou de la Passion du Sau- veur faut restrc*indve ni rhinnie .Justice. ni Finfinie Miscricorde dans rainour incrc6 de Dieu et dans raniuur dn
| ii TiiillT- lUitlK larcncc
II nc faut pa^ surtc mieux saisir. 31 faut sur apparente, par Paul a ccrit : « O alt lCia c II s ci uuraii^
[dentiai et scientiiB Dci 1 quam estisrabiles vi;e eius» (Rom^ xi, "
atimettre ce mystcrc, tpn est au vatiun dojit nous ]iaiiious tout a V ctre vu ici bas, il faut, trcs auclc^ssus dr qlll v iiuttcrcr i la iiurc foi, ctunine nous y iuvite souvent la
Ecrittu'e. Rappeluiis nous par exemplc nct ion de grft
Tohie {Toh.t c.
m YitUK f t r hnts Viternitv.
lcx swctex.
sau vvz .
vqux cotiiiuisez (iti
,./ H n'rst persntim I main.
nty a t tVautte DieU tout puissnnt quv Uii ^euL uos iniquitvs mifivrwortle.
tes u cnuse t llt it nous murvru u vau#e dv sa il a uffi en\ et bdnissez le avec craint( rt tjlurijh
• vos ovuvrvs Iv Noi des sttWes... ».
i tif ii» runcile du Vatican 3 est
La thcolojde, coiuiuc le dit l \ «»in ue^ ui i
, n / i.. ninhitiou ilcs ni\sierts ium m irvclcs ; la fui
deret tltvltins _ orlti* sute in vussi
(tibhmni est lnjusl.it IuV>.
♦jjo ET 1)E GIMTIA iSPFRWri
, trds*sup6rieure, surtout la foi 6eLair«e par lea d' I n telligence. Alors de mieux eu inieiix on voi pas cello tli; l'absur<litt* ou rte t,inooh6retiee maie qu^ellc i>rfivient d'uue lumt^re fcrop fortc poiir uon fuibles yeux!
ii gn de fa volontc snlviib surtout les grands tiu&olngiens qui furont
On Miisit ih daus la nuit passive de
Pesprit, dont parlent les gruuds gpintuels, sur m
La luiniere du dou d'mtelligeuee elojgne de plus en plus la
< farte des coinlnnaisous pour nous mettre en preseuce du vrai mystfere sans iliiuiuuei a ini eote,
Ou saisit entin pouruuoi Sainte Tlu-ivse disnit: aJ*ai <J transluinineiise, qui fait ptessentir ve qu'est Pobiet de la contemplatiun des bienheureux. Ou saisit surtout en il v r I rii eos in ce qiril y a tfe pttts divin, de plus eleve, de plus ainuible, et si 1 y adherer par la vision, un p la foi
Le inystere, dunt il est ici question, celui d'on proeede ie priu- le iiivs et auquel ce prmcipe nous couduit, est riV ramour de predilection de Dicu
«^ul etre cree ne serail de Dieu», I*, q. 20, a. a; «Quid habes quni! non a< -repisti?». I Cor iv <, — nElrait nos (Deus) iu essenius mtwti et iiniuaculati in avit nos iu ;
1'onstit ut ionem ruui ipsnm, secuiniuin propositum voluntatis su«e, in laudeiu
«i suae, iii ijua grutiticavit nos iu dilecto Filio suu ».
1 On avuit rininress ilnnt il y
IL «los voyait tout dolt etre Pesprlt de U uis runivorsiiv <m fl
6tait un inetnphysieleii de vuleur, qut
1'esseiH'o et nnde fol. oui avnii
IK>U\ deui under qu
Ln docunieiitation ni:i e ; ce n est pns roln qu on
^l0^tMl^6^ a la_contemplatlon des mystero,, et il nvait unS telle jole k exjiliquer la »^ des lieut iVxpUqiliT aux nvnit niHk v 1 ^ re
1 St. Tliouius, on il trouvail I s stmpies, qu'11 n'nur;Ut s nns icl-bas pour LH'lofiien loiulson. plus quo duns uue doeumentutton nni ii.v,., T' suns 1ok A.inir».. ....^ .... . . ,|,n J»^tii|K>se los text so lnssuiL ims do les ollt
«i us t-iuient /e* fof/ mo/it^ <le son iti:< \iu rri.ATio : ois MUsriiMo i * 1 1 jEoi lklti on i s ru3
,|ies lT I : a (Veist eu lui qu 1 i 1 uouh a £lus d6» avatit la cr^ition
. iifnii' niie notiK noyouk Haint»» et irr^nrehensibleii devaiu du
(jiie nouts Hoyons nairiis et irreproliensihlei int tlnns son amour l, pr^deHtineH u ftre (iln «doj- c, |esiis Chrisl, selon hu Hbre jrloire de ^race, par laquelle on ainsi ^clater la acpreables h aiuuf >k On coniprend que cm motH u in lauden m nv
« en iaisant 6clater la gloire de «a gr^ee» fa««eut la nouteiupiatiiH, ils exprimeut avec une lioeuce lo pi i domin ilc la gra.ee liabituolle er aotuelle a tnns ses degi i Comino le
<rinterjirMest blon i|ue la Vulgate ait joint les ux.ts a in oaritate » nu versot 4, 11 uarnil preTMMe do tra le f?nH» <le Saint Puul.
lU.
DE FUNDAMENTO SUPREMO CRATIAE catuiii in Revtir Tkomtotc, nicnsc nuiil lOirTi.
s a\ ce siiji-t dans un iivre paru eu 193G: la et ht (jrdce; cf. surtout i>. „57- sur uii prmc admis par tous les 1 lieologiens et dans lequel le fondriueni
Lc Probfcme — I! est ccrtaiii, d'apros la K6velation. que hien de»
jrrares actuelies accordees par Dieii ne m tout Peffet)
oC cs , inoins appelees
<iue d'autres le j\ Taction absoluincut certaine de bien a«dr, sans porter elficacement a lcur attrait : Iour dit les iaaiseutstes : sans ce qm sernit eontraire et n sa justice; de phis, snns elles, lc peelie nc serait ldus des lor
\ ctre justeincnt puni pai avant de pecher, pouv aconimise, de nieme lc luauvais iarron avant dfefcpirer pr4s de Notre ocmncur. 1 quc
- Ijtcacc,
■ver
^fmt ohxerver dc fait . eomme U arrivn pour le x m.MI * * . *_ vuu i.nTon pnr nfipo
;> 'tre. Lpx»tei»ft de la grflce aclnclle otlicace est Mllirmoe
U> nombreux passajres de n;;critoire, pai <• Jc ^us donnerai un cteur nouveau. h j*0terai dc votre un < nuir de rhuir. .h
<jue pierre et jc mon esprit en vous et je ferai
IMSTINCTIO GRATMS SU^FICIENTlS GRATt_9 EFFICACIS M$
», tout ce qnffl veut (Vune faeon wolue il lefaii, meme la conversion libre
Cf du roi Assuerus, a la suitc dc la pncre dVEsther (Est.. xtii. f); xiv, culere du roi cn- douceurn*
i;*iiif;iillibililo ct PeJBcaciic dti dccre fondces inanitestement dans ces textcs sur sji t
Dieu sont non ie coiisentemcnt [>rcvu du r«»i Assuerus. II dans lcs Proverbcs. xxi . 1 : « Le cwur du roi est un eours d cau dans main de Jahv6, U Vinelinc partout on il vcut >». Itcm Lccli, xxxih.
24,27. — rKfsus dii aussi (Jban, x, 27 \i « Mes brebis entendent ma voix, je les coi.nu.iis et elles me mtivetit. Jc leur doune la vie et ellcs ne p6riront jamais, ct pertionne nc lcs rumra de n
•a dc ma mmn m*avez donnfof et
-un d>eu;v ne s'est nerdu, siuon le lils de perdition, atin que 1'Ecn ture ffit accomplie »
Paul ecrit de meme aux Fhilippicns, n. 13: «CreftJ
Je vouloir ct le faire
Concile d'Orauge, couti c scripturaires nohi-xcum ,
S. Dcus in nohis atqite jrracc qui pas scnlement fe ponvoir Hel de bicn a-ir (qui existe cn qui peCbc), pas notre cffcctrix operationift. bien qifelle n mais la suscitc et liou* y por sant : « Cor explicnic ces mcmes tcxtes scripturaires eu dgshna noteMate canvertit
;\ussi la irii
«riens, lcs nug stes, ont-ils adnns quc c , parcc qiic
;utt et non pa
,,u eue ie *w< d'iin consenteiuent prevu pnr la prcscience lnc. ineu n
;t pas seulement le spectateur de ce qm
(Cheur, il cs» r««f.-«r <IU salut Ces MWeu
4 - - - — ia facnn d cx diviscnt suns tioiuc scronaaiiv...^ — — - „ itvf atirait
•fLce ditc
■airc
■irc extrinsetjue ar urs 6tc rejctcc p i lui r poscr unc passivitv vn Dwu
Pcsrard de nos determinatn s futures)
ancc rixa uire au ucui »" # . :tlf.»Htil)li'inent i inen de ccllcs ci, siraitK 11 v aur
- i ^ ft hont6 dc la deteriinu;
K KFFICACIS
UT lm 2, a. 9, a. in; q ihi. il <lit aiissi /n / ii. G: «Christus i tp"» P1' non
». A eet hn ioujours. CVst la le mystere ad !-i*UD) ; « HuffieienH
\ q. 101», a. 2. ad 2F"). Cjnant a la grttee a ee peeheur, cVst par a lel autre par justiee »
tsl
Les thoiuistes expliquent ces texites en disant :
par rapport a qiii cst <l<! soi & pattriiioa, est mffis acte salutaire le la saint qui domte le pouv le ferait bien ajrir selon lui :
de bien aisir siste merite dVtre iv6 de gra e e oui
Mais il a assig
;i> n a disting le fondeuient suprejne de mriinn
La
. m et la iMininuine la distinetion de la grac-6 ri rl la ra.ce s la dis la co fonde.
*V. Af .1« la vnlontc auteeedi irrace elflcaee, la il S. Thoiuns a ecr it: « 1
ImpticiUr volumvst aiiquit!
iti omn
1#Hfc
Mvnnilum in partt volunms est iis ntmi quidquM Dcuh siMri,ieiTEH jU i.». Ua ni
IV. c
G: « a qui le or n, a la < du vrai. est lans les ehoses.
nVxistent qiie h k
VA
CC que r6alis6 hie i* c'est la v ronsfequ^ vonlons comme devj t:ti eu est ace, iur« ir que u veut s facon il le realise.
to
VII.
r,HATl,-K STFFICIBNTIS KT GHATI/K KFFICAC IS ii titlf).
« Kien n'arrive sans que Dieu Pai t vnnlu, si c'eRt I.Meu Pait permis. si c'est un mal»1. Oe principe n m
Sl foi qll en teu une vukmte conditionneHe, dite anteeedente te sur uu bien, dont Ifr privation est irieur; ainsi il per jyGs, et il ie ]>er serieor nniv plusieurs fois rappele r saint Au
cr nmm inpossihl pr6cei » tes rtncni wwatutv, non fuhHf dc u ils peuvent voit imr la uuc In vo aree %%y\w jrrAre suflisante, qiri rend 1 accomi ptes rd6 des fleux vnloiit au t re neeomplir hte cf voit. la di et source fle la gr&ce le' fondemcni suprcme de la distinction iles deux gnVces d parlons.
II irv a pas cTex mhtit Dcu*, frrit. ». 7 univertel: «Omnm quaenm
(pure dc faco» non conditinnnello) s accomplU, saos pour ceia nnc lihertc sml vmlentee, car la miMit fortiter et suavttcr, en ttrt WitiKtinv i au lieu de la detruire : il nnu*
_ lihreinent, et ii-acite de 1a eausalite divine ^Steml aetes (1\ q.
Le pi que par fo c; nc dMnvoquef fommc ta votonte air
.swjcTOHi/i/me lorsqu*il s'a
*es, i/ cn/ tmposstoie qu it d
'.inimih :i!nnit eree m
La raison en est qu aueun ag ■ours de Dieu, ou ucfaillir sans sa pern,,»on .
Et ... JL*-Mrf.M w^vipnt a dire ce qui est onilUion*
- sans le
1 1 e plutot qu'en birn narrive hk
Dieu /'fli/ nitnd (en tel liomine plutot qu narrivr h sdns quc Diru Vait me ?)tufi simple :
. flnnvent euonC© I
Ge pnneipc est souv ei u c»est un luen, ou 1 uit
«rien ifarrive suns que Dien l aii
» 4B t ^i. iSflt? y«» pnato. /»■ tfdee Conetto*, tr. fr., ; ; A n. r>0 (P. ^ 44. 271 K « pussls V.
DE STlMtKMO FrNUAMK.vn» IUSTINCTIONIS
(MtATl.i: ST FFiriBNTlS l$T OHATI/i:
3ol
-inises ln menne,
In mie j iri i n ■ i pB liuinilitt
« Rieu n>urnvo s*
siiiuts sans i|U*il ru.it penm ius faeit atit e
1 n i ; t sequence dn
1'ait votilu, si c^est uu e'est nu niiil. Xiliil tit
MO ee qu*il v f
<lu desordre inoral qu il tout eela provie d e le ttuii ctre et de inoiiti lonias u*iv ne v
■ iireeteuient ni lrecieiut
Mii i est dans le p r, ni e catis;
ue de h je t tequat pl son
Polriet de eu ne etr
Ketre et v se i
•< 1 r e letion qui eti
\ itiais il rien
[leciaif
Fon ut
\insL qiioique le bieu e, que vrai ne s et la vo
V tle i ce ii cu si Dieu, cl te Fatteiiit seul
'etTet de 1 leetricite ou de propre, et ut ne sau ile Vetvv e
L «1 se ve ne ait v moral. le prineipe innl que rien ne el ainsi que l;i tmiv iles
IIOI.IV eit nifcs elle luU ti prine la s. Illi
^1" r^TviriisSent paa eei inines A couclusions qm ne pauubWfiu p<i*
leur lieu avee eritf' la gr inent revetiir
:i In tlistinetiou d< e cVni prnie er eoininnne uppeler : Si d( aees rurent prt>s oiiToustances,
,jr x,»tre Seigueur, nie le V m les deux larrons qui se eonvertit. c'est que eteruitt Vimv h eii si rela ifarrive pas sans qite iMeu rautrn persevere jtistenteni pc>
V i D'oii nliVrtlcuni o catiatt n«4|Ulslt;i :wl fltUim
(;iiATI/K SttPFIClKNTlS ET GRATLE KFFICACIS
La saiiver Judas. 1*
n
Pieu, <1u falt ntrils jitimettent lu elalr cjii ils u*n sueeessi«m <»u Uieu. pujsuuMls ne une suceession eu
♦ II cst
«■n ftil qu un seul aele de voldnte, pur lequel Di< n veut ejficacemntt les mtriies ' s fitn», p&ur tcx Bauver. Couinte le <lit saint Thomas, I», q. 10, «. r>: « /icu,t moh tnoptvr hoc vutt hoc <il n\v n pns detix actes), sed vutt ho*
hov ». II veut eflieaeement les me voulu poiir letir suliii
Ui |»riiuli»e <le prtVlilcction : « nul m» ser.uit raellleur nu
n*etaii plus nitue pnr I >i<»n i> por el 1 e .
fle t[M MM eollaliort
: i< libertim
(ttnsentirc si velit u n'est pas une
' *«i efjlctwe; ii la r&laetion <Ie ee Soto et plusiuurs a
& intrintefjue ****
rne, i ucitumxe, et laisse subsister lu iniismincc ttc rtittiHcp actuctlc. Cest ee tpf:i dit salnt Tfcomas ad 3ln et en lieaueoup <rnntres w* assls ct iU-l >ut, muls eclut qul
,7 , vi ..v.iviii. inais coiu, qul est assls n la puissm.re n,TmC S*?1 *nl, tel bleu particulior u la puissaiuv rino. 1943, ^.^^: 'p M^^iSft nans Son ilvr, /)c <7m</ nilsti^. Cflhin dl
(I i sti ncti on di» la \folonte divine eonwqtieiite se trotive eti ees tleux principes: w l{ien_ n'arrive que Dieu ne V ne Pait pennis, si cfficacemeni iiu mal a. — « 1'accom jamais rnnpnssibie, maas obliuent et daus la- mesiire oi^ iis «ibliirent eonnus »
fon pS des termes de ces d et snrtout ropposition qu'ii y a entre efficacevwnt voulu et permu, on voit qtt^a y a une distint i ion r6elle entre 1a grdce^ out§ iutrinsfequement eilioa^e de Di*iu, et Ja gr£ I te. stiite de la voloiit6 ant6c6deute et
<hi peche. Dans le prenuer e;ts.
et de fagon salutaite. Daus le second caa il d
(Vugir, mais non [>as d iit redire, o«t uiferte la la fleur, eonvnie Tacte dan
Ksiste & la erAee sullisaute dn luerite d^tre im'011 auiait rc^u snns cette lvsistnnce.
tl y » I» certes nn tr^ gran.l mystere, eomme le dit «Qttt
14-^1, xi, 33-3G». H i'a t<\ pref6rer qui pnur qtril ait a recevoir s etre i!i»niie le
» 1*. n. 2^!. a. 3: « i/erc i» ctilvam (n^roliaiaon idb»»"»'» - ciW/Jtf » (reprolintiou iwsltive). cuUW> th| 1HVlie. et inairtant
»Od ne |K'tit dtre non plus : l U "V; ; Ulfni1iibl0nieut 1'aete siUutaire.
i»ef«i/ir ro/aa/a/cw pcrmiitVHfi aiitjuQm ve) c/ pr<»
11 le preroit lnfalllWement;
xlstfr mtattcc ost ainsl rf «« ^I,,'"""'"llt.1 tll tjonte <le Facte on mttuvat*, inals uui i a ^;,,^ ( jieruils, et son f//ri r / /"' est m
1E et seieiitise Dei!... Quis cousiliarius ejus ruit? Aut qute prior
Ce qui question ici
Ja
Vinfinie justicc, dc Vinfinie miserioorde et de la suprvme Jihertc, la pers6v6rauce est aeeordee \ celui-ei, c'est pa r l*in
*est n:is neconiVe h
11 ne jus ses fautes, Chacune de ces st iulinie, et leur mti de la ou vie lntimc <le JJieu ne
8i Pon voit ment Pessence divinr
Les prineipes que iious venons d'6nonc€r et qui s*equilibrent Pun
Fautre,
• ou se trouve le soinmet t jnnis ce soinmet nous resie c nnns lMutiioe conciliation de ces deu.v principes: uOmnia non puissance nelte d'ol>server les de fait. SMl les en ccn signe qu^il a plus r Bossuet : «Aoorenons a cantiver pour dont Vune taisse lul permet pas de se glqrifier en elle-mt Sme1 »
nous laisse sans
? 1'arce que, nous 1'avons dit, sutlisante
\eu, et lautre nous est pr^veiuuioe divine, il tnorite d'olre nrivc dn M>eoui\s ntfert. ha rrxixtanee & La gr&ce est un ne 1'avait vouhi de
volonte on euirnce.
entendre cette doctrme, il faut miero tois, <je serait uue ipii en ltsem roxpoM' es «^rnees ces aeux sortes ae soeours.
inortol recoivent gruccs s grace re un acte tle foi, un aete d'e&p6r:ince : miiis s rcsistcut i\ la ^race suitisnnte oui les iimline vers la Conversion. h ns servitcnrs do Dieu regoivent souvent i auxquelles ils nc resistcnt pas, et qui sont suivies de irrnces e
II faut aussi Inmi eonsiderer l
Tonl d'al»ord, la ^ntee rs 'in t rs acarcs sulnsani o ; elle se produii pas, la jirace BUtHsante re tonjours stcnle^ i sisl auce : inais, si eili
IKATLK sriWClEXTlS I2T UICATliK KFFICACIS 351 cil<*e, le ravonnement du
1 ■» <* rarcs HuHisautes sont du reste tres variees; il y a dTabord les grsices exter r du bon te de la pr^dtcation evangelique tion : il v a ensuite 1 eeue au bapteme, qui donne e ; il y a les le pouvoir radical d*agtr et les dons du Saint-Esprit, qui sont autant de pnnctpes
Je poui titin tVauir s
•t*s actuelles, jrrnces de lumiere graces d'attrait
1111 bon le bou consentement salut
CJest ainsi <iue nous avons ittrition est *uJnmme par rapp
La grAce sunisante, tpii reud poss du ilevoir,
[leut <1 dans Tordre de cet ordre ais te salutaire, par exemple li tincte a< e, qui fci ontrition. Celui-n ne se ]«r fait. sMl n'avait voulu 6ternellement par la volontfi qu jusqu s eftv nom pi
U,. nianifestee a plusieurs pi "___f i- spiritmu.
rmer nomper par son amoui
TAme eootimie h st
1'ennettii resis
uin ere, qut produisent en ein ti^ uv * „_flJfera niais ces irn\cei tmit| qll/pr0(illisent <le *™«™{^ suffisautes se heurtent i\ la rebistantt q it . a.lus l'Apo celebrdes ii
<*es messes le b isantes se heui a l;i resist jusquM\ reudurcissement <lu neur
Mors sc reidise ce qui est
<ro. .Kiuutarc erpo, lisnntc daus son ^rnnd ouvragc i - • ^ qlie m graoc i|u.
I1Mmtre nilMn^ ' ( 1 (ilinUirtIlllll (lul ont accortie le thomlstes Gonzah^ ^ m <lo aocirinv. uul dans
,h hiiMiiin l>cl iH.rfcctioi.c ,l^vin: ,t,tto terintnolo^iN on te f lo tl ab inllnitn l>ci 1«
,t IMII)}, Scot. .jiml lct on Ic !tujourd*hni
MK St"l*HKM< * rrNDAMBNTfl PR^liltT.K niSTINCTIONlS et jKiMiitentiam age. */-r> quiH toudicrit ccenabo h Voici que je nie tiens a la porte et
L'&nu* Nuuvent resiste;
dVlle. Quand' le inal te Seigneiu*.
au eciui qui frappe, c'est dcja Liii, le Seigiiemr, qui si elle cesse vraiment de rosister, elle sera de grac0 en grace jusqu'a rintimite di\
Si elle cesse de resister, la en plits suave et forte; suavUvr et fortitcr, elle peuetrera peu a sa voloiite. conune la cliuleur hiimf n i sA,ntj» nAnAtw» n*ii a iiu corps t tt ' S i »
fo peuetre pen a it d'elle ors Pame verra de niieux un en a la iiiesse, avant la coinniuuion
■e qui porte au bien :
ct a te nunffuam scnarari
Inquelh je les observe de fait.
je puisse uhserv mais lir vous ».
U est sur qne celui qui ohscrve de fai
1 qui, pimvant reelieinf ut celui qui est aiusj reiu raine hont6. La distinetion s ile parler, doi( ilurer eternelienient s reprises. (U prustin, a plu "wm. les elus ehan orde la souveraine Liherte l.
- -rieorde de Dieu et \ ent avee rinfinie .Justiee et a C|l' OXillllllH* f <«T»
tenlr
f#/ilOtl.V toal cnst la tlicologle <l<- Pnvcidr <Ievru i ii dM-
CUmqiir votUtt [7* Itf}. ffVlt »
fit, nt.vi quod itwe J>GU»
I»us, sims
; inais <-lle ne so nroduiraii
I>onr un luen fause prein!i*ro lin uUime dtl *lt de Ih3ii ne iH^ut ovi«tf»
exlstence ia tel, 1'auteur de tont bicn sans ancuue excepttim? ' lVcanl <!•■
IV.
DE (OAHKWA iiANMCZlANW
M-nminuts H de la preino satiter prMeterminante! Dans ia preniiere pariie de son livre il en faveur dti ftJolinisme, mais ensiiite, op v
217k -Ki, 259, il est oblige de nmrlure ( leigui* ce qu'a dit Bannez et (jue cette doctrim
- Thomas, eoinme I
Frado. Nous Tavons Ion
Dttiumermuth - et
•s5. et nitiis mupiniinn ri;uuf anifnrs , ei nous citerons iei S. Thomas. II sufht de rappeler pour 1'instam
: IMI", q. 10, a. 1, ad ;t: « Si Deus huie positioni quort non f >ifMl la liberte et iusnu'uu
Tec loutiiM ellr se en gardant sous cette motion ineme h r un objet rontraire. Item 1 eat .
cor movet, gratiam (sancti
If rst nbsolumcnl
<lr fiiOOll
, seion h. Thomas, JHeu connait est . tout
Mnpreiiensive tout ce quHJ esf, tout ce qif tt peut, tout ce et r&tftse, tout ce qu*il permet , et qu'ainsi, saus aucune ou depeixlance a 1'ejrard de nos modo vattmtn a rt Uus, \ q. 1 !, ;i. r, (.t s. || i est cnum rerum et v
*. Tres srjfiire moyenne n'a. ancun fondiMnent chez S.
roulu fli' toute ires du Christ le fict de Marie, la conversione de Madeleine, du bon larron ii ?
(.i cYst u que ces aetes ut pie b;s onti t pr^sentft tle iermtf; ( I*, q. 14
fi f:
lit voulu
, et qtf il bre, paree quTil ent Ubrement II*, q. 19 tcDie" flit Bossuet, veut des lYternitt tout Vexi buutaine, ce qtfil a pQH, a
•arbitre omas e e'est lit. N compte atppdrtfes
- ce emineiit ait : «M pris noins le avait r^pondu doc- nfen ii aurait que cela pouvait le a changer l tradi- . mais qui nous plait, et ce que nous H faiulrait pourtant s'expliiiuei non m que rhomme soit sous la resister, mais puisse co ui strd.ce aver la
A ee comt vrais e, s?il tibnment mais sse mtMiie po b ■ eon
, ce qui resisterait
, ne serait plus Mais urr.
a appe r en
1 radiction thoiuistes, ils de S loiuas et U' jreus pen clairvoyt chercbait j\
-ce, oui ou ever leur nom aux vrais le n ne tleimeiit ]>tus h stes. Le essurt diins le» Muttvs *k
TUtr.. i>. S270. i«trlf ee inios i onhonreiix assouplssement «ue eoinnie disalt P^uj taildlsqtlO i'e8 penstVs (d^ ;™^sfas?«t troinj>e en
CeUl veut-il < ie «liu iv.«iue de GUnthe
*s, en inisme niort; e icvient vltt
A Vt e il un systeine
(]U1 porta le Kntuii Jos ^ ilff rhltosophto dcr snu i rmi
Ple
(Pil
•jfj^i DK COMdCDlA BANNKZIANA
Le Batmeziauisnie est ahus deerit (1'uDe inauieie et ai passe ensuite eu des {)U vrafies d'auteurs qui chcrcheni </ /airc deux qUl jr P. Parente,
«HM. p. 139, vvoyi ad aliud divertcre t/i senaw composito; sed potest diviso. Yidelicet, sUtnte motione divina^ voiunta*
miIsu agit, non potest q u t
1 iinii annetere id ad ciuod a Deo posito); sed posset, si nb ilht niotione praiscinderetur (a. divi uon anuttit facultaicm sianui in scnsu diviso. i . e. nostouam svff it ».
parle tlt* memc da is soti Antropolot/ia nupei
Or c'est la lc nenx rfivixc i'onimc l*a en prend fort bien qifon lc rejetie. Mais les f com
•mes la vraie signiticutinn de cette exprossiun2.
la qtfil ne reste plus rindilFercuce passive crcnrr ttominairicc
3 inais Vin par le porte vers jad obieetum non cx ouini parte bonuni) en conservaut $ous
Socrate nssis ct dchout, T>e nieme ceiui qui ferinc
1'acte) de choisir le contraiie. Ainsi ne peut lemcnt, mais il euiiserve la a ve u „ 1 e . L a la vohmlc pent r&ister iremanet notentia a< si SQU8 kt f/racc rfc mi et iufaillihfrmc/il cel(c «jace ellc ue resiste jamais de fait, comme il n'arrive ianiuis
. La gru.cc efiieace h lanuclle us
Le sens eompose de Calvin, declare par lui irrenlisable, sens divisc.
par nous. Quant au sens
- m m 1 luL Ut lihertti et lu restent pas sous Ja grftce eflicaee, mais repar
»r ue cn lstes n/nut rien dit de pareiL sMis ravaient fait. ils n'auraiem ahsoluiuent rien eompris a 1« doctrine de leur Maltre: ils le sens divis^
; S. T lh: tMagl^tros autem moncmus, ut rlte hoc pnPscrUm in re metaphy^lcn, non sim
8 en l»reinl d>
1 C*est nous que nous ne pouvons ims
MTI. a. 4, J II Sotvuntur ohjectiones ex heslonc ca* «Wenous titsons h ce snjet unns notre tratte De Doo una
^ifrfir r t*t iste /*o/e,v/ UnmnaH; se<l istji KimV
^,ntt:? CRlvln» t*eoLf m im ww
tncomnosslhllfn, di-pendenter a ciruimstantiis, tunc incidimus in determinisiniim circumstantiarum... Nunuulli theologi, his ultiniis temporibue, viaiu coiiciiiattvani ingressi fiimt. Ita ; h. Janssens (Deo Deo uno,t 2) r Oteriiuiii co^uitionis onmiuiu futurorum est essentia «livina t|uatenti_ wtvrmt, seu est ipsa aeternitas 1 >ei , cui onmia sunt praesentia, At luec sententia, si pnvscinditur a voliiione dimna, vel parum explicat, vei reincidit in sententiam eorum qui tenent Deum haurire sdentiam suuin ejp i/M i.f v rea t tt ris » .
La sctence aroveime est donc rej6tee par le nouveau syncrct.sm^ parce que Dieu sefait deU>nnin& en sa prcscicuce par une d6ternii- natioii libre (futuriblei qui ue viendrait pas de lui. .JusqiTiei e'est
' Mp\ Purente sY-loigue aussi Uu thomisrafe tluns un sens dlumetrulcmcut oiij^so. loiMtu II litl urrivc <U vit invr a ftu*- est lihw! — t"
wnetionej avec v lihn .lit -ftttft u ncc Wlcn eonuuo. ne sernit ce ntie imr la
JJieu as u hinseniHm*'. vf
% n u_H, s. Thomas u <Ut uu contniire vn doux texfces trfes Kuuvent eltcs.
I\ q. li_>, u. I: « Snlus Deus (ctare vlsus) impk t voluntaum et movet, ut objcctuui It.Ul.: « IN.test autatu vohmtus mov.-ri «icut ab o a 41101*11 ilhiu.
1M1»*, q. iu. a. 2: « si i . n .ponutu r crawnrVi- f.f/MH/H ft scouuttum omnem oUjoriiiin u l>ou loiure VI:
us scll. clreu Iioum eluro visum et
«tuM voilt ;
vo- itQtvrlt vu. nei luut ivmnnrt rvmanet ttrcu «hift,„ni » "°U mn:ni<lt Poteutia ad uftt . K contm ti^ ki.«.k»», Ja^u ,""C wnum. — si 1'amotir <le Dicu cnttv uitnuiffitvtt ct moilnistcs, ,,ul iK>rti* snr ~7.T ,Iutc* 1,1 u*»1-*^1"»
i»ioulu»nrvux otult non st*-s« ct niollnlstes, x
. umis Ubrc, lu flist lu litirrtc. «"cst cluir
NON SKtlVAT PltlNt IPIA SANCTI 3^
DB IClXM Vn SVNCKIiTISMM nous paraissenL t tfv a jamnis lepond ti que par
Oll recevoir. Ce n>e8t bien pour P61ection salutaire pus iin*ine ■■"«"« us
V n la
Vucte c m siu le i'i-6cepte. qui vieiit de lui pas nttir6 iufa
; meine sous la lumifere du sait.
larron qui a il n'a Pautre
MHJIIj ce qu'il y a eu iv, 7):
a i re
/ .VI tton <iceepem?i>. Aussi
PHset oruin
«1'autres ti n t
I/fff
CTest
(tiliqentia m : A
Dcits qui erlaire
- it ttCCcphttffi.
// n/ u. en sa serait l#i/ u PGgurd «IniQto deterniination libre saiutaire qui ne viendrait pas f lS nni,|Ul\ aU "1TS COmn!? '?'l,.r"''< '' «^Poserait infailliblement u tui, puismusnu i hi counnitrnii iii,!viini,un^„J. .-,__ *. . .__ _
K mal gre, a )a scieuee ement. On s lc s dilUculics qui dcrivent dVlle
Ull noin
NON SKIlVAT I'IU.VCI1'IA „ASCTj TH<»Mj;
Le dvternii*
or qlll j le revient r/ietf. Contr
I) ieu M i erm in ant ou se briser les d6crets innvcnne » ou aulrement
Pappelle iux. priucii'- le notaii ar au eus
1 )icu u/.v rel ifarrive ci pe contieut vov ni rinnomb.rable n e par S deru Viuru c t re
Trcn!
(MIZ.
inet, et /cteere quod rexpressione D^anr.s ji lcnipl
Acte
M
LUll?
oul
Madc toitt larroi
CCS s, sur siinjjucul
S 1P nlli l/l Cfi t de tout eteruitc ces actcs
W tcnips, 0 ou la acte
Vttti ut de cl bien ;
sndrait
. oriiio
1 mr m et piis ce qiril v a dt f/r daus lcs lui ; u ui cl^erininationis 1M i ( ■ ra
S. Au paro constain
Ue n aris ct la fnn
Mi7n7 potvstts f id ct ceUesde^. J;"1- ' (lorn.ine si SiniPle dan l il cuuservc atioiii et qin ilc i au dessus de wy;1- -^y~ ftrticles d
Hre dans leur oi uu les eontruverses
RECKNTI as cst ommscient , paree uifil faeoii ii ih- iblesj en p6t c es ipTil a i cr- <///'// m// de
1 fai re et lem er en drliors iiombre, le . Eien tle et
(lous 5 nrriven ile dgard, et ait pas. c'est n'arr w qu'il arrive en larisicns n rirn faire nour
, si ho». et s'il en de n e gneur avant
; f»'< arrivee infautibte, niais
Sauveur ct actes urs, prfrlits tlu i par iC5 et sa force. S dans toute sa lu le conscrve-t-il? Oui; si
ISossuet, a prO]ins de la Science moyeune comiue le id6e hrouittee »
D ei es t
<t adiunoUun » et deux emm ad eadem a se hi prod rerum « Cum et non produceret
, il * 13 I iempm » : aussi eonnait tHW ne il arrivent dans Ir tnnps. Mais e J la nou pas v6rit6 n6cessaire.
sc air, si on v
1 n'est nas le medium de la soit inUiitive futur arrivera dans le ict iou r6alis6c.
rrrutn untas libera seeundum ipsius». Et en Dieu romme en d i r ec t i on em i ntel I ectu s
1 Lch thomlstes dn ruturihlrs «n de hi nrement dlts, qui i»e cela, U suftti <lt. dfsUtucuer xlsh ront efTi»ctlvenient dans le te mm m s t»t tiivine de w&ion en aisnnt <iu oUe est fondtk ne suvohb pas le contenn ile Ci^tte non* ne gtouvons flisthniuor r»? qut, en elte
- et, avant
, car noua dlvJne
NON SKIiVAT IMtlNCIPIA 8AXCTI TTIOMJB practit uni mi ulti usituirs qu'on aistingue . ad 4«i. C*est la le dcrret t Ia vt/lofilc vutt, nojt fiat »
de toute eter- antecedetttf r la tid6Hte
Pierre a Pas tonver infaUUhlement U se simplement et efficacement larron aussi gloriam)
c'est tle lu et le
I\ q. 19, a. 8: «Divina voluntas vi n leur condition mais il
. sa motion n'est pas d6termin^e passivement par notre volont6 a se d6terminer par d61ib6ration d ad 2 lum soluni liant contingenter ea qu:
I »eus se e que cela ne peut le et qucji de plus absurde qne de dire voulu n phis aim6
Nul ne qu^un
Dieu lutcm m
Item I*
tt uii sea maxime internts
Si Dei
«possibile est nuic positioni,
Non tainen est itnpossibile snnpheUer ex pej
Dei delicere nou cert issinie movet, gratiaiti (lial umque
B ne dit i'l
us tic pretendre nous la Hbert6, mi; i:ki'i:nt
Le nuuveau H ad unutn esl ehess S. Thomas la
(Vla esl vrai iPuiie faciiltd qui par sa nuiiire
; alors.
suu-inihfL- s ce.
seus ; riiomiiie par la vue ne
, niats seuiemeui voir, ais eela n'est pas vrai de In motion dc $oi cffivace par laquelle notre IMnTte. eu porti cifiee uar le bieu universel, a vo liien pai a ubeir a tel preeepte, plutot
S. Thonias dit en ellet, iMJ^, q. 1(1, a. 4 : «Quia est aclivum pnnvipium non se habens ad multa. sie l>eus ipsaru movet, quod nuum determinat, seq tremanet motus ejus sarius nm in his ad qiue uautraliter movetur». Dans cette phrase,
I i xpression « non ex ex necessihite, et imu pas sur ad unutn n v pnur dire : morct . j que ta iuouon divine efficace et salutaire porle infaillihlemeni la loute i\ se detenuiuer a obeir a tel precepte, plutOt qifil desobeir.
preuve en est que dans ee nieme article 4, ad 3,n, il est dit ; « si
Deus movet volnntatem ad aliquid est
- i m ad illud ihmj uinveatur». Le texie est clair, si oji
1 i i saus idee preconeui\ 11 est du rcste eertain oue la crA.ce efficacc a laquelle on r6sisterait de fait, ne seraii plus
Mgtt P. Parente a voulu mouirer 1 par plusieurs textes de S. THp mas que toujours la <h ierminaiion s textes invnques parlent de la deternriuation ad itnum &> pacultk qui est, eonime la faeulte de voh pai1
1 - j — — ■ v — «# — »» *- v v w i ^ r * i | * 4 * > l I ■ 1 J 1 1 lil/ J JCl mrme a un aete, ils ne parleut pas de la motion divine qui la liberle
Petrei, en iusiprnu rnode Mbre niui rst de nuuc volonte a se deteriuiner a
Poheissance a rel preeepte plutnt qu';i la s en rendre eompte. il siillii de eiter inteirralement les q. ti, a. 1, ad 3m: «Deus movet inraMibiliten pro moventis, qiue deticere non potest sed pro n r i*
tf . qme ttnhjjercnter se habet ad diversa. non iiu
N-tejl^; sed manet tibcrtas; sirut etiam in onmibus providemia divina
. et tamen a causis in tpu prov proportiun
• unuinquodque sccittuluM suum modum». II aetualise la en la iiortant infailliblement ?\ robeissauee nmritoii ir les arbres: et eonune Tarbre natitrclles, le juste qui 1e fait obeir.
urs
•b- facon merirnire smis bi ffrAee
NON SlfiltYAT 1'KINCIFIA SAXCTl TUOMJR
/)e Potentia,
' J. U nun per exelusionem cauMi» pr f/ iu voluntate ut eam neceesitate a<I unum detenninet prima flon ac voluntatis», Certainement, p uitnr in po- par sa et determiner libremmt le ju de ninsi le dit 8. Thomas, I>f l < ritate, q
l /M i/i u e actum ftuum ita et i/f e
/m ntanu tu\ voluerit aussi ce qir a eeri t le I * .
PM dans la Revue
(Deus)
omma
Sent., dist. 2T, q. 1 n a de priat mination di\ de r6pondre: il en a parle
Providence termiue b*nEUKK ni, is: s a mea»
;inaiu aiu n
ina uufi, (
i, sea n tota Trinitate pnvfi
" neeessnUtis, sed in
XIII. 1 d benepl it manifestenient d*un dteret divin
M'iiiin:
meme sur et infallible qui arte Hhre qirmf f
- cn i la n ir iu de Judas, it
Pilnt*', ;\ etdui de t«»us uuire h
II s^agit aussi int a eelui de raient pd
■e c sur et qu il y a
,Li:ru
/i/ji e par dc D dislingiu entin fUtre etat de gnlce dont 1 artlele Hu V. Conpar les textos de ft 1n nr^l^O rm
fait un aete meritoire et dout Pantre x ( * c
<le Dieu uabituelle, les moraleinent (mais non infai et la ewercitium, d'ou peut proceder a
'e cTobjei.
que le rcfus peceuinineux J et alors ce qu>i! y a fL — _. * i jn. n
N sa sjiinte Mere. leur Orrennnn
(lu Christ et de re, en son premiere, ne viendrait i»as de la de S. ratil : Quin en tlans la dncmne d<- S. T
Pa lf la inotion divine efficace, dont parle le
, n*est pas comparable t\ Pintlux d'ordre m6ennique d'un honiine qui en aide un autre i\ tirer un naviru, ni seulement n 1'infiux d'ordre (jualitatif de la cbaleur qui ranime, mais a l inflttx vital la la vigne sur ses rameaux geonner et fructifuer, et plus encore A 1'intlux de uotre volont6 eclai
; main pour la dirigei
U8 ou moins bien dn reste, quolque fois de fa^on pmi snite du treinblejnent de lVn rivain n'est pas refipousal.de ne Pest du desordre du peclie qui prnvieiit de la
Kin et deticiente.
de l'6criture, tout ce qui est eerit est de la inain mnine et tout de l*6rrivain comme de la cause sune
»r rintelli^ence
De la sorte, notre volontf, avec les vertus infuses.
3 ee qui dans Peffet ne, dcp:i$8e pas rexercice, et elle est cause rnstrimient&le de ce qtd d6passe ses vertus, romnie il arrive sous
<lu Saint Ef
SlMil le juste cousent librement. Ino- la,
1'uispirntioii biblique :.
NON SKliVAT 1'IMXCJi'IA 8AXCTI THOM/EJ
Si 1'on adinel ln dortrinc tbomiste, plns 1 en saistt « bt profondeur mystique » ;
limMis outianee en elle mcme ct ptus de eonfiance d*inx Vef ta-
Saint V genero au s les voi ite ne dimiuue certes pas, lorsque plus, et substiue, par rinspiration docilement force a
^ i*t tres simple i\ ieurs raisonnements compliques et
Les saints comprennent alors que Dien doit lt.1ir devenir cmme un autre moi i»Ius inttoe que le leur ct vis, c re coiuine S. Faul: «J< ri*, ma i* non, ee n esl piun moi grfliee
',,/ Jrsiis Christ tftit nt rn m oi ell tn de plus t*n plus leur libert6, et loin d
Si Pon oiijeete : « de
I ransr»M-nir vi railVrinit dans
(jue cbose h quoi me pren ans inon m»rc nrnun*, s aceorder a vec gi epond : « SujRM-be iieteur, voulez cea cfio8e8fuu uicn l<* ^ ,j „,, _-.-.- - tcllement «iril veut, sans vous reUkber de votrc action que vou U lh "\ \luaWnmA tout 1'ouvrage de votre salnt : car il est le que Dieu lex a^cordef il les aceorde r de votre a< lui veur et il dit : Ml xun, 11). Groy
Ips cont radictions et t rvm» cun lauce
Pabandou, et meme elle fait dire avec S
» c'est iorEque je suis i a i ui«, aible, intirine. quc m
■t parce (pie je ne mets plus i eontianee en moi, mais en
Hieii auteur «lu s:
Voila c
)lo lcs
«rrand faudrait d qu divisfj de S. Tiionias e iirnorer et n*J I
n disci| ui de Calvin aui est evidei..m„it h6rttiqj»
s regre d
I^important est de ttiicernitf II faut touiours t salutaires et meritoires lleu juste ue se «^Wf^ Syj*7i/~. (I ^ J/
• lUV t 'niicile rm deux fas la lil^rte reste lorsaur inni mciit leclion nc 1**
Perrcnr nrntlque danS Ct «T, iup-niem
V082. ]-• 3S. «'^; . 1S« semalne. J">* « rr/oma, Torino ; ^ rUoimm nouveau
vtvniite ln m ultiuie, et
L'essence du a Iui >' irouve dniis une d6Hnition <h is explnations ijui se rattacbeut
1't llh aeite iutrins rnce, <jui ivius et dc h n adinettre la science s raanifestes. I^es ad\ isaires du mo ire-arbitre, qui est tV
|Ui!HUjKV p. 10, ost la suivnnie itidn formultV par Mnlina onm as olina, eette deunititm ne signifie pas tjue si agere vel nou agere»* Se eonserve (e pouvoir de rfaixfer, sans jiiiuais v si^nifio tjue la grace n*est pa.s s,,ient e moyenne. Cumme le au pniivnir «Jr Dieu uY par notre eoiisentement. prevu
^uauv hi pivvision uiviue aurnit etG autre, si le de la. liberte tr&e eut Gt6 diiterent ». La prMsioit tlivine dcpend ;i «u clioix tpie ferait et fera rhomint* supposG nlac6 en stances. Des loix il v n«.M * _ s lors il y a uue passivito le dilemme insoluhie teu m. JJe pius rhoiiime se s coinment on maintiont ht nv ruies rc
S. Puul : « QtSas-tn
WL fnut dire au contraire: 7To « f &iea atuielle Tacte c mnce, et par hupielle notre amour de I tJidilh Pence ou de la hame. « Vonverte
VMtonur* PoU ; V 7 i V wv'wt'<e no* uonune ad te, ct conhcuuniM*, Cela ll taut le lui <lemasndei\
ti du Obrtst, lonsQuMl
eccutiUltc\ c'est ii c» U-MilKH^^iint, noliv ihierl* a iious rcste
- —e Hbrc-nrbitiv nu Uen <lc le ,h'imire iV7.ni l}l\uv'm ^«acc
««ncc de itfclier a^so^fftaqnt tut ialssc encorc on
IIOUS
Kl expr sc u n hanc Ari- ex fortn a mino » (I'-IIM, o tt
ORDJNKM AO AlJQriJi qu<i dU j ativi et operationes ipsae vel operativi, et untlum
IU'
Ergo o dislin^iuntur t se objecto. Hot.- priuci]uuin
^ratia et issime invocatur in tn an rraBdictum tamen imDUirnatum unt
Mecenter autem neg« dam dicunt uin formnli differt. I^x cor circi mater ins in honuin i u m a ij «r semibilihuy*
i a i h i l e bjectum form nuica s l»0test rrjjn ersiw sunt.
exemi con perf cica' are tm r il
Ml ilivcrsa [^rfccUo circa
I U
Qmercndum est iiritur utrum curumque certius i hujusee pro rationalia.
formaliter quk quidem ani homincs sunt verum dieere:
v. ir. viftio ut
B visio, sed am speeificationeni arvulo { aiit etiam visio,
Jani t a. n. vi : «Adverte Mc principiuni actum et ad ohjectura) sic est uinilo, in quantum notentm possunuiB t n
Bic enim distinguuntur juxta div io modo, d i t a mud Averrois I De Anima arum
. vi ie a mvmbrh lconis». In hoc forte erit solutio sancto Thoma universale nim sit pro Aris
H TjENnfjiz, S. J., De vfrtvtlhus theoXoaici*
ur notnmlmn est quomi
M sunt aetus. Id est XwV™
: ntrltur tfffi l**slnt.
, formaliter ut et muit propter diversa8 ^A%A^°n V* *****
sanitQft
- ncquisltla ; s<*I. ut
IlAItlTIJUM KT aCTUUM Alt OBJBCTO FORMALI
Dc principii
Aristotelem et
J
Vi o m ii_ih flf^ intelU dwtinguit ordinatur ad cngnoscendas, visua ad flitus ad oinniuo ens iutelligibile et moustrationis et fundamentum de » aninue ratiom disi inxit a d aon ut faciie quauti quotl srat, ui form
, et uon u i s nlcs t:ilis nuturn lus leoni omues i'a»
obj
_ih/4r ut vd tulte natuni% Sic, ut I>ro- liH>nis «iHH-i iiinlihus
^il fornmHt
<liver$J
, tanquam
*st et aou uiia tantuui
„. Verus s
M-Il
,/tforf, ut vlalo a
HPHrlFlCATIONK formulati tia, ut est anctus miiius u u i v mali « liuma operatwa ad itur nil a, ordi- rsilu';
activ®, portet quod ratio autem actus
•sam v n i io vel
, m movet visuin, jK»t<*iit ia- actimr enninaratur
Sicut au»
Ex color visionis. Ad actuni m, at terminus et fitris:
nfrigid pit
*mino.
irln, scil. acfivo diversificcntur ciueaiur ab foi iliter ut actus
Saiu-tus Thoinai*
t fice operatiro*, cf. I»- 11 aliquid, di&tinyuuntur xccundum un tti b j ec to im soliux ticjicndet ttits remuttere ntm formafi dii-ii ■ «luidam habitu "Moeto. sed iti lUciplUltl er- es titor pruu l j »io infuw «pecie nctus acf/imifix eorrctofit;»*. Dicit d n / / c r ius r& ( t o /i t> nas os
»ro in
IIAHITUVM ET ACTUUM AB OiUKCTO FOJIMAM 379
;is(i iu:< \rrn latio: db spkpwicationk
*Ii rist i, non tanien s passionem ex parte illa.
furtna resphit formaliter est ffiternum.
inaterialiter id
E:ingeli, tantum id quod formntiter attin^itiu oninos ronniientutores sj un humanam, nuoad iil quod sensibile est in eat damion
»• ( uouoscimie est ni eo.
*Dreti niin /u/es infusa sci attinsrere obiertuni dicit 8, Thoma. q, 63, a. 4, temperi snltein rev formale curiiatix mftimr
(inir] utilos ess cai sie?
hkmIu utilos «1«' furto, iinia huc do< -Inratu tu e jure, et qiiodam
;sa rue ad satutem » ; ° inalo lidei inhttuB sine ad sn-lutem » si objectum for fnrmale earitatis attingi s virtutihus infusis? Ut niuut Lemos, Salmanticenses.
•Itmune* a S. Thoma, imo Suare*. sublata
[umeipit oimiia rueriMii in ohiliisnnhia et in tho ojrin iiAnm:iTM m actdi m ah ob.ti;cto fokmam
An aut sit neg< et proiit tra* fundamen
( um optime a S. Thoma m sec illud quod est ivo&rm m i rin iii nno di versitas ad sonsitiva cst aiin divers
- sr puieutia s aniime, it... et eu
, visus.
et soni explicat : « et est; idest nrof llllO aetlva, i tttntutn jaeturam ; quocirc ire ».
eoria tle I*
SJKK olijccto sn naturir, . Slc
?vans
HAUITUUM I r
1 OBJFjCTO FOtlMALl
Iteiu iu dutB prout ** miuutur m t proprieli pa rt «■ superiores ie, ned nt nun unti.
In distiuctionein in h&bi
(P ac i k/i/ai a vita Dei
Ulll eujus a pr produ scietittiw- a prinei dt»mon^tra vuntur, prouti
B simile
X virtutU mon ratiouis di rig
- M h. inftisi u uatura divina participata rt5 tt i.see. eonvcmentiani ad naturam humanam
■ v m ud iu lna
•jH z h. infusi, ub jjec n l i ter superna acquixiti, ub
Sec a qu ct parle b j e e t is S nuii
Nullo dinati ad
Hstinjruuntur fl iitnia piirna ult dicere S. Kvaugelitim r a re^ula ana, <M is conlirini tempe acuui
^ulaiu ljrere*
aiitem tem|>eru hne posset. lum, ul aieba tempernut i;
te obje
_ E fonnaHtei mirae firmati et iii ttti
Bde acquisit»; ei prota*
hjectum forniale j um formulr hona n a t u i
IfAniTUUM I3T ACTUUM Ati OBJIXTO FoiiMAU
3B5 tiaffi), aliquafcd© sic se habet, ut non piene dUcernere pomt, utrum htvc cogilaverit aliquo divino inMimtu, vcl per spintum proprium»1. _ I jkIo supernaturalitas es&entialis actus fidei infusaa et ejus motivi*
sii-ul spiritua-litas imiijuc non ccrto rognoM-inir nisi cx analysi meta*
pbysica, vi principii: actus siH%iiicantur ab objecto formuli.
Si vero iides infusa uteretur speciehus infusis, clare constaret experimentuliier ejus difFercntia a lide acquisita; et quidam videntur lestiniare qnod iides infuBa quai uteretnr speciebus infusis specifice dixtinyueretur a itde infusa, quae utitur speciebus abstractis a sen- sibilibus.
Kevera tamen, formaliter loquendo, non specifice distinguitur fides nostra iufusa a iide infusa quam kabuerunt, cum speciebus infusis, angeli viatores. llaec ditferentia specierum quoad rem praesentem est solum differentia materialis, ct lides infusa angelorum viatorum speciiicabai ur ab eodem objecto formali quo et quod ac ndes nostra, Credebant Deum esse trinum propter auctoritatem Dei revelantis, Dei quidem auctoris gratue, et non solum natura.
Principium igitui q ctus spec ifica n t ur sime valet: alioquin non
» ireneratim, nuo um\ metaphyMcum bene foi gen eratim seu mn vers
" qnia
; est habitns. de actu actus. Hi c coutrario hoc principiUtm commumtep i
Aristotele et a sic, umven mt taphysiea, ahsque nlla excentione inu
» a. Brevius, ea> obieoto, sicut moius ex termino>,~ vO auoi n». dtstin
» « Omnia vmm ad quir dicuntur* \ p. c. BoYuit, S. J., milii proposuit
... tcoco thcsini . opo-itan.. Attamen occurrit ex dietis Cajetam in I aloi quatenus formas, disiingui
'ersa princi octiva; ex quo sequitur duos habitus
III s soocince t
2 rroito-rea Ri«inn",lls q: V Kns H nnaloptnn; 2° wm onw iloctrinam fuh4t^iH ^^^Vet .' actns Hj^cliU-nntur at»
KKCAriTI "LATIO : l'H SCNCIPICATIONK sano
*entiani csse inuie]ia.lein differentia illa, niquc quo flemdnstratni mali? Ar«rui I nr cc ee aefuuin ex uhiecto foi ue ;
ites et tamen ipsie si>eoi fiee dijrerunt. Si propnunt dein t diversam prnprnmi artmn? K\ vm
P< atnoris csse specie
<SS rl 110 qiiia proccdunf a pr versis? »
Rcspotxdctuv :
a iHanus diversa nem uctuum.
Kx hoe autein non formas, distiiiguj
P 4 arij tn r pr
1 pcr repetitio duos halutiif s U ohiectum mfum ,
♦re. Ki ia ncquisita, esset forma
Speeificatio non
Nullo modo lialu ivo.
/>cr aceidenx infnfto, specilicat, ui patet in a per
N1! s pa rtc anion*
principioruni
■liicipia*
i vu
- 1 M W et fortmr ct propria fprinarum
JOMC
.Iqile formafUtm...
u m y t concuri utit
*orum am
O. P.. proresi
QUiodt icatio cjuaB nova fiunt, occurrit
'Ulse
Snorn alicn i conmn sr i a iutci logi ;e iorma quorumdani Sacr.
hsie
uin ii lit urfjic
eiiim nnod in irriti ft
VI.
DE SU PER NATU R ALITATE FIDEI ET DE EJUS 1NFALLIBILI CERTITUDINE exaiuinai uni est ali et infallibili cM-lili adluureant motivo 1'oriuali lulei scilicet auctoritati lantis et proinde mysteriis icvelatis, adhiesione <ju$e nnmense superat rationalem c.ium 1-rt'diltiliiaiis, mmi i-oiirlusiuntap oijeticai uriminentoruiu. e.\ iiuibus oritur certitudo sal tein nioraiis ile ipso facto revelationis.
Quaistio uon
« do num Dei », de nrntissiniu» eertit mline tidei pro qua martvres passi stint dixit : « Qui credit in me, lu vilani ©ternain » id est inchoutaiu, prout « itdes est sperandarum
» 1 et nuseilain inchoatio vitae aternae iu 1. Jo., v, 4: « luoec est victoria qu;i* v t ^vl^s nosira », deoet nritur csse tirniissima eontrn- oiunes errores, se< phismata, lotlie, quia m e r r o r i b u s m a ter i a lisni i in popuiis, ninu resistere potest insi et roribus debet esse firmissima et profunda. De ea dicit S. Puulus: « Oum icit, ut patet, protestantisinus suis proprus er ad eflieaeiter resis
Bsetis a uobis verbum auditus Dei, accemntis illurf non ut ver tmininuin. -4d simt rt nn\ n-rhum h > . i|iii operatur in vnbis tiii i creditlist is » 4, Ideoquc atbtit aiibi : <■ Ltret nos aul anijelus <h evangeliaet \ohis pnetenjuam ipiod fvanpdizaviuius vobis, anu t liema sh » \
- Cfr, 1*. TtiftESXO A S>. Agnctk ZitiUNSid O.C.D., Dt ffS achtH
2U, 31». Uhikc oxauiiiiavmuis clren bune reni hn>c duo opera ln
IvT 1>K HJITS
ALLIIUI.I im: prinui titleni rev sententuB ad invicein uamvis omnes tlieoloifi admittant Ihlem uhstante sua sa 1 1 1 a v luril)us si'"
Jl esse tirniissinie certam ln nuido explieant. Sunt pnesertim dnaj h coinioseat iiifnllibiliier foi tti pui pritntt gl, pRB S aiu tiua eretiiinus Ecclesinni rt^i a Spir iidei sunt re
. Ita sijrtia, dist. 2:
J gententiu a plui
Sent.
et deiniie plures i
et vero
prtiplu natui ne< certittidiiukin
Crit icn .
Caietaims Feirariensis, Dannes, Lemos, Alvarez, Joannes s
:.. m« C5m,ot. Biliiiurt. Gotti et recentiores liaut"
iixer
Orti rmseee oruni m fteri in altquiu ;
nie livstca primorniu
'iiin vsolvitur im stkns resolvitui er e alinuiil altius ordinis iuteUect uah^ uatiiri ci-tll per si rediu'»1^
- nempe c ert i ajipar rttnt propriis oculis rari
IB ea satis ililijj l Itn rnm jfl. UiUot (M«l l:Ull0U jillsiis e a. Luko. t,,rjlliz rel, vun in aupernaturuUs i>ossunt
" 11 ir. ,'obtectum f«>rm«te{ «tem i»ro e< een, nuni t-t tides infusa res tn suiH»rua lUteui tani ]>ro|> nu.
- GitftVi textus
Uoriml ihouilHtarum oi>ere Do Beurfnfi»»©, t I. c. 3
^Unn
III Sent.. tlist.
]U ] Iain-I lae, q. i u,:l ni, c. io, M^V' § ; % ^ n- dlSD' n- a- 2' 3' innt'/ in H*-U^
lir (h tL
SUPJSRNATl*
liili^lOsi ill prophctarum i 11 1 ixerunt s ti enz., 207
P ■ fiM-Ul quta- icsnhcr n. : cn^niiid n;nur ta fucti revelationis ct mntiyi lidei ehristiansB non es quae igitur super prjBdicta ex cjua s siguis divinai snonsio insutunens ludicatur a qiiani movet t
, vg. lueai iialiiuiem reuemptivam, injaUihUUer certum, scil.
s. Ita in ilitati
'u m sii-jif flixit S. Thonuis infra citaii- principLum eausa vsice w m *
aonftrmata per gratiom et voluutateni sa non esset prmcipiis ilnlurta non esset nioralis iaeti revelnt ionis rr m fnnuaie lugi, nl quani pr eognosci et magis supernaturaiis quam judicium rationalc dc
Secunda xententia. — Tliomista1 i
1 diversam, seil. :
seutia-Uter super n at □ ra 1 i auctoritatis D turaliter et et speciticatur a motivo fonnali es tirmissim uim ad nunus moraliter rviUenti f-redihilitate
( ettis sitmis cd
^ione n on mseursiva, revelutionis
M. hi; Kl! S INFALLtUn.I UiKTTn OINK l)K Sl 1 *E 1 1 X A T U R AJL ITATE PIWOI
KT m KJTS INFALLIBIM CKUTPJ UUINE nivsteria.
rie rnotiv
P tinnis
;s per si*
)tivae.
sa fuit iii ange infumr
Triuitatis lae et vitae aetemae. Ih ut in illts m supern:
is
Quudnum est ejus motivum formale? Seennduni
Dei repelmtUj seu, ut ait 8. Tho revHans it
Iiac
pnu et tftur clum Christus
(|ui r:i p ffplis e>t
es
1'atrr et
<i <le inoipso, verum
Nnbis autem tituia scrutatui lavit
(ial
, fpiia I
II, vii
Dei» sciL eti
: Rpiritus nivste natiirahjm 1 ereahilinm. rnde q ua e ut^plm non urat Ue n< »n p<vr
D erei et
< oizmtioiH
Qitomodo in se ivo foi ei infusw tkomtetru a I »! n anctorp
•10 n lum onis ut est sieut lniracula
IISl ns mnri in pr;e enuutiata
Videnmus nu
Thoma et ln tim tria are i!) liatione
Katione i lidei ;
superna
Priittum s : « u t inti
(II* II me- f nun rit ha aiio. certitmlo
. suj lei esset vere eus itu
Deo prophetarum et 1 'tiristi lixei ini;
sensus iritica-
I J i' uc< min et rimmji». efr, Cajcti
FNHH
Dci, «ccepis
(sicut
/)ft. qui niovet nisi nostro et in eo producat suinn corres
111 S\ III in Kvaneeli
Fi in
Katio humana errare potest, non )u cog pi incipiorum, sed circn conolusiones et eo magis quo majris remotae sunt eoiirlusiones a rile est discernere verum mivx enim nseiidt i<*h risti et et prodigia. i i ;i ut m errorem
: « sur st verifienre narr;
P ex testimonio
*sin sieui ;
a re\
■ nnracuta. .\cc jut si^na r ogma, sicut iriam iufiiUibilitatem, uliunde miraculis confirma
Kee repugnnl. juxta natui
■ L is ut esc supernaturule quoad
COBJirinatur.
riiuias enini sromlit
Kevelatioui twb altiori aspectu, ut est supernni uralis quoad substam liam vcl
Vpostoli simui naturaliter eognOTjferunt mirac
Lsuarl, ct s u i »c r naturaliter ei crediderunt ut fuit myste surrett innis V primuni nrjrumentum ex absoluta infallihilitate lidei. con cx multis tcxtibus S ccr ubi t subesse falsuni. Cfr, IP-IP*
. 1, a. *A : « Nihil subcst alicui potentise vei habirui, aut ctiam actui, rntinnc lormali objccti: sicut color vidcri usio sciri noii vcntas prima (rovolans), undo n\h\ quod ratio formalis uisi in qunntum stat sub veritate prima, sul si ». Ibid. . o. I , a. S :
cst certioi
ET I>K WU8 INKAMJIUM CERTITUDINK nos (propter sicut s 'flmma- alibi efr. />< Itrrrlationc , t. I, p. 1U!
nue Dei qui superat quamlibct oo^uuonem naturaiem etiam anire ronvcr ui niotivum formalc mturalr nt dictum est; est
Dei revehintis et rcve lare mysteria essentialiler supernatui
;e i tu ra l cs m a 1 e equi ab aniielis. fced soluin snpcrn ei :
. ; ^cnkilo nnam nioinuui huuiaic ,ju ur in m citavi :
XI*HB% q. a- 1 I Hbucrit tidem. Rcspondet: «i
„tn inharciKio primw veritati. t*od
L Woi.b p.n,....iuatur, qn_<lani fcst c
^cli
L™ , 1 Utrum Ihics sit hmnini a Deo infusa (aii i/l^; , ; livchitionis mira.ulis ron.irmat acquisita Pft"f22"utrui.i initiuin ih
3um# Itena in Kpistolatn I Coi, u, 11, cirrn-
«Animalis hoino »»on percipit ea qmo suiit Spiritus poiest potcst examhiare ea quus suut intellretus <?t siniilt ratio dicit : o Sinii j et itji re u.smodi solo Spiritu Sancto examina ergo hoino spiritualis : iiimi modo ex parte trante..., alio modo ex parte v munte». Ita etiam pulchritudo svinphonia* beethoviana& musicali caret, etiamsi aliunde seiat syniphoniaui esse pulHuTrimam secundum jrtio i oruni. />r facultatem c turale ,m motivum forniale stis, formalitm tpia tivum foriunle virtu revelatio 1'aii inu ai tiniri
8 tiili i
<« aonitnt, De fiumitur em essentiuli &
Uevelatum est euini quo< pnmt est «
//' xi, 1, veiut qmedam inchoatio vitie aeternae: pl
vero litiem, qme humaiue sa r uiriutctn esse raute et iuljuvanto gratta, ah eo ter
1 1 1 1 u s rernni veritatein m spertam, scl propter auetoritatei falli nee fallere potcst » (can. 2). stolo, speramlarum substanti tilliii n \lh>tn, XI, itut i r e r u m , a rir ui hahttus et mmffwcifwantur ab utroquv obj mmt H I ■ mm I J' I il I J 4 1. ■ m i m- ■ _a mmm mm ■ _m- m I I h
7«nr/ ( / r///o vjusdvtn itrtitnin.
vum fi
Uuralis, Proimle hoc motivuni fui ori dinn lididis
« rwela t
(revelun »omu\ I IMla\ dum, ?rnt f t necessaria uisi non quii! tn justu imperaiitdae a caritute et mtiu
INFALUIULI lllll l iu se t m
Denique si niouvum formale fusse nosset ct i absque iia ue m fidei, p r motiv vo sa car nfus nou
ut dicebani naturale ad quam desidei quo
■ i o r lidem aire
« Ce crov en iious, imi
P meut comme traiislunniuMix li u ne miiouieae de oses ext^rieui motifs rationnels de eertitu supr^me, dont je r«»*-, ph6nom6ne lumineux: je dis plus mmme icte ph de Tevidence p ■ ■ eu ationnelle)... Nou (lumen s uu'ii nti natui uature et la raison?...
a: j'ai lu, j's jour, sans que je pas 6te
•ivo sse pass6 i eonvie prcVml niaiis »
5 un des aniiees tinale
. Sou une iture ment deux disciples svm s une tit aine tel savant qui 6tudie la doctt a v e( • oud m t met A inis llicu lTt(>
A ce
(tinr
1e voi eoMii ut mourir,
| (^est conqtiis loux sio
« un eert i itle piiistoire, m ^ la 11
" dotiuiu vient ure, ni lh' hi pauvrc ouvrier et un avoir ru5-:ui».
in per o AH cttm wt lii-12,
UB s^PBRNATURAMTATB FIPBI
JS sL que des savants »
\ clasti ibi Patei nie fli et tei-ru»
Jkee autcin s theoloiris ilio saltem ini complexa lique notam uaue i i;/ htmiitis i/nfusi fidei, meus et ei a d 1 1 *er e t . E rror ib u s a u tei q udtueret et aginatio et sed modo mere
ine et infall i bilkei feiTUin magnea lapis pulveres Verbo divino. non vero iMTor s ei ;
cum m
JtUJl : « pj.p cent«, ipse
IMP%
*ia : er e iu Deiim iioii ur diversi actus ». Sie et et Deum et
111 OIM qill a rgn inen to r u m ujiologet i e*e ohjeotio :
ikem illa Ti quam
I ucarnationis ali;
supermi tide in lgitur illa
Dwmones non aUintju iiui
/iij?i vcritates re scunt »
ab evu miracuiornm.
formaiitei e« et mira coueii is cadestis. Propterea f quibus
:ipi
(•lesia* a lgnormu e\
Unde tides qiuu eo^untur ad tl i I ■ us »
II*- II". q, 5, u. 2, ad lu,l\ musicali c niani ain qiin non percipit.
'iia non ama sa non est illlllll naturali fipMl*1, q. i, a.
i n i$ potest ic dicitui dupHciter minn o €X ivitnr;
maiue iicipiorum, scentia, sapu esse eei intellectus honiinis. Et ei s tribus pnedieti parte posi i t e i"
iora u m ad nos«- Bt virtu infusa suum foi um
Ila niet sicut objectum cvid< caus sih-uu uis paruin metap teiitia formalis e.dorutn extra aui mam ;
tamen ineipto se et simplicitei s colorum
Nostra ver b i s uonciuMu. - .H]iniitiintur a tneoi thenloiris catlmiieis: « Fideli l quod in<U<jet
Uom us linfu tt e1 f i l *
dem um> cr
OE SUFEKNATl .'RALITATE FIDEI
i eru priinnrum prmcipiorum res m
■iiisece m prtncipiorum lit ad inferiorem ut unsmo a de tione, u ii t :nl viani
;evi, 1 1 r doct rhue nia suum sua a eircu nin eumlunt n^is ah iin
•male, purifi us. fn
Veritas mo seeundario nocte dolorosa a * Tiiee voeat: nochun nhseu- um distiijg ose nmni alin
Den aut r puritinitionc non amplius i harmnnia in ni ar tuiiiB de hnt ptrnarum
Tunc noet< sm.
Kine, Aliis ve omne s, Veritas prima ans s m tuaUone ac noete spiritus catui in nt s
HM*4 tn hnc A uctoritatr Dei tides iufusa et rev
Wim utnhil urmiorein urem et
Jiret^tores cui ref U g i u m arilucsionem ad
Tunc, ut
ET
CKUTITUDINB sed est momentum summa
j pur et ac nori, m auior s. Tria m : \ propter s, seu incouBcieiiH virtutum le sunt in omnia tres virtutes
, ut virtutes
VII non po- esse quid ereatum, non potest esse miracuium, nec aliqua veritaa ad ejus omnein ereati et natu-
SPIRITU ADOPTIONIS FILIORUM DEI iiuiusce iri
MiHiliiin reeapitulat innLs cpiivfiiii spir itl sit spiritus adoptionis iim
«gratia viriutum et spiritui nostro quod suintis tilii Dei » (ttom., vtu, 1G). Hoc prffisertim
Tempus falsa* paets, in iv opposinonein mair gratiarum. *Est
Sl cOintaTUUS 111
[ Inv pax falsa a, non est in cordibus, in voluntatibus ; est niendaciis plena, et sic provoc el externa?. unaiu solus dare probationein per absurdum exi borare volunt : « Sine me uiliil potestis facere».
sine adiutorio divino la
« Mm pruvenit ex lioc qnon! iuulti j> o deroliquerunt. Tune descenderunt prius ad liberaiisnium, qui niliil eoiielndere vult nec pro veritate cbri stiana nee coutra, id quod non sufflcit ad ageneluin sed soluin ad di ssioucs nrotrahendas in inlinituiu i populi deseenderunt a libernlisiuu ad n uega ar postea plures perveneruut ad social i sm uin ot deimle ad materialisticum et ntbtnim.
eorporum sec. gravitatem et non mirum est quod luee desee ac ma«ris comrdexa et iusnluhilia admittunt .
In hac jieuen
Ueus suam Ecclesiam custodit et dirijiit H nobis oltert ae conceclit gn contra errorem et nialmn rursus asee
^i.iuas a «i nmntormni reactlonem invenire unituteni mentis i»t vita* in
*tionum iusol nbiliumV uniuodo rursiii qua'
1)11 srUtlTIJ AlJOlTJOXJs
*ionrM rui e rn, ut agis w priucipia ebristiana redire et speeiatim saeerdotes et religiosi ex eis vivere. Spiritus Sancttis et septem ejus ***** «aw. ,i„ ad
Thoinas douis et non
In solum non s sieut esse lirma adluesio supernaturali» veriti nou viva
)r eaiM m
»m, seu debet illu
*ium et ueinm ;
■n m n etiain trari asque ad ipsa mysteria Inearnationis et ha c nivsterin siiu in gis ac magis pr«?sumptionejn salutem. Ad sunvus aritas lineiu rum iilt iinum et ub
• oinnia e in a c istiana donum atis j>er pru- donum flnnuiu ti-
Quaute cUvitise spirin
quanta enerrfa ! Sed aitMu exereeni quam eont nn virtutibus iiifusis b«e s s quam gratia*,
Snuetus noliis datns est. pee s n a v i , accn atn in daia is sicut ve)
cnti aeeipiunt
ITil multi nt ad pa rum non u o-
i t u psis uostruin. Tuuc di ra, imkt i»tm m proprium non eonf lii (pm retn voluntas pro otl
Sniritus Sam ti mer(! naturi atus suhp^-. "j hll,,lIrofi„n,. spiritus Saaeta.
pnrnn »-ivimus . - ^ ■ ^ naturfllein qua$ est sec. tem- confm»!"»"8 8in l Kiwv\» itnte supernntnrali ,u«B est ommno niiim nostrum, cum Min| ioi
KlvOAPlTLLATIt> KT COM lUCMIONTI *M diversa item confundimus impulsivitutem lioslrani ettm iiispiiationibus doni consiiii.
Et hoe certe non suflidt nd resisteudum erroribus inux i iiiik h0.
diernis, nec ad rursus useendcndum post descensiouem, nec ad inve Biendam unitatem rit# inter nitiltiplicUulein et eoinplexitatein q\y$ stionum insolnbilitiin sine gratia l)ei.
etu proftinde vivore aliqtia plicissima altissiina et fecondissima
Spiri a<runtur ii accepistis spiritum serv um
IMIIIII si lmoniinn quo clamatuus spiritui
\bba
5 Spl
•o suinus ttlii icit S. T erga enim ex s;
ate viri, s rn neque ex voluntate carnis, siimus» per gratiam adoptionis est soiri tnnis oitiiniiiii uuitas vitas inter coniplexitatem qmestiouuin, ad rursus atl luec fuiulamentalis iiat in s vernas non
III IIJIMIU
•vata
L dirigens.
totam aetivitatem no ns missMinarius initn i'
*r <li ram, in< h n ne v i v a i n c er tit u d i n em j »er ven era t . « A d vene ■ die uil quemdam vitiun ar n ininiiris suis, et ex aliqua domo ipiasi destrucfca exivit puer sexennis qui ir sionanus sorores, et solus reiuaneo. s ere teeuin, et ine atl rogav i t meum et matrem, anus s vere ul primas missionarius misericordia motus est, et rn smi. Tunc ud niissionem, iu qtiu educatus est, et optavit euin et euin anus fuit. Quando autem hic trausire, ip arius vic at : Adoptavi
»at c pneruni intellign quod i meas patris adoptivi et ere.
nunc m< tiam siiin ttlius adnptivus l»ei, qui, quando onae. seu v
Dei
, partieiputionem divinte naturfie. e
ier masris ae ina ac est veritas siiaplex, alta, praetiea, possnmus inajnta s a see v srere, t
- vivere ex vitae, vcritas quam Christus voluit sr se disputabaut ad qus ibmi s illnstrata, cmu nposi fdoiMiin ex eis
1)15 SPIIMTU ADOPTIOMS FIMOItUM primus, Dixil versi fueritis et
■mn u. Superbia , ambitio parvuli non ire m e r
) u_rressum
Ad
S(M esse
' res nni ail j ii tt i ad et nos, quam parvulus per re major m
Parvulus autem am sua*
insuper lutam euin, v\ eatn itu i mis ad Deuiu vivtt ex amoris, non darum um.
: simpli ad ho quidquiij item babet abso- suo plus qnam mairtia ilonutu sauetitiej
Filius
)tl\ US sic rendam ad non iilioiuin.
eipso, s
IiKsuper, quia debilitatem a.M't*
aMMt a ad sietlt
K ilS am amietur.
id dieit e m Sie wuut? ^ • i mater ejus, filttis im nt parv innititur hm ina.
ItOC
» in E v snfflelt: uutlum renninet if„r ex boc? AhqUW P eut beni issime eo mngis ili"111 parv suum
11 EC AP I TULATIO ET COM 1 M JC M I3NTUM aiidiunt.
■lorum ilicehat : «
i liumilibw mauifestnt iU J 1 1 tibi Patei isti liiin* sapieni ilius
"grni
•ans ot sapida cxeli et 1'evelasti ea
Spiritus fklei sic augetur cuin sapHMltiiB
Etiamsi transit, tenendo manum Patris ueuti suaj lpSUIII
, ut pan f
""is au^etur, ma iM-ffn r i t i s ons
I itudiiuMn ejus et oinni
Spes sie est seinper nu ad vitam reternain.
, sec sua- do liilclilii so liriit
IVtite et ta
Iiuli pU( lmI;
fragilh dicit : me »
ls uostia
(* Propter fi siciit supra panperes et tueniu inater mea senipev vi qui eum uk
er vi jnu pntcr pauprnnn .»
liMuane filius hn ilicit heo sicnt S. Tl aristoi r;
tionali dil a I nlonia
tat lii horis
: <• ! >omine, tu omnia vid quamdam ex u a
, (]Ua3 non cessai oiuinn
'"<! riMiians
3ii extrc l careerem s in pi pr n
- tffi itt a D<
« arhas v via non
^eneraiis n s[KTialis aujjH ui veri lilii
Noain nu
»si ii ui egoista) an
: « Quid prffiv ine :
corde H t*x ea viv unusquisipie seipsuin llier via sibi- j;ei i s ex toto
VIMMIS h tit ! i propter ipsum, propter git plus qunni majns oncs
suni ut aiu gentMTis ipuerit, s(m!
ipsuui i postulans ; « Quid ad juvem vi a
V is ius DtM i qp cipit nratioucs doni auens heiun
1 f et ainplius li^ata em dona in
M\ S mag
- ac raiio
Sancti
DE PRINCIPIO
IN OBLIVIONEM
Aversio a fine naturall
In ut intelli^iiuE
Joanne a S
Prado.
a vef
Deo fine uh sive in
1° Homo lapsu
Deum s IU vin
L'l t expressa sententia S. Thonni\ I*-!!**, pto indiget ad na gratiu1 ter eorruptiouetn natui s voluntatN atuni inetur per gmu iniirnia nnn potost ejga D priestantis siinuiu ai, uisi
Hcrvare
GL MQ
' euin direct aversus in s h / 1 i m o fuisset non te
5 DUPUCI s- Thmiias ihnn de a» in in
, P-Hft% q. 89 occurrit, est peccati originalis». Et ibi itd lum luni sicut ad finem
«. Primum enim q ad ideo hoc est est tn lnus
In it: ('(mvcrthnhii praec
< Ciini i a. li\ iitl
tates auxilio gn nec proindc
, gratiani haM)i*t», Ul cit ad rev
Deus omnino necessariae ari salutem, est.
ven ine min rtodis. T cuni specialissimo et ai i c to •
Mll S i at f se xta S. Thomam, i
MIM istarum non facile
S. Tiio f ipil perent baptismum
*»m. animae parvtilorum jrlmiam inveniri in operil
81 fli i^eiitei a. # : ** \n ut o tfrntiui am sanvi lmn
HMI» q. 10, a, L ad ln humana est, ut iuens non rnd ralein infidel est a Hwmu su neru natune
'iecipit : obediendum es juh< at, sive m jam naturali, sivc iu ort et
Qui ni naturaicm. Iu onnexio utriusque ordinis. Et de faeto necessaria
IU S peccati statu aversus a liiM- ultimn suprrnainrali M iversns a fine naturali. S.
m naturalis in queni nniuia tendunt : ideo qui non esi v sit separ
sm us m quia contra Douifi, uicntm ,
Apostolis: " (Jui m, ac tfitare ra c\ nnn
(salutare) a s qiiiis ni. r>).
f i nt f
Tl an elt
SAL ntjii
- De splritu a ex se
;HALK et a ngere, non vero
(v. g. contrltlonls) ImiHirfecto (v. g.
uobls ofl rtur eilicax sicut fructus ln iio elent I ci, 17N
(rre llllICC > rvsii bouuni volc
Al
Mrinweo et minnb extrlnsrco. liitimseco, ^ « pravlso VX2 nnu,
(Kiutili iic- in «■ tatur et J adj majori
B
BAIANISMUR, de gratia 15. BANNEZIANA
!» SQ uatnralls et beattearum eerta dl- secunduni S. quidqultl dlcant certi
Immm
11 : an stt vere csiusa formiiiis justt- ticatioiiis
CAtSA imlJs
PAISA FRIMA im etficlens prinet- nniur.
i ONTIKM sub ea non ex sto Ini- sub lib-ri
: inee et tur eniu non manet
I.YhKX ALPH AMI ; TI< I S
D
DIVINW prifH ii.-ms, aut ab aliu deternilnatUH, non
DEETAS. In emineiitifl Deltatis eonei- Hantur infinita mJserlcordifl, lufinita
, iic suprema vuiiiur s. sle soi
HUXllII lSi)-1ilJ
Gratia ut in se
HKMnii, 317 siiu
PRADO (Xorbertus) 0. P. pas-
XECE8SI- e.\ se etll- riusquiiiH alio determlnatus', a qua»
provenlente.
t'zot Hbcrtflteui nostram, neqult eam
DILEMMA : ■aut nb aliu deterniinntus, non n t i supreumm hujusce nllfl, fllis ]><■!
. ill
precepta o j u s tilt ATI.K. Deus omiii- snHiciim^.tn vero t eslstit gratia? sumeientl mcre- invnrl gratia etHcaci .[u«s vlrtuu-
Uter el oiYerebatur in sniucu?nti 178 — - Ipsum (i rc< unice 11 res mui proveniens a Dco efflcncltcr vo
2M. Gratla saiietlliran i°r ln uno oh im ln altero 2ol lus esset aiio ineiior si non inajrJs dl ligoretur a Deo 251, 3.30-3 13.
SRNSUS et sq
E
; eum Knitum wjni iu
. ; et lilium
IfK). De efncaeia grati iu r>
Iflle ad in sanctis, i racillhuK 212.
riui dlenti
ES8EXT I A
22G. De ea ln et libore
F
FAGIEXTI quod in sc te&cgflt nou sqq
U [LES actus snlutares tnr siue e iioh a cx
G
GRATIA ejus spe- siiflicienti ad i
| frt ; i grn ad verum
H; ad lioiium 4.3 areia «2-iiti; ad actus flll
'rvandfl
^tlfrav^ mi|*nimlns 77;
IMiHX ALPHAIUmCUS
(iratlQ! nutu
^h lvst IU! rtiiiiltus inhierens iutlmie U2 cst ne (|ui<l creatum 4»^; est ne qua- tas Viu; <!sl nt_» habitus
- Liistin^uitur a u r in
Gratifl hahituulis seu saut uon radix vlrtutum infusarum cnrl- aliter eani continet, munera ut sanans
Gra-
Ua hflhitUflUs na ln se lis tciu i. Kst
. Per
Deitatis ut ciare vjdcn- tiratUe mcrilo gratiui sanetllicantis 112 sq., 317-
; ln lS2-li:i; in gratuiu dataiu cooi>er:ui- ct
Oratia actualia isio In sufflclen-
Sq. V eratifl x iu
B sutli
*t I offcrtur tlorc, ct llle qni resistlt
(irtttid cauwt*
ducatur 241. l>e disi>osltione ad gm- tlflin 240 sq.t 24tl
Au se cssi-
(iratlse t
hflhltualis
(Jnitifl cGuaa furmati» justi-
Conc.
H
1 i cer e sit turflle cuni An se
Inpsus. iiu tMUtiuu VA sq, An im>$- lii supcrnfl a gratia iictuaii pricpflriire in 112-70. An
de f tfliu fl*tcriiam ct auenif
LMMANKXTISMVS modenilstlcus ch ca gnitiam retlit ad crrorem l*»i
[MPOSSIBILR Deus nou tru jaust-
IXJCQrAKlTAS i;n INFIDBLIfM
2Tj1 uut ue peccutfl 14. INIIABITATIO DIVIXA est tenninus jusilflcationis- Tres seut iVndltur sentcntla thomistica 2S7 sq
IXXDCKXTI.l nnturic ln cCUtl11 20 sq.
JUSTIFICATIO deflnitur 259 sq.; quo flt 2<it ; favorcin l»i
- An concuri ordiiu*
. All
Conc. Trld. S2S.
s irul ffldt dum iierven uicuum usuiu
L
LESSirs
LiiHus < liKCiuIi objwtum ttoncvomni sub
zat .,nu ad oi>ih> ilicflfi ad opiwsituui. nou ( tll nrlvfltive scu peccandi, seil i>oten
•gunve. sc il. uoii jueuie _ lijxendi ohjrvtum non c* *>mni t'arte jnflwptum; id esi
(tiMHlichfli pcr llhcrum arbi- grat Ifl trium nos iion impwcflhtles 241
LUi
ALPii t ricrs
*ras a et niovoas
(v.jnl /|,] ininnin nmi eicut duo trah ia 21; uatura nalis pr< iniv vini, sed Ita at totus a Deo ut a eau- st ai iniin sn a U -1 . 28.
quoad
Deuiu auctorem nutune uuetorein n:i; quoimxlo 317-328,
NATI J R ALISM US de gratia
NTX.-KSSITA8 ur.-m v
M
MALUM.
ucc ludi-
O inittit
OPKKANTIS iones ad honum
SDLA,
actus salutares faclies ct gra- 01* i s ethice bonuin tlam 212 sq.
gratia 43
; opus salutare non ix> eornni
*e test ellci slne gratla actuali (12 sciq., et opus gn
MKKITUM e j u s sio 2sM cat
Sh a et tlr I
rij nlKJANISMrs verllicatur ia merito dc congruo pro- n 21, 117.
prle di<to, sic notio. entis adhuc
In ente
P notio vita* iu
PARTICTPATIO fflvimo ner e*
vitam
; merituni justl relate est ne de con-
I ' MCCATI digno 295. Princlplum meritl non cadit sub merito, 305, 312 sq.
;t divlna tuni ad ,'ilterum 307. An homlnis ju gratlae cilicaeis 17ih
PBLAGIANISMUS de grntia 8.
PKRSKVKRANTIA speelalem gratiam 82-86: in quo con
PILKCEPTA OIVIXA quomodo gratla nismo in tribus 13, De il et de ejus tatis 371.
necess;
tno
- Deus impossibilia non jubet, eon
PBiEl ) IvSTI NATIANISM DS de
<INA de prtppnratlone ad ^rnttam, quomodo ti grallam u a fneien
KKMINATIO in se est Dcus non tuns i.(>i ad artus
MOTIO OIVINA, de diversis tnodls . EDlLECTIONlS prinelpinm : u mil- motbmi
Bq.
N non
maglB
VVTVU.K bum ana
VI
Natura imiocens 21 : natura
^R.-KSIiUM et
^vicniens mer trr.
ra.
"on m.ir jrratiie, quomodo iiat : mem ox nlhilo,
INDBX ALPHAHETICCS non ef*se sl moratiter crearl, cum 8 mcrlto usum
qmc est intrlnseea et qme est ln tmuuin volente
ALUTARIS actus nc gratin actuall
- AlinpTIO iC di' t>ra'l»;
one nm sqq.
SPES for cum doc 187 sqq
21 ; natunc laps.ic rum sii tiae ln sec. decreta nnturiu iapsif inlnores n- in statu m emi^ruisino m gimtur
Mt-ns nunquam mntquam
Gahrigou-Laoimsoe - De C.ratia slcut in clreumfen e cum ea latera, non , n. 1.
et tur
7 sq, SMUS medlum smum :
Non da- op{)08ltab tJl supe-
sui>remo inter gratiam mismum 345-3oo. De lectionls 330 sqq,( et ula cum possibllla non
II.TIMIS
: aversio a tine ul- ulttmo naturall
Ibid.
V
, et ab ea derlvantttr tau(]uam proprletates ab essen- tUi 117 voLr:
iu an tlam ex se e Voiuntait salrificu univrrmlis et a sulficlens. Ha»c voluntns expri-
S- Vugustlno, m diclt: -« IXnis imin»ssihllla non julHlt, se<I julxmdo mon.*t et quotl t«»ssis, et petore quod non pos
D E X
ENERALI
Locus s in i glca S.
Di-
PRQLECOMENA.
Vartw acceptiotws twminis */ra ttno. 5.
crrotibus
Sein i pel m g hurum st a tu statuuni s
Htitte status naturte pun», 28.
/ir t/n?cr.vjv iis motionitt (Uvhitr. ln naturuU, et In prout in nu t us tiostru
Oillll.
tmpra eam, Itfl.
et <le
CRATI/E.
LT. I
Quatuor ralt < rcrum co
. Fag nrum homo possit sine gratla supernatu
INPKX UKNBRAtilS
OENKKALIS
U uc gr
Dublum : ut homo m<>ruta fiieiat
Dubium amore
: A n lapsus n potuisset omnla, 50
AltT.
gratia imp te re
neeessarJa
Scotu s latio et dnm sii|>emj mentu m , ss.).
stTvan liU su ne ihirnlis irratln arlualis, an rcquirntnr ercn gra
Quid sit de pelagianos.
tn tim ►> inaUsUs -it a
(iUiti.
<)ua iter intelligitur a htt- Cou- connexu\ (u
IsiaTiim. 72
Utrum
SH I
Art. VIII.
Utrum
■nuv
actuali bfnntm e in tjratia constitutus ail frrntia atu urnnm et i'«umuunihu< in
-um sive in parv iiciualihus ( am pmilo jwrscver.
K*'Us
•tno conslstit proprie donum s, 87. specialc donum sit spcciaie o nc au
m conlir
DE nt gratla habituulls est efTectus
Dei pro nobist et cujnsnam
Hlt anima ,
Dubimn 'Uun sanctiilcans slt qualitas et em theologice ne univoce an so lum ana t sed
Kst- physicn nhysica et natunp divitue?
tnweu,
Deo a sohi pubinui Oum sunctiJicuus
(jujc
Corollaria attributa
Art. III.
Quomodo dlstinguitur a
S IV.
Utrum gratia tu sacramentali : quld i grutfcc v
Qu
DE
GRATI^E.
Utrum conr
Art. IV tjr gr gratm i fdciens sit dign gratia gra t:u sq
Utrum gt conr dirirfatur prt
*ran et
S. Tliom m
(ilierantls et
(^uatuor
Utrnm nicntem
■trre lin.
GBNHKAMK u. a
DE CRATIA SUFFICIENTI ET OE
EFFICACI.
I* Pars et doctrina.
Pag de o
S. A ugust inus et S.
V1 etiwa c i do
V
Pars: De
III0. Soiutfo opivione J.
dUttculta»
orum ct gra ale pr:
xit gratia sufficiens et i.sticam m lt\ e tt.s
De
Cill .
icaoia ah intt w prwt effi c ac i .
non ^uffick-n formalitei
Pag.
I NDBX
IV
M de ia effwari et
P. De
Nova opinLo dlstlncta. ub oj o tn o extraorclinarla gratia^ 224.
(jratiu cfficaei
TcBthiionium S.
firnuitio ex et effioaci in dicnti oratlonem, 216 spx»m, 218; ad est oruin origo o nd fidem de 219.
ei libere
Probatio sententiie
CoroUarlum
Qmenam est
Qu.
DE CAUSA C R ATI/E
EAM.
Akt .
Utrum requiratur aliqua \ utio et i a m
P actus libori arbUril tnoti a I>eo disponaut ad
Art. III ad
Quomodo ln hoc Molina differt a S.
iata doctdun S. Thomie concillari i>ossit alter
A ItT.
Utrum gr sit in itio divereltatia est ex parte Doi gratiam
passit
2uin: An lu Btntu myfltico habeatur rtrurn de moralem proprle dlctaui m distrl- statu
INDBX 0eni:hai#is
JUSTIFICATION uti subjecto UI.
mottts
Utrum ad justificationem impii
IMPII infusio (jrnt peccatum
Vkq in fjtrum <id justificationem
AftT. V
Utr
Art n*em concurrunt aria.
: ad dimcile: De IqstiuVnlioue in se est ftd pnrmissts m
M fo impii fiat in
: A quonam
Tres um justificat sit
. Trlnltntis nri f
Deum super oniuia, 272-275 pec m carl opus m
GENEItALIS printipxum id ud non eadit erltuui
V u m congruo
Utrum Iustus possil a quklem de comligno, sed de eongruo
Non, nlsl de eongruo Iniproprle, 310 vel m
AllT.
IS autem persevernntiic ilnalls st atus gratke bome ujortis m requlsltie ad meritum de eondlzno
#i b i l>otest eain it mereri principium mereri prunwn tn allud est quaui a Deo iu uin momentc et per-
Dublum : An justus ellicacem possit mererl de condlgno, Slf>,
AitT. X.
temporaliu cadant sub
IXDBX GKNKKAUS
Qiiinnm sunt veri
Orltlca ejus, oinim, fictws ft pecific&nttt r ah hujusce prinripU, 377
Kx hoc I et lali sinc
Solvuntur o infalHbiU certi nhjectum lornialc tldei Infusae est lni tum sj>ei bifusii» *■( allls et probatur. .191-399
D
I»e pUS veram ifatc iUI tn infusfe. Sentc stlca slo. 3
M O
De et ad x ; De a fine quast Dt neqtrit $ww wcrsionc a nc de ta Komme. ke texte mcnio «Ie suint Thoums en la base, Artiele pnr artirU\ M pur les jn*am par le tvrours uux loxtcs dos utitres ipuvres
':i souleviVs «iaiis 1'Ecole ]#• texto dc saint Thotnas s«>m irtti par 1'Auteur et resolues eonform&nont h In doctrlne do l Ecole Thoniiste. OelU
Vuitemcnt dtudiees sont si>ulii;n<_es, L que les bases jwsitlves do iu doetrine ne sont pus oubliees. bfen cjue trait«*H»s de sec< ruafn. Kt; sl IMnteur renvoie uux spgciullstea pour une plus sance des Pdres et de lu gen&se des doetrines, si l'on senfc ln iu_cessit£ de refnire lui la rrit iijue de pmpose de lu mcnie non thomistes, ii n'en a pas utolus un sens nitru «>t degre d'autorit£ des diversos theses qu il ■^•utient. et 11 sous-estlmer U» l£nn»ignu^e qti'il prc5sente sur V6tnt nmportunce de la niutiore ainsi developpee, ces Coiiuncntalres du
I*. G,-l_, l."n uiunuel d- iie guexe que deux fols moins long et comblcn tuoins formateur! On ne peut nieiue dire qu'11 serait pius faclle a comprendre pour l essentiel et rninener aux vient de ce que le P. G.-Tj.
les ce n est pas un munuel. Oti j.lutAt c'est une mi^* i\ ltt t>ortee de tous ce manuel geiiLai iju'a vouiu etre la Sonune. Et ia premiere r<5flexion <iu'Ins- s. II pire ce travail porte sur !u valeui peu de Semlnnires et de ia volontd des Papes de donner comme ie.\te aux eiuuiunts en cneoiogie ceiui de la somme. Im doctrine y estt certes, profonde, et nulleinent vulKunsoe Mais elle est clnlre, r&Juite i\ ressentlel, preseatee selon un ordre si omabte de lu i» au sens profond du inot, tout a fait complete et nullenient argee; et, malgre ies grands prineipes propivs a saint Thomas ciui ITns
, elle est dej>oulllee de tout partieuiarisme. II faut seuie- domine son texte. Tout ce que l'histoire et la
, tout ee que 1'evolution de la culture souvent f ces urgumentation eule. ii gultit d'iiiUeurs de lu s avaiiee la i-< - m» ^ iiianueis. mviiu. uuwtenios, jnuir
te que l « ordre » ve>Hable ne i'oppose pas h ta vle et sera tou-
Jours lVfVet propte du « Mallre ».
fuire valfvir et n etait, nous dlt snliit Thomas de la Somine sans le surcharger ul en detrulre IMntention qui u.» -.«vjjiua lui-inyiiie uuus son 1'roiogue, tle pr^senter ia ii des debutants « brevlter ac dllueide», le l^re <:.-L. snit ii ues ueouiaius nreviter ac (Hlurh).- o I,. PAr<. i letre et nppreudre u le devenir. e u' ii" trouveru cbez lui meutateurs qui, de sleeie en sieele, se sout autour de saint Thomas une Ti a souvent texte d<» la Somine
1'ej^urd des Coin-
„.ede ses maitres, de leurs «Diaputes» en "rorn7r^iTo«« 1 .* ?" ,y mnis donmuit ii eenaines questions iont Vlm^^T^^^** T" "" d'autre8 parties de la theolo^le. On \t* ,,,nJ ^22*, . ^U' dans 1 om«re ulUiUt-s. d'avoir sclence moderiiM, de 6'etre enfermea et <r«v»ir , niJL t }™iomu \lle et de ,a wifi.iw iuoaeriies, «I.- s'etre enfermds et <l'avolr onfeiniA n™. , 1 " 111 rEKlteeen vaae clos. d'avolr evolue i. purt seion un . , ltXle5 10 ***** dG et mic coneeptunllsiitlon qui dcvenalent de toiu- ,„ :." ,'. 1,8 1"11Rl,<-' ii un icei.tu.illsi.tLm qui dcvenuleiiL dc jour < n im ,- ,1. £"* ,1,le 1,""!Ue a Ih c-om-cptunllsatlon, »u voc»bUi„i,v „„„]jrl" ^™"** « 111
- opi« usouwitt h»s dotinees les
^iiiont les donuees
'astronomle anelenne? Bt comment comprend re ou'ii d'aujourdhul eonsentenl ii ste? Et puls. nVmt-Us pas iuultipH^ lea d'une rnnutfe <lans Inqui-lle se sont erifrtallises Iyi gran<ls prlueipes de la metaphyslque posc» des prohlemes lnsolublcs et piuSrils? I^e sens de rhlstoire, qui a peu h i)eu envahi resi^rit iuoierne et transformd tes i>erspectives de la pensee. n'a franehi e et e est en dehors delie que sont les etudes sur les Pferes et sur les orlglnes qul ont d*'*jii €K>mmenc6 h Etino\er la spens de la traditlon de TF;
ereuse <'iitre la ratson autonome et la raison ihCoi'^iqne ou rabime qui on seralt t*-nt<** de vouloir remonter au del& de cette i^rlode « stdrlle » «*t <« de- meiit la au ,Moyen-Age, iiour d'or de la scolastlque
: de milie temiaiices non eneore me e t patristique pour lei Pexe U.-l.,( les noms de Cajetan, de Jean «ie ses» de Gonet, de Biliuartf restejit de grands noms cot ou SuurcK mettent en enuse de^ verites v dogme, toute uue miStaphysique, nne conception morale et i V sont eu realite meme uue ces Dlsputes ont jiennis de m« ttre en lumlere de servent u resou.irc les probiemes modem<2S vrnis erne. plus dispersi§ qu ils ne ns devotement applique a son texte, nc saurait le eomianre. i« _ _ son texte pur le dedaus, de pnr cette connaturalite qui nnit de la adhesion a ses principes. l*ur esprlt est robuste. romou a ees disclpUuefl loglques lieur ignorance sclentUlque et leur oyable rlgueur.
3 a imiter»
nVihaissent pas tani lualitC* de leur pensee, a cuuse specuJation. 11 cst imjKi en- iiensee sans admirer 1'ampleur et la soliditt> de leurs conceptions. 11 faut brlserpour goilter cela unc aesez rude <kH,rce rience, on tr«mve a e.{>e dis[>o.ser 1'eSprit terme de leur dialecti<iue. La piups
*ur v u lieatu.'oup de vie et de e du tcmps, e'est pnr un uominalisme in- qu on ebt choqu6 de ee qu on pur un manque trts grnve du sens «le Tanalogie lle leurs « reilicatnms », ou
_S Tvol 1. oe irto l H«end I leur ecole. mieux <,ue ,..rtout
fiunim-nt
11 t«!t commentauurs oiirent tout ce que. e» t»nt ,» ««^;. ^ ™^ dltlon 4^53» - ^ t$m ««I £'$SZX tTv ^tait fort heureus,mei.t . vivante. LVwA cn eux penUnnt «les sie< !l< et j r u ' ; , Kt sau8 m0me faire »P|h..1 a ment <1c rilge 8»l«?t„,? _ JK_HT_f_5_. on doit pr.mir, B»rde k la en ment dc rftgo t ct*tte rEsprit. Kt sans Peres,
Ln iHuisec de chance ie. d*une tn le sens d"un a i>eu de sans avcc
«inns sou et i
^;,;,' i^. <T,I On sent U ra»t de t«te8 r«lao»a_ pour S « dlselpllne, par l'e.\igeiKe «le ri eearter. I^>in d nnvier U i» m-. » noin-elle, reuu«e<he de ptiHtr et de serieux .(u eile \m ^ <> < |wnt niL,lui, Ne fttttt.tt duns une l erpetuelle et sU«rile remlsc en q f.
fmid&nent des d«*lt hien de- i:to maiKler au moine QU'on nc s'ecarte pas de la ra
Avee quelle rete parfo que on jue smis la cou- speu dont toute la theologle et de la vie mfimc te
'< a ouvrlr vol es tfenereuseuient upplique a lu eonstructiOB d'une syn- thtologle, devruient plus que tout re se au uo lu son elan. Pour 1'flge nouveuu de la auivros du
Pfcre G.-U sont un polnt de dCpurt
110 us qul lul reproclicrons de ment i\ l>eaucoup
Ce n est et de n'avoir d'uvoir contrlbue h inaititenlr et h renuuveler la vle de L'ficoIe 11 est en outre facile de reconnaltre sa part personnelle qul est
. 11 n'u rien du recitateur de textes et en lui, II n»* se borne ineme pas h souligner les traits essentiels et a degager le le lu uiasse s lijofoli ou ou du loii- unaniiue el du
I\ G.-L. est SI j
Et puls. 11 a scs qu'il prin de la doctrine, Usme dc hi connaiss:
stituent cotnme lcs lignes dc a ete 1'ceuvre de sa
Kire Subsistuni prituat absolu de ce merites;
le prlneipos de 1'esprlt; la eonception de le ct de sa de 1'Ctrc non-subsis f h tOllfi 1103 h la vl< conPuiplntive; lc Chrlst eonsldere comme de Dicu dunu son ui de rrnivers et centre d'affectivite qu*a
- ouiuieutnire,
(cuvrcs
nouiser un systttmc sur la vie splrUucll par la
V leinent 1 par exce ct la rKirliue . Cest que sa poui saint absdlm uans muim s du sens
^et tournir h rEgUse eatholique la detlnltldn tout systcme, la plus imm&ILutcuient humaln ust essentiel- se fonde sur ue iiersoune, de substance, de cause.
f tlu sens couiiuuiL II v a m la sorte. Li niotaphysique du
L'hlstorlen des la ixiuvait plus obvle, la plus d6- nature, sera une doctriui- aphysiquc
<lo saint Jean de la rn ilii I qul toujours
Q.-Ir.* donneut ti son enscignement sl traditlonnel le double la theoloKie niystiqU*'
I lenscc le 1\ G.-L. se rend plus indGpendant et devlent lul-mCme prScleux. n S'„Kit ufalK>rd du tratte de li m doiuient . plus' quron
1'iiupression d une eette the,>>Oi^ SSK^^i;:1? dV prlx. lu seule vrale sutisfaction demandee par hion ll^" ^ ^ en notre nom uar Joims-Chrlst. s„r «at^ , V \ hiTU(i <-1 * I^eu ti.d.. niMrqtie bien que V<ammtr est e en iv;
neuf itlon. 0'est v<»udraltf de
*'ul vrai
: La profondc
1^-uiM-tre lHMir
11 semble bieu qu*
- 1 l>as Peine h niontTer lu gSnGrale \tl i 1'esprit, d^ iuicnt:iiil.\ ;i le ti
L
'.•11,. orlente ln tlitk>loBle «Iwskvni» Jwieetio:
Chapter 6 of 6