Sectio 5, art. 9: UTRUM CHRISTUS FUERIT VIATOR
ET COMPREHENSOR
Respondelur affvrmative : fuit comprehensor, prout superiori parte mentis gaudebat visione beatifica. Fuit autem viator, quia quantum ad ahqua beatitudo ipsi deerat, nam anima ejus erat passibilis et corpus ejus passibile et mortale.
Sic terminantur eTqu*l)eftinent ad coassumpta a Pilio Dei in i.atura humana quantum ad perfectiones (gratia, scientia, potentia) et quantum ad defectus tum corporis. tum auima?
DE CONSEQUENTIBUS UNIONEM HYPOSTATICAM
Post considerationein modi unionis in se, quantum ad personam assumentem, quantum ad naturam assumptam et ad coassumpta, agitur de consequentibus unionem, a qusestione 16 ad 2«.
EUec pars tractatus de Salvatore dividitur iu tres: scil. de consequentibus unionem, quantum ad ea quae conveniunt Clwislo
1° secundum se, quoad esse, quoad voluntatem el operationem de ejus merito;
2° per comparationem ad Deum Palrem, v.g. de Cbristi oratione, sacerdotio, praedestinatione ;
3" per comparaUonem- ad nos, scil. de CUristo ut objecto ado rationis, et de mediatione ejus erga nos.
QU^STIO XVI
DE CONSEQUENTIBUS UNIONEM QUANTUM AD EA QU/E CONVENIUNT CHRISTO SECUNDUM SE
Hajc qusestio est de modo loquendi de mysterio Incarnationis. Hic agitur de communicatione idiomatum. Idioma grace ldem est ac latine proprietas ; unde commuuicatio idiomatum est communwatxo propxietatum; id est, quamvis dua3 naturas in Cbristo siut realitor distincta* et inconfusffi, ut delinitum est contra Euthycben, tamc.i ratione unionis hypostatica? proprietates divinaj natuifc possunt prredicari de boc bomine Jesu, et attributa humana de Deo. Unde com municatio idiomatum detiniri solet: «Naturaj divina; et humanac, earumque proprietatum de se invicem mutua prmdicaUo, rationo unionis hypostaticse ». Fundamentum enim bujusce communicationiH idiomatum in Christo est ipsa unio hypostatica, ratione cujus unum et idem suppositum duplicem habet naturam divinam et humanam.
DJotandum est quoad hoc, quod nomina concreta, ut Deus, honi", per oppositum ad nomina abstracta, ut Deitas, humanitas, signxflcant suppositum in recto, et formam iu obliquo. Deus enim significat supposilum habens divinitatem, et homo signiticat suppositnm ha bcns humanitatem. Ki igitur idem est suppositum pro duabua natyrU] verum est dicere: Deus est homo, quamvis lalsum sit. dicere: DextM huinanilns. Mi«- inveniemus, in articulo 5°, regulam oommuillwi
QUOAU CHUISTUM SECUNDUM Sli
3t)9 admissam, scil. concreta de concretis, tam naturarum, quam proprietatum, possunt de se imricem prwdicari regulariter loquendo (v.g. Deus est homo, bomo est Deus) ; abstracta vero de abstractis non possunt formaliter de se invicem praadicari, nec abstracta de concretis, nec ooncreta de abstractis; sic, ut videbimus, dici nequit Deitas est humanitas, nec Deus est bumanitas, nec humanitas est Deus
Magna igitur attentio habenda est ad distinctionem inter ter minos abstractos et terminos concretos. Terminus abstractus est qui significat formam ab omni subjecto separatam v.g. humanitas. Terminus ooncretus est qui significat formam ut in subjecto existentem, v.g. homo. Unde, ut patet, hsec distinctio est magni momenti ad distinguendam naturam a supposito, cujus est pars essentialis. Est eadem distinctio ac inter ens ut nomen et ens ut participium, vel sicut inter realitatem et ipsum reale.
Principales defrnitiones Ecclesiaj quoad communicationem idiomatum sunt in Concilio Epbesino, can. 4 et 12 (Denz., 116, 124), et II Concilio Constantinopolitano, ean. 10 et 12 (Denz., 213, 215).'
Chapter 51 of 101