Skip to the text

Sectio 9, art. 1: DE NOTIONE SACRIFICII IN GENERE

Lepin, op. cit., Grimal, op. cit., 3-25. Dicet. Theol. Cathol. art. Sacrifice (Gaudel).

Communiter theologi distinguunt sacrificium in sensu lato et sacrificium in sensu proprio. In sensu lato sacrificium est. omne opus bonum propter reverentiam divinam factum, et potest esse actus mere interior, sic dicitur in Ps. 50: « sacrificium Deo spiritus contribulatus », vel etiam exterior, sic dicitur.in Ps. 140, 2: « elevatio manuum mearum sacrificium vespertinum », et Eccli, 35, 4: « qui facit misericordiam, offert sacrificium ». Item quilibet fidelis est in sensu lato sacerdos, sec. illud I Petri n, 5: « Domus spiritualis, sacerdotium sanctum offerre spirituales hostias, acceptabiles Deo per Jesum Christum ».

Lutherani confuderunt sacerdotium proprie dictum cum sacerdotio late dicto, dicendo: omnes fideles sunt sacerdotes; et ex alia parte dixerunt missam non esse sacrificium proprie dictum.

Sacrificium proprie dictum definitur a S. Thoma 11-11, q. 85, a. 1-2-3-4: oblatio rei sensibilis (art. 1) soli Deo facta ad testandum ejus supremum dominium nostramque subjectionem (art. 2) per quamdam immutationem circa rem oblatam (art. 3 ad 31"") et facta a legitimo ministro qui est proprie sacerdos (art. 4). Explicantur termini per ipsa verba S. Thoma loc. cit.

Facile sic discernuntur quatuor causae sacrificii in genere.

  1. Dicitur oblatio. Hoc est genus commune sacrificio et aliis actibus quibus offertur Deo vel aliquid interius ut bona voluntas, vel aliquid

DE SACRrFICIO IN GENERE exterius. Sic non omnis oblatio est sacrificium, ut dicit S. Thomas, a. 3, ad 3, sed videbimus tamen infra quod oblatio interior est quid principalius in sacrificio quam id quod fit exterius, nam hoc signum exterius esset sine valore religioso si fieret sine oblatione interna.

  1. Dicitur rei sensibilis, nam ut ait S. Thomas, a. 1, « est modus conveniens homini, ut sensibilibus signis utatur ad aliqua exprimenda, quia ex sensibilibus cognitionem accipit. Et ideo ex naturali ratione procedit, quod homo quibusdam sensibilibus rebus utatur offerens eas Deo in signum debitse subjectionis et honoris, sec. similitudinem eorum qui dominis suis aliqua offerunt in recognitionem dominii ». Hajc est fundamentalis significatio in qua invenitur adoratio et gratiarum actio.

Imo in hoc art. I, S. Thomas dicit : « oblatio sacrificii pertinet ad jus naturale », nam « ratio naturalis dictat homini quod alicui superiori subdatur propter defectus quos in seipso sentit, in quibus ab aliquo superiore indiget adjuvan et dirigi, et quidquid illud sit, hoc est quod apud omnes vocatur Deus ». Hic indicatur ut finis, postulatio auxilii. Sic sacrificium invenitur in omnibus religionibus. (Cfr. 11-11, q. 81, a. 7 de cultu externo in genere).

Ex hoc apparet. et est magni momenti, quod sacrif icium externum, ut externum, est in genere signi, dum sacrificium internum. est in genere actionis moralis, procedentis a virtute religionis, ut bene ostendit Joanncs a S. Thoma, De Euch., disp. 32, a. 1. Notanda sunt verba S. Augustini, De Civit. Dei. c. 5, pluries citata a S. Thoma, v. g. IH", q. 22, a. 2: « Omne sacriiieium visibile invisibilis sacrificii sacramentum. id est sacrum signum est ».

Unde signum externum non valet, nisi ad actum internum significandum; et si defectu spiritus fidei et orationis sistimus in his signis externis est formalismus pharisaicus, id est sola apparentia externa religionis sine realitate, unde dicitur in Evangelio « cavete a fermento pharisseorum » Matth. XVI, 6. et in I Cor., V, 8: « Itaque epulemur non in fermento veteri, neque in fermento malitia et nequitia», sed in azimis sinceritatis et veritatis ».

  1. Dicitur: soli Deo facta (art. 2) quia sacrificium est actus, non dulise aut hyperduli», sed latria; seu adorationis soli Deo debitm. Dicit enim S. Thomas 1. c. : « Significat autem sacrificium quod offertur exterius interius spirituale sacrificium, quo anima seipsam offert Deo, sec. illud Ps. 50, « sacrificium Deo spiritus contribulatus » quia sicut supra dictum est, q. 81, a. 7 et q. 84, a. 2, exteriores actus religionis ordinantur ad interiores (qui sunt igitur principaliores). Anima autem se offert Deo in sacrificium, sicut principio suffi ereationis et sicut fini suse beatificationis. Secundum autem veram fidem solus Deus est creator animarum nostrarum. In solo etiam Deo anima nostra? beatitudo consistit. Et ideo sicut soli Deo summo debemus sacrificium spirituale offerre, ita etiam ei soli debemus offerre exteriora sacrificia ». Ibid. ad 2um: • in oblatione sacrificii non pensatur pretium occisi pecoris, sed signifi-

De sacrificio Miss-k catio, quia hoc fit in honore summi rectoris totius universi ». Honor enim proportionari debet excellentia? agnoscenda?, et igitur supremse excellentte Dei debetur specialis honor adorationis, qui manifestatur per sacrificium.

Propterea Apostoli et Angeli noluerunt adorari, Act. Ap. X, 25; XIV, 14; Apoc, XIX, 10; XXII, 8, dum e contrario dsmon dixit Christo (Mt. rv, 9): « Ha?c omnia tibi dabo, si cadens adoraveris me ». Ad quod Christus respondit: « Dominum Deum tuum adorabis et illi soli servies ».

Sacrificium est ergo actus religionis seu latria?, ut dicitur art. 3 corp.

  1. Dicitur: per quamdam immutationem circa rem oblatam. Quidam auctores dixerunt: per destructionem realem rei oblata?, et hoc non possunt invenire in sacrificio Missa, quia corpus Christi est incorruptibile. Alii auctores, ut Suarez, Lugo, Lessius, dixerunt per realem immutationem rei oblata?, sed pariter eam invenire nequeunt in sacrificio Missse, nam in eo corpus Christi non realiter immutatur, sed solum substantia panis et vini, qua? non est proprie res oblata.

Cum magna attentione definiendum est genus, ut in hac definitione, non ponatur jam species hujusce generis, v. g. ut non ponatur in definitione vita? id quod pertinet ad sensitivum et non est in plantis. S. Thomas attente usus est verbis voluntarie indeterminatia ct gcn<yalioribus, ut applicari possint omni sacrificio etiam incruento. Etenim a. 3, ad 3um, ad ostendendum quod sacrificium est specialis actus religionis, distinctus a devotione, ab oratione, a simplici oblatione, dicit: « sacrificia proprie dicuntur, quando circa res Deo oblatas aliquid fit, sicut quod animalia occidebantur et comburebantur, quod panis frangitur et comeditur, et benedicitur. Et hoc ipsum nomen sonat, nam sacrificium dicitur ex hoc quod homo facit aliquid sacrum. Oblatio autem directe dicitur, cum Deo aliquid offertur, etiamsi nihil circa ipsum fiat, sicut dieuntur offerri denarii et panes in altari, circa quos nihil fit. Unde omne sacrificium est oblatio, sed non convertitur » scil. non omnis oblatio est sacrificium, v. g. primitia? erant oblationes tantum. Item n-II, q. 86, a. 1.

Notandum est quod S. Thomas agendo de sacrificio in genere et nondum de speciebus ejus, ut sunt sacrificium cruentum et incruentum ex intentione utitur terminis omnino communibus scil. « circa res Deo oblatas aliquid fit » et aliquid quod sit expressio adorationis, reparationis et aliorum finium sacrificii. Non dicit quod ad sacrificium requiritur destructio rei oblata?, nequidem realis ejus immutatio.

Revera ad sacrificium in genere suflicit qurndam immutatio circa rem oblatam, etiamsi non sit realis et physica immolatio victima?, requisita ad sacrificium cruentum ut cruentum est. Et de facto in Missa erit solum sacramentalis immolatio corporis Christi, id est immolatio in genere signi, non vero realis et physica, sed sacramentalis quaj fiet per realem et duplicem transsbstantiationem qua; terminalur ad corpus

De sacrificio in genere et ad sanguinem Christi. Sic aliquid fit circa rem oblatam, scil. per consecrationem fit duplex transsubstantiatio panis et vini quse realiter terminatur ad corpus et ad sanguinem Christi, prout solum corpus ejus est realiter ex pane, et solus sanguis ejus est realiter ex vmo. Vere aliquid fit circa rem oblatam. Bt sufficit immolatio non physica, sed sacramentalis, scil. in genere signi, nam pro sacrificio in genere, id quod fit exterius circa rem oblatam est proprie in genere sigm, ut dixit S Thomas 1. c. a. 2: « Oblatio sacrificii fit ad aliquid significandum. Significat autem sacrificium quod offertur exterius, interius spir.tuale sacrificium, quo anima seipsam offert Deo ». Propterea sacrificmm Caini non fuit acceptatum a Deo, quia erat solum externum.

Sic explicatur definitio traditionalis sacrificii in genere scil.: sacnficium proprie dictum est oblatio rei sensibilis soli Deo facta ad testandum supremum ejus dominium nostramque subjectionem, per quandam immutationem circa rem oblatam, et facta a legitimo ministro qui proprie est sacerdos. Non requiritur realis destructio rei oblates, quamvis pluries inveniatur, nec requiritur realis immutatio hujus rei, sufficit quod aliquid fiat circa rem oblatam et aliquid expressivum adorationis, reparationis, postulationis aut gratiarum actionis. Sic in Missa dicemus aliquid fit circa rem oblatam, scil. duplex consecratio et transsubstantiatio, qua? terminatur ad corpus et sanguinem Christi, ut sit in altan in statu mortis, sed sub speciebus panis et vini.

Dubium: Quando est destructio rei oblatai, ut occisio victimm, aut totdlis ejus combustio, quid significatur per eamf

Hoc explicatur a S. Thoma I-II, q. 102, a. 3, ad 5«'». Assignat triplicem symbolismum, scil.: « animalia in sacrificio oblata occidebantur, quia veniunt in usum hominis occisa, secundum quod dant.ur homini ad esum (in hoc est gratiarum actio pro beneficiis a Deo acceptis, et speciatim offerebantur animalia munda, ut columba, agnus)... Similiter etiam per occisionem animalium significatur destructio peccatorum, et quod homines erant digni occisione pro peccatis suis, ac si illa animalia loco eorum occiderentur, ad significandam expiationem peccatorum. Per occisionem etiam hujusmodi animalium significabatur occisio Christi ».

Circa hoc dicendum est quod Deus vult quidem destructionem peccati sed non peccatoris, imo vult vitam ejus. Ut dicitur in Sap., I, 13: « Deus mortem non fecit, nec la?tatur in perditione viventium ». Unde id quod principaliter postulat Deus, etiam in sacrificio expiationis, non tam-est mors victima? oblata?, quam contritio cordis humiliati et pcenitentis. Sic etiam communiter dicitur quod passio Domini habet suum valorem ex ipso heroico amore Salvatoris pro Deo et animabus; summus dolor et mors nullum valorem haberent sine amore Dei l.

i Cfr. de hac re: Lbhin, op. cit., p. 720; M. db U Taiulb, Myst. fidei, 3» ed. 1931, p. 1-17, Esquisso, p. 7-65.

De sacrificio Miss*

Pariter S. Thomas 1-11, 102, a. 3, ad 8"» ostendit symbolismum holocausti dicendo: « In holocausto totum comburebatur, ut sicut totum animal resolutum in vaporem sursum ascendebat, ita etiam significaretur totum hominem et omnia quse lpsius sunt, Dei dominio esse subjecta et ei esse offerenda ».

Unde immutatio externa facta circa rem oblatam significat oblationem internam anima; Deo creatori, oblationem nempe adorationis, nec non gratiarum actionis, ssepe etiam supplicationis et reparationis pro peccato commisso. Sed semper praevalet idea conversionis animaj ad Deum supra ideam destructionis, non enim destruitur peccator, sed peccatum ; ut homo ad Deum conversus, propter Deum vivat.

  1. Denique in definitione sacrificii dicitur a legitimo Dei ministro (U-U, q. 85, a. 4), quia sacrificium est specialis actus religionis non solum simul extemus et internus, sed publicus, id est offertui, non pro solo offerente sed pro populo, ergo debet offerri per publicum et deputatum ministrum, qui nomine omnium agat. Unde dicitur ad Hebr. V, 1: « Omnis pontifex ex hominibus assumptus pro hominibus constituitui in his qua? sunt ad Deum, ut offerat dona et sacrificia pro peccatis ». Sed omnes fideles tenentur ad offerendum sacrificium internum, et fideles tenentur etiam ad offerendum sacrificium externum cum sacerdote.

Sic sufficienter explicatur tradit.ionalis definitio sacrificii proprie dicti, ut formulata est ad S. Thoma.

Coioliarium. Sacrificium est altissimus actus virtutis religionis, quia simul est internus. externus et publicus, sic est actus totius populi et fines ejus sunt altissimi, scil, adorationis, petitionis, reparationis, gratiarum actionis. Proinde culmen vita> interioris manifestatur in illo. Et quasi omnes alii actus virtutis religionis ad illud concurrunt, ut devotio, simplex oratio, oblatio interna sacrificii improprie dicti etc...

Animadveisio. Sacrificium proprie dictum saspe est rituale, ut Coena, Missa, sed potest esse eminenter rituale ut sacrificium Crucis, quamvis in eo nullus ritus liturgicus appareat.

Hoc est contra P. de la Taille (Esquisse p. 8) et Myst. fidei, 2* ed., p. 29 et etiam contra M. Lepin. Prior tenet quod sacrificium crucis non fuisset verum et perfectum sacrificium si antea non fuisset oblatio ejus ritualis in Ccena; tunc videtur quod sacrificium crucis sit solum pars sacrificii et non sacrificium perfectissimum omnium, ut dicit tota traditio.

M. Lepin op. cit., p. 740 dicit sacrificium Crucis fuisse sacrificium personale non rituale, quod dici posset de quolibet martyrio.

Dicendum est: sacrificium crucis est eminenter rituale; 1) quia eat maximum sacrificium figuratum ab omnibus sacrificiis ritualibus V. T. nec non a Ccena, et commemoratum a Missa; 2) quia victima oblata in sacrificio Crucis fuit ab mterno electa a Deo; 3) quia fuit oblata a au-

DB mvisione sacrificii premo socerdote, et igitur est plus quam simplex martyrium, quod de se non est sacrificium proprie dictum, sicut non ommis martyr est sacerdos proprie dictus K

Chapter 58 of 84