Caput VI. De unitate divinae naturae in multiplicitate appropriatorum

1. Tertio vero de pluralitate appropriatorum docet sacra Scriptura esse tenendum, quod, licet omnia esseutialia omnibus personis aequaliter et indifferenter conveniant, tamen Patri dicitur appropriari wni!as, Filio verttos, Spiritui sancto bonitas. — Et iuxta. hanc sumitur secunda appropriatio Hilarii, scilicet « aeternitlas in Patre, species in Imagine, usus in Munere ». — [uxta hanc sumitur tertia, scilicet in Patre ratio principtandi, in Filio ratio exemplandi, in Spiritu sancto ratio fintends. — Et iuxta hanc. sumitur quarta, scilicet. omnipotentia. Patri, omnisctentia Filio, voluntas seu benevolentia. Spiritui sancto. — Ilaec autem. dicuntur appropriari, non quia flant propria, cum semper sint commun:ia ; sed quia ducunt ad intelligentiam et notitiam propriorum, videlicet trium personarum.

2. Intelligentia autem et ratio praedictorum haec est. Quia enim principium est nobilissimun et. perfectissimum, ideo conditiones entis nobilissimae et gceneralissimae in ea reperiuntur in summo. Hae autem sunt unum, verum, bonum, quae nou coutrabunt ens secundum supposita, sed secundum rationem. Nam unum noininat eus ut. connumeralile, et hoe. habet per indivisionem sui in se; verum, secuuduim quod cognoscibile, e& hoc habet per iudivisioneimn sui a. propria specie; bonum, secundum quod communtcabile, et lioc habet per indivisionein sui a propria operatione. Et quia haec triplex indivisio se habet. secundum ordinem quantum ad rationem intelligendi, ita quod verum praesupponit unum, et bonum praesupponit unum et verum: hinc est, quod haec attribuuntur primo principio in summo, quia perfecta et generalia; et appropriantur tribus personis, quia ordinata ; et ideo summe unum Patri, qui est origo personarum; summe verum Filio, qui est a Patre ut verbum; summe bonum Spiritui sancto, qui est ab. utroque. ut. amor et donum.

3. Et quia sumine tuum est summe primum, quia caret. omni inceptione; et «quia summe verum esl summe aequale et pulcrum; et. quia summe bonum est summe utile et proficuum: hinc oritur secunda appropriatio Milarii, quae est aeternitas in. Patre, quia non habet initium, sed est omnino primum; species in Imagine, id est in. Verbo, quia summe pulcrum; usus in. Munere, id est in Spiritu sancto, quia summe proficuum et communicativum. Quod per alia verba sic insinuat Augustinus: «In Patre wn:tas, in Filio aequalitas, in Spiritu sancto unitatis aequalttatisque concordia ».

4. Rursus, quii summe unum et primum tenet rationem. princtpiandi ct originandi; summe pulcrum et speciosum tenet rationem exprimendi et exemplandi; summe proficuum et bonum Aenet. rationem. finsendi, quia « bonum et finis idem »: hinc oritur tertia ratio appropriandi e/ficientiam | Putri, exemplaritatem Filio, finalitatem Spiritui sancto.

5. Rursus, quia à primo et summo principio fluit omne posse, a primo et summo exemplari omne scire, — ad summum finem tendit omne velle; ideo necesse est, primum esse omnuipotentissimum, omnisapientissimum et benevolentissimum. Unitas autem prima et sunma, rediens supra se ipsam reditione completa et perfecta, est omunipotentissina, sie. et. veritas sapientissima, et bonitas beuevolentissima; et haec appropriantur, quia. ordinem | iusinuant.. Voluntas enim. dat praeintelligere cognitionem, et. voluntas et. cognitio praesupponuut potentiun et virtuteu quia « posse $cire est aliquid posse ».

Ex his apparet, quae sint appropriata et. quibus el qua de causa. Maec Gunen ultima, scilicet potentia, sapientia et voluntas, sunt potissime illa, ey. quibus iu Scripturis laudatur. Trinitas summa. Et ideo de his aliquid. dicendum est breviter et summatim.