Sectio 8, art. 8: UTRUM CHRISTUS, SECUNDUM QUOD HOMO,
SIT FILIUS DEI ADOPTIVUS
9tatus qusEStionis. — Adoptianistas circa finem sseculi vm, scil. Felix episcopus TJrgelitanus, et Elypandus archiepiscopus Toletanus(i docuerunt quod Christus, ut homo, est filius Dei adoptivus. Et pro^ babilius, quidquid dicat Vasquez, hanc thesim defenderunt in sennu Nestoria?io, scil. ponendo duas personas in Christo. Sic damnati sunfl ut hseretici in Conc. Francofordensi (Denz., 309-314) ann. 794, suUj Hadriano I. Cf. Billuart.
Sed Durandus et Scotus ignoraverunt acta Concil. FrancofoM densi, quaa astutia hsereticorum diu latuerunt, et dixerunt: senxm unitate persomv, Christus ut homo est filius adoptivus Dei, prout accepit gratiam habitualem secundum quani nos sumus filii adoptivj
Utrum hsec sententia Scoti et Durandi praedamnetur a Confl Francofordensi, quod ignoraverunt? Respondetur quod Conc. Fr» cofordense hoc etiam excludit nam dicit : « Adoptivus si quideiu uofl habet aliam significationem nisi ut Jesus Christus non sit proprim Filius Dei». Dicit etiam hoc Concilium : «ITnitas personae tollil ira juriam adoptionis». S. Thomas in aTgumeuto « sed contra» l ilul etiaiu H. Ainbnmiuni contra hanc sentenliani.
CHUISTUS NON EST FILIUS ADOPTIVUS PATHIS
Ratione theologica ref utatur filiatio adoptiva Christi in corporearticnli : Filiatio proprie convenit, non naturse sed personaj, et ille qui jam est Filius secundum naturam non potest dwi filius adoptivus, quia non est extraneus per respectum ad suum Patrem secundum naturam. Sic aliquis homo non potest adoptare puerum qui jam est filius ejus proprius. Atqui Christus est filius Dei naturalis. Ergo Christus non potest dici lilius adoptivus.
Ad explicationem hujusce rationis : 1° Notandum est quod humamtas Christi non potest dici adoptata, tum quia non est persona et sola persona adoptari potest; tum quia, ratione unionis livposta tica3, jam habet jus ad hajreditatem Dei quas est visio beata.
2° Notandum est quod Christus ut homo jam est formaliter Filius Dei naturalis, prout «Verbum subsistens in natura bumana est Filius naturalis Dei», nam per assumptionem non amisit divinam lihationern naturalem.
Confirmatur responsio ex solutione objectionum articuli : Ad i«m : si dicitur « carnis humilitas adoptata est a Verbo » est nnpropria locutio pro «assumpta est»; adoptio enim non convenit proprie nisi personai, non naturas, neque parti natur».
Ad «Christus per gratiam unionis est filius naturalis dum cliristianus per gnatiain habitualem est Qlius adoptivus. Gratia habituahs m Chxisto non facit de non filio filium adoptivum, sed est quidam effectus filiationis nataralis in anima Christi».
Nec flliatio adoptiva est effectus formalis primarius gratias haWlualis sed solum secundarius, unde gratia habitualis potest existere mne lllo. Existit in Christo ut participatio divime naturaa reddens Uiristum magis gratum Deo et prajsertiin dat illi ut possit connainaliter mereri per caritatem infusam et alias virtutes quaj ex gratia liabituali derivantur. fe
Ad S"m: Possumus dicere quod Christus secundum suam humanitatem est creatura, et est subjectus Deo, non vero quod sit filius ndoptivus Dei, quia filiatio non dicitur de natura sed solum de per- Kona; non dicitur quod humanitas Cliristi est fiha Dei.
Corollarium: Beata Virgo Maria est prima filia adoptiva Dei.
QUJ3STI0 XXIV DE PR/EDESTINATIONE CHRISTI
Momentum hujusce quaestionis. — Qtec celeberriina quaestio pertmet ut patet ad relationes inter Christum et Patrem suum.
Longe tractat Scotus de praedestinatione Christi et ibi explicat suam propriam sententiam de motivo Incarnationis, quam vult fundare in hoc quod Christus est primus omuium praedestinatoruin, et ideo primo intentus a Deo, aute Adamum. Ad hoc thomistaa respondent: Utique est primus intentus a Deo in genere causse finalis ; sed quia volitus est a Deo ut Salvator seu Redemptor, permissio peccati Ada; reparandi est prior iu genere causae materialis. Ita Deus prius vult auimam quam corpus in genere causaj finalis et formalis, sed1 prius vult corpU8 iu geuere causas materialis perticiendae, et si corpus embryonis non esset dispositum ad receptionem animae rationalis, non crearetur hsec anima. Pariter vi praesentis decreti, si Adam non peccasset, Verbum incarnatuin non fuisset. Sanctus Thomas non ignoravit momentum praedestiuationis Christi, qui est primus omnium praedestinator u in .
Imo sanctus Thomas dicit, ut statim videbimus, quod Christus primo praedestinatus est, non ad gloriam, ut vult Scotus, sed ad filiationem divinam naturalem, qua3 est quid altius, et ostendit quod prasdestinatio gratuita Christi est exemplar et causa prasdestinationis nostae, prout Christus meruit de condiguo omnes effectus praedestinationis nostras.
In hac quaistione sunt quatuor articuli :
1° Utrum Christus sit prasdestinatus.
2° Utrum sit prasdestinatus secundum quod homo.
3° Utrum ejus praedestinatio sit exemplar nostrae praedestinationis.
4° Utrum sit causa praedestinationis nostras.
Akt. I. — UTRUM CHRISTO CONVENIAT PR/EDESTI NATUM ESSE
Status quasstionis. — Videtur quod uon : 1° quia Christus non est filius Dei adoptivus, et ad Ephes., i, dicitur: « Deus pra-ilcnii navit nos in adoptionem aliorum»; 2" qtiia persona Christi eal in
DB PRiEDESTI N ATIONE CHRISTI creata et non igitur praidestinata, sed piaedestinans, et natura humana Christi non potest dici prjedestinata, solse enim personae praedestinantur, v.g. Petrus, 1'aulus. 3° Christus semper fuit Deus et Filius Dei, ergo non praedestinatus est ad filiationem divinam na turaiem.
Responsio tamen est affirmativa:
- Ut argumentum auctoritatis citatur Ep. ad Rom., i, 4, ubi dicitur de Pilio Dei : « Qui factus est ei ex semine David secunduni carnem, qui praedestinatus est Filius Dei in virtute». Sed in hoc textu est dLfficultas; Vulgata dicit « praedestinatus » ac si in graeco legeretur ti podpta6£vxo{ ; in graeco invenitur dptsGEvxo? cujus sensus est potius declaratus est, id est «declaratus est Filius Dei, in virtute, secundum spiritum sanctificationis, ex resurrectione mortuorum ». Maec ultima interpretatio proposita est a Patribus graecis, a Chryso stomo, Theophylacto etc. et a multis modernis.
S. Augustinus tamen de Prwdestinatione sanctorum, c. 15, intelligit « praedestinatus est» quia in sacra Scriptura destinare, defi uire, statuere, declarare sunt idem. Item scientia divina est idem ac praescientia.
Unde sanctus Augustinus dicit ibidem: « Praedestinatus est -Je 8us, ut qui ffuturus erat secundum carnem Filius David, esset in virtute Filius Dei».
Interpretatio graecorum videtur magis litteralis. Sed quoad ipsam iloctrinam et applicationem notionis praedestinationis non est diffi- « ultas, ut statim patebit ex sequenti argumento, exposito in corpore articuli.
- Ratione theologica sic probatur responsio :
Praidestinatio proprie accepta est quaedam divina praeordinatio ab wterno <3e his quw per gratiam Dei sunt fienda in tempore (I", q. 23, a. 1 et 5).
Atqui m tempore hoc factum est a Deo, per gratiam unionis, ut homo Jesus esset Deus.
Ergo ipsa unio naturarum in persona Christi cadit sub aeterna l>raedestiaatione, et ratione hujus unionis Christus recte dicitur esse praedestinatws.
Ad i«m : Nou tamen praedestinatus est, sicut nos, ad filiationem ttdoptivaai, sed ad filiationem divinam naturalem.
Ad 2"ra ^ « Praedestinatio attribuitur personae Christi, non quidem sundum se, sed secundum quod subsistit in humana natura» nam per gratiam unionis convenit Christo, secundum humanam naturam cmkc Filium Pei.
Ait : Antecessio pra-destinntionis aeternae uon refertur ad >onam V«rW BeoundUm seipsain, sed rationc huimiua- iiuturu;.
DE HABITUDINB PATRIS AD CHRISTUM
Chapter 76 of 101