Sectio 6, art. 5: UTRUM PR-ffiDICT^ FORMUUE SINT VERyC
Status quosstionis: Hic articulus est velut recapitulatio pracedentium et determinat in quo sensu exacto pradict» formulas sunt veras, solvendo plures difficultates.
I1 difficultas: In formula hoc est corpus meum, pronomen hoc, quando profertur, designat substantiam panis, atqui panis non est corpus Christi.
2" difficultas: Si respondetur hoc designat species sensibiles, remanet difficultas, quia ha?c species sensibiles panis non sunt corpus Christi.
3* difficultas: Ha?c verba, ad efficiendum id quod significant, debent suam significationem habere ante conversionem. Atqui nonnisi post conversionem verum est dicere: Hoc est corpus meum. Haac ultima difficultas est principalis.
Responsio tamen est quod duaj prajdicta? formulaj, quibus usus est Christus ipse, sunt veroi et veritas earum non prcesupponit rem significatam, sed facit eam.
In prima parte corporis articuli santus Thomas prius excludit tres opiniones :
1" opinio est: Ha3C verba dicuntur solum recitative, non significative.
Respondetur: Sic non perficeretur sacramentum nunc, sed recitaretur solum conversio facta a Christo, sicut in pradicatione de institutione Eucharistia».
Insuper hasc opinio non solvit difficultates propositas.
Ergo hajc verba nunc dicta a sacerdote dicuntur non solum recitative, agendo solum de prseterito, sed significative, significant enim aliquid hic et nunc efficiendum.
2" opinio, qua? est Alevandri Halensis, est: Hoc vult dicere: « id quod significatur per hoc est corpus meum » ; aliis verbis, pronomen hoc faceret demonstrationem, non ad sensum, sed ad intellectum.
Respondetur: Sed tunc ha?c formula esset aquivoca et posset significare: « corpus meum est id quod significatur per hoc ». Et proinde corpus Christi esset solum ibi ut in signo, non realiter, ut dixit Berengarius.
3" opinio est: Hoc non significat aliquid nisi pro instanti immediate sequenti locutionem, sicut dum dicitur: « nunc taceo ».
Respondetur: Sed si ita esset, sensus verborum esset: corpus meum est corpus meum, quod pradicta locutio non facit; quia hoc fuit etiam ante prolationem verborum.
P| KOKMA IOuCHAKISTI*
Has implicatas opiniones solvit S. Thomas uno verbo simplicissinio: ufficit formula id quod significat ».
In secunda parte corporis articuli, S. Thomas probat suam conclusionem, scil.: Veritas harum locutionum non prmsupponit rem significatam, sed fdcit eam; quod sic probatur:
— Conceptio intellectus practici non prassupponit rem conceptam. sed eam facit.
— Atqui pra?dicta? formula?, qua? habent virtutem factivam conversionis (art. praced.), exprimunt conceptionem intellectus pratici.
— Ergo veritas earum non pr&supponit rem significatam, sed eam facit.
Hoc non consideraverunt prasdicta? opiniones qua? nonnisi superficietenus has formulas inspexerunt.
Quid autem has formulai faciuntf Transsubstantiationem.
Unde, cum transsubstantiatio significata et effecta sit instantanea pra?dicta? formula? intelligenda? sunt secundum ultimwm instans prolationis, et sic recte significant et efficiunt quod CONTENTUM SUB HTS SPECIEBUS, quod prius erat panis, SIT CORPUS CHRISTT.
Propterea Christus non dixit: « Hic panis est corpus meum », nec « Hoc corpus meum est corpus meum », sed in generali: « Hoc est corpus meum », scil.: id quod in manibus teneo et continetur sub his speciebus est corpus meum. Ha?c formula non speculativa, sed practica, bi ultimo instanti prolationi3, efficit id quod significat, et ideo non prcesupponit rem significatam, sed facit eam.
E contrario in aliis opinionibus rejectis, pronomen hoc prassupponebat rem significatam, praesertim in la qua; intelligebat : Hic panis est corpus meum.
Ad lum: Hoc demonstrat substantiam absque determinatione propria? natura».
Ad 2um: Hoc non demonstrat accidentia panis, sed indeterminate substantiam sub his accidentibus contentam.
Ad 3um: Significatio hujus locutionis prasintelligitur rei significata? prioritate non temporis, sed causalitatis tantum.
Chapter 31 of 84