Caput VIII. Diluuntur objectiones ex Scripturis

Superest ut argumenta solvamus, quie primum a Scripturis, deinde a Patribus, postremo a ratione ducuntur. Primo loco alteram testimonia Scripturarum, quae olim Pelagiani objiciebant: deinde qua; Zwinglius postea adjecit. Primum testimonium ex Testamento veteri, erat illud Ezech. xvm: Filius non portabit iniquitatem Patris. Hoc testimonium, ut potissimum in hac causa px-otulerat olim Julianus, protulit etiam nostro saeculo Zwinglius in lib. de Baptismo, in digressione de peccato originis.

Respondit S. August. lib. vi. in Julianum,

cap. 42. verba Ezechielis esse prophetica, iisque promitti beneficium Testamenti novi, quo per regenerationem delendum erat chyrogruphum paternum, ut non amplius noceret peccatum veteris Adami, iis, qui ad novum Adamum per Baptismum pertinere coepissent. 0u°d evidentius scribitur a Hieremia, c. 31. his verbis: « In diebus illis non dicent, Patres manducaverunt uvam acerbam, et dentes filiorum obstupuerunt. Sed unusquisque in suo peccato morietur. Omnis homo, qui comederit uvam acerbam obstupescent dentes ejus. Ecce dies venient, dicit Dominus, et feriam domui Juda foedus novum, non secundum pactum quod pepigi cum patribus vestris in die, qua apprehendi manum eorum, ut educerem eos de terra.digypti; pactum quod irritum fecerunt, et ego dominatus sum eorum, dicit Dominus. Sed hoc erit pactum, quod feriam cum domo Israel: Post dies illos, dicit Dominus, dabo legem meam in visceribus eorum, scribam eam, et ero eis in Deum, et ipsi erunt mihi in populum, quia propitiabor iniquitati eorum, et peccati eorum non memorabor amplius. » x

Sed observandum est hoc loco, duobus modis posse fieri, ut filius non portet iniquitatem patris. Uno modo si per novam generationem transferatur ab illo patre ad alium; et hoc modo promittit Deus per Hieremiam futurum in Testamento novo, ut homines* per regenerationem translati ab Adamo ad Christum, non portent iniquitatem Adami. Altero modo, si non imitetur iniquitatem patris nec sit particeps peccati illius; et hoc modo videtur Ezechiel dicere, filium non portaturum iniquitatem patris, ut exposuimus capite superiore. Ezechiel enim aperte prohibet ipsis Judaeis nomine Dei, ne utantur eo proverbio: « Patres comederunt uvas acerbas, et dentes filiorum obstupescunt. » Et rationem reddit: « quia equae sunt viae Domini, et omnes anima; ejus sunt etc. » Et juxta hanc expositionem promptum est Pelagianis respondere, filios non regeneratos non portare iniquitatem patris, sed suam; peccatum enim originale, tametsi ab Adamo est, non tamen Adami, sed nostrum est.

Itaque idem S. Augustinus, qui hoc loco contentus fuit dicere, filios non portare iniquitatem patris, quando regenerati sunt; in eodem lib. vi. in Julian. cap. -4. dixerat,

etiam ante regenerationem filios non portare aliena peccata, sed propria: « Parentum, inquit, peccata modo quodam dicuntur aliena, et rursus modo quodam reperiuntur et nostra. Aliena quippe proprietate sunt actionis, et nostra sunt contagione propaginis. Quod si falsum esset, profecto grave jugum super filios Adam a •die exitus de ventre matris eorum, nullo modo justum esset. » Haec ille.

Secundum testimonium afferebant Pelagiam ex illis verbis Roman. v: Sicut per unius hominis inobedientiam peccatores constituti sunt multi e tc. (i). Si enim non imitatione, sed propagatione peccatores constituerentur homines ob inobedientiam Adami, non diceret Apostolus, multi, sed omnes. Respondet S. Augustinus in eodem lib. vi. in Julian. cap. 12. per multos intelligi debere omnes, qui nascuntur ex Adamo, qui vere sunt multi. Possunt enim aliqua esse omnia, qua} tamen non sint multa, ut Evangelia quatuor, sunt omnia non multa. Possunt etiam esse multa, qua} non sint omnia, ut credentes in Christum multi sunt, non tamen omnes, quia non omnium est fides

Apostolus igitur valde proprie dixit, multos constitui per Adamum peccatores, et multos justos per Christum, quia omnes, qui nascuntur ex Adamo, constituuntur peccatores, et illi sunt multi, non tamen omnes simpliciter, cum Eva sit homo, et tamen non sit per Adamum injusta constituta, et Christus etiam sit homo, et tamen nec sit ex Adamo, nec peccator: et similiter omnes, qui renascuntur in Christo, constituuntur justi, et hi sunt multi, sed non omnes simpliciter, quia non omnes renascuntur in Christo.

Porro Scriptura utrumque dixit, et multos, et omnes. Ait enim: « Sicut per unius delictum in omnes homines in condemnationem, sic et per unius justitiam in omnes homines in justificationem vitae: sicut enim per inobedientiam unius hominis peccatores constituti sunt multi, ita et per unius obeditionem justi constituentur multi. » Cum dicit, omnes, significat, neminem esse ex Adamo, qui non sit peccator, neminem ex Christo, qui non sit justus: et similiter neminem esse peccatorem, qui non sit ex Adamo, neminem esse justum, qui non sit ex Christo. Cum dicit ( multos ) significat illos, quos dixit

omnes, non esse omnes simpliciter, sed tamen absolute, et simpliciter multos.

Similis locus est in cap. xvii. Gen.: Patrem multarum gentium posui te. Et cap. xxii: In semine tuo benedicentur omnes gentes. Ubi videmus eos, qui promittuntur Abrahae in filios, nunc dici multos, nunc omnes, quia omnes sunt in quodam genere, et tamen simpliciter non omnes, sed multi.

Dicet aliquis, si omnes, qui nascuntur ex Adamo, contrahunt originale peccatum, cur Apostolus in eodem cap. scribit: Gratiam Dei per Christum abundasse in plures, quam peccatum abundaverit per Adamum? Respondeo, vocem illam (plures) non significare comparationem eo loco, sed aequivalere voci (multos). Nam in textu Graeco non est irXetova<, sed iroXXti;. Itaque sensus est, Gratiam Dei per Christum non fuisse restrictam ad unum, vel duos, sed abundasse in plures, sicut peccatum non solum infecit Adamum et filios, sed alios plurimos. Atque hoc quod est abundare in plures, multo magis convenit gratiae, quam peccato, cum gratia sit potentior et efficaci or.

Tertium testimonium sumebant ex eodem loco Apostoli: Per unum hominem peccatum in mundum intravit. Nam si peccatum intrasset in mundum per generationem, non diceret Apostolus, per unum hominem, sed per duos homines. Generatio enim duos requirit. Respondet auctor Hypognostici lib. ii. dictum esse, Per unum hominem, quia vir et mulier conjuncti per matrimonium, non sunt duo, sed una caro, ut Dominus dicit Matth. xix. Addit idem auctor, Scripturam, ut satisfaceret curiosis Pelagianis, utrumque dixisse per unum et per unam. Nam Rom. v. ait: Per unum hominem; Eccles. xxv. ait: A muliere initium factum est peccati; et per illam omnes morimur. Possumus adjungere tertiam solutionem, Apostolum dixisse: Per unum hominem, id est, Adamum, quia primaria causa peccati originalis, non Eva, sed Adam fuit. Tum quia peccatum Adami, non Evai traducitur in posteros. Tum quia vir causa est activa generationis, mulier passiva. Quare si Ileva peccante, Adam in innocentia permansisset, non haberent ipsorum filii originale peccatum, et contra haberent illud, si Eva in innocentia permanente solus Adam peccasset.

Quartum testimonium aepipiebant ex ver-

bis illis Apostoli Pauli II ad Cor. v: Omnes nos manifestari oportet ante tribunal Christi, ut referat unusquisque propria corporis, sicut gessit, sive bonum, sive malum. Respondet S. August. lib. vi. in Julian. c. 4. parvulos vel manifestandos esse ante Christi tribunal, vel non manifestandos; si non manifestandos, quia videlicet de adultis tantum loquatur Apostolus, nihil hanc sententiam ad parvulos pertinere, ac per hoc non probari hoc testimonio non esse in parvulis originale peccatum: si manifestandos, parvulos non regeneratos reportaturos quod gesserunt per alios, id est peccatum, sicut reportabunt parvuli regenerati, quod gesserunt per alios, id est, meritum fidei. Sicut enim prodest parvulis, dum baptizantur, quod per alios credunt, et ideo inter fideles, et justos numerantur a Christo. Sic etiam mirum non est si eis noceat, quod fidem et justitiam amiserunt per alium, et ideo inter infideles et injustos numerantur a Christo, atque ad eorum gregem pertinent, de quibus praecursor Domini dicit: Qui non credit in filium, non videbit vitam, sed ira Dei manet super eum, Joan. m.

Quintum testimonium adducit Zwinglius in lib. de Baptismo, excap. 3. et 4. ad Rom. his verbis: « Nunc Scripturae testimonia, quae pollitici sumus, proferemus. Paulus ad Roma. 3. peccati cognitionem per legem oboriri dicit. Ubi ergo 1 gis cognitio nulla est, ibi nec peccati cognitio esse potest. Ubi vero cognitio peccati non est, ibi nec praevaricatio est, adeoque nec damnatio quoque ibidem esse potest. Idem enim hoc Paulus testatur ad Rom. 4. dicens. Siquidem ubi non est lex, ibi nec transgressio est. Jam ergo testimoniorum istorum vim, et potentiam considera, quse tanta est, ut omnia omnium Theologorum de originali peccato commenta penitus subvertat. Morbus enim hic nobis damnationem afferre nequit, quse tum demum subsequitur, cum legem oculis nostris expositam conspicati, adhuc tamen morbo hoc, et affectu corruptae naturse impulsi, legem transgredimur. »

Respondeo, Zwinglium ex duobus Scripturse testimoniis non syllogismum, sed paralogismum texuisse. Nam ex illo testimonio: Per legem cognitio peccati, ad Rom. m, deduxit, ubi nulla est cognitio legis, nullam esse praevaricationem. Quam consecutionem

non recte probavit ex illo alio testimonio: Ubi lex non est, nec praevaricatio est, ad Rom. iv. Non enim Apostolus ait, ubi legis cognitio non est, nec praevaricatio est; quae reci Zwinglii collectio; sed: Ubi lex non est, nen praevaricatio est. Et quidem quod Apostolus ait, verissimum est, non enim potest fingi praevaricatio, nisi sit lex, quae praevaricando violetur. Quod autem Zwinglius ait, falsum est, cum saepe fiat, ut aliqui legem ignorent, et tamen eam vere praevaricentur. Unde 'sunt peccata, quae dicuntur ignorantiae, quae peccata lethalia esse possunt si ignorantia sit voluntaria, qualis est eorum, de quibus dicitur: Noluit intelligere, ut bene ageret.

Itaque B. Paulus ad Roman. n. ait: Qui sine lege peccavenmt, sine lege peribunt. Esse autem sine lege, teste ipso Zwinglio in declaratione dei peccato originis, est legem ignorare. Nam alioqui, ut ipse dicit, nemo est sine lege. Sunt igitur aliqui, qui legem ignorant, et tamen peccant, et pereunt, ac per hoc falsum est, quod ipse ait, ubi legis cognitio non est, nec praevaricatio aut damnatio est.

Rursus aliam propositionem Zwinglius assumpsit, quam non probavit, illam videlicet, ubi non est praevaricatio, ibi nec damnatio esse potest. Et quidem si de praevaricatione in universum, sive ea propria, sive communis sit, Zwinglius loqueretur, admitti posset ea propositio, quamvis eam ipse nullo argumento comprobaverit, sed ex ea nihil efficeret contra originale peccatum. Parvuli enim, qui usu rationis carent, non habent quidem praevaricationem propriam, ob quam damnentur; sed habent communem quamdam toti humafio generi, de qua loquitur Apostolus, cum ait: In quo omnes peccaverunt, ad Rom. v. ob quam universum jure damnatum est.

Caeterum, quia sine dubio Zwinglius de propria pra*varicatione loquitur, id est, quae propria voluntate committitur, ideo illam ejus propositionem: Ubi non est praevaricatio, ibi nec damnatio esse potest, falsam esse contendimus, et Scripturis contrariam. Nam idem Apostolus, qui ad Roman. ix. dicit, infantes nihil boni, nihil mali fecisse, ac per hoc nullam legem propria voluntate praevaricatos esse, idem ad Ephes. ii. scribit: Omnes esse natura flios irae; et ad Roman. v:

CAPUT Vlllf

Unius delicto in omnes homines in condemnationem.

Denique Zwinglius illud assumit, quod potissimum in quaestione versatur, solam videlicet praevaricationem, quae est actuale pec-i catum, esse proprie peccatum, quod hominem damnare potest. Id enim Catholici omnes negant, et contrarium testimoniis multis Scripturarum apertissime probant. Ipse vero probavit quidem ex Scripturis, per legem cognosci peccatum, et ubi lex non est, non esse praevaricationem: quae duo extra controversiam sunt; sed, ubi non est praevaricatio, non esse damnationem, quod unum ei probandum fuerat, nulla ratione probavit, sed assumpsit ut certum, quod vitium dialectici vocant, petere principium, quo nihil absurdius in disputatione committitur.

Sextum testimonium petit idem Zwinglius in eodem libro ex illis Apostoli verbis ad Rom. vil '.Absque lege peccatum erat mortuum, ergo autem vivebam sine lege aliquando. Porro veniente mandato peccatum revixit.

« Quando, inquit Zwinglius, sine lege vixisse dicemus Apostolum? nempe cum puer adhuc esset, et aetate tenet. Alioquin enim sine lege nemo esse potest. » Sed clarius ex hoc loco argumentum format idem Zwinglius in declaratione de peccato originis, prope finem. Ibi enim probat, parvulos, et non baptizatos, esse in statu innocentiae, hoc argumento: «; Quamdiu, inquit, parvuli legis capaces non sunt, in stfatu esse innocentiae, nos incunctanter de nostris asseruimus, fulti auctoritate Pauli ad Roman. iv. Ubi enim non est lex, ibi nec praevaricatio. Sunt autem teneri inexperti, legumque rudes, non minus sine lege, quam Paulus: ergo non transgrediuntur, proindeque nec damnantur. Perhibet autem Paulus, se aliquando sine lege vixisse, ad Roman. vn. id autem de nulla aetatis ejus parte, quam infantia, puefitiave intelligendum est. Peccatum ergo tum ei mortuum fuerit, at ubi lex vixerit, jam se mortuum esse testatur. Eodem modo nos, quamdiu sumus per aetatem rudes legis, non peccamus ipsi: ubi vero lux legis affulsit, jam rei reddimur. » Haec ille.

Respondeo, hoc argumentum nihil concludere propter tres causas. Primum enim illud: Absque legk peccatum mortuum erat, non significat peccatum simpliciter non fuisse, sed non fuisse cognitum, nec reputatum pro pec-

caro, quamvis revera peccatum esset. Sic enim idem Paulus docet ad Rom. v: Usque ad legem enim peccatum erat in mundo: Pec * catum autem non imputabatur, cum lex non esset. Ubi illud: Non imputabatur, significat peccatum non fuisse ab hominibus pro peccato habitum, donec lex Mosis peccatum prohibendo, ipsum aperte manifestavit. Quod enim peccatum a Deo imputatum fuerit, perspicuum est ex poena peccati, qua) est mors, toti generi humano communis. Itaque in parvulis sine lege (ut Zwinglius docet) viventibus, peccatum est mortuum, id fcst, occultum et latens, non autem nullum omnino, ac per hoc non sunt parvuli in statu innocentiae, sed in statu peccati et damnationis rei, quamdiu per Baptismum non renascuntur injChristo.

Deinde illud: Ego autem vivebam sine lege aliquando, non cogimur intelligere (ut vult Zwinglius de parvulis, et de lege naturae). Nam ista ejus interpretatio fuit Origenis in commentario hujus loci. Sed refutata est optimis argumentis a S. Joanne Chrysostomo in comment. ejus odem loci. Est autem expositio communior sanctis Patribus, quod Apostolus loquatur in persona naturae humanae, qualis erat ante legem Mosis, et sententia hujus loci haec sit: Peccatum absque lege Mosis mortuum erat, quia non cognoscebatur ut offensa Dei, nec ut reatum mortis adducens. Homines autem vivebant sine lege Mosis videlicet, aliquando, et ideo in oculis eorum ignorantia excaecatis, peccatum mortuum erat, sed ubi lex advenit, peccatum revixit, quia cognosci coepit. Vide comment. Chrysosfomi et Theojihylacti, necnon Ambrosii (sive quicumque is fuit auctor), Haymonis, Anselmi, Thomae, et aliorum in hunc locum. Denique etiam Augustinum lib. i. ad Simplicianum, q. 1. et lib. lxxxiii. q. 66.

Postremo si concederemus hoc testimonium proprie ad parvulos pertinere, non propterea efficeretur, parvulos nondum baptizatos esse in statu inneentiae, sed solum carere eos peccato actuali, quod propria voluntate committitur. Qui enim sine lege sunt id est, ut Zwinglius explicat, legem non norunt neque ejus noscendae capaces sunt, non possunt actione propria legem praevaricari. At quaestio nostra est, an praeter actuale peccatum non sit etiam aliquod aliud vere ac proprie dictum peccatum, quod non actione propria committatur, sed a parentibus per generationem trahatur. Ad quam quaestionem nihil omnino pertinet locus Apostoli a Zwinglio adductus.

Septimum testimonium adducitur ab eodem Zwinglio. tum in lib. de Baptismo, tum ia declaratione de peccato originis ex. cap, V. adRom. ubi sic Paulus loquitur: Regnavit mors ab Adam usque ad Mosem, in eos quoque qui non peccaverunt in similitudinem praevaricationis Adam (i). Nam ex hoc loco Zwinglius colligit, mortem quidem ex primo parente trahi, non autem peccatum. Sed facilis est responsio. Nam Apostolus (ut supra diximus) demonstrare voluit, ante legem Mosis, fuisse in mundo peccatum, et omnes homines fuisse peccatores, tametsi peccatum non ita perspicue cognosceretur, ut offensa Dei. Id vero probat ex morte, quae est poena peccati, et in omnibus regnat, et regnavit etiam illo tempore, quo peccatum non perspicue cognoscebatur, id est, ab Adam usque ad Mosem.

Quare non dicit Apostolus, mortem regnasse in eos, qui nullo modo peccaverunt (si enim hoc diceret, neque probaret quod volebat, et verbis illis suis repugnaret: mors in omnes homines pertransiit, in quo omnes peccaverunt), sed dicit, mortem regnasse in illos, qui non peccaverunt in similitudinem praevaricationis Adam, id est, qui non peccaverunt propria actione contra legem plane perspectam et cognitam, quemadmodum peccavit Adam. Itaque ex verbis Apostolicis habemus, omnes homines mori, et peccatum habere, vel habuisse, quamvis non omnes peccaverint actuali peccato, ut peccavit Adam.