Caput III

conceptione. Primo, quia verba Isaiae hoc significant: Egredietur, inquit, virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet, et requiescet super eum spiritus Domini, spiritus sapientice etc. Conjungit enim Isaias cum ipsa Incarnatione, seu conceptione Christi ex Virgine (quid enim est aliud virga florens, quam Virgo concipiens? fructus siquidem in arboribus, partum, flos conceptum designat) descensum Spiritus sancti super Christum cum omni donorum suorum copia. Itaque super ipsum florem, id est, super Christum hominem nondum natum, sed conceptum, Spiritus sanctus descendit, eumque sapientia, intellectu, consilio, fortitudine, scientia, et pietate replevit.

Secundo, quia si anno demum 30, Dominus Jesus unctus fuisset, non dixisset Angelus ad pastores Luo. II. Natus est vobis hodie Salvator, qui est Christus Dominus. Quid est Christus, nisi unctus? jam tunc erat unctus, et Christus jure dici poterat, cum ex Virgine nascebatur.

Tertio, quia Jo. I / Et verbum caro factum est, et habitavit in nobis, et vidimus gloriam ejus, gloriam quasi unigeniti a Patre plenum gratiae et veritatis. Ubi illud plenum gratiae cum sit nominativus masculini generis in Gra?co textu, irMipns conjungi debet cum illa voce Verbum Graecae >,070?, ut sensus sit Verbum caro factum est plenum gratice et veritatis; proinde hic etiam cum Incarnatione conjungitur plenitudo gratiae.

Quarto, quia si alio tempore, quam in conceptione facta est unctio, maxime in anno trigesimo tactam dicamus necesse est, quando descendit super eum Spiritus S.: at tunc non est facta; nam ut Augustinus dicit lib. XV Trinit. cap. 26. absurdissimum est dicere, Christum anno 30. accepisse Spiritum sanctum, cum ejus Praecursor acceperit in utero matris suae. Et praeterea Luc. II Christus adhuc infans dicitur plenus, seu quod implebatur sapientia, et quod gratia Dei erat in illo; non ergo exspectavit spiritum sapientiae et gratiae per annos 30.

Neque obstat, quod Hieronymus in cap. LXI Isaiae dicit, unctionem Christi expletam anno ejus 30. Voluit enim Hieronymus dicere, Christum, qui fuerat unctus in conceptione sua invisibiliter, fuisse unctum in Baptismo visibiliter, id est, manifestatam

tunc fuisse exteriore signo unctionem, quam intus, antea jam acceperat.

Idem probatur ex doctrina Patrum.

tia, non quod heec in illo incrementum acciperent, (quid enim eo, quod a principio perfectum erat, perfectius esse possit?) sed quod hsec paulatim detegerentur, et elucerent. »

Hieronymus in cap. XI. Isaise dicit, in Christum ex Maria conceptum descendisse Spiritum sanctum, non per partes ut in alios Sanctos: « Sed juxta Evangelium quod legunt Nazareei, inquit, Descendet in eum omnis fons Spiritus sancti. » Et in cap. XXXI. Ilier. in illud: Mulier circumdabit virum. « Absque viri semine, absque ullo coitu, inquit, fcemina circumdabit virum gremio uteri sui, qui juxta incrementa quidem aetatis per vagitus et infantiam proficere videbitur sapientia et aetate: sed perfectus vir in ventre Virginis solitis mensibus continebitur. »

Athanasius Sermon. 4. cont. Arian. ult. rned. simpliciter negat, Christum in sapientia profecisse: « Estne, inquit, ille homo, ut vulgus hominum, at Deus humanitate, et carne indutus? Quod si vulgaris est homo, esto, ut pro conditione aliorum hominum profectus capiat. At istiusmodi est Samosatensis sententia, quam vos toto animo et ope fovetis etc. » Verum est quidem, Athanasium praecipue loqui de Christo qua Deus erat, cum negat eum profecisse: tamen cum solum admittit profectum quoad externam demonstrationem sapientiae, et simpliciter negat, Christum interno profectu ullo modo auctum esse; satis aperte significat, se loqui etiam de Christo qua homo erat.

Augustinus lib. II de Peccat, mer. et rem. cap. 29: « Quam, inquit, ignorantiam nullo modo crediderim fuisse in infante illo, in quo Verbum caro factum est ut habitaret in nobis: nec illam ipsius animi infirmitatem in Christo parvulo fuerim suspicatus, quam videmus in parvulis. » Et infra: « Sed quia in eo erat similitudo carnis peccati, mutationes eetatum perpeti voluit ab ipsa exorsus infantia etc. » Ubi Augustinus solum affate concedit Christum profecisse, et mutationem passum, non autem in dotibus animae. Et lib. XV. Trin. cap. 26. absurdissimum judicat, Christum accepisse Spiritum sanctum alio tempore, quam in ipsa conceptione.

Cyrillus lib. XX. thes. cap. 7. aperte dicit, nihil additum Christo, etiamsi legamus eum profecisse sapientia et gratia. Et lib. I.

in Jo. cap. 17: « Quia magis eum, inquit, in dies homines admirabantur, illorum potius de Jesu opinio, quam illius perfecta crescebat gratia. » Gregorius lib. VIII, epist. 42. laudat Eulogium qui scripserat contra Agnoitas, et ipse etiam eam hseresim breviter refellit. Sophronius quoque in epist. ad Serg, qua; legitur in VI. Synodo, act. 11. damnat Themistium auctorem Agnoitarum.

Beda in hom. Dom. I. postEpiph. « Juxta hominis, inquit, naturam proficiebat sapientia, non quidem ipse sapientior ex tempore existendo, qui a prima conceptionis hora spiritu sapientiee plenus permanebat, sed eamdem, qua plenus erat, sapientiam cseteris ex tempore demonstrando etc. » Damascenus lib. III, cap. 22: « Qui, inquit, proficere ipsum dicunt sapientia et gratia, et horum accessionem additionemque subinde suscipientem, non secundum hypostasim adorant unionem etc. »

Bernardus hom. 2. super Missus est: « Sive latens, inquit, in utero, sive vagiens in prsesepio, sive jam grandiusculus in templo, sive jam perfectae aetatis docens in populo, a3que profecto plenus fuit Spiritu sancto. Nec fuit hora in quacumque aetate sua, qua de plenitudine illa, quam in conceptione sui accepit in utero, vel aliquid minueretur, vel aliquid eidem adjiceretur. » Vide quoque Anselmum lib. I. Cur Deus homo, et Theophylactum in II cap. Lucae.