Epistola LIX. Ad Ernulfum

Ejusdem argumenti,

AxskELups archiepiscopus reverendo et. charissimo fratri, domno priori EnwuLro, salutem et gratiam Dei. "

Quod vos et amici nosti doletis quia rediens Roma in Augliam non veni, hoc facit dilectio; sed quod pastoralem curam sine ulla ratione relinquere videor, non hoc zstiniant. sapientes religiosi quibus rem ostendo, neque ego iutellizo. Non enim ego eam, quantum in me est, relinquo, sed ibi ubi eam me exercere oporteret, conveirsaii sieut vos, si diligenter intenditis, cognoscere potestis, nequeo. Audistis enim quibus ex precepto Apostoli communicare non possim sine animse meae periculo; quorum onmmunionem regi communicans, dum ipse eis communicat, vitare noh valeo. Hic consideret aliquis quid facere possim 9, cum veniam ad regem coronandum, et missara celebiabo, et ipsi cirea me erunt. Certe illos expellere nequeo, cum illis orare non audeo, regi subtraheie solitum officium non debeo, quoniam dominus papa et illi concedit, et mihi, ut faeram si praesens sum, precipit. Si mihi disi? ut domi maueam, ad curiam non eam, et

malorum abstineam, econqueretur rex cum omnibus episcopis et piineipibus suis, (22) quia eum illum co1onaire nolo, aufero ei coronae suze hongrem, quem ei primas regni sui debet per consuetudinem. Unde justum illis videbitur, et opere complebunt, ut dignitas Ecclesi: nostra ad aliam. Eeclesiam transteratur. Quod cum fiat, me vivente, in rcgno, neque per rue aut per alium prohibere potero, confirinabitur Ecclesiw nostrae intolerabilis imminutio. Quod autem dicunt quod non oportuerit eum pro uno verbo fugere, qui suum sanguinem pro ovibus suis et pro Ecclesia Dei debuerit effundere, dico qui. mon est parvipendendum illud yerbum, in quo tam gravia mala continentur quae? jam dixi ***, in quae sine periculo animae mes et sine detrimento Ecclesie mihi commisse nullatenus me possum ingerere. Denique non timeo sanguinis effusionem, aut quamlibet eorporis mei destructionem , aut reram amissionem. Quae si peisonz meze evenirent, libenier paierer propter veritatis assertionem. Àt nihil hoium super me cadet; sed Ecclesiam nostram et homines ad eam pertinentes, si in Anglia 5 cum rege contenderem, gravis oppressio frustra contereiel, et. multitudo vexatorum ad culpam meam ziumnas suas, me exseciando, converteret. Melius it:que mihi videlur ut me absente qualibet t13bulatio, si vitari nequit, in Anglia debacclietur, quam per meam presentiam A56)Q et tolerantiam quzelibet piava consuetudo in. futurum confirmetur; aut multitudo hominum, me aspiciente, propter me tribulationem se pati lamentetur. Si objieitur quod majus est damnum -animarum quod continget *** propter meam absentiam, quam malum temporale quod con-

VARLE LECTIONES.

5? Sico quia ms scio quia si mihi precipit ms praecipit, si mili dixit gla —** (Quod cognoscitur ms quod continget

55! Cum eodcm ms collata : ; r 5* Our jam disi ms quae jam disi

*33 Possum, cum, ms possim, cum — 5 Przecepit, *953 [n Augliam ms in. Án-

JOANNIS PICARDI NOT.

salutem eharissimam, et benedictionem apo«tolicam. Vigilantia universalis regiminis assiduam sollicitudinem omnibus debentes, qua in Constantiniana synodo nuper celebrala coram eentum et amplius episebpis, licet. nobis immenitis. przesentibus, sunt canonice instituta, vobis notificare curavimus; quia ad salutem nosliam eorum exsecutores vos optamus, el apostolica auctoritate Jubendo mandamus. Primo namqué, inspeetore Deo, ut a beato papa. Leone ct beate memorie Nicolao pins statutum est erga Simoniacos nullam misericordiam in. dignitate. servanda habendam esse decernimus. » Et paulo post Sancta synodus hoe capite sub. excommunicatione $ialuit, dicens : « Quicunque sacerdos. vel diaconus vel subdiaconus post coustuatum beate memorie redecessoris nosui, sametissi pape Leonis aul

itolar de eastitate clericorum concubinam duxerit, vel duci non ieliqueri, ex parte oxnpotentis Dei, ei auctoritate apostolorum Petii et Pauhi praccipibus, eL omnimodo interdicunus ut missam non cantet, neque Evangehum, neque Epistolam ad nussam legat. » Hee carpüm ex syuodo Late1aJieusi,

Porro has Anselmi litteras Lugduno fuisse datas anno 1103 inde constat quod observaverimus in epist, 16 Anselmum Romam profecturum excessisse Aaghia

anno 1104, et in Gallis supra tres menses esse éóommoratum, propter nimios zslus similisque coi-

usculi imbecilhtatem, ita ul se dederit in viam

'onas xireiter Augustas; hune enim diem produnt epistolae 81 ei 85. Pizeleiquam, quod. à vero abhoi1eatf, virum multo confectum senio risse et redisse tam brevi ut eodem 1everteretur anno quo discesáisset, maximcque hiberno tempore.

Hane veio sipiwationem. Ánselmi regiique legati Guillelmi: Gaarlenasti contigisse haud procul a Lugduno, E1dmerus, Malmesberiensis, et alij sunt auclores, Diveisus igitur Lugdunum Anselmus multas nusequentium epistolarum seripsiLad regem, reginam, antisutes, cowmnobiarchas et conobias, alique ad eum.

(29) Quia cum illum co1onaie nolo, (uo sensu id dicat Anselmus, non video, quia antequam Henricus euin primo revocassel 1n Augliam, jam ausignia regis sumpserat ipsomet Leste, epist. 40. supra. Praeterea ut monstravimus ad epistol. 88, hw litterze fuere seripie Lugduni intra annum 1105; Henricum autem fuisse in regem Angha unctum anno 1100, postrid. Kalend. August. uno testantur ore Hontidon. lib. vi Malnesbui,. hb. v De reg. Angl., Florent, Wigorn, m. Chronic., Honed. 1n Aunal. 1 part., Neubrig hb. 1, eap 3.

Lib. lii, EPIST. XCII.

tingeret per meam przesentiam, et ideo istud propter À nostre ^? gaeramentum, aut. fidei alligationem, aut

illud esset. contemnendum, jam dixi quia, si super me venerit, inconcussam servarem patientiam. Verum quoniam non debemus facere mala ut veniant bona, non debeo attrahere super quoslibet **" jnnocentes quaelibet mala ut animabus aliorum eveniant bona. Disi utique iu praeterito anno, eum me minarentur expellere, quia nollem exire propler injunetlam mihi curam et obedientiam; sed et hoc dicebam propter illos qui hoc minabantur, ne pro solis verbis illorum exirem , non propter aliquam utiliter remanendi fiduciam. Mox enim ut discoidia et eonlentio inter regem et me appareret, pariter et mala corporalia ferverent, et bona spiritualia penitus fugerent. Quod imponitur mihi, quia quasi astuté infamaverim regem el regnum ejus, et episcopum Lincolniensem, non per me manifeste, sedlatenter per monachos nostros, certe falsum est, quia nullus Jiomo a me ad hoc monitus est. Sed nec ipsi fratres nostri Eadmerus (23) et ** Alexander, qui maxime de hoc aecusantur, ita. sicut de eis dicitur, cognoseunt esse; et vos scitis quia delatores, parvis magna addentes, mendaces solent esse x denique antequam nos veniremus Romam, multa dicebantur de Anglia intra Romam et extra Romam. In his omnibus neque per me, neque per sapientiores me, meliori possum uti consilio quam dispositionem Dei exspectare et rem ejus committere judicio. Hoc autem scitote quia voluntas mea est ut, adjuvante Deo, nullius mortalis homo fiam, nec per sàcramentum fidem alieui promittam. Consilium nostrum petiuis quid agere débeats inter eos et cum eis quorum communionem nuhi dominus papa interdiiit, Qua res ita dubia est, ut minus difficile sil non communicare eis quihus rex communicat, praesertim cum mihi soli Roma a papa ista interdicta sit communio ; nec audeo praecipere ut illis communicelis, quibus ego non communico; sed si ita permanseritis sicut vos dimisi, nequaquam vos reprehendo. Non enim potestis a 1010 regno discordare, nec parlicipes esus eorum mali: si quis a vobis petierit quod honestatem et religionem vestram non **? deceat; pr»ntedilati estote ne aut mina, aut blandilize, aut aliqua astutia persuadeant vobis aliquid unde vos postea poeniteat, Consilium et curam fratrum, quidquid conungat, propter Deum et charitatem proximi nolite deserere, nisi vos violentia de Ecclesia expuleiit. Si ingruerint adversitates et tribulationes, tunc forliores estote, et in Lentatione fratribus vestris nolite" deficere, Si quis exegerit ab aliquo monacho Ecclesiae

pactum aliquod quod contra ordinem sit, propter ienendam ahquam potestatem, quam dieimus obedientiam, considerate et in. quantam possibile est, et in quantum scitis, avertite malitiam ***. Quidquid futurum sit, Dei tuitioni vos et omnes fratres nostros cum omnibus qua ad Ecclesiam nostram pertinent commendo.