Skip to the text
Ember
PT

Caput XIII. Patres ante Augustinum : alii Augustini loci : traditio sequentis ætatis

Patres ante Augustinum : alii Augustini loci : traditio sequentis ætatis.

Augustino præluxit Cyprianus passim. Brevis ac præclara ad Lapsos epistola sic incipit : « Dominus noster, cujus præcepta metuere et observare debemus, episcopi honorem et Ecclesiæ suæ rationem disponens, in Evangelio loquitur, et dicit Petro : « Ego tibi dico, » etc. ; et « Tibi dabo claves, » etc. ; et, « Quæ ligaveris, » etc. Inde per temporum et successionum vices episcoporum ordinatio et Ecclesiæ ratio decurrit, ut Ecclesia super episcopos constituatur, et omnis actus Ecclesiæ per eosdem præpositos gubernetur.1 »

In uno igitur Petro omnes episcopos institutos Cyprianus agnoscit ; neque immerito episcopatus, eodem Cypriano passim attestante, unus toto orbe terrarum, in uno est institutus : idque factum est ad stabiliendam « unitatis originem ab uno incipientem, » ut idem Cyprianus docet.2

Consentit Optatus, qui claves communicandas cæteris apostolis, utique à Christo, ut rerum series demonstravit, soli Petro primum agnoscit traditas, ut unitatis negotium formaretur .3

Sed omnium maxime communem traditionem exponit et inculcat Augustinus. Neque enim semel id dixisse contentus, loco supra memorato,4 in hujus doctrinæ exponenda ratione totus est. Hinc illud : « In Petro esse Ecclesiæ sacramentum5 ; » ergo ea, de quibus agimus, Christi verba dicta esse Petro « Ecclesiæ formam gerenti : quædam dici de Petro quæ non habent illustrem intellectum, nisi cum referuntur ad Ecclesiam, cujus ille agnoscitur gestasse personam, propter primatum, quem in discipulis habuit.6 »

Hinc autem sequi docet omnes apostolos et episcopos à Christo potestatem in Petro accepisse : « Petro enim figuram Ecclesiæ [134] sustinenti datas claves, atque hinc Ecclesiæ datas. Petrum, Paulum, Joannem, cæteros apostolos claves accepisse, easque adhuc in Ecclesia esse, sed omnes in Petro accepisse, ut Ecclesiæ figura7 ; » quod inculcat his verbis : « Beatus Petrus primus apostolorum ; in illo uno omnes claves acceperunt.8 »

Id vero factum commendandae unitatis gratia, post Cyprianum et Optatum, docet : « Quando enim Christus ad unum (Petrum scilicet) loquitur, unitas commendatur9 : » unde passim in libris contra Donatistas ait, « claves unitati datas.10 »

Summa ergo hæc est. Cum apostoli et pastores Ecclesiarum et unum sint, et multi ; unum ecclesiastica communione, qui unum pascant gregem ; multi per orbem terrarum distributi, ac suam quique unici gregis sortiti partem, ideo potestatem ipsis duplici Christi concessione datam ; primum ut unum sunt, idque factum in Petro principe, unitatis figuram ac personam gerente, quo pertineat illa vox singulari prolata numero : « Tibi dabo : » et, « Quodcumque ligaveris, » etc. Secundo, ut multi sunt, plurali numero, quo pertineat illud : « Accipite ; » et, « Quodcumque ligaveritis ; a utrumque autem proxime et immediate à Christo ; cum ille qui dixit : « Tibi dabo, » ut uni ; dixerit idem : « Accipite, » ut multis : praecessisse tamen eam vocem, qua datur potestas omnibus, ut sunt unum ; quia Christus unitatem in Ecclesia sua maxime commendatam esse voluerit.

Hinc omnia elucescunt. Neque tantum episcopi, sed etiam apostoli à Christo claves potestatemque acceperunt in Petro, ac suo modo per Petrum, qui eam pro omnibus, ut omnium figuram ac personam gerens, communi nomine acceperit.

Manavit traditio ad posteros. Hanc universam paucis complexus est Christianus Drutmarus,11 noni sæculi scriptor nobilis, Expositione in Matth. Ad hunc quippe locum : « Quodcumque ligaveris, » etc. : « Hoc tam Petro quam omnibus apostolis et successoribus eorum, qui in Ecclesia eumdem locum tenent, [135] recte credimus concessum.12 » Id postquam evangelicis dictis comprobavit, infert : « Quod autem quasi soli Petro, hæc legatio dici videtur, ideo fit, quia ipse locutus est pro omnibus, et in ipso omnibus responsum est. »

Hanc traditionem secuti, labente eodem sæculo, anno videlicet 875, Patres Cabillonenses privilegium monasterii Tornutiensis sic statuunt : « Auctoritate, quam à Christo Jesu Domino nostro, summo sacerdote, in Petro accepimus,13 » etc. Quod totidem verbis repetitum legimus, anno 878, in ejusdem privilegii confirmatione, subscribentibus Hincmaro Rhemensi et aliis.14

Idem legimus in Caroli Magni Capitularibus ab Ansegiso collectis : « Præcipimus, ne forte, quod absit, aliquis contra episcopos leviter (hoc est, irreverenter), aut graviter (hoc est, contumeliose) agat : quod ad periculum totius imperii nostri pertinet ; et ut omnes cognoscant nomen, potestatem, vigorem et dignitatem sacerdotalem ; quod ex verbis Domini facile intelligi potest, quibus beato Petro, cujus vicem episcopi gerunt, ait : Quodcumque ligaveris,15 » etc. Vicem Petri dicuntur episcopi gerere, quod accepta in Petro potestate » vice ac loco Petri habeantur : quemadmodum et ipsi Romani Pontifices, vice ac loco Petri se gerunt, ac Petri vicarios se passim appellant ; majore potestate quam alii, sed profecto non magis à Christo deducta.

Unde episcopi qui se vice Petri esse dicunt, iidem se Christi vicarios passim nominant16 ; non pari amplitudine, qua Romani Pontifices ; sed auctoritate pariter à Christo derivata.

Hinc excommunicant, « virtute Spiritus sancti, et ex auctoritate beati Petri apostoli17 ; » quippe qui intelligant, ad se quoque dicta, quæ Petro dicta sint.

Piget commemorare ejusmodi innumerabilia, quæ passim legentibus occurrent : ex quibus profecto constet episcopos omnes, in Petro omnium personam gerente, accepisse à Christo quam habent potestatem. [136]

Neque propterea dixeris, nihil præ cæteris accepisse Petrum, qui tantum cæteros figuraret : meminisse enim oportet, quid Augustinus dixerit : « Petrum Ecclesiæ gestasse personam, propter primatum quem in discipulis habuit .18 » Et alibi : « Petrus Ecclesiæ figuram portans, apostolatus principatum tenens,19 » etc. ; quod assidue inculcat, et cæteri Patres uno ore prædicant. Hoc enim habuit præ cæteris, ut, cum esset omnium princeps, illud potestatis à Christo proxime et immediate manantis commune depositum, principali jure et ipse acciperet, et ad successores transmitteret, ut cæteros episcopos meminisse oporteat, se primum in Petro ut unitatis capite designatos, formatas, constitutos, in Petri successore colendo et observando, unitatem et pacem servare debere .20

Footnotes

  1. Cypr., ep. xxvii, al. xxxii, edit. Baluz., p. 37. ↩

  2. Id., tract. de Unit. Eccl., et alibi passim. ↩

  3. Opt., lib VII, p. 104. ↩

  4. Vid. cap. præced. ↩

  5. Aug., epist., liii, aliàs clxv, n. 2, col. 120. ↩

  6. Id., tract. in Psal., cviii, n. 1, tom. IV. col. 1215. ↩

  7. August., de Agon. christ., c. xxx, n. 32 ; tom. VI, col. 260. ↩

  8. Id., serm. cxlix de Verb. Apost., al. xxvi de Divers., c. vi, n. 7 ; tom. V, col. 706. ↩

  9. Id., serm. ccxcv, al. cviii de Divers., c. ii, n. 2 ; col. 1194, 1195. ↩

  10. Vid. passim cont. Donatist., tom. IX . ↩

  11. Corbeiensis monachus. ↩

  12. Christ. Drut., Exp. in Matth., c. xxv, tom. XV Bibl. Patr., p. 136. ↩

  13. Conc. Cabill., tom. IX, col. 275. Vid. Suppl. conc. Gall. D. de Ia Land., p. 294. ↩

  14. Ibid., p. 277. Vid. conc. Rhem., an. 900, ibid., col. 481. ↩

  15. Capitul. Car. Mag., lib. V, cap. clxiii. ↩

  16. Prœf. Conc. Meld., tom. vii, Conc. col. 1816 et seq. ↩

  17. Conc. Vienn., can. i, tom. IX, col. 433. ↩

  18. Aug., Enarr. in Ps. cviii, n. 1 ; tom. IV, col. 1215. ↩

  19. Id., serm. lxxvi, al. xiii de Verb. Domini , c. ii, n. i ; tom. V, col. 416. ↩

  20. In eo loco codicis quem diligentiori cura recognovit Bossuet, hæc ad marginem, ipsius scripta manu, legimus : « Caput xiv. Ecclesiæ hispaniensis traditio in conciliis Toletanis et in concilio Tridentino ; » et in scheda hic inserta : « Notanda est traditio Ecclesiæ hispaniensis, ante caput xiv. » Quapropter deleto numero capitis sequentis, pro xiv posuerat xv. Cum autem solitus fuerit Bossuet in schedis ea scribere quæ suo operi addebat, et ea sola nobis supersint hujus capitis indicia ; an ab auctore illud caput confectum fuerit, an schedæ amissæ fuerint, prorsus ignoramus, (Edit. Leroy.) ↩

Chapter 279 of 396