Skip to the text

Sectio 2, art. 4: UTRUM ARTICULI FIDEI

CONVENIENTER ENUMERENTUR.

Hic articulus scribitur ad determinandum numerum articulorum lldei qui sunt in symbolo, nam quidam dicunt: snnt quatuordecim, ulii duodecim. Et insuper sunt quaxlam difficultates solvendse, v.g. quare non sit sermo de Eucharistia inter articulos fidei.

Responsio S. Thonue est quod convenienter quatuordecim ponuntur: septem articuli pertincntes ad Divinitatem et septem articuli pertinentes ad humanitalem Christi.

( Spiritus Sanctus. 4.

quoad esse naturaj. Creatio. 5. in quoad esse gratias. Sanctificatio operibus animarum. 6.

suis quoad esse glorise. Resurrectio carnis, vita aaterna. 7.

De Incarnatioue seu conceptione Christi. 1. De nativitate eius de Maria Virgine. 2. I De Passione eius, morte et sepultura. 3.

De desceusu ad inferos. 4. | De resurrectione. 5. ' De ascensione eius. 6. De secundo adventu et de judicio. 7.

quoad

Articuli fidei quoad humanitatem Christi

Quidam vero distinguunt duodecim articulos fidei, sex pertinentes ad Divinitatem, et sex ad humanitatem Christi, quia reducunt ad unum tres articulos Trvum personarum; sed distinguunt articuluni de glorificatione in duos, scil. de resurrectione carnis et de vita aiterna. Insuper quoad humanitatem Cbristi articulum conceptionis et nativitatis conjungunt in unum, scil. Incarnatkmis, sed ut ait 8. Thomas ad 3, distingui possunt prout est specialis difficuitas in unoquoque, sicut in qualibet Persona Trinitatis.

Catechismus Concilii Trident. sequutus est S. Thomam distin- (juendo dwersos articulos pro unaqua/jue persona divina. Attamen numeravit duodecim articulos, conjungens articulum de Unitale Dei, c.um articulo de Deo Palre oreatori, et pariter conjungens in nnum conceptionem Christi et eius nativitatem. Sic se<]uutus est litteram Symboli explicandam.

Secundum hunc catechismum : « Symbolum Apostolorum in tres putissimuin partes ita distributum videri, ut in una div prima persona et mirum creationis opus d4"—»-**" '••

DE OBJECTO FIDEI EJUSQUE MOTCVO lus '), in altera secunda persona et hwname redemptionis mysterhim (sex articuli in tertia tertia item persona, caput et fons sanctitatis nostr<e variis et aptissimis sententiis concludatur (quinqne articuli ') ».

Hi omnes articuli reducuntur generaliter ad tria mysteria, scil. Trinitatis, Incarnationis, et Redemptionis. Sic ad mysterium Trvnitatis reducuntur quatuor articuli de Deo uno et Trino ; ad mysterium Jncarnationis reducuntur duo articuli de Christi conceptione et nativitate ex B. M. V. ; ad mysterium Redemptimis reducuntur sex articuli de Passione Christi, de descensu ad inferos, de eius resurrectione, asccnsione, secundo adventu, de sanctiflcatione animarum, resurrectione carnis et vita »terna.

Supremum omnium mysteriorum est mysterium S. Trinitatis «t omnia alia ab illo procedunt et ad illud convertuntur, quasi ad summam circuli partem :

S. Trinitas

Omnia procedunt a Deo et ad Deum convertuntur, primo manifestatur Pater in creatione, sic ei appropriatur omnipotentia, item manifestatur in prima elevatione supernaturali, qua fUii ekis adoptivi sumus.

Postea manifestatur Filvus in Incarnatione, Redemptione, in Ecclesia et sacramentis, pnesertim in Eucharistia.

Denique manifestatur Spiritus Sanctus in sanctilicatione progressiva animarum usque ad vitam unitivam cum Deo et ad vitam

Deum, Patrem omnlpotontcm, faetorem coeli et terne. Jesum Christum, Flllum Dcl uulgenltum, qud coneeptus tria Virglne, p die, ascendit i ad :

vivos et mortuos.

' Credo in Splritum Snnctum Domlnum, vlvilicantem, S. Eccleslam, remlssionem peccatorum, carnls resurrectionem, vitam arternam.

DE PBOPOSmONE ARTICULORUM PIDEI

Sic mysterium Trinitatis est omnium altissimum et quoad nos obscurissimum , sed cum fiet nobis evidens, sub lumine glome, tunc ipso facto alia mysteria supernaturalia quae ab illo essentialiter dependent, erunt nobis evidentia. Nunc sumus discipuli, credentea propter auctoritatem Dei revelantis, est progressiva initiatio ad scicntiam divinam, et jam in obscuritate fidei contemplamur connexionem mysteriorum cum supremo.

Quidam volunt ad unum reducore mysteria Inearnationi-s et Hedemptionis, sed dici potest : est specialis obscuritas in mysterio Kedemptionis sive ex parte Christi quoad merita eius, v.g. conciliatic summi doloris et gaudii, conciliatio perfecto iibertatis Christi et impeccabilitatis eius, pariter quoad nos conciliatio gratiaj divinte et libertatis nostrte.

Confirmatur priedicta explicatio solutione objectionum.

Ad lam. Sub articulo unitatis continentnr ea qua> rationem superant circa Providentiam supernaturalem et omnipotentiam. Unde articulus de unitate est de unitate Dei auctoris gratite, dum unitas Dei auctoris natuwe non est articulus fidei, quia est quid demonstrabile, sed est preeambulum fidei.

Ad Omnipotentia autem Dei includit quodammodo omnium soientiam et providentiam, qua> non explicite enumerantur in Symbolo. Non enim Deus posset omnia facere quas vellet in istis inferioribus, nisi ea cognosceret et gubernaret.

Ad 3"™ convenit distinguere tres artioulos, sec. Tres Personas divinas, quia est specialis difficultas pro unaquaque, et fuerunt speciales hsereses, v.g. haaresis Arii contra Filium, Macedonii contra Spiritum Sanctum. Item specialeg difficultates habent conceptio Christi ct eius nativitas.

Ad ■Pau circa personam Patris non multiplicantur articuli, quia Pater non mittitur sicut Filius et Sanctus Spiritus.

Ad 51"". Filio appropriatur infusio doni sapienti», Spiritui Sancto infusio caritatis,

Ad ff"u. Eucharistia quoad eius effectum continetur sub sanctilicatione animarum ac effectibus gratisE, et Eucharistia, ut miracnlose continens Christi corpus, continetur sub omnipotentia.

Abt. IX. — UTRUM CONVENIENTER ARTICULI FIDEI IN

SYMBOLO PONANTUR, SEU IN SYMBOLUM ALI- QUOD REDICANTUR.

Symbolum est vox grasca ex 6u[ifiaAAeiv duo significans. 1° Cotlutionem plurium rerum in communi ; 2° Signum quo milites ab aliis distinguuntur vel quo in contractibus veteres utebantur. Hoc utrum- (|ue symbolo fidei convenit. Et siiuiliter ex hoc apparet convenientia

DE OBJECTO FIDEI EJD3QDE MOTIVO redigendi diversos articulos fidei in aliquod symbolum, ut fecerunt Apostoli, et postea Patres in Conc. Niweno.

Ratio convenienti» hujusce coadunationis est: 1° ut articuli fidei facilius possent omnibus proponi et memoria teneri; 2° ut fideles dignoseerentur per unius fidei professionem.

  1. Thomas ad 6"™ loquitur non solnm de Symbolo Apostolorum, sed de Symbolo Patrum Nicwnorum, quod fuit declarativum prioris, oontra Arium negantem divinitatem Verbi. Deinde hoc Symbolum Nicajnum auctum est in Concilio Constantinopolitano contra Eunomium negantein processionem Spiritus Sancti et contra MacedonUim negantem eius divinitatem. Tertium quod dicitur S. Athcnasii, fuit postea ab Ecclesia receptum.

Ad 2um. Plura Symbola proponuntur occurrentibus hasresibus, prout quffidam oportuit distinctius explicari, ut munirentur fideles contra ha?rcticorum versutias. Sed in omnibus Symbolis eadem fidei docetur veritas.

Ad S""1. In Symbolo melior est hsec redactio : « oredo Sanotam Ecclesue Catholicam» quam ista: o credo in Sanctam Ecclesiam », quia Ecelesi» propositio non est motivum fidei, sed solum conditio. Of. Dict. de thdol. cath., art. Symboles, Origines historiques, valeur dogmatique (A. Michel).

Chapter 7 of 69