XVIII. Van ‧iiij‧ wisen des gheesteliken levens
En̄ al dit tuucht ons die prophete Ezechiel daer hi sprect: ‘Si ginghen ende si keerden weder alse ene scinende blixene1.’ Want dat gelike dat hi sach van ‧iiij‧ dieren, die ghinghen en̄ keerden weder, dat betekent een gheestelie leven met ‧iiij‧ wisen, daer alle minne en̄ alle doechde in geoefent werden.
Die ierste wise dat is gheestelike stercheit. Si doet en̄ verwint alle dinc, die Gode contrarie sijn en̄ den doechden. Ende hier omme heeft si eens leeus aensichte, die conine is der wilder dieren.
Die andere wise in een gheestelie leven, dat es ene opene milde herte Gode altoes ere te doene. Siele en̄ lijf, herte en̄ sin, en̄ al dat stercheit verwint en̄ doodt2, dat offert dese wise Gode, en̄ berret al met devocien in werdicheden3. En̄ hier omme heeft si eens ossen aenschijn, ofte eens calfs, dat die joedsche wet offerde en̄ al verbernde ten love Gods.
Die ‧iij‧ wise eens gheestelies levens, dat is wise bescedenheit. Die ordiniert alle dinc, in doene en̄ in latene, in ghevene en̄ in nemene, van buten en̄ van binnen, mit wisen onderscede vore die ewighe waerheit. En̄ hier omme heeft dese wise eens menschen aenscijn, die een redelijc dier is.
Die vierde wise dat is rechte meninghe en̄ minne te Gode. Ende dese wise ghelijct men den aer4. Want die aer heeft luttel vleeschs ende vele plumen: en̄ alsoe, die Gode mint ende meint, hi acht cleyne vleysch en̄ bloet en̄ al dat vergankelic is. Maer hi hevet vele plumen, dat sijn hemelsche oefeninghen, die licht sijn5 en̄ verheffen te Gode. En̄ alsoe alse die aer vliecht boven alle voghele, alsoe vliecht meninge en̄ minne boven alle doechde, toe den ghenen die men meint en̄ mint. Ende de aer heeft oec een scarp subtyl ghesichte, daer hi mede scout in claerheit der sonnen sonder vermiden. Alsoe doet die ghene die Gode meint ende mint: hi scout in die rayen der ewigher sonnen sonder wiken; want hi mint Gode, en̄ alle doechden die cieren6 en̄ leyden moghen te Gode. En̄ hier omme is hi gherecht, en̄ vliecht op daer hi mint; ende altoes weder neder, daer hi hem oefent in doechden en̄ in goeden werken. En̄ aldus is hi gaende en̄ kerende, alse die blixene des hemels: want in opganghe en̄ in neder- ganghe es sijn leven en̄ sine spise7. En̄ alsoe doet die aer: in sinen hoechsten vloghe8, scout hi die cleine vissche in die zee, die sine spise sijn daer hi bi leeft; en̄ alsoe vlieghet hi op en̄ neder, en̄ in beiden wert hi ghespijst en̄ ghevoedt.
En̄ aldus hebdi die figure van ‧iiij‧ dieren met ‧iiij‧ wisen, daer God in regneert, ende daer alle doechde in gheoefent werden.
Footnotes
Chapter 19 of 22