Caput XXI. Idem probatur ex Patribus

Dionysius Areopagita lib. de Eccles. hierarch. cap. 2, part. 1. dicit Baptismum formare hominem ad alia suscipienda Sacramenta. Illam formationem vocamus nos characterem. Idem par. 3. de eo qui baptizatur, ita loquitur: « Hunc, inquit, divina Majestas in sui consortium intus admittit, eique lucem suam perinde ac signum aliquod tradit. »

Cyrillus Hierosolymitanus in praefatione Catecheseon, describens Baptismum per effectus ejus, vocat regenerationem, remissionem peccatorum, signaculum sanctum et indelebile. Item catechesi 4: « Spiritus sanctus, inquit, tempore Baptismi animam tuam obsignat; » et catechesi 16: «Hic, inquit, ad hodiernam usque diem obsignat animas in Baptismo. » Vide etiam catcchesim 17.

Basilius orat. 13. quae est exhortatio ad Baptismum: «Deus, inquit, sub se militantibus dat tesseras cte. » Et infra: « Quomodo vendicabit te Angelus sibi, quomodo eripiet ex hostibus, si non agnoverit signaculum? » Et infra: «Thesaurus non obsignatus facile diripitur a furibus: ovis non signata citra periculum insidiis appetitur; » et infra definiens Baptismum per suos effectus, vocat signaculum inviolabile.

Gregorius Nazianzenus orat, in sanctum lavacrum, simili phrasi dicit Baptismum esse sigillum, quo conservantur fideles, et quo tamquam signo cognoscimur esse Dei possessio.

Chrysostomus homil. 2. in ep. ad Ephes.: « Porro idem, inquit, charactere Spiritus sancti nos insignivit. » Et infra: « Signati sunt etiam Israelitae, sed Circumcisionis nota, ut pecora; nos autem ut lilii signati sumus Spiritu sancto. » Et homil. 14. nos dicit esse signatos, ut gregem Dominicum.

Epiphanius hair. 8. quae est Epicureorum postquam dixerat Circumcisionem fuisse carnalem abscissionem, et carnale signacu- ' lum, subjungit de Baptismo: « Circumcidit nos a peccatis, et obsignat in nomen Dei, » et haeresi 30. vocat Baptismum signaculum Christi.

Ambrosius lib. I. de Spiritu sancto, c. G: « Spiritu, inquit, signamur, ut splendorem, atque imaginem ejus, et gratiam tenere poskimus: quod est utique spirituale signaculum.» Item de iis, qui-initiantur mysteriis, cap. 7: « Repete, inquit, quia accepisti signaculum spirituale. »

Augustinus lib. VI. de Baptismo, cap. 1. dicit in generali Concilio hoc approbatum: « Satis, inquit, eluxit Pastoribus Ecclesiae Catholicae toto orbe diffusae, per quos postea plenarii Concilii auctoritate, originalis consuetudo firmata est, et ovem, quae foris errabat, et Dominicum characterem a fallacibus depraedatoribus suis foris acceperat,

venientem ad Christianae unitatis salutem ab errore corrigi, a captivitate liberari, a vulnere sanari, characterem tamen Dominicum in ea agnosci potius, quam improbari.» Vide euindem epist. 23, 50 et 240, tract. 3 et G. in Joan. lib. II. contra epist. Parmen. c. 13, lib. II. contra litteras Petiliani, cap. ult. lib. I. contra Cresconium, cap. 30, tract. 5. in epist. Joan. Similia vide apud Theodoretum in cap. I, II. adCorinth. Havmonem, Primasium, Anselmum, Theophylactum, OEcumenium, in I et IV. ad Ephes. Damascenum lib. IV. de fide, cap. 10.

Ad haec loca solum responderi posset, a Patribus non vocari characterem, seu signaculum id, quod nos dicimus, sed externum symbolum. Nam Augustinus in serm. de gestis cum Emerito tria dicit, quae videntur valde favere huic solutioni. Primo dicit, exterius characterem cognosci, et agnitum approbari. Secundo dicit, quod si Donatus in nomine Donati baptizaretur, Donati characterem infigeret. At certe Doanti character in anima infixus nullus esse potest. Tertio dicit, characterem esse ipsam invocationem Trinitatis, quae fit in Baptismo: « Attendo, inquit, fidem in nomine Patris, et Filii, et Spiritus sancti: Iste est character Imperatoris mei: de isto charactere militibus suis, vel potius comitibus suis, ut hunc imprimerent eis, quos congregabant castris ejus, praecepit, dicens: Ite, baptizare gentes in nomine Patris, et Filii, et Spiritus sancti. »

Respondeo, characterem apud Augustinum, et alios Patres, non posse esse externum symbolum, seu Sacramentum. Nam primo Patres dicunt, hoc signaculum esse in anima, non in corpore, ut Cyrillus; vel esso spirituale, ut Ambrosius, vel opponunt cauterio Circumcisionis, quod erat in corporo, ut Epiphanius, et Chrysostomus; vel denique esse quamdam consecrationem, ut Augustinus lib. II. contra Epist. Parmenian. cap. 13. Et certe anima consecratur proprie, non corpus, juxta illud Tertulliani lib. de resurrectione carnis: « Caro inungitur, ut anima consecretur. » Secundo dicunt, haerere, et manere, quod non convenit symbolo externo, quod non mansit, nisi dum fieret. Augustinus lib. II. contra epistol. Parmeniani cap. 13: « Non minus, inquit, haerent Sacramenta Christiana, quam nota corporalis, cum videamus nec apostatas carere illis, quae propterea illis resipiscentibus noq restituuntur, quia amitti non potuerunt. » Idemque habent alii Patres, qui dicunt esse sigillum indelebile, ut Cyrillus, Nazianzenus, et alii. Quo etiam spectant allatae Augustini locutiones locis citatis, ubi dicit characterem infigi, imprimi, portari, et alia, quae non possunt quadrare in actionem transeuntem. Tertio, si symbolum externum diceretur a Patribus character, vel signaculum, omnia Sacramenta imprimerent characterem: omnia enim sunt externa symbola obsignantia promissionem, ut ipsi dicunt. Cur ergo nullus unquam Patrum per Eucharistiam dixit imprimi characterem?

Ad loca autem Augustini contra allata; Respondeo, characterem posse exterius videri, et cognosci, non in se, sed in sua causa. Cum enim cognoscimus aliquem ritebaptizatum, simul cognoscimus illi infixum characterem, quia hic est effectus, qui semper, et necessario sequitur illam causam. Et quod hoc satis sit, patet; nam etiam actum externum non videmus, postquam transiit: quare nec de externo symbolo Augustinus recte dicere potuisset, illud videri, et agnosci, quando veniunt ad Ecclesiam, qui fuerant ab haereticis baptizati.

Ad illud de charactere Donati dico, Augustinum loqui ex hypothesi, non absolute: vultenim dicere, si Donatus in nominesuoposset Sacramenta conferre, characterem suum.imprimeret. Alioqui non ignorabat Augustinus, Baptismum in nomine Donati collatum non modo non imprimere characterem in anima, sed neque esse Sacramentum externum.

Ad ultimum dico, invocationem Trinitatis, et ipsum totum externum symbolum dici posse characterem,. non impressum, sed imprimentem. Ut enim eadem imago est in sigillo, et in cera, sed imago sigilli est character imprimens, in cera est character impressus: ita Sacramentum externum, ac praecipue forma Sacramenti est character imprimens, cum ad ejus collationem mox sequatur character in anima, et ex vi, et impressione Sacramenti sequatur.