Caput 24
This chapter is not yet available in English; it is shown in Latin.
Circa XX. capitulum regule Sancti Saluatoris. Visio, qualiter virgo Maria, altercando cum dyabolo, iuridice vicit locum Watzstena pro fundando in eo monasterio suo. Quem Christus graciis multis preditum sibi adiudicando donauit.
Videbatur cuidam, quod esset in lata domo et magnus exercitus conuenerat. Tunc beata virgo dixit ad regem celi: "Fili mi, da michi locum istum." Mox dyabolus affuit et dixit: "Iste locus meus est. Ego enim eum possideo triplici iure. Primum est, quod fundatoribus loci illius voluntatem inspiraui edificandi, et principes huius edificii fuerunt serui mei et amici. Secundum ius est, quod locus iste locus penarum est et ire, et amici mei, iuxta voluntatem meam crudeles, puniebant hic subditos suos sine misericordia. Ideo ego sum dominus penarum et princeps ire super locum istum et ideo meus est. Tercium ius est, quod locus iste fuerat meus multis iam annis, et ibi sedes mea est, vbi voluntas mea perficitur."
Tunc beata virgo dixit iterum ad Deum: "Fili mi, quero a te iusticiam. Si forte aliquis spoliasset alium bonis suis et pecunia et faceret eum adhuc super dampnum suum edificare domum sibi proprio labore et pecunia, qua eum spoliauerat, cuius esset locus edificatus?" Respondit Dominus: "Mater", inquit, "dilecta, ille possidet de iure domum, qui possiderat pecuniam et laborem expenderat." Et beata virgo ad dyabolum ait: "Ideo nichil tu iusticie habes in domo hac." Iterum quesiuit beata virgo a iudice, secundo dicens: "Si in alicuius corde fuerit crudelitas et iracundia et intrauerit misericordia et gracia, quibus competit fugere?" Respondit iudex: "Crudelitati et iracundie competit cedere misericordie." Et virgo ad dyabolum: "Ideo", inquit, "tu debes fugere, quia si tu es penarum dominus et princeps iracundie, ego autem sum mater gracie et regina misericordie, quia misereor omnium inuocancium me."
Tercio quesiuit virgo a iudice: "Fili mi, si lictor fuerit in aliqua domo vel sederit, et dominus suus venerit volens in eadem domo et sede residere, quid faciet lictor?" Respondit iudex: "Iusticia est, vt lictor surgat et dominus suus, vbi sibi placuerit, sedeat." Tunc virgo ait ad dyabolum: "Quia tu es lictor filii mei et ego sum domina super te, iustum est, vt tu fugias et, vbi voluero, sedeam." Deinde iudex ad virginem ait: "Mater dilecta, tu vicisti locum istum iure debito. Ideo tibi iuste debetur et eum tibi adiudico. Sicut enim in loco isto audite sunt hactenus lacrime et gemitus miserorum, quorum sanguis et miseria clamabat ad me de terra et in auribus meis sonuit, sic nunc vox laudancium te in loco hoc ascendet ad aures meas.
Et sicut in loco hoc fuerat penarum locus et grauamen terre, sic nunc colligentur ad locum istum illi, qui postulabunt misericordiam et indulgenciam viuis et defunctis et placabunt me pro statu regni." Et post hec adiecit iudex loquens ad virginem: "Inimicus tuus fuerat huius loci dominus longo tempore, amodo eris tu hic domina et regina."
Chapter 26 of 123