Sectio 2, art. 16: UTRUM FILIUS DEI NATURAM HUMANAM

ASSUMERE DEBUERIT IN OMNIBUS INDIVIDUIS

Respondetur negative, 1° quia tolleretur multitudo suppositorum lutmanae naturaj, quaj est ei connaturalis ; 2° quia hoc derogaret dignitati Filii Dei incarnati. prout est primogenitus in multis fratribus secundum humanam naturam, sicut est primogenitus omnis creatursB, secundum divinam. Denique sapientia divina exigit subordi uationem secundum quam dicitur, I Cor., m, 22: «Omnia enim vestra sunt, vos autem Cliristi, Christus autem Dei». Notandum est : si Filius Dei assumpsisset naturam individuatam omnium hominum, "innes fuissent impeccabiles.

AtiT. VI. — UTRUM CONVENIENS FUERIT QUOD FILIUS DEI HUMANAM NATURAM ASSUMERET EX STIRPE AD/E, ET EX FAMILIA ABRAHff, ISAAC, JACOB

Potuisset quidem assumere naturam humanam de novo creatam, ut creatus est ipse Adam.

Respondetur tamen quod hoc fuit conveniens: 1° ut stirps quas peccaverat satisfaceret ; 2° ut ex illo genere quod per diabolum victum luerat, nasceretur victor diaboli; 3° ut manifestaretur Dei omnipotcntia, quaj naturam infirmam et corruptam ad tantam virtutem et • lignitatem promovit. Deus enim non permittit malum, nisi propter majus bonum.

Unde dicit Liturgia: «culpat caro, purgat caro». Et apud •lob., xiv, 4: «Quis potest facere mundum de immundo conceptum

Nntiir:i liiimnnn |»tcst considerarl separatim a condltionibus individuau- s. s<1<l non potest. ej-ixirrr ut separata ab illis; imiiortat enlm materiaui

-••iiniimioiii. soll. n.v.v»; ,.| ranwH. i|uw non possunt. existcre qnin slnt hao ossa •'' '"' ""'•"<•••'. '!'• I. VII, o. |.-,, ii . ■>. V. ooulrarlo cns, unum. verum. bonum n"ii ooiitlnout ln sun (lollnitloiio iiiiitcrlnni ooinmuncni, ot iwssunt existcre sepai nlliii iili ontlbuH sciiMlblllbiiH HiiiKiilnrlbus.

M iMiiiiinnii I.aonanom llr i hrlHu StiUtilnrt.

DB NATUKA HUMANA ASSUMPTA semiiie? Nonne tu qui solus es?». Sic sunt peccatores in ipsa Christi genealogia, quamvis Christus sit a peccatoribus segregatus quoad culpam.

Ad lum. Mirabilior est Christi innocentia in hoc quod de massa peccato subjecta natura assumpta tantam habuit puritatem. Sunt sublimes antitheses mysterii Redemptionis.

Ad 2Pm. Non decuit Verbum assumere naturam singularem ipsius Adre, peccatoris; quia debebat Christus esse a peccatoribus segregatus qui mundare venerat omnes peccatores.

Ad Sum respoudetur huic difficultati: Si Filius Dei ex peccatoribus naturam humanam assumere voluit, debuisset eam magis as sumere ex gentilibus qui fuerunt magis peccatores, quam ex stirpe Abrahaa, qui fuit justus.

Respondetur: Christus debebat quidem assimilari peccatoriha* quoad naturam, sed debebat etiam esse maxime segregatus ab illin quoad eulpam; unde conveniens fuit ut a primo peccatore usque ad Christum perveniretur mediantibus quibusdam justis, in quibus prav fulgerent quaedam insignia fnturje sanctitatis signa, quae in Abrabam inceperunt.

Quare vero hic populus potius quam alter inter gentes fuerit electus, hoc dependet a liberrimo Dei benepjacito, sicut ipsa prasdestinatio Chiisti, B. Mariae Virgiuis, Abrahse, Isaac, Jacob, et prophetarum. Hoc praidestinationis mysterium apparet iu toto decursu historiae IsraCl, prout unus eligitur a Deo potiusquam alter, v.g. Abel potius quam Cain, Noe" potius quam illi qui per diluvium moriuntur, Isaac potius quam alter lilius Abrahaj, Jacob potius quam Esau, et sic deinceps, et merita electorum non sunt causa eorum prajdestinationis, quia sunt effectus ejus; quod prajsertim constat si agitur de praedestinatione Christi ad filiationem divinam naturalem et de pra?destinatione B. Mariaj Virginis ad materuitatem divinani.

QU/ESTIONES ANNEX/E ynm Dubium. — Utrum humanitas conjuncta Verbo appetat appetitu innato propriam subsistentiam.

Respondent communiter thomistai, prajsertim Cajetanus et Joan nes a sancto Thoma: non appetit eam saltem in actu secundo, quia perficitur per aliquam perfectiorem, quas cbntinet formaliter emi nenter quidquid omnino esset in subsistentia propria. Ergo in ea quiescit appetitus naturalis naturae humanai assumptae. Cf. III". q. 2, a. 2, ad 2.

//ura Dubium. — Dtrum substantiw incompleta; et accideiitin possint immediate assumi a Verbo; v.g. materia prima, formse noti subsistentes, v.g. forma substantialis panis vel alterius corporis.

Bespondctur negatirc, >\u:i hui roalitates iiuompletai non simt. intrinsece «•apiweH projirin' KiibHiHlcntiii-. Ila nintcria priiiin, fornm

QU^SSTIONES ANNEX.E substantialis panis, accidentia nou possunt assumi, nisi mediate, scil. mediante substantia cujus sunt partes, vel cui inhserent.

Sed anima rationalis separata a corpore, qua3 est capax propriae Nubsistentiae et existentiae, est assumptibilis.

Corollarium. — Partes integrales corporis humani, ut manus, caput, pedes, dum sunt unitse toti, non possunt assumi, nisi assumatur totum. Sed si separantur per mortem possunt remanere unitas Verbo, quia illae partes a toto separataj sunt capaces propriae subsistentiae et existentiae, a subsistentia et existentia totius distinctas.

QIL3ESTI0 V

DE MODO UNIONIS EX PARTE PARTIUM HUMAN/E NATUR/E

Cum bae partes sint corpus et auima, hic confutatur docetismus et apollinarismus.

• Art. T. — UTRUM DEI FILIUS ASSUMPSERIT VERUM CORPUS

Est de fide quod Verbum assumpsit verum eorpus, non phantasticum aut umbratile. Hoc pluries dcfinitum est in concilio Nirsp.no, Ephesino, Constantinopolitano, Chalcedonensi, etc. (Denz., 20, 216, 255, 344, 393, 462), contra Marcionistas et Manichreos, qui tribuebant Christo corpus phantasticum, quia putabant omne corpus esse a malo principio et malum. Item contra Simonem, Saturninum et Basilidem, qui tenebant non Chrisfum, sed Simonem Cyraeneum fuisse crucifixum, quem ideo Christus in suam figuram transformaverat et cujus ipse induerat effigiem.

1° Probatur ex Sacra Scriptura: Joan., l, 14: «Verbum caro factum est». — 1 Joan., iv, 2: « Omnis spiritus qui confitetur Jesum Christum in carne venisse, ex Deo est, et omnis spiritus qui solvit Jesum Christum, ex Deo non est ». — Rom., i, 3: « Pilius Dei qui factus est ei ex semine David secundum carnem». — Matth. xx 19: «Christus ipse de se loquens ait: Ecce ascendimus Jerosolymam et Filius hominis tradetur et occidetur et tertia die resurget ». — Denique post resurrectionem dixit (Luc, xxiv, 39): uPalpate et videte, quiu spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere ».

2° Probatur ratione theologica: Argumentis propositis a Patribus prsesertim a Tertulliano, 1. III Gontra Marcionem, c. 8 et a sancto Irenseo, 1. V Adversus Bwreses, c. 20.

1. Alioquin Christus non esset verus homo, si non verum corpus haberet.

2. Nec veram mortem subiisset, ut narratur in Evangelio.

3. Nec cum veritate locutus fuisset, dicens: « Palpate et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis ba bere» (Luc, xxiv, 39).

DE CORPOKE ASSUMPTO

AUT. II. — UTRUM DEI FILIUS DEBUERIT ASSUMERE CORPUS TERRENUM

Id est: an debuerit assumere carnem et sanguinem, potiusquam rorpus caeleste.

Responsio affirmativa est de fide, contra Valentinianos, qui dicebant Christum corpus e ccelo detulisse et per B. Mariam Virginem velut per canalem transiisse (cf. Denz., 710, in Decreto pro Jacobitis rememoratur hsec hssresis).

1° Probatur ex Sacra Scriptura: Luc, xxiv, 39: « Spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere». — Kom., i, 3: « Factus est ex semine David secundum carnem». — Galat. iv 4: v Deus misit Filium suum, factum ex mulieren. — Matth., i. L6 : in genealogia Christi, dicitur Christus « Filius David, Filius Abraliam»; ibidem Joseph dicitur vir Marke, de qua natus est Jesus. — ltem Luc, i, 31: «Ecce concipies in utero et paries filium, et voca.bis nomen ejus Jesum».

Haec omnia vera non essent, si Christus e ccelo corpus cceleste ■ letulisset, et per B. Virginem velut per canalem tantum transiisset.

2° Probatur ratione theologica: 1) Alioquin, Christus non esset veru? homo, nam ad veritatem naturaa lmmanm 7-equiruntur ossa et carnes.

2. Item Christus non vere esuriisset, nec passionem et mortem sustinuisset, ut narratur in Evangelio.

3. Mendacium commisisset sese prsebendo hominibus, quasi corpus carneum habentem.

Si vero dicitur I Cor., xv, 47: « Primus homo de terra terrenus, secundus homo de coelo ccelestis », hoc significat quod coi-pus Christi formatum est in sinu B. Mariae Virginis, virtute ccelesti, scil. a Spiritu Sancto, cf. ad lum.

Ad 2*™, Christus venit in carne passibili, «ut opus nostrw redemptionis expleret ». TJnde mors non f uit in eo sequela peccati origvnalis, sed consequentia naturaj concej)ta} in carne passibili, quam i onsequentiam obtulit pro redemptione nostra. (Cf. IIP, q. 50, a. 1 legere hunc articulum). Pcenam mortis, non pro se, sed pro nobi» sustulit.

Quod autem Verbum venit in carne passibili et mortali potiusquam impassibili, hoc supponit peccatum Adae, quamvis in ipso ('hristo mors ejus non sit sequela peccati originalis, quod non contraxit; idem dicendum eet de morte B. Mariae Virginis qua* prasservata est a peccato originali.

Ad 3»m. noc ipsum ad maximam Dei gloriam pertinet quod corpua inlimum et terrenum ad tantam sublimitatem provexit, propter motivuni misericordia*, quse suprema et infima conjunxit propter no- Ntram salutem.

SanctUB Thomaa b&nc (|iia;Ktionem longius tractaverit in IV Contra (Jentes, c 30.

DH 1'AUTIBUS NATUU/K ASSUMPT^!

Oubium. — An sanguis Christi fuerit hypostatice unitus Verbo.

Ha?c qiuestio non est minoris momenti, quia agitur de Pretioso Sanguine Jesu Christi in Passione sparso et quotidie in Missa oblato.

Circa hoc dubium, fuit olim magna disputatio; Durandus negavit Verbum assumpsisse hyposbatice sanguinem naturalem, et cum eo Abulensis et Ricbardus ac plures Fratres Minores, dum pars af tirmativa tenebatur a sancto Thoma bic et infra q. 54, a. 2, de re surrectione Christi, et a thomistis, a Capreolo, a Cajetano, et fere ab omnibus theologis. Cum autem de hoc acris contentio orta esset inter Fratres Minores et Fratres Predicatores defendentes doctrinam sancti Thomae, Pius II anno 1464 edidit decretum (Denz., 718) ad impediendas has disputationes donec denuitum fuerit quid tenendum est. Postea autem, ut notat Suarez, sententia Minorum e Scholis fuit eliminata, utpote nec pia, nec secura.

Sententia aHirmativa, quae communissima est, probatur tripliciter (cf. de hac re Billuart) :

1° Ex Saera Scriptura ad Hebr., h, 14: «Quia ergo pueri (id est: homines) communicaverunt carni et sanguini (id est: componuntur ex carne et sanguine) et ipse (Christus) similiter participavit eisdem ».

Conlirmatur ex aliis locis Saera) Scriptura; in quibus redemptio nostra tribuitur sanguini Christi, ut I Joan., i, 7: « Sanguis Jesu Vhristi Filii ejus emundat nos ab omni peccato». Item I Petri, i, 2.

2° Ex concilio Trident. Sess. 13, cap. 3 (Denz., 876) ubi, ageudo de Eucharistia, affirmatur conuexio naturalis corporis et sanguinis Christi ; dicitur « Corpus esse sub specie vini et sanguinem sub specie panis... animam sub utraque, vi naturalis illius connexionis et tsoncomitantifB , qua partes Chrjsti Domini iuter se copulantur ». Ergo jsanguis Christi est pars ejus.

Item Clemens VI affirmavit sanguinem Christi uniri Verbo (Denz., 551) : « Innocens et immaculatus agnus non guttam sanguinis modicam, qua? propter unionem ad Verbum suffecisset, noscitur effudisse».

3° Ex ratione theologica: Sanguis est pars uecessaria corporis humani, quia uecessarius est ad vitam ejus, ad nutritionem diversarum partium, et ad combustionem naturalem ex qua oritur calor animalis.

Unde theologi tenent quod sanguis erit in corporibus gloriosis prout ad integritatem corporis pertinet. Cf. sanctum Thomam, III», <|. 54, a. 2: Utrnm Cliristi corpus resurrexerit integrum (legere corpus ai ticuli, ad 2""» et ad 3om).

Confirmatur ex doctrina definita de Eucharistia.

i8t Verbum non assumpsit hypostatice sanguinem, Verbum non est per concomitautiam sub speciebus vini. Nam illud est per conco mitantiam in sa<:ramento, quod unitur realiter et substantialiter c.iiiii termino primario consecrationis cl conversionis. Atqui, si Verbuijj non assiinipsil liypostatic.e sauguiiicin, uou nnitur realiter d sulislan tialitor cimi Niiiigiiinc, ipil «>sl lcnniniis priinariiis in i'i.iiHccrationi>

DB ANIMA CHBISTI ASSUMPTA

<:alicis. Ergo tunc Verbum non esset per concomitantiam prasens sub specie vini, contra id quod dicit Concilium Tridentinum.

Objecerunt adyersarii quod sanguis non est animatus, nec pars actu corporis. — Thomistai e contrario docent quod sanguis est animatus et est pars actu corporis, sed pars fluida deserviens nutritioni aliarum partium.

Instant adversarii dicendo : Quod Verbum semel assumpsit nunquam dimisit; atqui dimisit sanguinem.

Respondetur ex sancto Thoma, 111», q. 54, a. 2, a. 3 : nego minorem; nam sanguis Ghristi, ut cadaver Christi, quamvis non amplius animatus, remansit hypostatice unitus Verbo in triduo mortis, quia resumendus erat. Et si consecratus fuisset calix in triduo mortis, divinitas fuisset per concomitantiam sub speciebus vini, secundum Concilium Trident., sess. 13, can. 3. Hoc vero non dicendus est de sanguine Christi effuso in circumcisione, quia non erat resumendus.

Notandum est quod dum sanctus Thomas dicit, III», q. 54, a. 2, iid 3 : « Totus sanguis, qui de corpore Christi fluxit durante Passione, resurrexit in corpore Christi, ad ejus integritatem », hoc intelligendum est moraliter de toto sanguine sparso, non vero physice de toto omnino ; ut dicit Pins II non est contra fidem asserere aliquam partem sanguinis Christi in cruce, vel in corona spinarum remansisse, sed tunc hfe partes sanguinis, si remanserunt, non sunt amplius hypostatice unitai Verbo, quia, sicut sanguis effusus die Circumcisionis, nou sunt resumendje per resurrectionem ad integritatem corporis Christi. Haec sufficiunt hodie quoad solutionem hujusce dubii olim valde agitati.

Aut. III. — UTRUM FILIUS DEI ASSUMPSERIT ANIMAM

Status qutestionis. — Hic articulus et sequens sunt contra Apollinarem et Arium, qui primo negaverunt Christo animam ; deinde, priorem sententiam retractantes, concesserunt ipsi animam, sed mente carentem, dicendo : Verbum ipsi esse loco mentis.

Deiinitum est contra eos in concilio Ephesino, quod Verbum assiimpsit animam intellectnalem (cf. Denz., 216, 223, 227, 271, 710).

1° Probatur ex Sacra Soriptura. — Matth., xxvi, 38: «Tristis est anima mea usque ad mortem ».

Luc, xxm, 46: « Pater, in manus tuas commendo spiritum uieum ».

Sanctus Thomas explicat iu corpore articuli quod lisec verba non possunt sumi metaphorice, praasertim quia Evangelium dicit quod .lcsus miratus est, quod fuit contristatus, et esurivit; hi actus enim pertinent ad aniniam intellectualem simul et sensitivam.

2" Probatnr <:./• ratione Theologica. — Uatio theologica principalis cst qund Clnislus non rxitc.t rcrux honio nec ftlius hoininis, ut

16^ DE PARTIBUS SATURS ASSUMPTiB dicitur in Evangelio, si non haberet animam, et sic toileretur veritas Incarnationis.

Ad l«m • gj in prologo Joannis dicitur : Et Verbum caro factum est, caro pouitur pro toto homine, sicut nou raro in Sacra Scriptura v.g. apud lsaiam, xl, 5: «Videbit omuis caro quod os Domiui lo cutus est».

Ad Verbum est causa effectiva vitaj liumana? Christi, anima est ejus causa formalis; unde non inutilis est anima. Verbum insuper non potest esse causa iormalis corporis humani, quia causa formalis est causa intrinseca et igitur pars compositi, minus perfecta quam ipsum compositum. Hoc autem non potest dici de Verbo incieato.