Skip to the text
Ember
PT

Articulus 2

Qualiter Dominus noster Jesus Christus sit via purgativa, illuminativa et perfectiva.

UNUS est mediator Dei et hominum, homo Christus Jesus. I Tim. II, 5.

Dominus Jesus Christus, qui in unitate personæ est verus Deus et verus homo, secundum suam deitatem est finis noster, et secundum suam humanitatem est via ad ultimum finem. Propter quod dixit: Ego sum via; nemo venit ad Patrem nisi per me.1 Et alibi: Ego (inquit) sum ostium; per me si quis introierit, salvabitur. Ipse equidem est via objectalis et exemplaris, quum sit exemplar rectissimum quod nobis proponitur imitandum, sicut in prima sua Canonica Joannes scribit apostolus: Qui se dicit in Christo manere, debet sicut ille ambulavit et ipse ambulare.2 Unde et beatissimus princeps Apostolorum testatur: Christus passus est pro nobis, vobis relinquens exemplum, ut sequamini vestigia ejus.3 Et ipsemet Christus est locutus: Si quis mihi ministrat, me sequatur. Sic itaque Christus est via inter fontem beatitudinis nostræ, Deum unum ac trinum, qui est omnium summus vertex ac ultimus finis, et inter viatores mortales, videlicet homines, quos Deo reconciliavit. Propter quod Dei et hominum mediator perhibetur.

Denique, Christus est via purgativa quadruplici ratione. Primo, quoniam suis terribilibus comminationibus, justissimis increpationibus, sanctissimis documentis a peccatis nos retrahit et emendat; ut quum in Evangelio ait: Nisi pœnitentiam egeritis, omnes simul peribitis;4 et rursus: Eum timete qui habet potestatem et corpus et animam perdere in gehennam;5 itemque: Dicet Rex et his qui a sinistris erunt, Discedite a me, maledicti, in ignem æternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus.6 Secundo, quoniam suæ sanctissimæ conversationis exemplis ab immunditia culpæ nos revocavit, eripuit et purgavit. Unde et ipse ait: Qui sequitur me, non ambulat in tenebris.7 Tertio, quoniam suæ salvificæ passionis virtute ac merito totum redemit genus humanum a vinculis peccatorum, juxta illud Apocalypsis: Christus dilexit nos, et lavit nos a peccatis nostris in sanguine suo.8 Et Isaias: Ipse (inquit) vulneratus est propter iniquitates nostras, attritus est propter scelera nostra.9 Quarto, quoniam per sacramenta Ecclesiæ suos fideles purgat quotidie. Sacramenta namque a Christi passione purgandi ac sanctificandi vim sortiuntur, suntque vasa medicinalia quibus animarum languores curantur.

Amplius, Christus est via illuminativa. Primo, quoniam evangelicæ legis sapientia nos instruxit, ac divinorum contemplatione edocuit, juxta illud Joannis: Erat lux vera, quæ illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum.1011 Hinc rursus in epistola sua Joannes: Scimus (ait) quoniam Filius Dei venit et dedit nobis sensum, ut cognoscamus verum Deum.12 Unde et ipse loquitur Deo Patri:1314 Manifestavi nomen tuum hominibus. Secundo, quia a Christo tanquam a capite dona gratiæ et lumen sapientiæ descendunt in membra ipsius, virtute ac merito suæ sacratissimæ in hoc sæculo vitæ ac passionis, quæ totæ nobis fuerunt meritoriæ. Idcirco apud Joannem habetur: Gratia et veritas per Jesum Christum facta est, et de plenitudine ejus omnes accepimus.15

Insuper, Christus est via perfectiva. Primo, quoniam legem totius perfectionis plenitudinem continentem donavit, perfectam caritatem præcepit, omniumque consummationem virtutum monstravit. Ipse quippe est Legifer summus, in cujus lege omne malum abigitur, omne bonum docetur. De quo illud in Job verissime perhibetur: Ecce Deus excelsus in fortitudine, et nullus ei similis in legislatoribus.16 Nimirum qui Deum toto corde, tota mente17, tota anima totisque viribus docuit et præcepit esse amandum, nec solum amicos, sed etiam inimicos diligi jussit; et inter cetera quoque dixit: Estote perfecti, sicut et Pater vester cœlestis perfectus est. Secundo, quoniam veram ac plenam nobis beatitudinem meruit, et ultimo fini immediate nos jungit. Propterea dicit: Ego vitam æternam do eis. Et rursus ait ad Patrem:181920

Pater, quos dedisti mihi, volo ut ubi sum ego, et illi sint mecum, ut videant claritatem meam.21 Tertio, quia præceptis Decalogi evangelica adjecit consilia, per quæ obtinetur caritas ardentissima, puritas summa, perfectio vera, et futuræ beatitudini in hac vita quantum possibile est propinquatur. Quarto, quoniam caritatem et omnem virtutem perfectissime adimplevit, prout ipse protestatur : Majorem hac caritatem nemo habet, ut animam suam ponat quis pro amicis suis. Quinto, quoniam tam ardentissime nos amando et tanta pro nostra salute agendo ac sustinendo, ad sui amorem atque divinæ caritatis fervorem nos maxime provocavit, et quantum in ipso est inflammavit. Quod perpendens Apostolus : In fide (inquit) vivo Filii Dei, qui dilexit me, et tradidit semetipsum pro me. Hinc lex evangelica dicitur lex amoris.

Itaque Christus est via purgativa in quantum salvator, juxta illud : Venit Filius hominis quærere et salvum facere quod perierat. Sicque competit ei hoc nomen, Jesus, angelo ad Joseph loquente : Vocabis nomen ejus Jesum; ipse enim salvum faciet populum suum a peccatis eorum. Est autem Christus via illuminativa in quantum magister ac doctor, prout de se ipso in Evangelio fassus est : Unus est magister vester, Christus; et item : Vos vocatis me Magister et Domine; et bene dicitis, sum etenim. Sicque merito Consiliarius appellatur, prout prophetico hoc prædictum est præsagio : Vocabitur nomen ejus Admirabilis, Consiliarius. Ipse demum est via perfectiva in quantum sacerdos et pontifex ardentissimusque amator. De quo in prima sua ait Canonica summus Apostolus : Conversi estis ad pastorem et episcopum animarum vestrarum.22 Ordo autem pontificalis præsertim est perfectivus, ut magnus theologorum princeps Dionysius loquitur. Sicque competit Christo ut Pater futuri sæculi et Princeps pacis vocetur, quemadmodum apud Isaiam legitur prophetatum.23

Footnotes

  1. Joann. XIV, 6. ↩

  2. 1 Joann. II, 6. ↩

  3. 1 Petr. II, 21. ↩

  4. Luc. XIII, 3, 5. ↩

  5. Matth. x, 28. ↩

  6. Matth. XXV, 41. ↩

  7. Joann. VIII, 12. ↩

  8. Apoc. I, 5. ↩

  9. Is. LIII, 5. ↩

  10. Joann. i, 9. ↩

  11. Joann. I, 9. ↩

  12. 1 Joann. V, 20. ↩

  13. Joann. XVII, 6. ↩

  14. Joann. XII, 26. ↩

  15. Joann. I, 17, 16. ↩

  16. Job XXXVI, 22. ↩

  17. Luc. x, 27. ↩

  18. Joann. x, 28. ↩

  19. Joann. viii, 48. ↩

  20. Matth. V, 44. ↩

  21. Joann. xvii, 24. ↩

  22. 1 Petr. ii, 25. ↩

  23. Is. ix, 6. ↩

Chapter 3 of 26