Psalmus CIX. Propheticus

PSALMUS CIX. PROPHETICUS.

Totus de Christo, ipso docente et consentientibus Judæis, Matth., xxii, 44, etc. Nec abnuunt antiqui magistri Hebræorum, nec etiam recentiores, quos vide recensitus in Synopsi. Critic.

VERSIO VULGATA.

1. Psalmus David.

Dixit Dominus Domino meo : Sede a dextris meis : VERSIO S. HIERONYMI.

Psalmus David (a) .

Dixit Dominus Domino meo : Sede a dextris meis : 1. Dominus Domino meo ... Hebr. Jehovah ladoni. Quo ex loco ipse Christus

(a) Var. : David Canticum.

Donec ponam inimicos tuos, scabellum pedum tuorum.

2. Virgam virtutis tuæ emittet Dominus ex Sion : dominare in medio inimicorum tuorum.

3. Tecum principium in die virtutis tuæ in splendoribus sanctorum : ex utero ante luciferum genui te.

4. Juravit Dominus, et non pænitebit eum : Tu es sacerdos in æter- Donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum.

Virgam (a) fortitudinis tuæ emittet Dominus ex Sion : dominare in medio inimicorum tuorum.

Populi tui spontanei erunt in die fortitudinis tuæ, in montibus sanctis, quasi de vulva orietur tibi ros adolescentiæ tuæ.

Juravit Dominus, et non pænitebit eum : Tu es sacerdos in æter- sic infert : Si ergo David vocat eum Dominum, quomodo filius ejus est ? Matth. , xxii, 45. Non ergo de Ezechia, non de Zorobabele, non de aliis quibusvis intelligendus Psalmus, quos profecto David, tantas rex, eorumque pater, dominos non vocasset, sed de eo dicitur, qui est Dominus dominantium, Apoc. , xix, 16. Nec nocet Christi divinitati, quod hic dicatur Dominus, non illo arcano, sed inferiore vocabulo Adonai : eum et ipse Deus ita appelletur vers. 5, et hic, de Christo ut homine, sermo habeatur ; neque David quemquam vocasset Dominum suum, nisi Deum. Sede a dextris meis : licet dignitatis gradus non sit, ubi plenitudo divinitatis est ; tamen ideo ad dexteram sedet Filius, non quo praeferatur Patri, sed ne inferior esse credatur, Ambr. hic. Donec ponam ... An igitur dejectis hostibus, a dextera discessurus est ? imo Paulo interprete : In sempiternum sedet in dextera Dei : de cætero expectans donec ponantur inimici, ejus scabellum pedum ejus, Hebr., x, 12, 13. Vide etiam in hunc locum, I Cor., xv, 23 ; Hebr., i, 13.

2. Virgam virtutis : Hier. fortitudinis. Ex Sion : Imperium ac prædicatio Christi a Jerusalem ordietur : De Sion exibit lex, Isa. , ii, 3, incipientibus ab Jerusalem discipulis, Luc., xxiv, 47, atque inde ad orbis extrema profecturis.

3. Tecum principium : ἀρχὴ, principatus : quod etiam Suetonius principium dixit : κράτος ; Theodor. potestas, auctoritas : ita etiam Chrys. et Græci. At Hier· populi tui spontanei, id est, promptissime obedientes. Varietas Hebr. et Vulgat. orta ex diversa lectione, Imca, tecum, Amca, populus tuus, iisdem litteris. In die virtutis : Hier. fortitudinis, expeditionis, eductionis exercitus. In. splendoribus : circumstantibus sanctis, angelis scilicet ; unde Deuter., xxxiii, 2 : Cum eo sanctorum millia. At Hier. in montibus sanctis, in ipsa paterna gloria. Ex utero ... a vulva, ab aurora tibi ros adolescentiæ tuæ, sive ortus tui, Hebr. id est, ex intimis meis jam a tempore conditæ auroræ dederam semen ex quo es ortus ; jam ab aurora creata, ex me eras genitus. Ex utero : de sua natura, de suis visceribus, de sua substantia, de medullis divinitatis suæ, Comm. Hier. Magis ex se videtur emittere, qui ex utero generat : sic Isa., xlvi, 3 : Qui gestamini a mea vulva. Deus ergo Pater ex utriusque sexus fœcunditate id ad se potissimum transtulit, quod unum ab uno atque ex uno genitum maxime commendabat. Ante luciferum : a parte totum : ergo ante lunam, ante solem, ante omnem creaturam. Et egressus ejus ab initio , α diebus æternitatis , Mich. v, 2. Genui te : ergo non opus, non factura, sed filius : nec adoptatus, sed vere genitus. De adoptatis enim dicitur : Dedit eis potestatem filios Dei fieri, Joan., i, 12. Hic autem ab æterno, natura sua, proprie atque ex utero genitus, ex paterno semine, non decisa substantia, sed tota, cum sit Deus impartibilis atque individuus, ex Comm. Hier. quem vide.

4. Sacerdos ... secundum ordinem Melchisedech : proprie dictus sacerdos, quippe secundum ordinem Melchisedech veri ac proprie dicti sacerdotis, Genes., xiv, 18 :

(a) Var. : [ Hebr. Baculum.]

num, secundum ordinem Mechisedech.

5. Dominus a dextris tuis : confregit in die iræ suæ reges.

6. Judicabit in nationibus, implebit ruinas : conquassabit capita in terra multorum.

7. De torrente in via bibet : propterea exaltabit caput. num, secundum ordinem Melchisedech.

Dominus a dextera tua (a) : percussit in die furoris sui reges.

Judicabit in gentibus, implevit (b) valles : percussit (c) caput in terra multa.

De torrente in via bibet, propterea exaltabit caput. vide Hebr., v, 6 ; vii, 1, etc ; hinc enim ostendit Paulus sacerdotium leviticum, in melius sacerdotium translatum. Secundum ordinem Melchisedech : cujus ordinis causas exponit Apostolus locis citatis ; non tamen omnes, cum ipse profiteatur a se præteriri multa, quae imbecilles ferre non possent, Hebr., v, 11. Addunt ergo Patres uno consensu omnes, et hic Chrysostomus, panem et vinum quæ Melchisedech protulit, eucharistici sacrificii typum, quod erat christianis arcanum arcanorum.

5. Dominus : Adonai, non Jehovah : Deus tamen hic intelligendus- A dextris tuis : ô Christe. Sic autem Psal. xv, 8 : Providebam Dominum in conspectu meo semper, quoniam a dextris est mihi, ne commovear, Confregit : Hier. percussit : sic Psal. xliv, 6 : Sagitta ; tuæ acutæ, populi sub te cadent : sic Apoc., xix, 15 : De ore Christi gladius ... ut in ipso percutiat gentes.

6. Judicabit : Christus judicium exercebit, seu potius Dominus qui dixit Domino : Sede, etc. Implebit ruinas : cadavera multiplicabit : πτώματα. In terra multorum : Hier. multa ; variis in regionibus impios et christiani nominis persecutores ulciscetur.

7. De torrente ... multa patietur ; consueta phrasi, per aquas inundantes et torrentes, dolores et incommoda designantur. Propterea exaltabit caput : sic Phil., ii, 8 : Humiliavit semetipsum ... propter quod et Deus exaltavit illum, et donavit illi nomen , quod est super omne nomen ; et Hebr., ii, 9 : Propter passionem mortis, gloria et honore coronatum.

(a) Var. : Ad dexteram tuam. — (b) [ Hebr. addit : cadaveribus.] — (c) Percutiet.

PSALMUS CX1. LAUDIS ET EXULTATIONIS.

Mirabilia Dei, in liberando populo, et tradenda lege, celebrat ; unde ejus promissis credendum.

VERSIO VULGATA.

Alleluia.

1. Confitebor tibi, Domine, in toto VERSIO S. HIERONYMI.

Alleluia (a) .

Confitebor (b) Domino in toto 1. In consilio : Hebr. secreto, non ea dicam coram profanis, sed in cœtu populi Dei.

1 Hic Psalmus ut multi sequentes nihil habet in titulo nisi Alleluia , ordine alphabetico conscriptus est.

(a) Var. : Deest Alleluia. — (b) Add. tibi.

corde meo : in consilio justorum, et congregatione.

2. Magna opera Domini : exquisita in omnes voluntates ejus.

3. Confessio et magnificentia opus ejus : et justitia ejus manet in sæculum sæculi.

4. Memoriam fecit mirabilium suorum, misericors et miserator Dominus : 5. escam dedit timentibus se.

Memor erit in sæculum testamenti sui, 6. virtutem operum suorum annuntiabit populo suo :

7. Ut det illis hæreditatem gentium : Opera manuum ejus, veritas et judicium.

8. Fidelia omnia mandata ejus : confirmata in sæculum sæculi, facta in veritate et æquitate.

9. Redemptionem misit populo suo : mandavit in æternum testamentum suum.

Sanctum et terribile nomen ejus : 10. Initium sapientiæ timor Domini.

Intellectus bonus omnibus facientibus eum : laudatio ejus manet in sæculum sæculi. corde meo ; in concilio justorum (a) et congregatione.

Magna opera Domini : exquirenda in (b) cunctis voluntatibus suis.

Gloria et decor opus ejus, et justitia ejus perseverans semper.

Memoriam fecit mirabilium suorum : clemens et misericors Dominus. Escam dedit timentibus se.

Memor erit in sempiternum pacti sui. Fortitudinem operum suorum annuntiabit populo suo :

Ut det eis (c) hæreditatem gentium. Opus manuum ejus, veritas et judicium :

Fidelia omnia præcepta ejus, firmata in sempiternum jugiter, facta in veritate et æquitate.

Redemptionem misit populo suo : mandavit in æternum pactum suum :

Sanctum et terribile nomen ejus. Principium sapientiæ timor Domini :

Doctrina bona cunctis qui faciunt eam (d) : laus ejus perseverat jugiter. 2. Exquisita : seu exquirenda, penetrando in omnes voluntates et consilia ejus, Hebr. explorata omnibus diligentibus ea. Qui enim diligit, intelligit, teste Christo : Qui autem diligit me, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum, et manifestabo ei meipsum, Joan. , xiv, 21. Vide autem Psal. cxviii, 26, etc.

5. Escam dedit : manna quæ cætera Dei mirabilia in memoriam revocabat, unde in arca servari jussa, Exod., xvi, 32. Erat autem Eucharistiæ figura, quæ vere divini amoris monumentum æternum.

6. Annuntiabit : Hebr. annuntiavit.

7. Hæreditatem gentium : Chananæorum : quæ Abrahæ promissa, quem in finem tot a Deo edita miracula referuntur.

8. Redemptionem misit ... per Mosen, deinde per Christum.

9. Initium sapientiæ timor Domini : seu reverentia divinæ majestatis. Aug. passim : Initium cum timetur, perfecti », cum amatur. Facientibus eum : Hier. eam ; Hebr. ea : sic Vulgata ad timorem refert, Hier. ad sapientiam, Hebr. ad mandata Dei, de quibus vers. 8.

(a) Var. : [ Hebr. rectorum.] — (b) Deest in. — (c) Illis. — (d) Cunctis facientibus ea.