Skip to the text

Dominica quarta in Quadragesima

dedi. — Odorem unguenti in passione; loannis duodecimo: Domus implela est ex odore unguenli. — Odorem lilii in resurrectione; Canticorun) secundo: Ego flos campi et lilium convallium; Ecclesiastici trigesimo nono: Quasi lilium date odorem. — Odorem rosae in ascensione; Ecclesiastici quinquagesimo: Quasi flos rosarum etc, et quasi Ihus redolens etc. — Odorem vineae sive vitis in Spiritus sancti missione; Canticorum secundo: Vinea nostra floruit; et: Vineae florentes dederunt odorem suum; Canticorum seplimo.

Sermo I

Sermo fratris Bonaventnrae in domo Fratrum, Lugdtini.

Ut fdii lucis ambulale. Duo facit hic Aposlolus: priiiio hortatur ad sapientialium actuum et gestuum claritatem; secundo, ad omnis boni sedulitatem. Primum, ibi: Ut fdiilucis; secundum, ibi: anibulate.

Circa totum nota, quod ad lioc, quod ambulemus digne et fructilice, debemus ad similitudinem

Sermo II

Sequebalur eum mvUitudo magna, quia videbant signa, quae faciebat super his qui infirmabantur, loannis sexto

Pi'othema. Spiritus Domini super me, eo quod unxcrit Dominus me, ad annuntiandum mansuetis misit me etc. In verbo secundo loco proposito, quod est sumtuni ex Isaiae sexagesimo primo, sufficienter describitur, qualis debeat esse praedicator, quia primo debet esse unctus gratia; secundo debet esse institulus ex mera obedienlia; tertio debet esse inflammatus fraterna benevolentia. Per prinmm ordinatur praedicator ad se ipsum, per secundum ad Deum, per tertium ad proximum. Primo ergo debet esse praedicator unctus superna gratia; et hoc describitur, cum praemittitur: Spirilus Domini super me, eo quod unxerit Dominus me. Unctio enim supernae gratiae est necessaria ad reserationem divinae Scripturae; in cuius testimonium Prophetae ungebantur. Secundo debet esse institutus ex mera obedientia, quod notatur, cum subditur: misit me. Tertio debet esse inflammatus fraterna benevolentia; et hoc sae; nam sicut lux excellit omnia corpora, sic nos debemus alia hominum genera excellere; Isaiae sexagesimo: Surge, illuminare, lerusalem etc. — Splendidi per refulgentiam claritatis sapienliae; Matthaei quinto: Vos eslis lux mundi etc. — Deliciosi per affluentiam suavitatis aeternae; Ecclesiastae undecimo: Dulce lumen, et delectabile est oculis videre solem. — Alii per impermixtionem omnis contrarietatis culpae; Genesis primo: Fiant luminaria in firmamenlo caeli et dividant diem ac noctem, ut luceant in firmamento caeli et illuminent terram. — Largiflui per condescensionem pietatis Christi; Isaiae trigesimo: Erillux lunae sicut lux solis, et lux solis erit septempliciler sicut lux seplem dierum. — Incorrupti per aeternitatem sancti propositi; Ecclesiastici vigesimo quarto: Ego feci in caelis, ut oriretur lumen indeficiens. — Inciyti per victoriositatem triformis unionis; Esther undecimo: Lux et sol ortus est, et humiles exallali sunl et devoraverunt inclylos. notatur, cum subinfertur: ad evangelizandum mansuelis. Propter hoc, carissimi, ante omnia rogemus Dominum, nt ipse dignetur me inungere superna gratia, inflamnmre fraterna benevolenlia, ut sic, mediante vera obedientia, possim aliqua proferre in medium, quae sint ad laudem Dei el aedificationem pi'oximi et augmentationem meriti mei. Amen.

Sequebatur euni multitudo magna etc.

Quoniam maioris laesionis est infirmitas mentis quam corporis; ideo in hodierno Evangelio exemplo multitudinis Christum sequentis per desertum propter signa sanitatis, quae videbant super iniirmos fieri corporahter, informantur omnes spiritualiter infirmi sequi Christum per desertum asperitatis et poenitentiae, ut ab eorum infirmitatibus liberentur. Sed quia prius est ad medicum recurrere, deinde morbum ostendere et postea curationem recipere; ideo ad hoc, ut ordinate procedamus, possuraus dicere, quod in verbis istis primo notatur iustitiae et sanctitatis inchoalio; secundo, humanae calamitatis designatio; tertio, divinae bonitatis oslensio. Primo ergo notatur iustitiae et sanctitatis inchoatio, cum dicit: Sequebalur eum miUtitudo magna; secundo.

humanae calaraitatis designatio, cum subdit: super his qui infmnabmlur; tertio, divinae bonitatis ostensio, cum subinfert: quia videbant signa, quae faciebat.

I. Dicit ergo: Sequebalur emn mulliludo magna, I. ubi notatur iustitiae et sanctitatis inchoatio. Ille enim est verus inchoator iustitiae et sanctitatis, qui Cliristum sequitur primo, in voluntaria despectione terrenae cupiditatis; secundo, in vera deieciione profundae humilitatis; tertio, in continua maceratione propriae carnis.

Primo, ille est verus inclioator iustitiae et sanctitatis, qui Christum sequitur in voluntaria despectione terrenae cupiditatis; unde dicitur Lucae nono: Dixit quidam ad illum: Sequar te, quocumque ieris. Dixit illi Lesus: Vulpes foveas habent, el volucres caeli nidos; Filius autem. hominis non habet, ubi caput reclinet. — Quia iste volebat sequi Christum ad lioc, ut ditaretur et honoraretur; ideo vocavit eum Dominus vulpem habentem terrenam foveam cupiditatis, et volucrem habentem aereum nidum vanae gloriae et ambitionis, et propter lioc non poterat sequi Christum, qui erat pauperrimus et Iutmillimus. Unde de beato Matthaeo dicitur Matthaei nono: Vidit hominem sedentem in telonio, Matthaeum nomine. Et ait illi: Sequere me; et surgens, secutus est eiim. — Beatus Matthaeus pro statu suo signiflcare potest hominem avarum, qui sedet in lelonio, terrenae cupiditatis, cui dicitur a Christo: Sequere me, per despectionem terrenae cupiditatis; et surgens, a pulvere cupiditatis, secutus est eum, per amplexum sanctissimae paupertatis in aCfectu sive in eCfeetu, secundum illud Psalmi: Divitiae si affluant, nolite cor apponere.

Secundo, ille est verus inchoator iustitiae et sanctitatis, qui sequitur Christum in vera deiectione profu.ndae humilitatis; et de hoc potest intelligi illud verbum lacob, Genesis trigesimo tertio: Praecedat dominus meus ante servum suum, et ego sequar vestigia eius. — Verbum illud facob, qui interpretatur suppiantator, potest esse verbum cuiuslibet hominis supplantantis diabolum per humilitatem, dicentis ad Chrislum: Praecedat Dominus meus, per voluntariam abiectionem profundae humilitatis, el ego, servus tuus, sequar, cum timore filialis reverentiae, vestigia tua; vestigia, inquam, non sublimitatis potentiae, quia praesumluosum est, eo quod sunt adoranda, non imitanda; non profunditatis sapientiae, quia curiosum, quoniam non sunt scrulanda et imitanda, sed admiranda; sed vestigia profundae hurailitatis, quia gloriosum est, eo quod in talibus gloria magna est sequi Dominum. Tertio, ille est verus inchoator iustitiae et san- ctitatis, qui Christum sequitur in continua?«acerftlione propriae carnis; unde dicitur Matthaei decimo: Qui non accipit crucem suam et sequitur me non est me dignus. Qui invenit uni.main suum perdet illa.m, el qui perdiderit aiiinium.s-iiuiii propler nie inveniet eam. — Ecce, quod Cliiislus, Rex regum, statuit decretum, quod nullus possit eura videre, nisi sit secura crucifixus. El lioc decretum est tantae generalitatis, ut nullus excipiatur; tantae autem necessitatis, ut cum nullo dispensetur; sed quilibet lenetur accipere crucem mortificalionis in suo corpore, ut et vita Domini Iesu in corpore, suo per imitationem, manifestetur, alioquin non est dignus sequi eum ad coronam sine vexillo victoriae. Unde post exhortationem subiungit retributioneni,cnm subdit: Qui invenit animam suam perdet eam, id est, qui patibulum mortificationis crucis negligit assumere exspectet suae exlerminationis iudicium; sed qui perdit animam suam propter me inveniet eam, id est, qui carnem suam crucifigit cum vitiis et concupiscentiis, ssnmendo yeum victoriae, exspectet suae coronationis praemium.

[[. Sequitur: super his qui infirmabantur, ubi secundo notatur humanae calamitatis designatio. Et quia tunc temporis infirmitas exterior erat signum infirmitatis interioris; nam nullum curavit Dominus corporaliter exterius, quem prius non curaret spiritualiter; ideo nomine infirmitatis corporalis potest designari calamitas sive infirmitas spiritualis propter aliquam convenientiam, quain habent ad invicem. Nam sicut inaequalitas humorum est causa inflrmitatis corporalis, sic infirmitas spiritualis causatur ex inaequalitate sive inordinatione quatuor affectionum, quae sunt hae, scilicet spes, timor, gaudium et amor. Priino propter pusillanimitatem timoris et diffidenliae causatur inflrmitas inconstantiae et desperationis; secundo propter gaudium et exsultationem afilictionis alienae causatur infirmitas invidiae et rancoris; tertio propter inordinatnra araorem prosperitatis mundanae causatur infirmitas avaritiae et curaulationis.

Primo propter pusillanimitatem timoris et dilBdentiae causatur infirmitas inconstantiae et desperationis; unde dicitur Deuteronomii trigesimo secundo: Videbit, quod infirmala sil manus, et clausi quoque defecerunt, re.iiduique consumti sunt. — Infirmata est manus, virluosae operationis; defecerunt clausi, in carcere difiidentiae et desperationis; residuique consumti sunt, per ardentissiraara diffusionem super quaeque genera peccatorum. Sed de illis qui liberantur ab illa infirmitate, polest exponi illud primi Regum secundo: Arcus fortium superatus est, et infirmi accincli sunt rohore. — Arcus fortium, id est daemonum; raultum enim nituntur daemones cum isto arcu diffidentiae ct desperalionis Vers. 38. seq.; scquiinliir Apoc. 19, 16. et II. Cor.

Cal. 5, 24.

sagittare timidos et irabeciiles liomines; sed quando superatus est arcus ille per considerationem divinae benignitatis, quae parcit faciliter, infirmi resumunt vires et accingwntur robore, constantiae et confidenliae. Et de hoc dicitur in Psalmo: fpsi infirmati sunt, per timorem diffldentiae et desperationis; el ceciderunt, in profundum aeternae damnationis. Sed si consistant adversus me, confidentem in Doinino, castra, diaboiicae nequiliae inculiendo timorem desperationis; non limebil cor meum, per pusillaniraitatem timoris.

Secundo propter gaudium el exsullationem af- «e flictionis alienae causatur infirmitas invidiae et rancoris; unde dicitur secundi Paralipomenon decimo sexto: Aegrota,vit Asa dolore peduni vehementissimo, et nec in infirmitate sua quaesivit Domimtm. — Asa ratione suae infirmitatis, scilicet podagrae, potest signiflcare hominem invidum. Nam, sicut podagricus perdit gressum corporalem, sic invidus profectum spiritnalera; nec in infirmitate sua invidus requirit Dominum propter difformitatem suae voluntatis ad divinam. De hoc similiter dicitur secundi Paralipomenon vigesimo primo: Tu autem aegrotabis pessimo languore uteri tui, donec egrediantur vitalia tua paulatim per singulos dies; et sequitur: Morluus est in infirmitate pessima. — Invidus tanto languore livoris tabescit et torquetur unde bonus proflcit, ut videantur sibi viscera de suo ventre exire; et sic moritur in infirmitate pessima, propter foetidam putrefactionem tolius hominis; nam putredo ossium est invidia.

Tertio propter inordinatum amorem prosperita- Peregrini, qui de longe venerint, videntes plagas terrae illius et infirmitates, quibus eam alflixerit Dominus, sulphure et solis ardore comburens, ita ut uUra non seratur, nec virens quidpiam germinet. — Et quia avaritia reddit hominem aridum et adustum in corde, foetidum et odiosum in conversatione et aridum et infructuosum in opere, quia sine compassione; ideo dicitur avarus affligi sulphure, foetoris, et ardore solis, ad modum terrae aridae et combustae; ita ut non seratur, quia nec prius saturabitur cor avari auro, quam saturetur vento; et ideo nunquam sistit appetitus, quia nunquam invenit soliditatera, sed potius vanitatem in prosperitate raundana. Videntes autem peregrini, qui non habenl hic manentem civilalem, sed futuram inquirimt, plagas, quibus affliclus est avarus, exemplo didicerunt omnia despicere propter amorem Dei.

III. Ultimo notatur divinae bonitatis oslensio, cum dicit: quia viilebant signa, quae faciebat. Licet Hebr. 13, U.

S. bomv. — Tom. iX. ostendatur divina bonitas per multa signa, lamen quantum ad praesens potest dici, quod ostenditur divina bonitas per tria signa, quae fecit super triplicera praedictam infirmitatera. Nam primo fecit signura pietatis et dementiae in gratuita condonatione omnimodae iniquitatis contra infirmitatem diffidentiae; secundo fecit signura carilatis et benevolentiae in caritativa exhibitione propriae carnis contra inflrmitatem rancoris et invidiae; tertio fecit signum paupertatis et inopiae in voluntaria despectione mundanae prosperitatis contra inflrmitatem avaritiae.

Primo fecit signum pietatis et clementiae in gratuita condonalione oranimodae iniquilatis; unde dicitur in Psalrao: Fac mecum signum in bonum, ut videant qui oderunt me, et confundanlur; quoniam lu, Domine, adiuvisti me et consolalus es me. — Fac me.cum signuni, pietatis et misericordiae, in bonum, salutis aeternae; ut videant, daeraones, qui oderunt me, propter rigorera severilatis iustitiae; et confundantur, propter constantiam severitatis humanae; quoniam tu, Domine, adiuvisti me, per collationem coiToljorantis gratiae; et consolatus es me, per condonationem iniquitatis meae. De hoc similiter potest exponi ijlud lereraiae quinquagesimo: Annuntia.ie in gentibus et auditum facite. Levate signum, praedicare et nolite celare. — Praedicatores, et maxime praelati et sacerdotes, debent praedicare, verbo, et levare, facto, illud signum, divinae raisericordiae in condonatione delictorum; nec debent illud celare, vendendo liberalem Dei misericordiara pretio temporali, ut sic peccatores, expei'ti dulcedinera divinae raisericordiae, annunlienl et auditum faciant, timenlibus rigorem severitatis iustitiae, quoniara pronior est Deus ad miserendum quam ad condemnandura; nani eius misericordia superexaltat iudicium, ut dicitur lacobi secundo. Unde Augustinus in libro de Anima: « Tardius siquidem Deo videtur peccatori veniara dare, quara ipsi peccatori accipere; sic enim festinat absolvere reura a lormento conscientiae suae, quasi plus ipsura cruciet compassio miseri quam ipsum mi.serura compassio sui ».

Secundo fecit signura caritatis et benevolentiae in caritativa exhibilione propriae carnis contra infirmitatem invidiae; undedicitur Canticorura octavo: Pone me ut signaculum super cor tuum, ut signaculum super brachium tuum; quia fortis est ui mors dilectio, dura sicul infernus aemulatio. — Licet magnum signum carilatis et benevolentiae fecerit Filius Dei in incarnatione, dando se in fratrem humani generis naturam assuinendo; maius in passione, dando se in pretium noslrae rederaptionis poenara sustinendo; maximum lamen signum dileclionis « Vaticana proprielatem. — In 0 D membra divisionis

fuit, cum proprium corpus tradidit lioniini in cibum refectionis. Nam in aliis duobus modis est quaedam separatio et divisio inter dantem et datum, sed isto modo est rairabiiis unio inter cibatum et cibum et conversio unius in alterum, ut dicit Augustinus. Et ratione istius unionis dicit Christus animae gustanti dulcedinem Sacramenti eucharistiae et amoris: Pone me ut signaculum, caritatis et benevolentiae, super cor tuum, quod esl in medio hominis, propter unionem intimam cibi et cibantis et conversionem cibati ad cibum; ut signaculum super brachium tuum, propler ostensionem virtuosae operationis; « nam probalio dilectionis exliibitio est operis»; quia fortis est ut mors dileclio, quae me duxit per angustias tribulationis temporalis tolo tempore vitae meae et ad ultimum traxit rae ad crudele supplicium crucis; dura sicut infernus aemulatio, mei Palris aeterni, qui, post(]uam Filium habuit incarnatum, ad raortem iluci permisit et resuscitavit pro nobis gloria et honore coronalum, et, sublimatum super caelos, eum constituit nobis adiutorem viatorum et beatificatorem coinprehensorum.

Terlio fecit signum pauperlatis et inopiae in voluntaria despectione mundanae prosperitatis contra jjjj,jj(g„ avaritiae; unde dicitur Lucae secundo: Et hoc vobis signmn: Invenietis infantem pannis involutum et positum in praesepio. — Hoc erit vobis signum, paupertatis et penuriae, quia invenietis, Filium Dei in quantum hominem, pannis involutum, necessitatis et indigentiae, non purpura superfiuitatis et iactanliae; et positum iii humili el aspero praesepio, voluntariae abiectionis, non in lecto serico pomposae ostentationis. Unde Bernardus: « Tempus elegit quod molestius est, praesertim parvulo et pauperis matris fdio, quae vix pannos habebat ad involvendum, praesepe ad reclinanduin. Et certe, cum esset tanta necessitas, nullam audio pellium fieri mentionem. Non est tale iudicium mundi; aut iste fallitur, aut niundus errat. Sed divinam falli impossibile est sapientiam ». Ergo mundus errat. Rogemus elc.

Sermo III

Dominica de Laetare, lerusalem. Sermo fratris Bonaventurae apud Castrum Plebis coram populo, praesente provinciali totius Tliusciae.

Est puer unus hic, qui habel quinque panes hordeaceos et duos pisces.

Circa animam cum Deo suo convivare volentem raoraliter notantur quatuor, scilicet innocentia conversationis in liomine pMen; simplicitas intentionis iii nomine unius; suavitas devotionis in nomine panis; satietas refectionis in nomine piscium. Vel nola tria, scilicet puritas unica in nomine pueri unius; multiformitas gratiosa in nomine quinque panum; suavitas consummativa in nomine duorum piscium.

Circa lioc nota primo, quod quinque panes, quos habet puritas unica in nomine sive innocentia conversationis et intentionis, et panes, quos omnem puerum Iesu Christi habere decet, sunt hi, scilicet panis eruditionis salutiferae; haec est doctrina sacra, non philosophica; Ecclesiastici deciiiio quinto: Cibabit iUum pane vitae et inlellectus et aqua sapientiae salutaris potabit illuni. — Compunctionis amarae; haec est contritio vera,- non siinulala; Psalmus: Ginerem tanquam paneni manducabam. — Orationis devotae; haec est asceiisio interna, non terrena; tertii Regum decimo nono: Ecce, ad caput Eliae subcimricius panis et vas aquae. — Perfectionis evangelicae; haec est consummatio sancta, non mundana; Tobiae quarto: Panem tuum et vinum luum super sepuUuram iusti constitue, ut usque ad mortem Chrislura iraiteris in oinnibus. — Refeclionis divinae; haec est cibatio sanctae eucharistiae, non animalis escae; loannis sexlo: Ego sum panis vivus, qui de caelo descendi etc. Si quis manducaoerit ex hoc pane etc. — Primus panis frangitur solum sapienliam ehristianam amplectentibus; secundus, solum poenitentiam integi'ara anhelantibus; terlius, solum gratiam divinara desiderantibus; quartus, solum vitam apostolicam imitari volentibus; quintus, solum eucharistiam sacram digne sumentibus. — Duo pisces horum quinque panum sunt: fid.es Divinitatis et fides humanitutis, qui quidem quasi duo pisces condiunt oranem cibum nostrum spiritualera.

Vel possumus dicere, quod quinque panes, hi sunt quinque refectiones afleclus, quae ortuin habenl ex quinque considerationibus ihtellectus. Nam ex consideratione: proprii peccati oritur panis compunctionis; Psalmus: Cibabis nos pane lacrymarum. — Passionis Christi oritur panis afflictionis; Deuteronomii decimo sexlo: Septem diebus comedes absque fermento afflictionis panem. — Defectus fratrum oritur panis compassionis; Ecclesiastae undecimo: Mitte panem tuum super transeuntes aquas. — Divini iudicii oritur panis timoris; Tobiae secundo:

Manducavil panem cum. luctu el tremore. — Dilationis praemii oritur panis devotionis; Psalmus: Fuerunt mihi lacrymae meae panes die ac nocte, dum dicitur mihi quotidie: Ubi esl Deus tmis? — Duo pisces horum panum sunt contemptus praesentium et spes futurorum.

Vel quinc/ue panes apud servum Dei, secunbeatum Bernardum, sunt hi, scilicet vilitas veslium, maturitas sensuum, frugalitas ciborum, irreprehensibilitas verborum et sermonum, pietas exercitiorum. — Duopisces horum, scilicet lectio et 07-atio.

Vei possunius dicere, quinque panes sunt: speti-culatio radiosa, affectio ignita, collatio sacra, aemulatio sancta, iransformatio pia. — Duo pisces horum panum sunt divini nominis reverentia, spiritualis laetitia.

Item possumus dicere, quod quinque panes la- evangelici sunt hi, scilicet gratia emundans, verilas illuminans, laetitia refocillans, virtus fecundans, religio pulcrificans. — Duo pisces horum sunt pulcritudo charismatum., deiformitas virtulum.

Vel dicitur, quod quinque panes evangelici a. sunt: conscientia pura, vita recta, fama bona, intelligentia vera, doctrina sana; qui quinque panes designantur in rosa aurea, quam portat hodie domnus Papa, quae quidem est recta in stipite, pulcra in frondium venustate, rulilans in auri claritate, odorifera in musci suavitate, confortativa in balsami virtuositate. — Duo pisces sunt speculatio aeternoruni et degustatio divinorum.

Vel possumus dicere, quod quinque panes evangelici sunt: paupertatis spiritus, humilitatis sensus, pietatis affectus, puritatis progressus, honestatis habitus. — Duo pisces horum sunt affectus Christum imitandi, desiderium ad eum perveniendi.

Sed sciendum, quod qui vult habere hos panes oportet, cum esse unum, id est unicum ve- 5 rilale intellectimm sacrorum; Isaiae quinquagesimo primo: Unum. vocavi eum, id est ad unum radium veritalis. — Jntegritate sensuum singulorum; Canticorum quarto: Vulnerasti cor meum in uno oculorum tuorum et in uno crine colli tui. — Pietate affectuum sanctorum; Actuum quarto: MuUitudinis credentium erat cor unum et anima una. — Religiosilate actuum arduorum; Ecclesiastae septimo: Virum de mille unum reperi. — Suavitate gustuum divinoi-um; loannis decimo septirao: Ut sint consummati in unum; et cognoscat mundus etc.

Oportet, eum etiam esse puerum per hmniliia-. lem obedientiae; primi Regum tertio: Puer Samuel ministrabat Domino coram Heli. — Per simplicitatem innocentiae; Lucae decimo octavo: Sinite pueros venire ad me etc. — Per sincerilatem benevolentiae; Isaiae quadragesimo secundo: Ecce, puer meus etc. — Per inlegritatem munditiae; Proverbiorum vigesimo «: Ex studiis suis intelligitur puer, si munda et recta sint opera eius. Per serenitatem totius animae; lereraiae trigesimo primo: Ephraim, si puer delicatus etc.

Item, sermo fratris Bonaventurae apud Perusium, praesente ibi Curia.

Illa autem quae sursum est lerusalem libera est, quae esl maler nostra, ad Galatas quarto.

In verbis his ad aediflcationem nostram commendat Apostohis lerusalem supernam: primo, a sublimitate superexcellentis gloriae, cum dicit: illa quae sursum est lerusalem; secundo, a felicitale supevsplendentis sapientiae, cum subdit: liber-a est, ab omni velamine; tertio, a viscerositate gratiae affluentis clementiae, cum addit: quae est mater noslra elc.

I. Circa primum nota, quod civitas, lerusalem superna, est: gloriosa tentione principalis originis; ad Hebraeos duodecimo: Civitatem Dei viventis, lerusalem caelestem. — Speciosa visione fontalis luminis; Apocalypsis vigesimo primo: Vidi lerusalem habentem claritatem Dei. — Deliciosa fruitione abyssalis dulcedinis; Tobiae decimo tertio i: Portae lerusalem etc, et per vicos eius alleluia cantabitur. — Opulenta plenitudine universalis consolationis et laudis; Isaiae trigesimo tertio: Oculi tui videbunt lermalem, habitationem opulentam etc.

fUa, inquam, dicitur esse sursum: ad venerandum omnipotentialia numina (?);ad Colossenses tertio 1': Quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est in dextera Dei sedens. — Ad contemplandum sapientialia specula; Proverbiorum vigesimo quinto: Caelum sur.mm et terra deorsum. — Ad possidendum sempiternalia gaudia; ad Colossenses tertio: Quae.mrsum sunt sapite. — Ad extollendum divina magnalia; Psalraus: Deus noster in caelo, sursum in caelo et in terra.

propter nobilem illum volatum et praecordialem irapetum, quo Angeli et animae sanctae vera libertate feruntur in Deuni; nam feruntur in eum Seraphim et Apostoli ut in fornacem amoris, Cherubim et Doclores summi ut in fontem splendoris, Throni et et Confessores supremi ut in pelagum voluplalis, Dominationes et Martyres ut in dominatorera et creatorem universitatis, Principatus et episcopi summi et ahi praelati ut in gubernatorem machinae mundialis, Potestates et Patriarchae et reges mundi ut in Remuneratorera creaturae rationalis, Virtutes et Virgines ut in coiiservatorera creaturae caelestis et subcaelestis, Archangeli el Prophetae et praedicatores ut in dispensatorem consihorum suorum, Angeh et ceteri spirituales servi ut in distributorem ofQciorum et donorum.

Vel dicitur libera civitas superna, quia /erwda in Serapliiiii el Apostolis, limpida in Cherubim et Doctoribus, solida in Thronis et Confessoribus, vivida in Dominationibus et Martyribus, valida in Virtulibus et Virginibus, prompla in Potestatibus et mundi rectoribus, provida in Principatibus et pontificibus et pastoribus, «ecreto in Archangelis et Prophetis el praedicatoribus, officiosa in Angelis et electis Dei spiritualibus.

III. Circa tertium nota, quod civitas superna diquia nos genuit: in Patriarchis fide vera, in Prophetis spe ardua, in regibus in liberalitate superna, in Apostolis in caritate flammea, in Martyribus in magnanimitate virtuosa, in Ponlificibns in pietate emerita, in Doctoribus in veritate aeterna, in Confessoribus in humilitate interna, in Virginibus in caslitate intemerata.

Sermo IV

fratris Bonaventurae Eomae, in provin- Item, sen ciali Capitalo.

Illa quae sursum esl lerusalem libera esl, quae esl mater nostra, ad Galatas quarto.

Notandum secundum Glossam et secundum allegoricum intellectum, quem videtur habere Apostolus in his verbis, quod Ecclesia militans sive praesens dicilur esse sursum tanquam allera lerusalem comparalione synagogae: contemplatione serena; ad Colossenses tertio: Quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est in dextera Dei sedens. — Conversatione praeclara; ad Philippenses tertio: AosAra autem conversatio in caelis est. — Devotione con- Legi posset eliani confortative. tinua; ad Colossenses tertio: Quae sursum sunt sapite etc. — Ordinatione sive repraesentatione simililndinaria; primi Paralipomenon vigesimo octavo: Omnia vmerunt scripla manu Domini ad me, ut intelligerem universa opera exemplaris; Proverbioruni vigesimo quinto: Caelum sursum, et terra deorsum; lob trigesimo octavo: Nunquid nosti ordinem caeli et pones rationem eius in terra?

SermO V.

Item, sermo fratris Bonaventurae in Conventu de Ariraino, coram Fratribus.

Eiice ancillam et filium eius; non enim heres erit /ilius ancillae cum filio liberae, ad Galatas quarto.

In verbis istis nolatnr definitiva sententia sive discretio filiorum genuinae a filiis concubinae sub nietaphora fiLii aneillae et filii liberae, quorum primus de domo excluditur et hereditate privatur, secundus hereditatem sortitur. Et tanguntur hic tria circa concubinae flfios, scilicet divinae proteetionis subtractio, et boc nota in nomine sive verbo eiectionis; enormis mentis caplivatio, et lioc nota in nomine ancillalionis et servitutis; hereditatis caelestis amissio, et hoc nota in nomine hereditate privati et heredilatc dotali.

I. Circa primum nota, quod ad considerandum, quam inalum sit eiici et amaruin a facie Creatoris, possumus manuduci per considerationem oppositi. Nam, cum Deus sit: maieslas nobilissima, ideo anima, heres Dei sui, habet nobilitari et extolli per sursumactionem desideriorum; potestas virtuosissima, ideo aniina habet sua omnipotentia roborari et solidari per cohaesionem omnium virium; bonitas suavissima, ideo anima habet eius suavitate refici el delectari per degustalionem aeternorum charismatum; veritas speciosissima, ideo anima habet eo illuminari et speciosa eflici per conlemplalionem fontaiiura claritatum. octavo: Erunt in sterquilinium super faciem terrae etc, in universis locis, ad quae eieci eos. — Imbecillilatem operationis in effectu; leremiae qniriquagesimo: Grex dispersus Israel, leones eiecerunl eum etc. — Egeslatem consolationis in affectu; ludicura undecimo: Eiecerunt lephte, dicentes: Ileres in domo patris nostri esse non poteris, quia de altera matre natus es etc. — Caecitatem erroris in intellectu; Matthaei vigesimo quinto dicitur de servo inutili: Eiicile eum in tenebras exteriores etc.

Chapter 25 of 64