Skip to the text
Ember
PT

V. Homo loquitur ad Deum, extollens mirifice gratiam Eucharistiae

Ghebenedijt soe moeti sijn.
Ic onfa gherne dat heylighe Sacrament,
Dat is my een weerdich present1.
Ic onfa daer inne uwen heylighen lichame2,
Want hi is mijn hemelsche broot
Diene niet en eten, die sijn doot.
Hi is oec der inghelen spise:
Die sijns ghesmaken, dat sijn die wise.
Want si verblijt en̄ bedroeft in anderen saken3.
O Here! ghi hadt u vermeten4
Dat wi te gadere souden eten.
Here, ic ghiere5, ic gape, ic beghere6,
Ende ic en can u niet verteren7.
Soe ic meer ete, soe my meer lust;
Altoes blijſt my meere over,
Dan alle die leven verteren moghen8.
Here, ghi sijt een milde weert9;
Ghi betaelt al datmen verteert10.
Dat uut uwer siden woet11,
Ende uut uwen heylighen live,
Dat edele is, van groten prise.
Het is soe soete mijnre kelen.
Here, u bloet is edelre dan garnate12;
Ic wil vollen alle mine vate:
Soe bin ic stolt13 ende harde coene.
Ic en hebbe buten niet te doene14.
Ic bin al vol, ende ic beghere;
Dat ic hebbe, ic en cant verteren15.
Al dat ic hebbe en acht ic niet;
Mijn begheren moet volghen, wetie wale;
Mer wise en mach onwise niet verhalen16.
Wise en̄ onwise dat sijn si tween17,
Die nimmermeer en werden een18;
Dat een en mach dat ander niet verdriven19.
Ghelove, ordene en̄ goede wisen20,
Die machmen wel met rechte prisen;
Want oefeninghe der heyligher Kerken
Want sonder wise en mach niemen leven
Noch inden hemel, noch inder erden.
In ordinen, in wisen, in ghewichte en̄ in maten
Heeft God alle dine ghescapen.
Aldus selen wi leven in redeliken wisen,

Footnotes

  1. Sur. quippe quod mihi dignissimum munus est. ↩

  2. Dit woord was oudtyds mannelyk. ↩

  3. Sur. Mundus eam (escam) gustare non potest, eò quòd ex rebus extraneis et à Deo alienis modò hilarescit, modò moerore afficitur. ↩

  4. Sur. Jam paulò antè, Domine mi, promittere dignatus es, quòd una ederemus. Het werkwoord hem (zich) vermeten werd oudtyds zoo wel in goeden als in kwaden zin gebruikt. Hier geldt het voor zeggen, met het bykomend denkbeeld van inschikkelykheid. Versta alsof er stond, Heer, gy hebt uwe goedheid zoo verre gedreven, dat gy my gezegd hebt. Zie het Glossarium op Karel den Grooten. ↩

  5. By Kiliaen avidè petere, inhiare. ↩

  6. Sur. Et ego multùm aveo, multùm inhio, magnoque flagro desiderio. ↩

  7. Sur. Nec tamen te consumere possum. ↩

  8. Sur. Et semper multò amplius reliquum mihi manet, quàm possint mortales omnes absumere. Deze vier verzen rymen niet. Waerschynlyk heeft in het eerste lost gestaen, of in het tweede durst; doch wat er aen het volgende ontbreekt om op moghen te slaen, is niet ligt te raden. ↩

  9. F. alleen. een blide weert. Kwalyk. Sur. Et tu, Domine, multùm liberalis es hospes. ↩

  10. Sur. solvis enim quicquid consumitur. ↩

  11. 't Is het imperf. van waden, zoo veel als vloeijen. Zie Kiliaen, en Huydecoper op Stoke, III, bl. 126-27. ↩

  12. Versta, dan het sap, of den wijn, of zelfs het bloed des granaetappels. Sur. Reverà, Domine, sanguis tuus musto malorum granatorum sive Punicorum preciosior atque praestantior est. ↩

  13. F, G. stout. ↩

  14. Sur. nec quiequam mihi forìs negocii est. ↩

  15. Sur. Plenus sum totus, et tamen desidero et appeto, quamvis id quod habeo, consumere non possum. ↩

  16. Dat is, inhalen, het latynsche assequi. Surius vertaelt: Verùm tametsi desiderio sequor et persequor, non tamen potest id quod modum habet, illud quod modi est expers, assequi. Men ziet, het eerste lid van dezen volzin verschilt zeer veel van den nederduitschen tekst; maer toch is het moeijelyk dezen anders weêr te geven. ↩

  17. F. dat sijn si twee. G. dat sijn twe. ↩

  18. Sur. Quod enim cum modo conjunctum est, et quod modo caret, duo quaedam sunt, quae nunquam possunt prorsùs unum effiei. ↩

  19. Sur. sed semper diversa distinetaque maneant necesse est, nec alterum potest alterum depellere. ↩

  20. Sur. Fides quidem, ordo et boni modi seu bona instituta. ↩

Chapter 5 of 84