XIX. De primo errore, qui Deum Spiritum sanctum impugnat

Nu meret dese valsche propheten, op dat ghi niet bedroghen en wert. Si segghen dat si sijn Gods wesen¹, boven die godlike persone, en̄ dat si sijn alsoe ledich alse ofte si niet en waren; want dat wesen Gods en weret niet, maer die heylighe Gheest die weret. Nu dunct hem² dat si sijn boven den heylighen Gheest, ende dat si sijns niet en behoeven noch sijnre ghenaden: want si segghen dat hem ghene creature nemen noch gheven en mach, noch God selve.

Ende sulke segghen³ dat hare sielen ghescapen sijn vander substancien Gods; ende alse si sterven, soe selen si die selve sijn dat si voir waren, ghelikerwijs datmen eenen pot waters scept uut eenre fonteynen: alsemen dat weder inghiet, soe ist dat selve dat voir was. Si segghen noch meer, die alden hemel doer ginghe, hi en vonde niet onderseeit van enghelen, noch van sielen, noch van ordinen, noch van glorien, noch van loene; want hem dunct dat daer anders niet en is dan een simpel, salich wesen⁴, sonder were. En̄ si segghen noch meer dat wi alle, quade en̄ goede, en̄ God selve, naden lesten dach, soe selen wi alle Gods wesen sijn, ledich ende sonder were in der ewicheit⁵. En̄ hier omme en willen si noch weten, noch kennen, noch willen, noch minnen, noch danken, noch loven, noch begheren, noch hebben; want si willen sijn boven Gode en̄ sonder Gode, en̄ Gode nerghent in soeken noch vinden, ende van allen docchden quite.

Siet, dit hieten si volmaecte armoede van gheeste. Mer alsulke armoede en vintmen in hemelrike niet, noch in Gode, noch in inghelen, noch in heylighen, noch in goeden menschen in al die werelt. En̄ hier omme eest ene duvelië ende ene helsche armoede. Want daer en is kennen noch minnen, danken noch loven, noch waerheit noch wijsheit, noch gherechticheit; maer scande en̄ pine, helsch vier, en̄ ewighe onsalicheit.

Mer die uut den heylighen Gheeste gheboren sijn en̄ hem leven, si pleghen alre doechde; si kennen, sy minnen, si soeken, si vinden, si smaken en̄ besitten gracie en̄ glorie, ewighe bliscap sonder mate, die God selve is; want si sijn ghewarighe arme van gheeste, haers selfs ghestorven in minnen, levende inden heylighen Gheeste, ghebrukende ewighe salicheit. Mer die met hem selven willen clymmen sonder den gheest ons Heren en̄ sine ghenade, al moghen si ledicheit vinden in haren gronde, boven hare eyghen wesen en̄ hare nature en vinden si niet, daer ewighe salicheit in gheleghen is; want si sondighen jeghen den heylighen Gheest, die een ghevere is alre ghenaden en̄ gracien, en̄ alre glorien, ende alre wise van salicheden. Siet, dit is die ierste wise van onghelove, daer die sotte blinde menschen in verdolen en̄ in verdoemt sijn.

Footnotes

1. Sur. Dei essentiam se esse aiunt. ↩

2. Putant ergo, zegt Surius. ↩

3. Sur. Quidam etiam ejus sunt sententiae. ↩

4. Sur. nisi simplieem quandam beatamque essentiam. ↩

5. Sur. Addunt his, post extremum judicii diem omnes omninò homines, malos acquè ac bonos, et simul Deum ipsum, non nisi unam eandemque Dei essentiam, quae in omnem aeternitatem absque ulla actione semper ocio vacatura sit, esse futuros. ↩