Articulus 58
Quomodo elevanda sit mens in contemplando bona gloriæ, et qualiter ex illorum contemplatione ad divinæ bonitatis, dilectionis ac munificentissimæ liberalitatis contemplationem sit ascendendum.
EXPERGISCERE. Cur inerti sopore deprimeris? cur in sensibilibus detineris, o anima nobilis ob adorandæ ac superviventis Trinitatis imaginem similitudinemque tibi impressam? Plane, si ingenitæ tibi dignitatis excellentiam rite perpenderes, si creationis tuæ finem sapienter adverteres, si bona tibi in cœlis parata, oblata, promissa pensares, in terrenis atque in carnalibus deprimi, occupari ac distrahi dedignareris; vitiis et concupiscentiis deservire, dæmonum suggestionibus assentire aspernareris; externa ista corporis blandimenta ac ornamenta in vestimentis, escis, stratis prorsus despiceres.
Nunc ergo cuncta transitoria et caduca transcende; a vanis, terrenis rebus exterioribusque te retrahe et averte. Demum, prece devota ad Deum te collige. Fide radiosa sapientialiter intuere quemadmodum ad sui ipsius immediatam fruitionem, beatificam visionem, perpetuam possessionem te Deus tuus condiderit, ut ei feliciter juncta, omnium bonorum, pulchrorum ac desiderabilium plenitudine implearis, divinæ opulentiæ participationibus plenissime contenteris, Deo omnipotenti ac infinito immobiliter, inavertibiliter, voluptuosissime ac felicissime immergaris: ita ut tota potentialitas tua reducatur ad actum, tota capacitas supernaturaliter impleatur, omne desiderium peragatur, ita ut nil boni optati queat deesse, nil mali abominati adesse; sicque per similitudinem gloriæ Deo ineffabiliter assimilata, ejus heres, amica, sponsa ac filia modo eminentissimo fias, utpote videns eum, fruens eo, possidens eum sicuti est.
Tunc utique fluminis impetus te lætificabit, inebriaberis ab ubertate bonorum gloriæ, et torrente voluptatis deificæ plenissime indeficienter potaberis.12 Ibi æternam illam, fontanam, primam summæ Deitatis veritatem indefesse ac delectabilissime intuendo, tanta omnium rerum cognitione repleberis, quod nil amplius affectabis, præsertim completo finali judicio.
Nunc itaque digne atque gratanter perpende quam incomprehensibilis, largissima et immensa sit bonitas Creatoris tui super te: qui non solum dona sua tam supernaturalissima, gloriosa et summa, sed se ipsum quoque tibi tam supereffluenter communicare decrevit, promisit, paratus est, ut quod ipse est per naturam, tu exsistas per gratiam, et sicut ipse beatus est, se ipsum per propriam essentiam tanquam per intelligibilem speciem contemplando, atque se ipso in se ipso immediate fruendo, et a sua superplenissima perfectione nullatenus deficiendo, ita et tu beata sis, eum per ejus essentiam tibi loco intelligibilis formæ unitam cernendo, ejus bonitate in se ipsa suavissime perfruendo, ab ejus amplexu nusquam in sempiternum cessando.
Vide, o anima, quam inæstimabiliter te Creator tuus omnipotens et excelsus dilexit ac diligit, quod se tibi et te sibi tam proxime, tam intime, tam supernaturaliter, amicabiliter, felicissime atque dulcissime copulare instituit et spopondit. Intuere quam vere piissima et immensa sit super te dignatio ejus, qui tibi in ordine intellectualium essentiarum imperfectissimæ, imæ ac infimæ, se æternum, immensum, superperfectissimum intellectum, te infinite præstantiorem, tam immediate atque strictissime jungit, infundit ac præstat, ut ejus amore totaliter accendaris, æstuantissime penetreris, dulcissime itemque innocue comburaris.
Quum ergo ad tam divinissimas sis creata delicias, et ad tam superexuberantissimas præordinata divitias, omnem consolationem inutilem, vanam ac vilem, omnem delectationem immundam prorsus abhorre. Et quoniam ad æternum illum honorem sublimitatis deificæ, exaltationis beatæ, elevationis, collocationis et habitationis supermundanæ nequis pertingere nisi temporales honores inanemque gloriam contemnendo : hinc vere profunde humilis esto, et ea quæ mundi sunt vilipende ex animo ; ad Dei te taliter præamantis sanctum fervidumque amorem cor tuum toto conatu præpara et extende ; ad omnes dignanter te habe, universis te subjice. Postremo, liberalissima esto, pro omnibus exorando, gratiam tibi concessam in alios pro viribus administrando, cunctis pro posse, auxilio consilioque opem ferendo.
Footnotes
Chapter 59 of 110