Articulus 12
De præclarissima dignitate potestatis ac ordinis sacerdotalis evangelicæ legis.
VERITAS. — Ego veni in mundum hunc factus homo, ut homines deificarem; et pretiosa copiosaque munera gratiarum contuli eis, ut per hæc efficiantur divinæ consortes naturæ, non naturam propriam amittendo, neque substantialia deponendo, sed eam in accidentalibus meliorando: et nunc quidem in via hac inchoative et incomplete, cum quotidiano profectu; deinde in patria per saluberrimam remunerationem, cum fixo, felici perpetuoque adspectu. Sic in primis excellentissime deificavi electissimam ac amantissimam Matrem meam, ex cujus mundissimis sanguinibus naturam assumpsi humanam, deinde sacratissimum Præcursorem, atque post passionem meam gloriosos Apostolos, quos præ ceteris legis naturalis ac Mosaicæ sanctis primitiis Spiritus Sancti implevi, et charismatibus gratiæ gratum facientis ac gratiæ gratis datæ, clarissime, supernaturaliter ac deiformiter decoravi. Quibus et inter cetera ecclesiasticas contuli potestates: inter quas eminet et præfulget sacerdotalis potestas, quæ talis ac tanta est ut super ejus magnitudine plurimum admiretur etiam angelica celsitudo.
SACERDOS. — Certe, o Veritas summa, ex inductis celeriter elucescit, quod quo major est dignitas et excellentia sacramenti hujus vivifici, divini ac adorandi, tanto sublimior atque divinior sit supernaturalis ista potestas consecrandi, tractandi, sumendi ac aliis porrigendi hoc sacramentum, cujus consecratio atque dispensatio nulli angelicorum spirituum, nulli ex ordinibus sacratissimorum Cherubim ac Seraphim, sed solis presbyteris est concessa. Nec puto quod omnis potestas jurisdictionalis, papalis atque episcopalis, quibus Pontifex summus cunctis præfulget ministris Ecclesiæ, tanta sit ut potestas ista sacerdotalis, qua et infimus ornatur sacerdos.
VERITAS. — Libenter te audio de tanta re tam catholice disputantem. Nec enim Pontifex summus majori fungitur potestate super verum corpus meum quam presbyter infimus, sed solum super corpus mysticum, quod est Ecclesia. Longeque majus ac dignius est, verum corpus meum et sanguinem consecrare, meque verum Deum et hominem sic sibi exhibere præsentem, sic Deo Patri pro tota Ecclesia offerre, sic tractare, sumere, dispensare, quam ceteri actus quos exercet Pontifex summus circa meum mysticum corpus.
SACERDOS. — O quanta est dignitas ac vilitas impii sacerdotis, carnalis presbyteri! Nempe quo major est dignitas ejus ex munere tuo, eo major est vilitas ejus ex vitio suo. Hoc (ni fallor) intellexit, consideravit et expavit magnus ille Constantinus, ex paganismo ad te per miracula clara conversus, teque in baptizatione sua intuitus, qui sacerdotes vocavit deos, et dixit: Si viderem sacerdotem turpiter agentem, pallio meo ipsum cooperirem ne videretur sic agens. Electus quoque tuus Franciscus: Si Laurentius (inquit) martyr et pauperculus sacerdos mihi occurrerent, permitterem stare Laurentium sanctum, et ad pauperculum currerem sacerdotem, ac flexis genibus oscularer manus ipsius.
VERITAS. — Fideliter loqueris. Nec enim lux solis tantum excedit lumen lunæ aut siderum, quantum sacerdotalis ordo ac vis omnem potestatem civilem ac sæcularem; nec tantum transcendit aurum pretiosissimum aut gemma clarissima vile lutum, quantum sacerdotii evangelici dignitas excellentiam regalem atque imperialem. Denique, quanto corpore exstat præstantior anima, tanto potestas spiritualis dignior est terrena.
SACERDOS. — Heu, quod ita degeneramus!
VERITAS. — Audi adhuc. Intuere quam eminenter sacerdos per sacerdotalem characterem, qui est potestas et sacer ordo presbyteralis, præfulgeat ceteris et me repræsentet. Quemadmodum enim ego in cœna novissima corpus meum et sanguinem consecravi, et ea in cruce obtuli Deo Patri, meque immolando habui officia advocati et sacerdotis ac medici, imo et reconciliatoris ac salvatoris:123 ita sacerdos, potestate sibi collata, in mensa altaris consecrat et offert Patri æterno corpus meum et sanguinem, et meam, imo et Ecclesiæ meæ, repræsentat personam, mediatque inter Deum et plebem, precibus quoque, hostiis ac meritis populum reconciliat Deo, et charismata Dei impetrat populo, et causam ac procurationem exercet Ecclesiæ; sicque pro modo suo vicariali exercet advocati, mediatoris, sacerdotis, medici ac cooperatorii salvatoris officia: unde et angelus Domini exercituum appellatur. Insuper, quum realiter una et eadem nuncupetur potestas consecrandi corpus meum verum, et absolvendi atque ligandi mysticum corpus, puta subjectos in foro conscientioso, quamvis propter actuum distinctionem duæ potestates vocentur; constat quam sublimes proprietates et appellationes sacerdotibus competant, quum sint cœlestes clavigeri, sanguinisque divini pincernæ, summi Regis convivæ, angeli terrestres hominesque cœlestes, medici animarum, reconciliatores reorum, reductores errantium, et divinissimorum exhibitores sacramentorum, patres et salvatores quodammodo proximorum.
Nonne olim Levitis non sacerdotibus locutus est Moyses: Num parum est vobis, quod elegit vos Deus ut stetis coram frequentia populi et cremetis ei incensum? etc. Si magnum hoc fuit, quam incomparabiliter majus præclariusque consistit, coram populo Christi stare ad sacrificandum et offerendum, non carnes taurorum et vitulorum, sed Unigenitum Patris æterni? Ozias rex percussus est lepra, quoniam sacerdotale sibi usurpavit officium. Gedeoni quoque, virorum fortissimo, angelica apparitione, allocutione informationeque digno habito, factum est in ruinam quod ephod sibi constituit et altare, intromittens se plus debito de illo officio.4 Et ecce universum illud Leviticum ac sacerdotale legis scriptæ officium circa carnales, materiales, irrationabiles versabatur oblationes ac hostias, in quibus formaliter nil exstitit sanctitatis. Si itaque officium illud Levitarum et sacerdotum legalium reputatum est tanta reverentia et sublimitate dignum, et si ita plagati sunt qui illud sibi usurpaverunt: nonne incomparabiliter præstantius est sacerdotium evangelicæ legis, quod circa sacrificium dignitatis immensæ versatur, et alios tam præstantissimos habet actus, atque in tantum transcendit sacerdotium illud legale, quantum lux umbram, veritasque figuram, et spiritus carnem? Et rursus, quam enormiter peccant qui tanti sacerdotii actus
Num. XVI, 9; II Par. XXIX, 11.
II Par. XXVI, 16 et seq.
Judic. VI, 11 et seq.
Alach. II, exsequuntur indigne, et ipsum commaculant conversatione degeneri ?5
SACERDOS. — Nil verius dici potest. Et spero, si legerint ista, aliqualiter compungentur:
VERITAS. — Indurata sunt corda multorum, qui quo spiritualius et virtuosius vivere obligantur, eo justo Dei judicio gravius excæcantur, dum juxta sacerdotii sui exigentiam vivere non conantur.
Footnotes
Chapter 13 of 35