Skip to the text
Ember
PT

Articulus 8

Explanatio verborum Apostoli de Antichristi revelatione.

THEOLOGUS. — In secunda quam beatissimus Paulus apostolus Thessalonicensibus scribit epistola, hortatur eosdem ne instare existiment diem Domini, id est diem novissimum. Denique de dilatione diei illius eos certificans, duo tangit quæ illum præcedent : primum est discessio ; secundum, Antichristi revelatio. Ait itaque : Quoniam nisi venerit discessio primum, non veniet Dominus ad judicium.

PHILOSOPHUS.1 — Nunc palam hæc verba explana.

THEOLOGUS. — Ista discessio, secundum Glossam et testimonium Gorræ ac aliorum, tripliciter potest intelligi. Primo, de discessione gentium a Romano imperio : quod juxta prætacta, in decem regna dividetur atque deficiet antequam veniat Antichristus. Secundo intelligitur de discessione sive inobedientia particularium Ecclesiarum a Romana Ecclesia per schismata varia : quæ etiam diem Domini anteibit. Tertio, de discessione non omnium, sed quorumdam, a fide catholica. Hæ tres discessiones ante Antichristum venturæ creduntur.

Sequitur in textu :2 Et revelatus fuerit homo peccati, filius perditionis, id est Antichristus, qui antonomastice dicitur homo peccati, propter plenitudinem omnis culpæ, et quia quasi homagium peccato efficiet.3 Qui Antichristus adversatur omni veritati, et extollitur supra omne quod dicitur Deus :4 vel falsa opinione, ut dæmones : omnes enim dii gentium dæmonia ; vel gratiæ adoptione, ut sunt homines sancti. Istis se præferet Antichristus ; et nedum istis, sed demum extolletur supra id quod colitur Deus, id est supra verum Deum, qui est unus in essentia, et trinus in personis : quem solum decet latria, et cui nil vere potest esse æquale. Ecce quanta superbia impii hominis, non solum supra sanctos, sed etiam supra Deum extolli.

PHILOSOPHUS. — Utrum superbior erit Antichristus Lucifero?

THEOLOGUS. — Hoc videtur, et a multis conceditur. Ille quippe dicebat : Similis ero Altissimo. Iste vero extolletur supra Deum.

PHILOSOPHUS. — Secundum præhabita, maxima inerit Antichristo scientia : ergo sciet Deum esse immensum, et per consequens se non esse Deo majorem.

THEOLOGUS. — Quod dictum est, Extolletur supra Deum, non ita accipio, quod se Deo dicet majorem. Si enim hoc diceret, manifeste deciperet. Erit autem summus hypocrita, pessimusque sophista : ideoque nequaquam se Deo dicet majorem, sed ejus unicum Filium. Et forte, sicut Dominus noster Jesus Christus se Deo Patri æqualem consubstantialemque verissime docuit, sic et iste se Deo Patri falsissime æqualem adstruet. Quod tamen non admodum certum videtur, quia nec certum habeo quod dicet Deum in personis trinum, vel saltem dualem, quemadmodum Macedonius dixit : quod tamen dicere compelleretur, si se Deo Patri consubstantialem fateretur atque æqualem. Porro Judæi Christum exspectant venturum, non verum Deum, sed purum hominem, licet sanctissimum.

PHILOSOPHUS. — Quomodo ergo extollitur supra Deum?

THEOLOGUS. — Hoc de omni superbo, potissime quoque de Antichristo elatissimo, dici potest, eo quod propriam gloriam quærat, magis suam quam divinam volens fieri voluntatem. Antichristus præterea Dominum nostrum Jesum Christum, qui utique verus Deus est et verus homo, non in una natura, sed in una persona, apertissime blasphemabit. Et quod nos de illo, hoc ipse et sui de Christo nostro audebunt asserere.

Deinde ait Apostolus :5 Ita ut in templo Dei sedeat, ostendens se tanquam sit Deus. Veniet namque Antichristus in Jerusalem, dicens se Christum in lege Judæis promissum; et mox credent ei Judæi, templum quod destruxerunt Romani ædificantes, in quo Antichristus sedebit, adorari se faciens ut verum Messiam.

Sequitur : Et nunc quid detineat, id est, retardet Antichristi adventum, scitis, o Thessalonicenses, videlicet quia nondum discessio facta est;6 ut reveletur nihilo minus Antichristus in suo tempore, a Deo utique præordinato, in quo, Deo juste permittente, omnem suam impiissimam voluntatem sine ulla resistentia impleturus cognoscitur. Cujus facti typus Apostoli tempore, in Nerone Christianos persequente, præcessit. Ideo subdit : Nam mysterium jam operatur iniquitatis : id est, diabolus per servum ac filium suum Neronem et principes ejus, operatur mysterium iniquitatis, id est occultam et mysticam iniquitatem, persecutionis Antichristi præfigurativam.

Sequitur : Tantum ut qui tenet nunc, teneat donec de medio fiat.7 Quid hic dicere velit Apostolus, Augustinus se nescire fatetur. Quod nihilo minus in Glossa sex modis exponitur. Primo sic : Hoc restat (antequam Antichristus appareat) tantum, id est : qui tenet nunc, id est, persona quæ jam Romanum tenet imperium, teneat illud donec Romani potestas imperii de medio fiat, sive deficiat. Secundo sic : Hoc restat antequam Antichristus reveletur et veniat, id est : qui tenet nunc, id est persona tenens fidem catholicam, teneat ipsam fidem donec ipsa fides de medio fiat, id est, infirmetur et refrigescat, non tamen prorsus occumbat, quoniam fides christiana nunquam, statu isto durante seu mundo, penitus auferetur, sed tempore Antichristi magis quam ante minuetur. Tertio sic : Qui tenet, id est, res quæ Antichristi adventum retardat, teneat, id est, illum retardet, donec res ista de medio fiat, id est, tollatur et cesset.

Hæc vero res, est accessus ad fidem, quæ ante Antichristi adventum cessabit, ita ut ad fidem nullus accedat.

Quarto sic : Qui tenet, teneat : id est, occulta iniquitas, seu mysterium iniquitatis quæ nunc Antichristi adventum retardat, differat illum, donec ipsa de medio fiat, id est, ut homines peccare non erubescant, quia ut dicit Glossa, ante Antichristi adventum non amplius erubescent homines adulterari et furari, quam manducare et ambulare. Quinto sic : Hoc restat priusquam Antichristus adveniat, ut qui tenet, id est, qui fidem habet, teneat, id est, in ea persistat, donec mysterium iniquitatis de medio fiat, id est, occulti fictique mali manifeste de Ecclesia exeant. Sexto sic : Hoc restat, etc., ut qui tenet, id est accessus ad fidem, quo per misericordiam et gratiam Dei aliqui ad fidem accedunt, teneat, id est, retardet Antichristi revelationem, donec iste accessus de medio fiat, id est, malus a fide recedat, atque evidenter innotescat. Tunc quippe omnes ad Christum non pertinentes, manifeste a fide discedent.

PHILOSOPHUS. — Diligentissime de apostolicis disseruisti sermonibus; et dictis rite pensatis, longe (ni fallor) adhuc adventus deest Antichristi.

THEOLOGUS. — Noli inconsulte et tanquam ex abrupto quidpiam definire.

PHILOSOPHUS. — Quid ergo tibi videtur?

Footnotes

  1. II Thess. II, 1, 2. ↩

  2. Ibidem. ↩

  3. Ps. xcv, 5. ↩

  4. II Thess. ii, 4. ↩

  5. II Thess. II, 4. ↩

  6. Ibid. 6. ↩

  7. Ibid. 7. ↩

Chapter 117 of 187