Caput V. Quomodo cavillatorum controversia sit sibi ipsi contraria.

RICH. Ecce virgo concipiet et pariet filium. Et subjungens de suo ait: Hanc de conceptione et nativitate Salvatoris nostri, et integritate, et virginitate Matris ejus semper virginis apertissimam prophetiam, prout justum est, cum de ipsis exponimus, insurgentes in nos Judaei veritatis inimici, suae cavillationis ariete firmissimum fidei nostrae murum labefactare conantur. Sed ex aliis ejus verbis plenius intelligi poterit qua simplicitate hoc dixerit. In fine argumentationis suae ponit rationem quare non sit ei utile Judaeis respondere. Ne si forte, ait, anceps certamen imparibus ineuntes viribus succumbamus. Cur anceps certamen dicit, non dicam de aperta, sed de apertissima, ut ipse praedicat, prophetia? Sed forte humilitatis verba sunt ista. Videamus ergo sequentia. Nos, inquam, ait nostris viribus emensis, fortiora fortioribus relinquentes, coeptam litteralis sensus explanationem exsequamur. Ecce jam nobis litteralis sensus explanationem promittit. Modo non Judaeorum, sed suam, ut audis, sententiam proponit. Ait ergo: Ecce virgo concipiet et pariet filium. Juvenculae vel absconditae partus et conceptus, quando eum videritis, significabit vobis quod a praedicto metu liberamini. Ecce quomodo exponitur apertissima, ut dixerat, prophetia de conceptione et nativitate Salvatoris, et integritate et virginitate Matris, audiamus adhuc apertius. Multis interjectis, longe post dicit in sequentibus, prophetissae filius butyrum et mel comedet, cum venerit ad scientiam qua possit abominari malum et eligere bonum. Quod legimus de butyri vel mellis comestione, procul dubio scriptum est de Emmanuele: Quid ergo, hic erit ille fidei nostrae murus firmissimus, si Emmanuel dicatur prophetissae filius? Certe sola inter mulieres beata Maria virgo et mater est. Si dicta itaque prophetia, prout illi placet, apertissime est de integritate et virginitate ejus quae mater est, apertissime quidem vera est in beata Virgine Maria, apertissime nihilominus falsa in prophetissa. Quare ergo ibi eam exponendo accommodat, ubi apertissime falsa est, et non potius ubi apertissime vera est. Si illi qui eam de Salvatore, et ejus matre exponunt, faciunt, prout justum est, cur ipse eam de prophetissa exponit, prout justum non est. Vides certe quomodo expositio sua sibi ipsi est contraria. Nonne rectius philosophasset, si ista tacuisset? HUGO. Utinam, fateor, non dixisset! Sed prout ipse nostris fatetur multa se non juxta suam, sed juxta Judaeorum sententiam exposuisse. RICH. Certe hoc ipsum manifeste determinare debuisset, quando suam, et veram, quando Judaeorum, et falsam posuisset. HUGO. Nunc illud quod jam proposuistis exspecto adhuc a vobis audire, quomodo rationes illae quas sub Judeorum nomine potuit, videntur sibi contrariae, et mutuis vulneribus jugulare. RICH. Longum est nimis de singulis agere, sed libet ex his quaedam excipere, et ex his id quod quaeris evidenter ostendere.