XXV. Van tween exemplen die leren hoemen ghehindert wert in deser derder wisen
Nu willic u toenen hindernisse en̄ scade der menschen die in woede wandelen. In desen tide, alsoe ghi ghehoirt hebt, loept die sonne inden Libaert, en̄ es die onghesontste tijt van al den jare, al is hi orberlic1; want hier beghinnen die hontdaghe die mit hem bringhen menighe plaghe. Dan wert, selc stont, die tijt soe onghenatuert ende soe heet dat, in selken lande, verdorren en̄ verdroghen crude ende boeme, ende in selken wateren, versmachten en̄ sterven sommighe vissche, en̄ op ertrike quelen ofte sterven sommighe menschen. En̄ des en es niet allene sake die sonne; want soe waert in allen landen ghemeene, en̄ in allen wateren en̄ in allen menschen. Mer des es, selke wile, sake onaerdicheit en̄ onghetempertheit der materien daer die sonne in werket. Alsoe ghelikerwijs, alse de mensche comt in desen ongheduerighen wesene, so valt hi rechte inde hontdaghe, en̄ die scijn godliker rayen berret soe sere en̄ soe hete van boven, en̄ die minnende ghewonde herte wert soe ontfunct van binnen, alse de hitte der affectien en̄ onghe- duer der begheerten alsoe sere onfunct wert, dat de mensce valt in ongheduere en̄ ongepaytheden, rechte alse ene vrouwe die in arbeide es van kynde en̄ niet ghenesen en can. Wilt dan de mensce scouwen sonder onderlaet in sine eyghene ghewonde herte, en̄ inden ghenen dien hi mint, soe mecret dat wee altoes. Soe langhe meeret die quale, dat de mensche ane der lijfliker naturen verdorret ende verdroghet, rechte alse die boem in heten lande, en̄ hi stervet in woede van minnen, en̄ vaert sonder vaghevier te hemelrike. Al stervet hi wel die van minnen stervet, nochtan2, alsoe langhe alse die boem goede vrucht draghen mach, soe en sal menne niet afhouwen en̄ verderven. Bi wilen soe vloyt God met groter soeticheit in die woedighe herte; soe zwemmet dat herte in welden, ghelijc den vissche inden watere, ende die ynnichste gront des herten berret in woede en̄ in caritaten uut weldighen zwemmene inden gaven Gods, en̄ ute weldigher ongheduerigher hitten der minnender herten. En̄ hier in langhe te blivene, verdervet die lijflike nature. Alle woedighe menschen moeten in dien wesen quelen; maer si en sterven niet alle, connen si hem wel regeren3.
Footnotes
Chapter 53 of 111