XXIX. Wat de ghelaten mensche doen sal

Hier sal de mensche merken met oetmoedigher herten, dat hi van hem selven niet en heeft dan ghebrec en̄ hi sal spreken, in verduldicheden en̄ in ghelatenheden sijns selfs, dat woert dat die heylighe man Job sprac: ‘God gaf, God nam: Alsoe alst den herc behaghede, alsoe eest ghesciet. Die name Gods si ghebenedijt¹.’ Ende hi sal hem selven laten in allen dinghen, ende spreken ende meinen metter herten: ‘Here, alsoe gherne willic arm sijn van alle dien dies ic beroevet bin, alse rike, Here, op dat ghijt wilt ende u eerlic si. Here, niet mijn wille nader naturen, maer u wille, ende mijn wille naden gheeste, die moeten ghescien. Here, want ic u eyghen bin, ende alsoe gherne sijn wille in die helle alse inden hemel, opdat u loffelic si², doet u edelheit, Here, met mi³.’ Van allen doghen⁴ ende van alre ghelatenheit sal die mensche ene inwendighe vroude maken, en̄ offeren hem in die hande Gods, en̄ verbliden hem dat hi doghen mach in die ere Gods. Es hem recht in deser wisen⁵, soe en smaecte hi noyt soe ynnighe vroude; want gheen dinc en is ghenoechelikere den minnare Gods, dan dat hi ghevoelt dat hi sijns liefs eyghen es⁶. En̄ es hi rechte op ghegaen inden wech der doghede tote in dese wise, al en heeft hi alle die manieren niet ghehadt die hier vore ghetoent sijn: dies en es ghene noet, op dat hi den gront der doghede in hem ghevoelt; dat es in werkene, oetmoedighe ghehoirsamheit; en̄ in lidene verduldighe ghelatenheit. In desen tween besteet dese wise in ewigher sekerheit.

In desen tide vanden jare loept de sonne des hemels in libra, dats inde waghescale; want dach en̄ nacht staen dan in eenre ghelijcheit, en̄ die sonne deylt dat licht yeghen die donkerheit⁷. Alsoe ghelikerwijs steet Christus met den ghelatenen mensche in de waghescale⁸. Ghevet hi suete ofte suer, donckerheit ofte claerheit, wat hi op leecht, de mensche weghet effene; alle dinc staen hem ghelijc sonder die sonde allene: die sal te male verdreven sijn⁹. Alse dese ghesaette mensce¹⁰ aldus alles troests beroevet sijn, en̄ rechte na haren dunkene alre doghede quite sijn, en̄ van Gode en̄ van allen creaturen ghelaten sijn: eest dat si wel gaderen connen, alrehande vrucht, coren ende wijn es nu volbracht rijp en̄ tidech¹¹. Dat is wel in scijn¹² al dat de lichame doeghen mach, in welkerwijs dat si, dat sal men Gode gaerne offeren, vrilike, sonder wedersegghen dies oversten willen¹³. Alle die uutwendighe ofte die inwendighe doghede, diemen ye in brande van minnen met gheloste oefende, die salmen nu, na datmense bekint en̄ vermach¹⁴, oefenen met arbeide en̄ met goeder herten en̄ offerense Gode: soe en warense Gode noyt soe weert. Si en waren oec noyt soe edel, noch soe fijn. Alle dies troests die God ye ghegaf, dies salmen gherne ontberen en̄ ledich sijn, op dat¹⁵ Gode eerlijc si. Dit is die vergade- ringhe des corens en̄ alrehande tidegher vruchte daermen ewelike af leven sal en̄ rike sijn met Gode. Aldus werden de doghede volbracht en̄ mistroest wert ewich wijn¹⁶.

Van desen menschen, en̄ van haren levene, en̄ van hare verduldicheyt werden ghebetert en̄ gheleert alle diese kinnen en̄ die bi hem sijn; ende alsoe wert dat coren haerre doeghede ghesayt en̄ ghemenichfuldicht in orbore alre goeder menschen. Dit is die vierde maniere die den mensche, naden lijfliken crachten en̄ naden nedersten deele sijns selfs, chiert en̄ volmaect in ynnigher oefeninghen: niet alsoe¹⁷, si en moghen sonder onderlaet toenemen ende volmaecter werden; mer want dese menschen van Gode, en̄ van hem selven, en̄ van allen creaturen starkelike besocht, en̄ gheproeft, en̄ becoert, en̄ bestreden werden: hier omme es hem die doecht der ghelatenheit ene sonderlinghe grote volmaectheit. Nochtan is ghelatenheit, ofte verteghenheit eyghens willen inden wille Gods, van noede noet allen menschen die behouden willen sijn.