Skip to the text
Ember
PT

XLI. Dat ierste utegaen sal syn te Gode en tote allen Heylighen

Nu verstaet, de mensche sal uutgaen en̄ merken Gode in sire glorien met allen heylighen. En̄ hi sal anesien dat rike milde vloyen Gods, met glorien en̄ met hem selven en̄ met onbegripeliker weelden, in alle heylighen na alre gheeste ghelost1; en̄ hoe si weder vloyende sijn met hem selven, en̄ met al dat si onfaen hebben en̄ gheleysten moghen, in die selve rike enicheyt daer alle weelde ute comt.

Dit vloyen Gods cyscht altoes een wedervloyen; want God is ene vloyende en̄ ebbende zee2, die sonder onderlaet vloyt in alle sine gheminde na eles behoeven en̄ weerde; en̄ hi is weder in ebbende3 alle die ghegaeft sijn, in hemel en̄ in erde, met al dat si hebben ende vermoghen. Ende selken eyscht hy meer dan si gheleysten connen; want hi toent hem soe rike, en̄ soe milde, en̄ soe grondeloes goet: en̄ in desen toenene eyscht hi minne ende ere na sine weerde. Want God wilt van ons ghemint sijn na sine edelheit, en̄ hier in faelgieren alle gheeste, en̄ aldus wert de minne sonder wise en̄ sonder maniere4; want si en wetent hoe gheleysten noch toebringhen. Want alre gheeste minne is ghemeten: en̄ hier omme wert die minne altoes van iersten begonnen5, op dat God ghemint worde na sinen eysch en̄ na hare begheerte. En̄ hier omme vergaderen alle gheeste sonder onderlaet, en̄ maken ene berrende vlamme in minnen6, op dat sy dat were volvoeren mochten, dat God ghemint worde na sine edelheit. Redene toent clare dat dat ommoghelijc es den creaturen; maer minne wilt emmer minne volbringhen7, ofte versmelten, ofte verberren en̄ te niete werden in haer faclgeren. Nochtan blijft God onghemint na weerde, van allen creaturen; en̄ dat es der verlichter redenen ene grote waellost en̄ ghenoechlijcheit dat hare God en̄ hare lief soe hoghe en̄ soe rike is, dat hi allen ghescapenen crachten onthoecht, en̄ van niemene ghemint en is na sine weerde dan van hem selven.

Dese rike, verclaerde mensche gavet alle chore en̄ alle gheeste, en̄ elken sonderlinghe na sine weerde, uter rijcheit sijns Gods en̄ ute mildicheden sijns selfs gronts, die verclaert es en̄ overvloyt met groten wondere8. Hi vaert omme alle chore, en̄ alle love9, en̄ alle wesene, en̄ merket dat inwonen Gods na yegheweles edelheit. Dese verclaerde mensche vaert snel gheestelike omme en̄ dore alle hemelsche scaren, rike en̄ overvloyende in caritaten, rike en̄ overvloedich makende al dat hemelsche here in nuwer glorien: en̄ al uter riker overvloedegher Dricheid ende eenheid godliker naturen10. Dit is dat ierste uutgaen te Gode en̄ te sinen heylighen.

Footnotes

  1. Sur. pro appetitu et desiderio singulorum. ↩

  2. Sur. mare quoddam fluens ac refluens. ↩

  3. Sur. refluens verò, idest, quasi resorbens omnes tam in coelo, quàm terris degentes. ↩

  4. Sur. sic amor modi fit expers. ↩

  5. Sur. atque ita semper in eis amor renovatur. ↩

  6. Sur. unam amoris flammam vel globum efficiunt. ↩

  7. Sur. amor tamen aut omninò perfectè amare constituit. ↩

  8. Sur. Istiusmodi sic spiritaliter locuples ac illuminatus homo ex divitiis Dei sui, et liberalitate fundi sui mirificè illustrati, et admirandis Dei donis affluentis, choros omnes coelorum, cunctosque beatos spiritus generatim et privatim singulos pro cujusque diguitate donis ac muneribus afficit. ↩

  9. Dit woord is mocijelyk te verklaren. Alle onze Codices hebben love of loeve. N. alleen leest lone, en Arnswaldt houdt dit voor gelyk staende met het hoogduitsche Laune, eigentlyk phasis, zegt hy, en verstaet de phasen der gesternten. Surius vertaelt: Pervagatur enim et circuit per choros omnes, status et ordines ac conditiones beatorum. In de uitgave van 1624 is het woord weggelaten. ↩

  10. Sur. Pervagatur, inquam, spiritali pernicitate per cuncta coelorum agmina, charitate dives et affluens: immò et omnem coeli exercitum nova quadam gloria ex opulentissima et bonis omnibus affluentissima divinae naturae Trinitate ac unitate abundè locupletans. ↩

Chapter 69 of 111