LXVII. Vanden anderen grade der gaven van Verstendicheit

Alse die locht wert doerscenen mit claerheden der sonnen, soe wert vertoent scoenheit en̄ rijcheit van alder werelt, en̄ des menschen oghen werden verclaert, en̄ hi werdet verblijt in menichfoldich onderscheet van verwen. Alsoe ghelikerwijs, alse wi eenvoldich sijn in ons selven, en̄ onse moghenlike verstaen wert verclaert en̄ doerschenen met den gheeste der verstendicheit: soe moghen wi bekennen die hoghe eyghen- scape die in Gode sijn, die oirsake sijn alle sire utevloyender werke. Al moghen die werke alle menschen verstaen, ende Gode overmits sine werke, nochtan en mach die eyghenscap der werke Gods nieman ghevoellic, noch eyghenlike verstaen na wise haers gronts, het en si overmits dese gave. Want si leert ons speculeren, en̄ bekennen ons selfs edelheyt; ende si gheeft ons ondersceet in dogheden en̄ in alre oefeninghen, hoe wy leven selen sonder dolen nader ewigher waerheit: en̄ dien si verlicht, hi mach wandelen inden gheeste, ende met verlichter redenen merken en̄ verstaen alle dinc te rechte in hemel en̄ in erde. En̄ hier omme wandelt hi in den hemel, en̄ aensiet en̄ merket met allen heylighen die edelheit sijns minnaren, sine onbegripelike hoecheit, en̄ sine afgrondighe diepheit, lancheit en̄ brectheit, wijtheit en̄ waerheit, sine goede en̄ sine onsprekelike mildicheit, en̄ al selke minlike eyghenscape, die in Gode onsen minnare sijn sonder ghetal, en̄ alle grondeloes in sire hogher naturen: want hi eest selve. Dan sleet die verclaerde mensche sine oghen neder op hem selven, ende op allen menschen, ende op allen creaturen, ende merket hoese God ute sire vrier mildicheit alle ghescapen en̄ ghegavet heeft, inder naturen, in menigherwijs; en̄ hoe hise gaven en̄ rike maken wilt, boven nature, met hem selven, eest dat sijt soeken willen en̄ begheren. Alselc redelijc ghemerc in menichfuldich ondersceet der rijcheit Gods, verblidet onsen gheest, eest dat wi, overmits godlike minne, ons selfs ghestorven sijn in Gode, en̄ leven en̄ wandelen inden gheeste, ende smaken diere dinghen die ewich sijn. Dese gave der Verstendicheit toent ons die enicheit die wi in Gode hebben en̄ besitten, overmits gebrukelike onsonkene minne¹, ende die ghelijcheit Gods, die wi in ons selven hebben overmits caritate en̄ doeghede. En̄ si gheeft ons licht en̄ claerheit, daer wi in wandelen moghen inden gheeste met onderscede, en̄ speculeren en̄ bekennen Gode in gheesteliken gheliken, en̄ ons selven en̄ alle dinc, na wise en̄ na mate des lichts en̄ naden wille Gods, en̄ na edelheit ons verstaens. Dit es dat ander poent hoe die ghemeyne mensche verclaert wert.