LVIII. Vander Mirre

Nu merct, die ierste speciboem daer Moyses die salve ave nam, dat was ·j· mirre boem. Die es ·v· maten hoghe, dat es eens menschen lingde; sine vrocht, dat es mirre, die es sunderlinghe groene, ende si es van suten roke; maer si es harde bitter van smake. Ende die liede van Arabien, daer die boem wast, die verberren sine jonghe scoten, die besiden ute gaen ute den struke, ocht scieten¹, op dat die boem te bat wassen moghe ende vrocht bringhen. Ende sine vrocht dat es uutvloeiende gumme, die men mirre noemt; ende dese mirre vloyt ute overmids cracht ende hitte der sonnen, ochte alse die scorse van den boeme weet ghequetst.

Mirre es alsoe vele gheseghet in dietsche alse better ochte betterheit². Met desen mirre boeme verstaen wi Jhesum Christum, gemortificeert na den vleesche; want hi sprect selve: ·j· goet boem brinct goede vrocht. Ende hier omme es sijn menechfoldeghe doeghen³ die goede vrocht, daer wi bi leven: ende sijn doeghen es sonderlinghe groene ende gracioes te ane siene; want et behaecht wel sinen hemelschen Vader. Ende het es alte sute van roke, want die roke gheneest die sieke ende die ghewonde, ende hi maect weder levende die doede, ende hi trac die vriende Goods ute der hillen, ende hi brinct die levende in die glorie Goods. Maer dit doeghen was harde better van smake; want eer hijt volbrachte, soe moeste hire omme sterven. Siet, dit es utevercoerne mirre, want, si es gevloyt overmids cracht ende hitte der sonnen, dat es godleke minne; ende si es oec ghevloyt overmids quetsure des boems, want die graciose lichame ons Heren was al dore wont. Ende dese mirreboem Jhesus Christus wast ende brinct groete vrocht in Arabien, dat es in die ghene die oetmoedech sijn, ende behendech, ende laghen legghende haren vianden, dats den sonden⁴: want Arabia ludet alsoe vele alse dese ·iij· doghede. Ende hier omme sele wi wonen in Arabien, ende wi selen planten desen mirre boem, dat es Jhesum Christum ende sijn doghen, in midden onse herte. Ende sine jonghe scoten die sele wi verberren, dat sijn alle die ghedanke die hi ons insent van sinen doeghene⁵, die sele wi ufenen met den viere onser minnen, dat es met compassien, met innegher devocien, met danke ende met love: ende alsoe sal die vrocht sijns doeghens in ons altoes wassen ende toenemen.

Maer ghi selt weten dat die ufeninghe sijns doeghens sunderlinghe stare es ende better allen menschen, diene ghevoeleke minnen. Ende hier omme sijn selke menschen in den beghinne te haestech ende te onbesceden in uutwendeghen dienste, ende hen selven te hart in lijfleken arbeite; ende hier omme vallense some in qualen, ochte in crancheiden van senne, ende selke in beide, dat noch meer te ontsiene es. Ende hier omme sele wi doen alse die van Arabien doen, want si souden groete onghesonde laden⁶, alse si die jonghe scoten van den mirreboeme verberren, overmids den roke dic soe starc es; maer si sijn harde behendech, ende nemen gumme van enen anderen boeme, die Storax heet, ende die gumme verberren si mede daer bi: ende van dien sachten soeten roeke verbliden si van binnen, ende werden behoet van alre qualen.

Nu merct, Storax nuemt men desen boem, ende oec sine vrocht. Dese boem es sachte, ende vet, ende ute heme vloeit witte verscheit⁷, soete alse honech. Valt si op die erde, si wert besmet van der erden; maer blijft si hangende ane dien boem, ochte ane die risere⁸ van den boeme, soe wert si hart ende roet overmids hitte der sonnen: ende altoes, alse mense verberrent, soe verblijt die roke alle die heme ghenaken.

Hier inne werde wi gheleert, alse wi ons ufenen in ons Heren doeghen, soe sele wi sine ghevoeleke menscheit anesien alse enen mirreboem, overvloedech van bittren mirren sijns doeghens; ende wi selen daer bi sine godheit anesien, vet, overvloedech van alre rijcheit, ende van alre welden, ende uutvloeiende alse die boem Storax, met ewegher verscheit sijnre ghenaden. Want al dat wi sijn ende al dat wi hebben, van buten ende van binnen, dat sijn sine ghichten ende sine gaven; ende die sijn alle puer ende honech soete, omme dat si alle ute sire goetheit vloien. Maer daer si vallen op ertsche menschen, daer werden si besmet, want si en dienen Gode niet met hen selven, noch met al dien dat si van Gode ontfaen hebben: ende alsoe ontreinen sie die gaven Goods. Maer daer die gaven Goods vallen op die risere van den boeme, dat es op die ghene die met heme minleke verenecht sijn, daer blivense puer, ende si werden roet overmids hitte der sonnen, dat es overmids sine eweghe minne. Ende wi selense oec onsteken ende verberren met den viere onser minnen: ende dan wert die roke soe soete, ende soe vol welden, dadt al verbliden moet dat heme ghenaect. Ende aldus, sele wi ons ufenen int doeghen ons Heren, soe blive wi machtech ons selfs, ende onser senne, ende werden behoet van alre qualen der sonden. Dese speciboem Storax en behoerde toe der heilegher salven niet; maer ic hebbe u dit gheseghet, op dat ghi te bat mocht weten hoe ghi u ufenen selt int doeghen ons Heren.

Footnotes

1. B. die besiden ute den struke scieten. Sur. virgulta ejus ex caudice hinc indè prodeuntia, ut fertur, exurunt. ↩

2. Sur. amaritudinem sive acerbitatem. ↩

3. Sur. illius multijugae cruces et perpessiones. ↩

4. Sur. id est, in humilibus ac callidis, et insidias ponentibus hostibus, putà peccatis. ↩

5. Sur. de sua passione. ↩

6. Versta, zware ziekten opladen, of zich op den hals halen. Surius vertaelt: graves sibi morbos accidere posse. ↩

7. Sur. candidus liquor vel lachryma. ↩

8. Sur. sin vero arbori vel frondibus adhaerescat. Het woord risere is de pluralis van rys, rysjes, takjes. Zie De Vries, Woordenlijst op der Leken Spieghel, bl. 575. ↩