Skip to the text

LXXIV. Vander sester vlecken

Hier na volcht die seste vlecke, dat waren die ghene die den bult op den rugghe hadden. Hier mede versteetmen den vrecken mensche; want, gheestelec te merkene, soe heeft hi sine rijcheit, ghelijc enen bulte, op sinen rugghe gheladen, daer hise niet ghesien en can: ende hier omme dunket heme al cleine dat hi vercrighen mach; want alsoe wel ghebrect heme dat hi heeft, alse dat hi niet en heeft. Altoes lust heme te spaerne, ende vorwert te houdene1; want die sijn goet met vrecheiden besit, hi en gheans2 Gode niet, dat hijt gave in sijnre eeren; hi en gheans oec sinen naesten niet, dat hi hen bi stonde in haerre noet; hi en gheans oec heme selven niet, dat hire sine eweghe salecheit mede verdiende: ende menech werven spaert hi jeghen die eighene noet sijns lichamen3. Siet, aldus es hi Gode onwert4, want hi sijnre eeren niet en roect; ende hi es allen menschen onwert, want hi es onghesellec5 ende onghevoellec: want daert heme costen soude, soe es hi selven iemans vrient, maer boven al soe haet die vrecke mensche, ende ieghewelc sondere, heme selven; want hi verkiest in sonden den duvel te dienne: ende daer na volcht eweghe pine. Ende hi versmaedt Gode ghehoersam te sine in doechden, ende daer na moeste volghen ewech leven in vrouden. Nochtan leert ons Sente Pauwels dat vrecheit, minne6 tote ertschen goede, boven andere sonden soe es dat ·j· dienst der afgode ende oec der duvele7. Want ghelikerwijs dat heme ·j· goet mensche, overmids minne, met Gode verbint soe vaste, dat hi eweleke met heme bliven moet: alsoe wert die vrecke mensche met verkeerder minnen verbonden tote ertschen goede alsoe vaste, datten nieman dan God allene ave ghetrecken en mach. Want alse rijcheit ende vrecheit te gadere in den mensche opwassen, dat es ·j· gheestelec bult, die alsoe vaste een wert met der naturen, dat met naturleker cracht noch met conste niet verdrevenen mach werden. Want ghi siet wel, ·j· out mensche die den bult langhe ghehadt heeft, daer sine aderen ende sine zenuwen inne vercrompen sijn, woude men dien bult ave sniden, die mensche moeste quelen ende sterven. Maer altoes moet hi neder nicken8 ter erden wert, ende soe hi ouder wert, soe hi crommer wert: ende alsoe en es hi niet hebbelec den hemel ane te siene, moer met crachte maecht ghescien. Ende hier omme sprect onse Here dat pijnlec es den ghenen die ghelt besitten, in hemelrike te comene, ende dadt moghelekere es enen kemel dore eenre naelden-oeghe te lidene, dan dat ·j· rike mensche in hemelrike quame. Moer hi sprect voert: ‘Al eest den menschen onmoghelec, alle dinc sijn Gode moghelec.’ Ende hier omme, soe soude die vrecke mensche, ende ieghewelc sondere, sine noet bekinnen, ende heme selven cracht doen, ende sine oeghen op heffen in den hemel tote der almechtecheit Goods, op dat God sijns ontfaermde ende heme sine gracie gave, alsoe dat hi doechtsam ende melde mochte werden: ende dan soude hi sinen bult verliesen. Want onse Here sprect selve dat die wech inghe es die tote den levene leidt; ende die poorte des hemelrikes es oec inghe: daer en mach gheen bultenare inne comen. Ende aldus hebbe wi die seste vlecke, die den mensche onwerdech maect den heiliglien Geest te ontfane ende priester te sine.

Footnotes

  1. Sur. Semper illis, rebus suis parcere, easque servare in posterum, libet. ↩

  2. C. gheannes. Zoo veel als ghean des, namelyk de derde persoon praes. indic. (met de vokael van het imperf.) van het verouderde ghe-onnen, thans gunnen of jonnen. Zie Huydecoper op Stoke, III, bl. 309, vlg: Zie mede de Woordenlijst van De Vries, op An, bl. 354. Het werkwoord werd vervoegd met den genitivus rei en den dativus personae. ↩

  3. Sur. Saepenumerò etaim corpori suo necessaria denegat. ↩

  4. Sur. Esl igitur avarus omnis vilis Deum. ↩

  5. Sur. insociabilis. ↩

  6. C. vrecheit ende minne. Sur. Eamobrem Apostolus avaritiam et terrenarum rerum studium vel amorem... daemonum servitutem nuncupat. ↩

  7. C. boven andere sonden es een dîenst der afgode ende der duvelen. ↩

  8. Nicken of versterkt, knikken, is zoo veel als bukken. Zie Kiliaen, Huydecoper op Stoke, III, bl. 197. ↩

Chapter 75 of 159