LXXV. Vander sevender vlecken

Die ·vij· de vlecke dat was te sleten te sine:dat sijn die ghenc dien hare binnenste ontsinken¹. Hier mede verstectmen den torneghen mensche, ende den nideghen; want desen tween ontsinken here binnenste, dat es here evenkersten, dien si altoes sculdech waren te behoudene in bande harre minnen². Ende hier omme, die heme eneghen mensche ontsinken laet ute sijnre minnen, hi heeft den bant sijnre minnen ghescoert; ende daer omme en mint hi niet, ende es tornech ochte nidech: want in onse binnenste moten alle menschen leven, gunde ende goede, want wi en weten niet wie verworpen es, ochte wie vercoren es. Ende hier omme sele wi alle menschen ghemeinlec draghen in dat binnenste onser minnen; ende wi selen van hen allen begheren dat si vergadert ende verenecht werden in die binnenste ons Heren Jhesu Christi, ende in die binnenste der ontfaermhertecheit Goods. Ende dit leert ons Sente Pauwels. Maer ghi seit weten dat toren ende nidecheit deler karitaten contrarie sijn, in wesene ende in werken³. Want karitate dat es graciose ininne, die onsteken es overmids den heileghen Gheest. Si voeghet den mensche ordelec te Gode ende tote allen menschen⁴; si blijft ghefondeert in oetmoede, ende si verdrijft alle sonden, ende si es beghen ende inde alre ghebode, ende leven alre doghede, ende macht in allen gheesteleken stride. Ende si es ewech loco allen den ghenen die verwinnen, ende sonder hare en mach nieman Gode behaghen. Hier jeghen valt nidecheit ende toren, die beide wassen ute hoverden ende ute ongheordender verkeerder minnen, die de mensche tote heme selven heeft. Dese twe sonden ontsaten⁵ den mensche tusschen heme ende Gode, ende tusschen heme ende sinen evenkersten; want die torneghe mensche es van binnen better, ende wreet van moede: ende hier omme lust heme alle dinc te wrekene ende niet te verdraghene. Toren ende abolghe doen den mensche scelden ende vloeken, ende Gode blasfemeren, onwerdecheit bieden sinen naesten met manieren, met waerden, met werken, ende met tekenen: ende hier ave sele wi merken die sentencie ons Heren. Onse Here sprect aldus: ‘Die heme belghet op sinen broeder, hi sal sculdech sijn den ordele’; dat es, dat hi heme selven hier ave berespen ende ordeelen sal, heimelec, tusschen heme ende Gode. Maer toent hi sinen broeder enech teken van abolghen, soe es hi sculdech den rade; dat es, dat hi heme reconsiliere met sinen broeder, ende suke sine hulde⁶ in sachten moede, met goedertierenheiden. Maer eest alsoe dat die mensche sinen evenkersten versmaedt ochte scande doet, niet waerden ochte met werken (het en si omme sinen orbore ochte omme sine salecheit), dan es hi sculdech, sprect onse Here, des eweghen viers⁷: want toren verdrijft den heileghen Gheest; want sine stat moet sijn in vreden⁸. Eest dat ghi desen torne wilt wederstaen, soe moetti leren te swighene in allen dinghen die u jeghen sijn; ende altoes ghedinct der passien ons Heren; ende alse ghi antwert, soe sprect sachtmoedechlee: want soe wie toren ende abolghe ufenen wilt, daer ute soe wast haet ende nijt, dat es ene helsche sonde. Si doet den mensche den duvel slechten⁹, want hi benijt al dat ons goet es, ende hi verblijt van dien dat ons quaet es. Ende alsoe doet die scalke nideghe mensche¹⁰: hi benijt dicwile die gaven ons Heren in anderen menschen, ende dat goet es ordeelt hi quaet, ende dat quaet es ordeelt hi noch quadere dant es; want hi es vol venijns ende en gheloeft niemene goeds¹¹, noch hi en ghean niemene goeds; want menechs menschen felheit es soe groet, dat heme dunct dat sijn herte ende sine nature mendert, ende hi verswijnt¹², alse sijn evenkersten eere ende voerspoet heeft, ende hijs heme niet benemen en kan. Dese mensche es Gode contrarie ende alre doecht; want daer hi verbliden sonde daer bedroeft hi, ende daer hi wel varen soude daer bederft hi¹³, ende daer hi leven soude daer sterft hi: ende omme dat hi niet en mint, soe comen heme alle dinc tongherive¹⁴ ende ten quaetsten. Ute deser nidecheit comt achtersprake¹⁵, verraetnesse, valsch ghetughe, ende valsch ordeel, ende manslacht¹⁶, ende meneghe sware sonde. Die nideghe mensche es lichte vertoerent, ende die torneghe mensche, alse hi verbolghen es, soe ghevoelt hi altoes nijts; want toren ende nijt en werden nimmer ghesceden, want si porren beide ute enen hoverdeghen gronde¹⁷.

Siet dit es die sevende vlecke, die den heileghen Gheest verdrijft, ende den mensche onwerdech maect priesterscaeps ende alre eeren. Ende dese vlecke es dobbel, ende si en mach niet verdreven werden, het en si met contrarien. Dat es, dat wi in ons selven ende in allen menschen haten moten alle sonden, ende alle neighinghe toe den sonden; ende wi moten alle menschen ende ons selven minnen, Gode ewelec te lovene ende te dienne¹⁸. Ende hier mede wert minne ghefundeert, ende haet ende nijt verwonnen; ende hier ave wast in ons ·j· heilech toren, die ons altoes claghen doet dat wi der doecht ontbliven¹⁹, ende dat God soe onbekent ende soe onghemint es van ons ende van allen creaturen. Dit mach ons wel van herten tornen; ende dese toren es heilech, ende wast ute minnen, ende minne ute beme; ende ieghewelc es des anders voetsel ende toenemen, want het es ene dobbele doecht die die dobbele vlecke verdrijft.