LXXX. Vander neghender vlecken

Hier na volcht die neghende vlecke, ende die leste. Soe wie dat hadde smetten van rudecheiden in sijn lijf ende in sijn aensichte, hi en mochte niet priestere werden in die joetsche wet. Gheestelec te merkene, dat inwendeghe aensichte des menschen dat es sine consciencie; want gheliker wijs dat men van buten den enen mensche vore den anderen bekint overmids onghelijcheit der aensichten: alsoe machmense oec van binnen bekinnen overmids onghelijcheit haerre seden ende haerre werke. Ende dit leert ons Christus selve: ‘Ute haerre vrochten, sprect hi, seldise bekinnen¹.’ Maer men moetse harde nauwe merken, want die gheveinsde menschen decken altoes hare aensichte met enen schine der doecht: nochtan sijnse Gode ontect, die alle verborghenheit der herten sict. Ende hier omme, alsoe langhe alse die mensche eneghe swerte plecke van doetsonden in dat aensichte sijnre consciencien behoudt, soe es hi Gode onwert, ende soe es hi oec onwerdech enegher eeren in der heilegher Kerken. Eest oec alsoe, dat die mensche van eneghen dinghen, die hi ghedaen heeft, twivelt ocht doetsonde sijn mochte, daer ave moet hi heme purgeren na sijn vermoghen, sal hi sijnre redenen ghenoech doen: anders en mochte hi dat aensichte sijnre consciencien niet vreden², noch met loste nemmermeer aensien.

Voert meer, al dat God van heme ghedaen ende ghelaten wilt hebben, alsoe verre alse hijt bekinnen mach, daer toe moet hi ghereet sijn; anders en mochte hi nemmer- meer inwendeghe heimelecheit noch vriheit tusschen heme ende Gode ghevoelen³. Ende sijn inwendeghe aensichte moet heme alsoe gracioes oppenbaren overmids ·j· uutvloeien goeder werke, dat niemen sijns ghearghert en werde overmids sijn ocsuun; maer dat alle menschen sijns ghebetert moghen werden⁴. Want wie alsoe oneersamlec leeft, dat die ghemeinte des volcs, overmids sine ufeninghe ende sine fame, ghescandalizeert wert, hi es onwerdech priesterscaeps, ochte priester te sine; want hi heeft ·j· bevlect aensichte vore der menschen oeghen. Ende hier omme sprect onse Here wee dien mensche, overmids welken scande comt⁵. Nochtan soude ieghewelcs priesters leven met rechte alsoe volcomen sijn boven ghemeinre menschen leven, dat sijn inwendeghe anschijn gracioser ware ane te siene, ende rijcker van doechden, dan der ghemeinten aensichte. Ende hier omme, soe wat mensche die hebben wilt ·j· gracioes onbevlect aensichte, dat es ene reine ziele, alsoe dat hi Gode behagen moghe ende allen menschen, hi moet op staen haesteleke ende wasschen heme van allen vlecken der sonden. Ende tote deser zielen sprect onse Here in Cantiken, dat es in der minnen boeke: ‘Stant op, sprect hi, mine vriendinne, mine harde scone, mine duve in die gate der steenroken, ende in die opene holheit der wijngaertwant⁶. ’Die gate der steenroken dat sijn die wonden ons Heren, maer die opene holheit der wijngaertwant dat es die opene wonde der siden ons Heren; want in die cracht van desen wonden soe sal die sondare opstaen van allen vlecken der sonden. Ende onse Here sprect voert: ‘Toene mi dijn anschijn; dine stemme luudt in mine oeren⁷, alse du claechs ende belijs dine sonden: want dan es dine stemme soete, ende dijn aensichte es volmaect ende scoene.’ Ende hi sprect voer waert inden selven boeke: ‘O mine vriendinne! du best te male scoene, ende en ghene vlecke en es in di⁸.’ Ende aldus moet ieghewelc sondere op staen van allen vlecken der sonden, ochte hi en es niet werdech der eninghen Goods, ochte priester te werdene, ochte priester te sine. Want ghi hebt vore wel ghehoert dat die joetsche wet niet ghedoeghen en woude dat iemen priester worde, die bevlect was in der naturen van buten. Al was hi van priesters gheslachte, hi en mochte nochtan die heileghe salve niet ontfaen, noch in den tabernakel Goods comen, noch ghene sacrificie doen vore Goods oeghen. Ende nochtan en was die sacrificie maer van calveren ende van scapen, ende van cruden ende van selken dinghen diemen berde⁹ in die eere Goods. Maer onse sacrificie dat es die werdeghe doet ons Heren, ende sijn heileghe lichame, ende sijn precioese bloet: dit offeren wi in die eere Goods ende vore die sonden alre menschen, die behouden selen sijn¹⁰. Ende hier omme soe soude elc priester, dien dese dienst bevolen es, boven alle andere menschen met rechte reine sijn van sielen ende van live: soe mochte sijn dienst Gode behaghen, ende dan soude hi heme selven ende allen menschen eerlec ende orborlec leven.

Ende hier omme, op dat wi gheleert werden wat ieghe- welken priestere sunderlinghe¹¹ van rechte toe behoert, die reine sal sijn, ende Gode eerlec leven, ende allen menschen orborlec¹²: soe mote wi merken met onderscede die maniere hoe Moyses Aaronne ende sine sonen consacreerde, na den ghebode Goods. Ende wi moten oec voerwert merken die maniere der sacrificien, hoe sise daden, daer si mede ghereinecht worden ende gheheilecht: want dese dinghe waren ene figure hoe wi reine souden sijn ende heilech, na den liefsten wille Goods. Nu merct met erenste hoe si ghedwaghen worden hare hande ende hare voete, ende daer na gheciert ende ghecleedt met heileghen ghewaden, ende daer na ghesalft met heilegher olien. Alle dese dinghe hebbe ic u gheseghet, ende die bediedenesse daer ave; maer nu wille wi voert spreken van der sacrificien die si daden, ende die wille wi gheestelec bedieden.